METHODVf Seu ARS CVRATIVA hleronymi capivaccei Patavini; Mediciartificiofiffimi, &Philofophi fapientiffimi, inprimo loco florentifsimi Gymnafij Patauini fummacumcelebritate profefsi, accu- ratiori ftudio in lucem edita: Cum Prefationede vita Autoris,atqueEditionis occafionc* Teucrij Annan Priuati C.Medicinx Studiofi,& Ci- uis apud Fkancfortenses Imperiales. Acceptetiamin calceaccuratus terminorum & materiarum notabiliorum Index. fRAHCFO-RTi, asrc&opcrisEgcnolphianis. Anno M. D. XCIV. ) s n q - , / / . AMPLissr MO ET DOCTISSIMO VlRO, DOMINO HARDVICO ScHMIDE NSTET L V N & B V R C E N SI , II- luftrifsimo Duci Brvnsvicensivm a. Cohfi- liis,& in Vniuerfitatc Ivli a Professori 'atq; Orato ri grauifsimo,Dn.&: Affini fuo plurimum ho- norando, S. P. D. VM.morc laudatifllmo mihi qusdam in editionem Noujc huius Meth.odi C v r a- TIV^E Dll. HlERONYMI C A PI V A CCEI PaTAVINI, Mcdici artificiofiffimi celebratiffimique pra:fandaforent,tum vt de editioneipfa plcnius conftaret,tum vero vt de Avtho^ r e noftro qusedam in mcdium afferrernV qux Operihuicperfe quidem prxftanti£ fimo, lucerii aliquam & authoritatern. atq; fidem coriciliarent (duoehimiftain Prooemiis maxime fpectari video) eum mihi fermonem, quariiuis pro digriitate non tam huius ampliffima: materisE qua clariffimi norninis tui miriimeparem, ad ):( 2 tcta- \ tetameVir&Affinis ipe&atiffime Ha,r = dvice Schmidenstet, Oratorum seui noftri decus eximium ,pracipue con- uertere vifum fuit,vt teftatum fim ul face- rem,metibi quam plurimumdeberc,& vt Autori huic noftro fuae difcipline facilc principi, dePatrono & dignitate & amplL tudine non minus pari fideliter proipice- rem. Quis enim cftper D e v m immorta- lcm cui mc mcaq; omnia maiore fidc at- que necGflitudine obftridta intelligam ? Annus quidem hic decimus octauusab- fbluitur,cxquo optato matrimoriio-VVi- teberge contradojcum coniugis tue ma- tronar le&iflimeibrorc TeucriaMargari- tidc proximiorc Aflinitatis gradu afque vinculo honorificentiflimc tibi coniuri- ftus vixcrim 5 At poftquam pro fatorum atrocitate ineuitabili Coniunx mca dul- ciillma animam fuam ad 5. Id.Iulij Anno 1501. D e o Creatori hic in patria niea a- pud F rancfortenses Imperialcs reddcret, mc quidcm viduo cum pullitic fatis numerofa, oftona videlicet prole in- felicitcr reliclo, iam non Aftinem mo- do, fcd & Patronum vcncrabilcm, proli- busq; meis Parentem fidiflimum oflicio- Gfs. ) fifs. teprolequor, tantum abeftvtnecefli- * tudinem noflram fatoru truculentia in- terruptam arguam, cuius rei hoc praelens faclum meum cxtarc in teftimonium vo* lui,quo de animo mco apertius fimul co- ftarct,& vt intelligeres me hancErcmum mcam non torpente ocio, fcd aliquo lite- rarum fblatio liberaliter fallere, qua qui- demdummcerens incolo; Hei quoti esflringit mentem miferabilis Orphetu, lntfefuam picta/Jiebilis Euridiccn, Scd de his fuo loco: Tu vero munus hoc minimc lcucdcnle tuae cxcellen- tiarneutiquam indignum exiftimabisj de quo vt breuipoft dicetur, ita te ipfo tali tantoq; Patrono gaudere, illi erit ho- norificentiflimum. Atneinos te coram laudare videar,loquaturVViteberga ce-; leberrima,quanta ingenij tui flumina de- uoluantur, quaeannos antc triginta te O- r a t o u e m fuum attonite deucncrata fuit: loquatur Regiomontivm, qua: te tot annos Neftorem fuum difertiflimu Profeflbremq; admirata eft. Quid quod ad gloriofam I v l i a m° Vniuerfitatem plenis votis accitus, ad ampliflimolq; ho- nores cuettus diuinum Tullianae eloque- ):( 3 tiac tix dccus nobis rcftituasfHec cum ita finfe \/ t . - ■" • - , . - j\ — l ■ - , i ' . ■ . . ex animo equidem Manibvs fanc"hfli- mis clariflimi Avthoris noftricongra- tulor,cum tePatronumfibi pofthumum quidenijfed plane conlultiflimum facun- diffimumq;nacT.ae fint,quo difierctema- nes etiam exorabiles facilefq; exiftimaue- rim. Quare cum hecinftituti mei ratiofue- rit,qua: me optimo cofilio adcgcrit ad pa- trociniumatquepraeftantiam tuam cori- fugerein dcdicandishiiceprimitiis meis, quantumuis alienas meflls, exemplo ta- me multorum do&iflimorum virorum; fiquidem in medio palmam relinquo, tu iis qui ipfi fcribunt, fiim qui bonos Auto- tores bona fide in publicum proferuiit, plane Plagii crimenratusliimfifecus facerem. Accipcitaq; deinceps breuiter editio- nis huius occafionem : Venit ad manus meas exemplar hocmanu admodumin- tricateexaratumde Methodo Cv n RATIYA) abHlERON. CaPIVAC- c e o Medico Patauino publice di&atu,, eo fine vt reuifum & certis capitibus dif- tinctum in publieum reeesprodiret, nec «nim ante hac luce vipiam alpexerat, ego magno me beneficioaffe&ueftimo, qui inAvTHoREM tantasexiftimationisin- ciderim,vnde non tam reliquis Medicing ftudiofis,quampriuatis meis ftudiis,opti- me coniultum fidebam: Relegi & quod omnia cOntinua lerie,vtefuggefto inter pradegendum anno 1582. Z26. Aprilis ad 27. Iuhj diemexceptaerant, tumultuarie cohaererent,in certospaflim titulos di- gefll, adeo vt totusLibellus ille in noua quadam toga appareret, Prale&ionum x nihilominum .diftincfione obleruata, quod id prascipue gratum efle Studiofis intelligerem, vt omnia eflent explana- tiora, atque ad cum modum primo qui- dem editus eft : Sed inerant tamen iili primae editioni qu^dam confufiore mo- do edita, ob notas admodum abbreuia- tas, quemadmodum ob foribendi com- pendium diftata plerunq; folent Cotrahi, minus cohaerebant, & quod prima editio inhiberi no poterat ncgle&a fuerat. Qua- re vix ca editione finita, nec adhuc diftra^ &a, ! Exemplar editufubincudemrcuoco, &quapoflumfide&diligentia cii Origi- nali denuo cofero,vt plane in ipfaAutoris ):( 4 verba verba iurarim potius, quani quicquam temerc afiucre demereue voluerim, a- deo vt nec ea que praeter re erat obiter in- ferta pmerierim, quo meliorem fide de genuino hoc Authoris noftri fcctu facc- rent.Loca etiam aliundc citata,& infigni- ter dicta peculiari litcra notari facio,ita reuifum denuo Typographorum operis remitto, additoquide nomine meo ,vta prima cditione pofterior difterret, quafa-1 ne pofteriore forma tu£ excellcntie^ illud nuncofferojipc bona confidens fa&um hoc meum ab cade probatum iri, nec de- fperans me a PhiHatris bonam gratiam eonomineiTportaturum.Hec itaquc de Editione dicenda habuijiequitur vt,quod pollicitusfum,de Av thore noftrobre- uiter narrationem inftituam, quale qui- demcamex relatuViricuiufdam precla- • r^ eruditionis atque optime fidei, adhaec A v t o r i s huiusquondamdifcipulino, poftremi habere potui. Fuit itaq; Hieronymvs Capi-> v a c c e v s natione Italvs, Ciuitate Patavinvs , ditionis Venetorvm, Cenere nobilis,&fummaingenijdexte- ritatepreditus,qui cum in florentifilma iUo illo Patrie fux Gymnafio Patav in o, Medicinam pra&icam cum magno Au- ditorum iuorum applaufii profiteretur,& Hl PPOCRATE^I atq; G A L£ N I C M Medicine,necnon Aristot,elic.5 ' r,. ■.ft*i r -*r r *-T* i ™" v f \ .j. u 1» - . t f ffjji Philofophia? aflertor eflet ftrenuus, adeo Methodo excelluit, vt ea in parte nemini laude ceflcrit, quam ob caufam eius audi- toriuma Studiofis maxime frequentatu atq; prat rcliquis condccoratum fuit; ob preclaram cnimDoclrinam,raramq; do- cedi fidem atq; induflxiam, omnibus ad- mirationifuit, cuius rei argumento eui- deti efle potcft, quodpofterioribus annis Concurrentes (qmvidelicctcadem hora cafdemfimul materias publicc tractaret) Viros.clariflimos habuerit, Hierony- m v m nimirum Mercvrialem,& poft hunc Alexandrvm Massariam, Succeflbrem autem nactus fit Hercv- lem S.axoniam celeberrimi nominis Medicum. Summa femperin Auditorcs humanitate cxtitit, adeoque nihilin ipfo arroganti^ apparuit,vt (quodipfemetin fcriptis fuis paflim inculcat) fe minimum omnium iemper fateretur. Nihil quicquam dum vixit Lucrubati- ):( 5 onum ©num fiiarum ifl lucem dedit, pofterio- res cogitationcs prioribus meliorcs efle confiderans: Quinimo fi quando ad fcri- pta fiia cuuiganda a Studiofis hortare- tur, reipondit Senex, non deccre Iunio- res iibros ieribcre, Ue quando eorum quastemerenimisprascipitata forent eos pqeniteat. Vita iple vixit coelibe, vt ad grauiora fmdia & ad Profefiionem fiiam cflet ex- peditior, atq; vti tantum ingcnium dece- batmcicio enim quarationelibrisvacare atque iitcris, & operam fim ul libcris dare informe quiddam difcrepat: quis enim mentisfan£,corpus ftudiis atque vigiiiis attenuare,& Venere fimui emaciarc fuftincat ? taceo vagitus, neniaique lucu- brationibus no&urnis adeo taediofe in- dcfinenter obftreperas. Dehortabatur vtplurimumipfe ftudiofbs, nematrimo- niuni aftett arent,fi valetudini atque ftu- diisiuis re&e confultumvelint,fe ipfum enim aiebat fi maritus vixiflet, nunquam ad iuftam aetatcm fiiperui&urum fuifle} lmiko minus vt in ftudiis aliquid prae- clari praftiturus fuerit. Maior autem fe- xagenario vita decefllt in re admodum lauta • lauta & honefta conftitutus, qualiter qui- dem Virum apprime Nobilem & tanti nominis Medicum par erat, quippc qui inPraxi feliciflimus fubinde adNobiles, Comites,Duces,&c. excurrere cogeretur: Vnde Studiolis prardicare fblebat (quod &ipIeteftaturinTratl:atumode Lve Ve, n e r e a, qucmfimiliterpropedicmme- liori forma excuium dabo) fc ex fblius Gallic^ Virvlenti.4. Cura- tioncvltra Ocjodecim Mulh Goronatorvm cfie lucratum: Ex quo liquet quanto in precip. ille Me- .dicus extiterit,vtvere comprobatumfu- erit Epigramma,quod eiumiodi eft; gui Medicus nullum preciumfbi pofcitab £gro t Hicvereprecijnullittseti Medicm. Anno infiiper 1587. a fummo Pontificc S 1 x t o v. ad almam vniuerfitatem Bononiensem matrem illam ftudio- rum celebratiflimam magno ftipcndio vocatus, rogatu tamen virorum princi- pum Venetorum, quorum autoritatem fe fubterfugerepoflencgabatjPataiiij ma- fitjVitamq; in patria lua cu acerbo omniu. lu&u atqj defiderio cu morte cdmutauit. Talis TaJis extititergo Vir iile incomparabilis, quem fiquis minus eloquetem & in ipia dicrione paulo horridiore arguat,is fi Stu- dioru eius rationem habuerit, vtppte qui Av i c enna & caeteris Arabibus cum Galeno & Hippocrate concilian- dis multam aetatcm triuerit, faciie tantil- lumhoc reJiquisillius virtutibus praecla--' rifqs conatibus condonaueritrquippequi tanta cum fide &induftria cetera tradide- rit,vtveJmanibusStudiofi mentemeius &propofitasVeritates (ita enim ipic Joqui confucuit) tangcre valeant.Dictioitaque licetaliquid rigoris cx Barbaris illiscon-' traxiffevideatiir,famiharis tamencft, &; qualis e ftiggefto fundi folet. Jhfec deHiERONYMo Capiv a c- c e o Medicovcreexcellentiffimoinme- dium afferre potui;quantum quidem eo - rum ad noticiam meam peruenit:Qui fa- ne quantus in Profeflione fuafuerit,vel foh Ars fiue Methodvs hax Cv- r a t i v a abunde loquitur, adeo vt folus ipfepofttot Viros doctiflimos omnepu- ftum in ea tulifle optimo iure cenferi pof- fit,neq; hactenusvel Galeni autoritates a quoquam, vt ipfemet etiam aflirmare ,hon veretur redtc intellectas,vclmedch- di Methodum dcxtrc traditam efle mani- fefte appareat,vt velhic Libellus multoru voluminum,in quibus alij ha&enus mul- nimdiuq; defudamtvicem folus fupple- repoifit,atq; iufte commodationisloco fit,fi qua pagina iblius Capivaccei ■n6mefibipr«.(cribere mereatur,qua ipfa quide neq; Apollini neque AE$cv- l api o gratiorvllafuerit.ContinetME- thodvs haec fundamcnta totius Artis Mcdica?,tantoartificio, tantaq; perfpicui- tate& proprietatepropofita (fiquidefin- gula verbaleponderare Autor ipfe inea profitctur) vt cius ductu tanquam filo A- riadneo iblidam Artis icicntiam cxpcdite confequamur. Quidquodde Indica- tione tanta cum dexteritate traclat, vt in hac parte nemo omnium cum ipib co- fcrendus fit.Hincfactum eft,vtPradectio- ncs ifta: haclenus inter Studioibs in tanto prccio atq; reputationefuerint,vt tametfi typis non efientpublicate,pleriq; tame ie rectein Medicina procedere pofle fineil- lis minime arbitraretur:vnde a pletifque paflim magna cum contentione conqui- fita?,deicripte, & inter preciofifllmos the- &uros fturos rcppfit£e,atq; adec) cum inuidentia quadam afleruatae fuerunt; Quarum pre*- ftantiam 11 qilis plenius inipicere gcftiat lcgat iple, atque eitis rci pericul um faciat, oper^ profccto precium minime pceni- tendum cx collatione rclaturus. Prodeat itaquc noua & cxpcttatiflima hkc M % t h o d v s, atque Philiatrorum manus auipicato aliteperuoIitct,&lecura nunc tandemtum modeftaeAuthorislui difci- piinae, tum ab auara ftudiolbrum inui- dcntia libera quaqua verlus pro libitii expacietur, vtque nouam lueem .ferre poflitaudentior tuto le atqUe confiden- ter tuis concredat aufpiciis > Virpraeftan- tiaatque doftrina clarifllme, tibi enimli inftitutii hoc probabitur, non video quid ad vota mea reftare poflit. Verum quae tua eft humanitas, fat fcio oblequium hi- fce ftudiis promptum praftaueris, patro- cinioque tuo non indigna cefueris, quod fane beneficium non vulgare ipfae tibi Mvs£, Muiarumqueduclor Apollo grati acceptum refercnt, cum famae ho- norifque tuialfertionepcrpetua. Omne fiquidcm bcneficium reciprocum in Authores fuos abunde rcdundare folet. Mihi i Mihi vero animiim adiicies, vt huins Avthoris icripta quecunque habe- ri pofiunt omnia propedicm pari fide ar- queforma in lueem proferam, quorum, alia vtpote de Me t h 6 d 6 A n a t o- mica, & de Lve Venerea confcripta, adha?c Consilia quav dam& Epistol.s Medicinales iam tum fub prelo feruent, aliaverode- icribendointerea ame ad editionem pre-' parantur. Sed abrumpo calamum : Tu Vero Vir vndequaque doctiffime, Affinhque humaniffimeMufis fauere pergito,qua- rum beneficiO quam feliciter plaudito, meque quod facis nominis tui ftudiofif- fimumcommendatumtibi efie benigne patiare. Salutabis meonomineofficioie ampiiflimum clariffimumqjVirumHen- ricum Petrgum Herdefianu,I. C. IMuftrif- fimi Ducis Brnnfiiicertfis confiliariuni & Academiae veftrae Cancellarium optime meritum;Meccenatem meum veterem, ,atque vt a me propediem fimile quid ' expeaet ipfi fiduciam adauge. Vale ite^- rum *in Chrifto. Datse in patria mea apud Inclytam Francfortenfium Impe- ria- Tialium Rcmpubl. Idib. Ianuarfi, Anni -millcfimi, quingentefimi, nonagefimi quarti. F. &H. T. addi&iflimus t Teuc. Annxus Priuatus, Med. Studiofus, 8£. ' ■'• Ciuisinpatriafua. 6: "■ '■: \ iy N O V A i METHODVS MEDENDI HIERON. CAPIVACCEI, ITALI, M E- dici & Pbilofophi excellentifiimi, in flo- rentifiimo Gymnafio PATA- V I N O. L E C T I O I. V^S^s^? VM inftitutum fit dc Methodo ' "•;^St^3 Medendi diccre, dubitandum no >> gy'X^Av n r r • J ■ v$N>^ nos Ullcl P cre P roulnclIirn & K^e^^f admodum vtileni, & fane diffici- 0*sm&9pb lem. Vtilitatcm, im6 perme neceffitatem exeo colligerelicet, quodcum cx Galcniprimo, de Tucndavalctudine,capiteprimo,due fintpre- ciouce partcs artis Medica?, mter has cnumc- raturMcthodus mcdcndi, recenfetuf ars Cu- ratrix prima, qu6d rcliquse artis partes iri hanc Curatricem rcferantur ; ncmpe Phyfiologia, Pathologia,3: quse dc Signis loquitur. Quo veroad huiusMcthodi difScultatem, hanc racilchaurirclicet ex Galeno, quando- quidcm huius Methodi gratia fcripfcrit libros quatuordecim, quos infcripfit de Methbdo Medendi,& augctur difficukas: ria Ucet admo- A A dum 4-Miib.4* w Nova Methob, Medendi ■dum prolixus fuit, vfqucadeotamen difhcilef fentetias proponit, vt fatear me ignorare,qui- namhucufqueGalenum re&e intellexerit,in tanto igitur negotio triaprcftabimus. Primum quidem verfabimur circa Nomcn Mcthodi: Secundo huius Mcthodi Efientiam explica- bimusj exqua patebit Quotuplex pofiit effe Methodus medendi: Terti6,cum Methodi Eflentia conftituatur abIndicatione,diligentcretiam loquemur de Inaicatione, & fcrtafic ea cum dihgentia, vt omnes Galeni autoritates, quse ubi inuicem vidcntur aducrfari facfllims nobis reddantur, & perfpicuc appareant omncs invnicam veri- tatem confpirare. Rem igitur aggrediar. De Nomine Metkodi. Voad Nomcn cx Galeni^. Meth. 4. pcr Methodum oportctintclligere viam vni- uc; fdcm, qus particularium eft comunis,hoc eft, viam vniucrfalcm qua? cuilibctindiuiduo eft applicabiiis, hoc cft, viam vniuerfalern-qua cu, critis apud segrotantes fcietis applicarc.HIc fequitur, cum per Methodum oporteat intcl- ligercviam,qu6dvia nihil aliud fcquitur, qua tranfitum ab vno ad aliud,fednon dicatis more quorundam,opus cfTe intelligere viam quam quilibct flbiparat, proptcrcaquodctiam afi- nus itrr adicns a vico in alium vicum fibi parat viam,quctamcnnon cftMethodus,&ic!e6 per viam HlKROtt. Ca?ITACC(I 4 yiam intclligatis tranfitumabvnoad aliud cu orclirie: & in hoc Mcdici Dogmatici a reliquis diftingautur.Hajc vcritas fui t propofita a Ga- len© primoMothodi capite quarto,vbi ait Me- /. Meth. 4* thodoinucnirc noncft fortuito inuenire, fed ordine quodam; & magis cxplicans Galenus loco citato ordincm hunc,fubdit, vt aliquod fit primum, aiiquod fccundum, aliquod ter- tiUm: figniiicans efie prcgrediendum a gene- re generalillimo ad gencrafiibalterna,&age- neribus fubaltcrnis ad fpccics: verbigratia,Si febricitet Socrates, ita eftprogrediendu, vt primum pcrpendamus Socratem fcbre arfe- fiiim, elfie corrcptum morbo, ecce genus ge- neraiiifimum; dcinde vero in hac via progre- dirnur diccntes,f cbrcm effe morbum calidum: & magis adhuc dcfccdimus dicentcs, efle mor- bum calidum, vcrbi gratia vt duo:ecce cft via a gcncrc ad fpccies, qucm progrcfliim fignifi- cat Galenus 2. Meth. 7. dum ait, aufpicandum //. Meth.j^ efle a primis Indicationibus, hoc cft genericis, & efle progrcdiendum ad fpecificas: & ob id noneftquaeUbet via, fedviaordinataa primo Indicante ad fecundum,ad tcrtium,agerieri- co adfpccificum. Scd fortafle quxrct iunior, quamam ha:c via eft ? Galenusn. Meth.i.fta- tiMethiz* tuithanc viam eilc rcfohuiuam, in viarcfolu- tiua progrefius ex neceifitate eft a fine ad ca qua: fiintpropter fincm, cuiufmodieft viain hac Mcthodo, proptcreaquodnos progrcdi- mur abIndicantQadXndicatum,rccte intelli- ' A 2, gatis,- Nova Method. Medendi gatis, quianon omnes intellexerunt hanc vc- ritatem:clum progrcdimur ab indicante ad in- dicatum, eft progrcflusa fine ad ea, virtute quorum finem confcquimui': do exemplum, clum adeft febris, dicimuseftmorbuscalidus, ergoeritlndicatiorefrigcrandi : morbus cali- dus cft finis Indicans,pra:fidium refrigerans cft Indicatu, cft illud quod dirigitur in finem, re- fpicit finem,indieans morbum calidum,quirc- mouet morbum calidum. De Divisione Q_y m famulatur Metbodo. Explicatio. Eftigitur hxc via, via ordinata, & cft via rc~ folutiua, cui tamcn famulatur Diuifio. hanc fcntcntiam propofuit Galcnus ( volo prxftare i.adGla.i. quodfum pollicitus) primo ad Glauconemi. quod caput nefcio cgo a quo intelligatur ( hoc dictu fit citra immodcftiam ) hoc vnum cer- tb fcio, ficrinon pofle,vtquirc<3:e aflcquitur hoccaput, imaginctur affcrerc vcnx fectione indicari a morbo magno,vna cum fanguine fi- ue plenitudine: Declaro, Galcnus loco citato dicit,illeMedicus qui fcit baurire Indicatwues omnes perDiuifonem inucntas,hic folus qiiantum bumanis permittiturviribus,medendo nonerrabit; eccchoc in loco euidentiflime Galenus patefecit Diui- fione fiimulari Methodo medcndi,quiaopor- tct haurirc Indicationes, qua; inueniuntur pcr Diuifioncm: ccceDiuifio famulatur; & tanti Galcnus fecit hanc Diuifioncmvt 3 afl"cruerit, banc HlERON. CAPIVACCEI 3 haticfolam,quatumhumanispermittiturviribus, me- dendo tioti errare, quare qui non calluit hanc In- 1 dicationum pcrDiuifionem inuentionem,du- bio procul errabit, & inf clices segrotantes ma- ncbunt,vnde diuiniffime Galenus loco citato, ne in tanti momenti prouincia deficcret, pro- ponit Errorcs,qui ab imprudetibus facile pof- icnt committi,proponitautem tres crrorcs. Primvs ErroR. Primus error cffe potcft, quando Mcdicus diuidens vt inueniat Indicationes, non per- tranfit genus, quo fit vt inueniat tantum per Diuifionemlndicationem generica,que nobis manifcftat Indicatum genericum, quod non fufhcit pro curatione, &ideo quiita diuidunt funtdiminuti. Secvndvs ErroR. Secunduserror eft quo diuidentcs progre- diuntur agcneregencraliffimoad fubalterna, in quibus pcrfiftunt,non vltraprogrcdiuntur, quo fit vt & ifti fint diminuti,quia pcr Diuifio- nem inueniunt Indicationcm gcncricam fub- alternam,& hihc Inclicatum genericum fubal- tcrnum,fcd dimittunt fpccificum,quarc in cu- ratione aberrant; cxempli gratia, li homo fe- bricitat, fcbris vt morbus, indicat rcmoucns; vt morbus calidus,frigidum;fed hoc non fiiffi- cit, fcdoportetdefcedercad fpecicm fpccifica, vtfiverbigratia,fcbris eftmorbuscalidus, vt A 1 duo Nova Metbod. Medendi *iuo,indicat remedium fpecificum,& frigidum vt duo. T E R T I V S E R R O R. Tcrtius error eft, quo Medicus vitiofam feu prauam racit Diuihonem. Quid oportet inteliigere per viticfam,prauara Diuifionem ? DiminutumlocutifuimusjGaknusloco cita- toprimoad Giauconem primo, fcipfum non dcclarauit, quia cognouit hoc pcrtincre ad io- gicum, fcd Galenus omnia fermc cognofctns, applicat veram doclrinam fuo propofto, txpcf.tio. ( vt intcrpretemur Gaienum pcr eundfcmmet rn.Msth.t4, Galenum) dicentem Nova Method. Medendi L E C T I O I I. DVM loqueremur de voceMethodi, di- ximus opus effe intclligcre per Mctho- dum viam quandam ordinatam,cui famulatur Diuifio: vt Diuifio ea efie detur, vt fit perfefta, & nequaquam vitiofa,& proptcrea ita efiepro- cedendum,vt beneficioDiuifionis hauriantur in primis Indicationes genericac»deiride fubal- terna?,& tandem [pecificas,&'iri hac via ac diui- jionehoceflefcruandum,vt no fit vitiofa pra- uaq; Diuifio, hoc cft.dum fermo fit de Indica- tionc curatiua,vtnoh conhindantur cum pre- feruatiua,& ob id vt Diuifio qu«e refpirit mor- bum, non complcftatur caufas: Diuifio quse rcfpicit caufas,non compleftatur morbum,no oportet confundere, &fuo loco dumloque- mur de Indicationibus,intelligctis,quomodo procedendum fit in quocunq; Indicante. Ha- f.Metb. clenus coftitutu fitvtaflcritGalcnus p.Mcth. Wt. cap.vlt.in hac Methodo,in hac via, hauricndas efie Indicationes in primis primas, hoc eft, ge- nericas, deinde fecundas,id cft,fubaltcrnas,vl- timofpecificas.vt verbi gratia, fi rcfpiciamus DcVena adfanguincm, &proindeadlndicansprsfer- feilmne. uatoriufn, fanguis vt quid morbificum prxter naturam indicat auxilium remoucns; defcen- damuSjfi verbi gratia, fanguis peccat,&pec- catum fit vehemens, indicatauxiliumremo- uens fanguinem, fcd non ita genericum, fed vehemens, quiapeccatumeftvehemens, & fi vcrbi HlERON. CAPIVACCII 5 vcrbi gratia,fanguinis peccatum vehemens fu- ent fccundum motum, indicatur remedium adhucmagisdeterminatum, irno fpccificum, quod eft rcmedium vehemcns, fed rcuulforiu. Et ha'cdi<5tafintgratiaexcmpli, quiafuoloco diligetcr dc his loquemur; cum igitur pcr Mc- thodum oportet intclligcre viam ordinatam, cui famulatur Diuifio,notetur quo ad vocem, nos in prsefcntia non modovcrfaricircaMe- thodum, vcrumctiam circa Mcthodumme- dendi, ad difFerentiamMethoditucndss fani- tatis, vt hxc vox,id cft, Methodus medendi, fisnificctartem mcdendi, vtidemfitinfcribe- D _ - . re libros quatuordccim deMcthodo mcdendi, & idcm de arte curandi,ide eft aflcrerc Metho- dum medcdi&artcmCuratricem,& hax di- ctafintdc voce. I I. De Essentia Methodi. AGgrediamur huius Mcthodi mcdedi Ef- fentiam, quam confequi licct beneficio Dcfinitionis. Ha:c igitur fit Mcthodi medcndi Dcfinitio. De finitio. METHODVS medendicjlars,quaperbidica- tionem inueniunturiuuantia,vt deperditaft~ nitas hominis reparetnr. Neccflarium eft vt vos cognofcatis, anhxcDcfinitiofitvel bonavcl mala,quo modo cognofcctis rcctc hoc intclli- gatis,n ex vobifmet ipfis citraPrexeptores fci - A 5 tis Um non differunt & proinde habitus intelle- ftusjdum proponitur ha:c forma,patet ct- iam Subieftum, quod cft habitus principalis non corpo.ris,fcdanimi, intcliectus. 3- C A V S A E F F I C I E N S» IV G vero attinet ad caufam cfficientcm, axc f uit propofita in Definitione,quan- do ciictum fuit (quapcr Indhatwnes) namq; In- dicatiocft caufa efficicns 3 namque Indicatio, vt fu- ';. Hieron. Capivaccei 6 Vtfuo loco cxplicabimus, cftlnftrumentum, Mcthodus mcdcndi no eftlnftf umentum i lea habitus principalis cfFcClittus, id cft ars :{cd. caufa cificicns huius habitus prilicipalis cftln- dicatiojquia IndicatiocftInftrumcntum;In- ftrumentum f cducitur ad cauiam efficscntem,. vt omncs fciunt, & quia omnc Inftrumentum beheficiocuius comparaturhabitus principa- lis ex iicccifitate,cftInftrumciitumlogicum,vt fuoloco demonftrabimus, duril loqucmurdc Indicationcjindicationem effe Inftrumcntum Iogicum,Inftrurncntum inucntuln a. logico, pcr hancautem ciiicientcm caufam Metiiodus mcdendi diftinguitur ab ca curatiohc que non pcrtinentad Dogmaticum, quia non inuenit pcr Indicationcm, non comparatur pcr Indi- cationcm, fcd Vel Expcricntia, vel Analogif- Ixplic.itia. mo,vcI alio Inftrumcnto ab Indicationc.Vndc Galcnus, vtoniniactiam cusn Galcno conlir- . „ r • r i .. r .. p . t2.MtV,U memus,i2. M.5. dicit,ualteratiom ipintuhat, vcl ab animali venefico, vcl a quolibctalio vc- neno,ellc ncgocium cxtra Metnodum mcden- di.Quarecftncgociumcxtra Mcthodum mc- dcdi ? quia 11011 poteft compararilndicatione, fed aliolnftrumento, vndc Galenus i.Meth. i.Meth.4! cap.^.dicitinftitutum eius cifc, fcrmoncm ha- bcre de rcmedijs qua; 116 empirice,fed Metho- do, fcd pcrlndicationcs, inueniuntur.-Conftu tutum igitur fit Efficientem caufiim medcndi Mcthodi cffc Indicatione;quid aute iitlndica- tio fuo loco docebim', & fumma cu diligcntia. Quo Nova Method. Medendi Cavsa Finalis. QVOvcrd attinct ad caufam finalcm,di- clum fuit in Dcfinitionc, (quaperlndica- tiomsinucniuntur iuuantia,vt deperdita fanitas ho- tnintsreparetttr) in quib. verbis,vt manib. lianc veritate tangatis,continet duplcx finis,vt altcr pofilt vocari intemus,reliquus extcrnus, licct a externus vocat vna ratione,alia rationc pof- fit vocari intcrnus.Declaro,altcr finis & intcr- nus eft,quando dictum fuit, inttemuntur iv.uan- ?/& prjefertim ouiacgonc- icio a quo intclligantur, hunc locum itacgo explico,du dixitGalcnus i.ad Glauconc i.Mc- thddumedediperfici Quafitate& Quantitate iuxilidrujperhec nihil aliudintclligit mfi quid agcndu.nonRcdtam aclmin;ftrationc,quialo- quitde Quantitatc&Quafitate prefidiorum, nou matericrum rcmcciij, exphcant omnes, per Qualitatc oportcrc intelfiger e Quid agcn- du,per Quantitatcm Quantum agt.ndiim,hoc eitfalfiiTimum :&ratio ciLqnia loquitur non cic matcriaauxilijjfeddcauxihoj cxcmphgra- tia,fifcrmo fiat defcbri, loquitur deauxilio refrigerante, nondelactuca,non dc materia Ouid agc~ frigioi.Quid agendum non aliud eft quamau- dam. ^vtVCtifLiffa. adminiftrado rcfpicit matcriam auxi- Hkkon. C a p i v a e e s f 9 auxilij, non auxilium ; Galenushoc loco di- citMethodumperfici Q^alitate & Qjaatitate auxiliorum,docxemplumpropterIuniores,{i verbi gratia ratione febris indicatur auxilium frigidum,tuncinuenta eftqualitas,Quidagcn- dum,id eft remcdium frigicium,hoc remcdiunt frigidumpotefteflefrigidum vcl inliocvelin illo gradu, primo, fccundo, tcrtio, & hoc eft Quid agcndum fpecificum, remedium magis dctcrminatum, &hoc cft quod fignificat Ga- lenus quado propofuit Quatitatem, quia gra- dum auxilij exprimitper Qiiatitatem,quian5 ita folicitusfuit devocibusjfspcnumcrovero confudit Quantitatcm cum Qualitate, qucm- admodum dicerc folcmus, febris magna, cuirt tame fit dictio impropria, quia fcbris proprie* tasdicidcbct vchemens potiusquam magna, ita etiam Galenus per Quantitatem, intefiigit Quid agendumfpccificum. L E C T I O III. IVuantia requiruntur,atq; duo fiue matcriit prxfidiorum fiue auxilia, propofuit Gale- nus Quid agendum gencricum dum propo- nit Qualitatem; Quid fpecificu dum Quanti- tatcm. De Recta Admtnistratione QVo vcr6 attinet ad Rcctam adminiftra^ tioncm, propofuit Galenus loco citato Mo- Nova Method. Medhndi Modum vfus, intelligcns RecTam adminiftra- tionem,hoc eft, Qu_antum,Quomodo & Vbi, & quia Re&a adminiftratio in fc claudit ct- iam Quando agcndum, hocnon diuifit, cum in medium affcrtTemporis occafione; & quia fui vobis pollicitus dcclarare authoritates, de- bentluniorcs animaduerterc,quiaaliquispof- fet obijcere,cum Quado agendum p: rtinet ad rcftam adminiftrationcm, cur Galcnus per Modum vfus non intelligit etiam Quando agendum.Diftinguit, nec citra artificium,Ga- lenus Modum vfus,hoc eft,quantum,quomo- do & vbi, a quando, a tcmpore agcndi, diftin- guit quando agcndum a reliquis tribus pro- pter difficultatem, namvt exprimit Galenus, nancifci temporis occafioncm difficilimum eft: & ideo refpiciens ad hanc difficultatcm, ■quam ctiamproponit,feparat quando agen- dumareliquis tribus. D V B I T A T 1 O. SEd adhuc dubitabitIunior,quia quandoq; dixit Galcnus quantitatem nec v.erbo cx- primi,ncc fcribi poffe,nec mente etiam conci- pi, quare vidctur effe maior difficultas circa Quantu agcndum,quam circa Quando agcn- dum. S O L V T 1 O. OPortet rccle intclligcreGalenum,dum loquimur de quantitate, duplcx potcft eflc ) HlERON. CAPIVACCEI $ cffc fermo,alter dc quatitate,vt fignificatQujd agendum fpecificum, quod Quidagendfi fpc- cificum^vtfuo locoiiitelligctis, indicata gra- du dcterminatolndicantis, cxcmpli gratia, au- xiliuni frigidum vt duo in prima rnanfione in- dicatur a morbo calido vt duo in prima manfi- one, quem gradum, qucm Galcnus quando- quequantitatemvocat, folus Deuspotcftco- gnofcere, vnde ratebatur Galenus, fe pofTe fierifimilcm Escvlapio, figradum dctcr- minatum cognofceret, & ide6 difficultas cft in quantitate,vt rcfpicit quid agendum, at fi alio modo capiatur, vt pertinet ad rectam admini- ftrationem, multo difficilius eft affequiquan- doagendum quam quantum, quiaoccafio cft prsceps:patetigitur quomodo haecauthoritas fit intclligenda. Prsterea idem Galcnus in ar- te Medicinaii cap. 8 q. dicit ad Mcthodum per- Ad& au ' '• tinereinuenire qualitate materie,hoc eft quid * n arte agcndum, prasterea quantitatem, per hanc fi- Hfrffcwwfi •gnificans quantum agcndum, tempus oportu- ca f'^9" num,& niodum vfus 3 hoc cft quomodo & vbi: vtexhis verbis pariter colligere licet iila cluo, hoc eft,quid agcndum & rcclam adminiftra- tioriem: Explieatus igitur cftfinis,&finis in- ternusindicationum,quifinis eft inuenirere- mcdia, iuuantia & vfum. FlNIS TOTIVS METHODI di, totitis artis Curatricii. M E D E N- Q V 0 ycrd fpe&at ad finem totius Metho- 6 di m«- Kova Method, Medendi Uimcdendi, totius artis curatricis, hicfinis efl: propofitus, dum dictum cft, vtdcperditabominis fanttasreparetnr jjppofita eftfanitas/;c>;Ki«w depcr- dita,addiffcrentiam brutorumidicfum autem fuit, vtfanitas deperdita reparetur,vt hxc Metho- dus diftinguatur a Methodo TuerldsE fanitatis: ctenim & Methodu s TucncIaTanitatis eft ars, cjua per Indicationes inueniuntur luuantia, vt adhucnullum appareat diicr imen inter Artc, Methodum Tuendse fanitatis & Mcthodum medcndi: quarcdiftinguitur pcr particulam i.Metb. vltimo loco propofitam, quam particulam propofuit Galenus primo Metho. 5. vbi ait g.Metb. 3. propofitum effc in Mcthodo medcndi mor- bum remouere vt fanitas rcparetur,(j. Mcth,j. dicit ad Methodum mcdendi fpcctare inueni- re auxilia,quibus a:ger fanctur, ecce refpicit ad fanitatem deperditam recuperandam, ad dif- fcrcntiam tuenda: fanitatis. Definitio Cvrationis. Prstcreaidcm Galcnusp. Mcth.5. ait,&?«rf~ tiofeu curatio esi prafentis in corpore vitiofi affeclus in r.aturakmhabitummutatic:c^.\o\oco queiodi- ligcnteraduertatis, quamamfitDefinitiohcec Curationis,nam pcr curationem intelligitGa- lenus artem curatricem,Methodum medcndi, iftafunt fynonyma,vndeidcm cft ac fi dixiffet, Methodus medcndi,Ars curatrix,cft prafentis tri corpore vitiofi affcclus in naturalcm habi- tum mutatio.Qux Dcfinitio eft ifta r Eft Defi- nitio tradita a Galeno,quare bona:fed cft De- finitio I E R O N. C A P 1 V A C C E 1° fmitio tradita per eaufarn finalcm, ncc redaf- gucnda dcfinitio , cum artes perfinemdiftm- •guantur,vt cum finis huius artis fit remotio morbi, fit vitiofi affcdhis in naturalem habitu mutatio. Ha>c cft definitio tradita per caufam finalem.vt ex his patcat,& cur dixerimus in de- finitione Methodum mcdcndi effe artem, qua per Indicationcs inucniunturluuantia, vtfa- hitas dcpcrdita hominis rcparef. Ex qua pro- pofita & explicata dcfinitione facile inteiligere licer,qucmadmodum Methodus mededi mul- tiplcx ef.epoiHt, vt aliquo modo differentias feaurire licct a Forrna & a Fine. CW otvplex Possit Esse Metbodw Medendi. 1 I DlFFERENTIA A FoRMA. AForma vt fit ars, fit habitus vnuierfalis, fit etiam habitus fpecificus, & hoc colli- gcrc licet cx Galeni 4. Mcth. cap. 4. vbi dicit, 4-Metkf. aufpicandumcfle fcmpcr ab affedtu iiue in v- niucrfili,fiucinparticulari,fiuc ingenere,fiue in fpecic,vt dixcrit quarto Mcthodi primo,tot effe IVtethodi fpccics,quot funt (peci.es morbo- rum: cxernpli gratia in febribus hxc feruatur Methodus:iift morbus calidus,idco relrigcra- dum,morbus calidus vt duo,idco reffigerandu vt duo.ad eunde modu in hydropcjcft morbiis frigidus,quare caicraciendu, eftrrigid. vt duo, cmare calfaciendu y% duo ? vt merito dixcrit Ga- B i lcnus» Nova Method. Medendi lenus,tot c& Methodi fpecies quot funt mor- borumlpecies, femper tamcn eaden; via,eode ordine progredimur,pro;*rcdiuuu- inquam ab jndicatione generica ad ipecificam. D V B I T A T 1 O. Sed dubitabitur, quia Galenusj. Meth.p. Meth oC v ideatisilludcaputJdicit fetradere Metho- ' dosqus prcfidiorumgcnustantum.indicant, fi hoc eftvcrum,quornodohxcMethodus, vt fuperius di&um fuit,progrcditurab Indica- tionibus gcnericis ad fpecificasPck idco dixi ef- feneceffarium interpretari & explicarc Ga- kni authoritates. SOLVTIO AVTORIS. Dicerem ego,per genus pnefidiorum intel- ligereprsfidiumgcncricum, hoc eftcommu- ne huic & illi materiseiDeclaro, Galenus ibi proponitpra^fidium, ad diiTerentiam matcria: prxfidij,vt verbi gratia, ratione morbi frigidi, indicatur prsfidium calidum, cuius materia potefteffemultiplcx^poteftcfiepctrofelinum, poteft elfe piper,potcft eflc anifum,vt prafidi- umcalidum, & calidum in taligradu, licetfit prasfidium fpecificum, fi conferatur cum prse- fidio generico, poteft tamen vocari prxfidium genericum fi conferatur cuifi materia pf eftdij, quia hsec matcria vtaudiuiftis multiplcx cffe poteft,vnde Galcnus hoc in loco accipit gcnus prsfidij comparas cummateria prefidij, qusd H I ERON. CAPIVACCEI II fit veru proponit Diafpermato, materias mc- dicinales jpponitjita igitur debctis illu locu in- telligere, recus fibimet contridiccrct: confert gcnus prxfidij ad materias medicinales & rc- clc,dicit Galcnus eo in loco 5.Meth.p.Mctho- Metb.fr. duminuenirc tantum gcnuspra2fidij,nequa- quam matcrias: naminuetio matcricrum per- tinct ad librumdc Alimcntis,de Simplicibus medicamcntis, ad librum de Compofitione mcdicamcntorum, illilibri funt extra hac Me- thodum, neque obftat, licct Gaicnus inlibro de Methodo Medcndi fa'penumcro proponat matcrias, namhoc facit, & gratia excmpli, & practercavtnos doccatin virtute ijlorum cx- cmplorum Reclam adminiftrationem. 2. DlFFERF. NTIA A F 1 N E. SIcapiatr.rDiuifio afinc,hanc diuifioncm ^Mtth.4/. infinuauit Galenus 4.Mcth.4.vbiait,fi cau famorbifica dcfinit, nonadcft, locumhabeat Mctliodus,de quain tertio libro Mcthodi mc- S- Meth. dendi, fi autemcaufa morbifica nondumcef- fauit, adhucpcrfcucrct, oportet vtiMcthodo de quain quarto libro. Dvplex Methodvs medmdi. Quarc dupIcxcftMcthodus, duplex cftars Curatrix, vna dc qua in tcrtio libro, alia de qua inquarto. Quomodo crgo intclhgendus Ga- B 3 lcnus, Nova Method. Medendi lenus, vnica cft Mcthodus, ars Curatrix ? ra- tionefinis tamcn diuiiioncm aliquam admit- Ratiom t:t ' Qi 101110 ^- 0 finis ? finis Methodi eft finis mor bi fitblatio,finis Methodi quandoq; etiam *' ' eftcaufefublacio,vtinartc Cuiadi locumha- betratione morbi, rationc fubiationis morbi Indicatio curatiua,rationc caufc cfficientisln-. dicatio praeferuatiua, & ratione vtriulquc ca- dem via progrediendum a gehere in fpcciem fpecialiflimam, vt proptcrca Methodtts Cura- tiua, ars hxc Curatrix,quandoqucfit Simplcx, quandoq; Compofita. Simpkx fi non adcft caufa, Compofita ej$ neceffitate, fi addt caufa, & ob id Galenus rc- fpicicns ad Mcthodum fimplicem hanc pro- poluitintertio libro,nam ibi proponit Me- r thodumrationcmorbitantum,rcipiciensaut himp ex tcm a ^ Methodum compofitam, hanc propo-* Mci )■ 1.3. f u i tni q Uarto lib r0)nam ibi vcrfatur non fo- CompoJ. jj- im c i rca rcmot i oncm Morbi, vcrum ttiam Mth4.11. cn - caremot i oncm Caufse. Et quiacgo cogor nunc cxtra ciuitatcm difccdcre,fincm facio,vt hxcdi&a fint dc Diuifione Mcthodi mcdcn- di,ni fequcnti agcmus dc Indicatione, dc Vo-. ce,deEflentia,de Diuifioncfidco videatis Ga- lenum. 2.Mcth. 7. & lib.ad; rhrafybulum 11. proptereaquod cgo nulla ex partcreccdam a, Definitionibus propofitis a Galeno:quia pro- ponit tres dcnnitioncs, & omuino. diucrias. \ i 3L.E-. HlERON. CAPIVACCEl I» L E C T I O IIII. DeIndicatione. i Vm Methodus Medcndi fit Arsfcu co- gnitioIuuantium 3 quam cognitione tan- quam pcr Inftrumetum, ac proinde pcr caufam erficicntcrn, confequimur pcr Indica- tioncm,idcirco diligcnter dclndicatione lo- quemur,8i tria funt exponenda,in primis qui- dem Vox, fecundb Eflentia, tertib Diuifio. D E N O M I N E. Voad Nomcn, ex fcntentia Galeni. 2. ^Mcth.cap.y.lN d i c a t i o nihil aliud fi- 2 ' Meth ' 7 ' gnificat quam ipfam fcqucntis fcu agendi,hoc eft iuuantis infmuationcm,vt illud quod inue- nitux quafi in praxedcnti aliquo fit defignatu, hoc cftlnlndicantcvt cii hac vocc nobis figni- ficetur id quoddefignatu cftin Indicante feu pra'ccdente,licetDefinitioncm haurire, quod fccundoloco crat cxplicandum.Scdlunior a- nimaducrtat,aGalcnotripliccm proponidif- fercntiam Indic ationis, & cgo propono has trcs dcfimtioncs, vt fciatis inteliigerc Galenu, vt licct diucrfce vidcantur cflfc Dcfinitioncs, cognofcatis tamen vnam eflentiam efl*c,ac v- nicam dcfinitioncm: Galcnus igitur fccundo Mctho. 7. inquit: 2. Metb. 7. Definitio Prima. Ndicatio cft Inucntio cius quod fc- B 4 que Nova Method. M e d p n d i quens eft ex rei natura; quam Definitionem ita proponit, quoniam refpicit tantu ad Quid agendum: vnde fciant lunior cs, Indicatum id, quod inuenitur pcr Indicationem, non foliim cfie Quid agendum,fed etiam Quatum, Quo- modo, Qu3iido,&Vbi;intcr qua: hoceftdi- fcrimcn, quoniam Quidagendum indicatur a natura,ab eifcntia Indicantis, Quidagendum indicatur tanmm - b effcntialndicantis, reli- qua quatupr nequaquam, nam rccla admini- ftratio vt fuo loco dicemus, id eft, Quanto, Quantum,Qiiomodo,&VbijhcEcfiintlndica- ta, nontamenmdicantur a naturalndicantis, non indicantur ab cflcntia Indicantis,fcd ab co quod confequitur Eflentiam. Eft difterentia inter eflentiam & illud quod confequitur ef- fcntiam. QuarcGalenus,vt dixi,rcfpicicns ta- tumad Quid agcndum vere dixit,Indicatio- nemefieinucntionem eius,quod fcquens eft ex rei natura. Definitio Secvnda. EcundaDefinitio proponitur a Galeno li- i3bro adThrafybulum,cap. 2.vbidicit:Indi- catio eft cpmprehenfio iuuantis fimul cum na- turanocentis, quolocorefpicitad quidagcn- dum, & nonad omnequid agendum,fedtan- tumadquid agcnclum curatorium,&quida- gcndum praeferuatorium. Dcclaro, Galenum rcfpiccre tantum ad quid agendum, ex eo col- ligitur,quia proponit naturam Indicantis, que natura Ad Tbra- flb.2. HlERON. CaPIVACCEI 13 natura indicat quid agcndum, non autem vfu, rcctam adminiftrationcm : Galenum pra>te- r°aproponerc tantumlndicatum curatorium & pra?feruatorium, ex eo colligimus,c[uia pro- ponit naturam nocentis,quia inquit,lndicatio cft comprehcnfio iuuantis fimul cum natura nocentis, id quod nocet, neceffario cft prseter natura, fiue fit morbus, fiuc caufa,fiuc fit lym- ptoma,vtnoccnsin ratione morbifitlndicans curatorium, noccns in rationc caufe&fym- ptomais, vt fymptoma habet r at io n em?caufe» eftlndicans preferuatorium: quare hocioco Galcnus dimittit Indicas Vitale,&Indicatum Vitalc,id eft,quid agendum vitale,r.am inclica- tum vitale 116 eft nocens, non eft prater natu- ram, fed quicl vtilc,& vt fuo loco demonftrabi- mus,nil aliud eft quam Virtus.quare hanc Dc- finitionem ita intelligatis, vt claudat quid age- durn curatorium & prsefcruatorium. Tertia Definitio. Ognouiftisad quid rcfpcxcrit Galcnus, dum tradidit cluas Dcfinitiones Indiea- tionis, quare in praefentia proponitur tertia Dcfinitioab eodcm Galeno, pro.pter.ea inquit ij-fhra^ GalenuslibroadThrafybulum, cap.z.Indica- r, , . „ rr j 1 ■ ■ r Jyb.caf.2. tionemeiie,quandorcDiispercipiendispercc- J ptis fimul & quod confert pcrcipitur citra Ex- perientiam& Analogifmum. Etputo egohac DefinitioncinlndicationisabfolutifTimam ef- r • , fe,propterca quod ad difterentiam Dcfinitio- B 5 nis c Nova Method. Medendi nis prim.o loco propofitg in fc claudit non mo« do quid agendum, vcrum ctiam rcdtam admi- niftracioncm materierumiuuantium. Prate- reaharctertiaDcfiniuoad diitercntiam Dcfi- nitionis fecundo loco propolita: in fc conti- nct non modo indicans Curatorium & Prefer- uatorium, reTuhi ctiam Vitale, vt vfquc adeo gcneralis fit ha:c definitio Indicationis, vt nifi aiiqucd addatur, conucniat Indicationi &m Mcthodo Mcdcndi, & in arte Tuendse fanita- tis,vtad nos pcrtincat particuiamaddcre, cu- itisbeneficio Indicatio dc qua loquimur, di- ftinguatur ab Indicationc quce pcrtinet ad Mc- thodum tacndx fanitatis. H^c omnia dcclaro, vt rcclre poflitii intelligere Galenum:Primum igitur dum ait Galenus,Indicatione efle quan- dopercipiutur res pcrcipicndsE,hoceft,quan- do cognoftuntur rcs cognofcenda:, dum pro- ponit percipicnda non proponit noccntia, qucmadmodum in fccunda dcfinitione, fcd proponit pcrcipienda in gcncrc non contra- cla,&liingcncre igitur &noccntia & iuuan- tia,quare G alcnus in hac definitionc proponit quclibet indicantia, hoc cft curatoria, prxfer- uatoria&vitalia,qua? funtiuuantianon noce- tia:dum vcro Galcnus dicitlnclicationcmcflej quando luuans percipitur, dum pcrcipiuntur percipienda, dum cognofcuntur cognofceda, dum proponi t hac parucuhm,cegriiti{,percept is, g ^iftfj, y, proponit ad diffcrentiam prima: Dcfinitionis, quam propofuit l.Mcth-7.proponit cognitio- ncm HlEKON. CaPIVACCEI 14 ncmine;cnerc,in communi, vtrefpicit& eflc- tiam & id quod confequitur cifcntiam, vtmc- rito harctertiaDcrinitio diftinguatur aprima, 2 ' qivia in prtma,qua: eft propofita 2. Mcth.7. co- tinetur tautum quid agcndum, quodanulio afio indicauir quam a natura fcu eikntia -indi-. cantis. In hac autem tcrtia Dcfinitione dum proponit cognitioncm in gencrc, &proinde cfTenviam indicantis, & id quod conlcquitur efTentiam, facile conftat hanc cffc abfolutam Defimtioncm, quiatradit cffcntiamIndicati- onis virtute cuius inucnimus iuuans, quocl no modo cft quidagendum; verum ctiam, eft re- claadminiftratio, cft rcctus vfus matcrierum iuuantiumjhoceftvt alibiintelicxiftis,Quado, Qupmodo, Quantum & Vbi. Conftat igitur quomodo ha?c Dcfinitio fit diftincia a rcliquis duabusDchnitionibus, &quomodo Galcnus advaria rcfpiciens nunquamfuitdcccptus, vt cum hxc fit gcneralis & abfoluta Dcfinitio, di- ljgenterfit fedbreuitcr a nobis cxplicanda;& vt cognofcatis quamam dcbeat cflc Dcfinitio Indicationis circa quam verfamur,hoc eft quse pertinetad Methodum medendi,ad diffcrcn- tiam Mcthodi tuendae fanitatis, liunc in modu. Indicationis Definitionem tradere libet. Definitio Indicationis iff Mctbodo medendi. VT Indicatio qus fcilicet pertinet ad! Me- thodum medendi fit Comprel/enjio itiwntis bjh> NoVa Method. Medendi mfimul cumcomprehcnfioneindicantis citra Experi- entiam & Analogifmum, gratia fanitat':; deperdiu reparanddt. Declaro hanc Dcfinitionem, &Iu- niores hoc locoadmoneantur, hanc non efie Dcfinitionem formalem,vtliceta Galeno tri- plexfitpropofitalndicationis definido, hulla N(;frf tamen fuitformalis.Namlndicatio formaliter cftlnftrumentum logicum,imperfectus Syl- logifmus, vnde vtinftrumcntum hahet ratio- ncm caufeciucicntis,(dicantalij quicquid ve- lint) bcneficio cuius confequimur inuentio- nemluuantium, confequimur habitum prin- cipalem, & cum inftrumcnta qucmadmodum etiam artes potimmum pcr finem diftinguan- tur,vtfinis maxime pcrtincre vidcatur ad cffe- tiaminftrumentorum,non fine artc Galcnus omnes Indicationis Dcfinitiones per caufam finalcm diftribuit, quemaclmodum ctiam in- tellexiftis Galenum quandoque Artem cura- triecm fcuMethodum medcndi definiuiffc per canfam finalem,quando dixit,Citratrixeslvitio- fiaffeclus in naturalem habttum mutatio : cft dcfini- tiotraditaper caufamfina!e:adcunde modum, du inquit Galcnus,I»(/.'r^^o efi coprchcnfio luuan- f»,haecdcfinitiotraditur pcrcaufam fmalem, vt quemadmodum diccre folemus Demon- ftrationis fincm effe fcire percaufam,fiquidem Demonftratio eft inftrumentum logicum, fcd j • • r . tradens cognitioncrn pcr cauiam,vt cognmo rci pcr caufam fit finis dcmonftrationis,a fimi- li finis Indieationisjid cft,huius inftrumcnti logici, H I E R O N, ,C A P IVACCEI If Iogici, quo vtitur Medicus Dogmaticus,fic in- quam finis nihil aliud eft quam comprchenfio, & proinde cft tundtio pertinens no adrenfum, fed adintelie<5him,eftigiturIndicatio compre- henfio iuuantis feu conferentis, dicatis vt vul- tis,fiue fit quid agendum,fiue vfus,feu redta ad miniftratio.Noeetur autem ex fcntentia Gale- ni in libro artis Medicinalis cap. 8 cj. Galenum j[ rs Med^ per iuuans prsefidium quandoq; accipere cau- ca p m lam falubrem, vt prxfidium porfimus vocare iuuans, confcrens, caufamfalubrem,remediu, alimentum,hx omncs vocespertinere folent ad quid agendum, per vfum autem femper in- . tellieimus illa quatuor,id eft, Quantum,Qua- n ~~ j r\ j - o \ru- \r c tj- ternus ln~ do, Quomodo, & Vbi. Vtnnismtcrnuslncu- .. . . ■ • -i m r jc \ r atcattonu. cationis n.thil aliud iit,quam cognolcere,inue- nire,comprchendere,& Quidagendum & Rc- cl:am adminiftrationem materiei,fiquidem Iu- niores hoc aficqui debent & memorix man- dare, vbiexquifiteloquimur differentiam effe inter auxilia & materias auxiliorum, quemad- modum colligere licet ex Galeno paflim, & p- fertim i^.Meth.i.vbi ait fe tradere Methodum i^.Hetb.u curandarum inflammationum, non autemfe tradereMethodum inueniendarum materie- rum,auxiliorum. Exempli gratia,firationein- flammationis indicatur remedium frigidum, cuiusmatcriafit verbigratia lactuca, verfatur Galenus circainuentionem remedij, non au- •» iam circa inucntionem matejias la&ucs&jii •• quando materias proponit Galenus,proponit » fblum N o v a Metbod. M E 0 i N D f folum gratia exempli, fcdanimaducrtatur et e. Metb.t. Galeno i. Meth. i. cundcm Galenum vocibus minime addichim quandoq; confunderc vo- ccs ; vt quandoque matcrias nuncupet auxilia, 2 Mtth 1 c i nema ^ mocuim ^ xclt 2..Mcth. T.Sed dumex- quiuteloqui cftinftituturn, differentia maxi- ma cft inter auxilia & auxiliorum materias.Ce- tcrum cum Indicatio fit comprchcniio iuuan- tisinfimulcucognitiorie Indicantis,p cogni- ; tionem intelligimus, cu Galcno in tertia aen- ^ nitione tradita & cognttionem eflentias''»& cognitione iilius, quod confequitur, illud autc' cjuod confcquitur,vi fuoloco oculis conipici- ' fctis,nihil aiiud cft quam Acfio, Paffio^PraTen- ti a,& Subfiftentiai& hxc conicquuntur effen- tiam Indicantis. Diclum autcm fuit, fine obfeY* uatione,fine experientia&analogifino: Nam Indi- catio cft Inftrumcntnm fatis diuerfum & ab Exnericntia& ab Analoaifmo.Fuitautem ne- I ' O ccflarium addcre gratia fitnitatis deperdita repa- tande, vt pcr hunc Indicationis fincm fed ex- tcrnumdiftinguatur ha:cIndicatio ab Indica-» tionequaTocum habet in Methodo Tucnda^ fanitatis. Vnde proexa&ilfimahuius definiti-> onisintelligentia tria funtintclligcnda: Primumquidintcliigere oportctper Resf percipicnclas perceptas: Sccundo quid intciiigerc oportct per Ex-< pcrientiam: Tertio quod pauci cognoucrunt,quidin- telligere o^ortct per Analogifmum, & quo^ mo- ' H i e R o N. Capivaccei l6 modo diftinguatur Analogifmus , quo vtun- tur Dogmatici,& quovtuntur Methodici. i R.ES PERCIPIEND.t PERCEPT.*. flfVYqad primumperRcs percipiedas pcr- ^s^jf ceptas intclligimus in primis rei natu- ram,quam veritatem propofliit Galenus z. z.hlcth.i- Meth.z.vbi vocauit etiam quid agendum, qua: reinatura debet effecognita, euidens intclic- £tui,&occu!catafcnfui. Quidautcm intellige- re oportet per id quod confequitur,iam patet, quiamnt illa quatuor, Quantum, Qiianda, Quomodo, & Vbhfed aduertendum qua: per- cipiunturnonmodocflercs pr?:tcr naturam, fedetiam cffe rcs fecundum naturam, vtnon modo fit Morbus,Caufa,verum ctiam Virtus, vt horum gratia Indicatio rcquirat quatuor Conditioncs, quae conditiones funt funda- menta huius Doftrina;, vt mirandum non fit, fi do&ipres viri has negligentcs conditiones & in ven?: fectione, & in tota Mcthodo, fucrint inaximc hallucinati. Prima conditio eft, vt Indicans fit notum per intcllcfhim. Secunda conditio, vt vnum nonnifi vnum indicet. Tertia conditio, vt indicans ex neceffi- tate fit prafcns, non pra?teritum, non futu- uim» Quar- N o va Method. M e d e n d i 4. Quarta & vltima conditio eft,vt Indicans- repcriatur in homine,in corpore;& ex hocfuo lococognofcetis fitis puerile efle a caufa ex- terna fumi Indicationes, vtab aere,&c. funt nug2,puerilia.Oftedo cum Galeno has omnes conditioncs. Prima Conditio. j.Meth.f Quo ad PrimamdicitGalenus 1. Mcth. 5. Quoniamomnis morbi curationeminuenire propofitum eft, neceflarium eft morbi natura prius fcire: Quomodo tenet ha;c confcquen- tia ? quoniam omnis morbi curationein in- uenire propofitum eft, quia propofitum inue- nire cuiuflibetmorbi curationem, ideo necef- farium eft prius fcire morbi naturam: eccc er- goquomodo tota cognitio & curatio pendet ex cognitione natura3,& proindc eflcntig mor- Meth 6 .bi,indicantis:prxtercaidem Galenus.2. Meth. 6. dicit, tot funt medendi rationes, quot mor- borum idese, quarc ab idea, quare ab cffentia capiturlndicatio: prartcrea codem capite, id eft z.Meth. 6.dicit,prima via cft cognitio mor- ^.Meth.4. kl } natur£C morbi:ad haec ^.Meth.^.dicitjopus eflevt qui Methodum aflcqui optat, vt habcat cognitionem faniiis & dilfimilis, oportct co- gnofccre cflentiam Intlicantis. Praterea lib.ad Ad Thr. S. Thrafyb. cap. 8.dicit: Vencna non pcrtinere Venem. adMcthodum,Venena non cognofci per In- dicationes, vt ad Mcdicum pcrtineat cogno- fcere caufas,cognofcere eflcntiam; non clt au- tem HlERON. CaPIVACCEI 17 tem cognita eifentia, naturaque vcneni; Ideo conftitutum fit hanc effe primam Indic an- tis conditionem, vtcognofcatur efTentia ab intelligentia; L E C T I O V. VT recte Methodum Medendi aifequi va- lcatis,ccepimus explicare qusenam condi- tiones locum habeat in indicando,& fta- tutum fuit neceffarium eife,vt natura,vt cffen- tia indicantis eifet nota intellectui, vtprcpte- reaGalenus ij.Meth. o.aMethodoexcludat, S-Meth.S quse a tota fubftantia funt aduerfaria, propte- reaquod horum effentia nonpoteft^enelnota intellectui. DVBITATIO. Seddubitatioeft, qu$ oritur ex Galeno 2. 2 a jQi ^ adGlauc.4.vbiait,dc tumoribus dicl:um eft indicatiue,fed nondum manifefte:fi fermo per Indicationcs procedit a nota effentia Indican- tis,curdixitGalcnusdc tumoribus dictumeft indicatiue fcd nondum manitefte, quia fiindi- catiue,fiper Indicationes, igitur manitefte. S O L V T 1 O. Dicendum ita cfTe locutum Galenu in eo loco, (quiafuipollicitus^xplicarc autoritates Galeni) ita cftmteliigenuus, vt dum ait,de tu- moribus dic"tumeiieindicatiue,hoceftperIn- C dica - p.Metb.i2. Nova M e f o f>. Medendi dicationes, Galenum refpicere ad quid a-« gendum: dum autem fubdit,nondurn manife- fte, non refpicit adquidagendu, fedad vfum matericrum,ad rectam adminiftrationem ma- tcrierum, quod fit verum Galenus eo in loco fuddit pramdiorum matcrias. Conftitutum igiturfit, neceiTarium efie, vt indicantiscffen- tianotafit intcllectui. Secvnda Conditio. SEcunda Conditio qua? necefiaria cft in In- dicante,eft vt vnumlndicans nonnifi vnu indicet, vnumncquaquam plura potcft indi- care : hanc veritatem propofuit Galenus 9. Meth.12. Vbihabetconferentis indicatum fe- pereflcvnum. Qiioniam inquit Galenusvnu vnam habettantum naturam. Vndcadmonc- antur hoc loco inprimis Iuniorcs,Galcnum 9. Met. 12. dicere vJium vci cfle fimplex vcicoin- politum, vt verbigratiafcbris eft vnum indi- cans, fedmoibuscalidus& ftccus, quare duo indicat,quia cft affeclus compofitus, quemad- modumfimplex, fimpliccm indicationem fa- cit.Secundonotent, vnum obtineie naturam genericam, obtinere naturam fpecificam, vt per naturamgenericam genericum indicetur pracfidium, per fpcciiicam fpccificum, vt licct fitvnum,duotamenindicetnon per eandem naturam,fcd pcr genericam vnum,per fpecifi- cum aliud, fcd quadibct naturavtvna vnum indicat, vndc Galenusz. Meth. cap. 13. dicit vnam Ad xbra-i IrilERoft. CapIVACCEI iS vnam femper dari cx quaq; re Indicatione,vtfi vnum plura indicetid fiat per plures elfentias, docxemplum, proptcr luniorcsverbi gratia, bilis vt copiofaindicat auxilium minuens,vt calida frigidum, & fic dc reliquis: quarc vnum indicans fecundum vnicam effentiam non nifi vnum indicare potcft, vnde idem Galenus in libcllo ad Thrafybulum cap.44. dicitabfurdum 3. cjfedicere idem diuerfa indicare, & quia Galcnus-v ft l rationemhuiusveritatis cognouit, dixit eode * - libroadThrafybulum cap. 40. vnum tantum indicari, quoniam vnum vni tantum aduerfa- tur, vtvcrbi gratia, calidum indicat tantum frigidu,quiafrigidum folum calido aduerfaturt DVBITATIO. Seddubitatio cftex dictis Gal.lib.adThraf. AdThra*. cap. i^.duminquitnequevnumfemper idem jyb.ij* indicare:Sivnum tantum vnum indicat, er- go femper idemindicat, quomodo ergo intel- ligendus Galcnus? S O L V T 1 O. Dicatis ita cfie intclligcndum Galenum, vt Vnum non femper vnum indicct pcr plures ef- Diffcrunt fcntias, quiivnum in generc, vnum pcr piures vnian & eifcntias pluraindicarc poteft, declaratur hoc idem,aliud cxemplo propofito a Galeno loco citato,vt ttt vniias vcrbigratia, vrinaefuppreffiocft vnum,fed no ulennata- fempcr vnum indicat, quiafi fiat a calculo vnu pud Pbifo- C z indi- fopbot Nova Method. M e d e n d i foteft VHU j nc }icabit, fi a'grumo fanguinis aliud, fi a pitui- fcm ervnu taauu d : i t3 igitur eft intelligendus Galenus: indicare,at vtvnumno nnifi vnumindicet,vnicumgenus tion taem: j nc jj cet vn icum prasfidium gencricum, vnica quiaiuud fp ec i es m dicet vnicum remedium fpecificum, vnumertt ^ u j a vnum non eftnifivni contrarium ;Ego diuerlum, noQ p omim non maxime mirari, quomodo a- itec va/et jf 0 jj s aut horitatibus addifti, fprcta ratio- confequen- nCj) fp reta re j natura aflerunt morbum magnu, tia,inatcat morDU m ve hementem efle quid commune ad ymmergo vcncX f c ci:ioncm&pharmacum. Nammorbus tdem. vchemens cft vnumindicans &eft indicas cu- rntorium,vnum indicans curatorium ad diffe- rcntiam morbidcbilis,quia proponitur mor- busmagnus : hocvnum indicans curatorium ' egoncfcio quomodo poflit indicareduo,hoc eft vense fcclionem & pharmacum. Priterea in liisdiclisinnumcra funt abfurda, quiahaec duo funt pra-feruatoria,illud indicans eft cura- torium: indicans vnum,indicata duo. Tertia Conditio. P; (Ra-terea cft tertia conditio,quce inhocco- fiftit, vt indicans fit pra;fens, non prseteri- tumnonfuturum; ratio, & ni fallor Demon- ftratio h|-c cft,quiaindicatum rcfcrtur tantum in indicans:Declaro, propter Iuniores,in in- tempcric frigidiori ventriculiremcdiu calidu, cpeftindicatum, referturinlndicans,refert in $Mcth.i. mtemperie ventriculuvndc Galenus 3. Met. 1. ait abfurdu ejfe ajjirere altud ejfe quodtndicat & aliud quod Hieron. Capivaccei 19 quodcuratur.cpiod indicat,quod eft indicans eft illud quod curatur, quod curatur ncccflario eftpra'fens;hoceuidenseft, pr,opterca Gale- nus^.Meth.^. dicit,a nulloeorum, qtu adhuc non.^Metb.g permanentjndicatio fumitur remedijexvfu: cx qui- bus Galenidiftis duocolligatis. Primum, dati indicans & ex vfu & non ex vfu: ' Secundo Indicationem qu£E fit ex vfutan- turni fumi a prscfenti. Et propterea cum nec prsteritum necfu- turum permanent, a nullo horum fumi Indi- cationcm;Namvtaudiuiftis dixit Galenus** nullo eorum qua adhuc non permanentfumi indicatio- «e?»,pr32teritum non permanct, futurum quis cft ille ignarus quidicat permanerc?cjuare cum non permancat f uturu neq; practeritum a nul- lo horum fumiturlndicatio.Vnde valeantbo- ni illi viri, qui dicuntmorbum magnum in- dicare venas feifiionem cum Hippocrate: jj^ j e quiaHipp0c4.de ratione viitip. (cgononfub- ra t !cne terfugiamautoritates) dicit, fecandam efle vcna yjff./p. fi morbus eft vchemens, ergo a morbo vehe- y eT1£ f e - menti indicatur venas fectio : Galenus in co tlioamoi commentario nos admonet,inquies per mor- uo WA gri bum vehementem opus cfle intclligeremor- bum vehementem non folum prafentem fed etiam futurum, quia Hippocrates eo loco per morbum vehcmentem intcllexit morbum ve- hementem & pra:fentem & futurum; fi intel- ligit morbum vehemcntem & prsfcntem & C 5 futu- ,Nova Method. M E D F. 1) D I futurum;fiintelligit morbum vchemcntcm & praefentem &futurum, igituramorbo vehe- menti & prxfenti, &( vt cogantur infelices homincs aflcrerc) afuturo indicabitur^ vense fectio: vense feclio eft materia auxilij remedij - ex vfiij & ide6 Indicatio vtilis capietur ctiam a futuroj futurum non pcrmanet, ideo non po- teftindicare. Statutum igiturfit neccflarium efle vt indicans fit prafens; Scd forte lunior interrogabit. Quomodo cftintelligedus Hip- pocratcs eo in loco, quoinodo cocurrat mor- bus vehemensad vcnx fcctionem: nolo hane cioctrinam cofundere,fuo loco cxplicabimus, ciuando loquemurdc matcria, decaufa mor^ bifica indicante. Sed admoneantur Iuniorcs' cumlndicatio fcmper hauriaturaprxfcntie- licnire poiTe vtillud Indicans prxfens quan- doqueadu efficiatmorbum, quandoq; polfit efiicerc,& licet morbus non fit pra:fcns,illa ta- mcnmateriaquxpoteft morbum crTicerc,illa eft prxfcns,quia nifi effet prxfens 3 ncquaquam pofl"etindicare,vt verbi gratia eftaliquis, qui fingulis annis folet corripi pleuritide, antequa fiat pleuritis fecatur vena, fccatur autcm vena vt fit materia remedij iiidicati a fanguine prx- fcnti,qui tamen fanguis prxfens non a<5hi effi- citmorbu,fcd poteft cfhcerc. D V B I T A T I O. j.Metb.s. Vbitatio eft quia Galc.4. Mcth^.inquit, JL-/ prxfentis cft curatio,futuri autc eft pro- uidentia, quarc Indicatip fumitur a futuro. Dica- Hieron. Capivaccei io s o i r t i q. Dlcatis in his vcrbis Galenum in pra;fer- uationerefpiceread futurum,a quota- mennon fimitur Indicatio, quia vtdiximus Indicatiofumituraprjefentijfed vt potefthe- 1 dere,quareMedicus in curatione wad finem rcfpicit,admorbumprsefentem v,t remoueat, &Indicationem fumita prsefenthin pra»ferua- tione r efpicit ad futurum, vt hominem prgfer- uct a morbo imminenti, fed Indicationem fu- mitaprssfenti, vtpoteftmorbum efficcre: & poftrcmo fciatis neceflarium efle, vtindicans reperiat in corporc humano, & ratio cft, quia materiarcmcdiorum, matcriaiuuantium ad- miniftratur corpori. Hanc veritatem propo- fuit Gal. 4. Mcth.^.vbi habct nullam cxtrinfe- V« Meth.3, camcaufamindicare,non capitur Indicatioa caufaexterna. DVBITATIO. SEd aliquis dubitabit(non dicatis quarfo ef- fc hora ) Galenus igitur loco citato inquit fi caufa receflit ab hac non fumitur Indicatio, igitur fi 110 rcceflit caufa fed pcrmaneat ab hac poterit fumi Indicatio. S O L V T 1 O. TT>I Icimus nequaquam a caufa externa,a cau JL^ faextracorpus effe fumedalndicatione, licct etia pmaneat:ad Galeni aute autoritatem dicim.loco citato,duaitfi caufareceflit,abijt,ab C 4 hac 1 j4 o v a Method. Medendi hac non fumiIndicationem,per hanccaufam intclligerc caufam internam,caufam in corpo- re exiftentem;quod fit verum, videatis locum, ibi enim locjuitur de caufa putredinis, de cau- fa. inflammationis. D V B I T A T 1 O. Sedlunior replicabit, non aer alteratur, vt verbi gratia in febri cxiftente aere calidiori al- teramus aquarofacea,refpicit aerein, adhibe- tur aeri non corpori,quare aqua rofacca vide- tur effe materiaremcdij frigidiindicati ab aere calido,quare ab indicate extra corpus; & apud aliquos & viros do£los tanti fiut hxc dubita- tio,vt dixerint ab aere fumilndicatione, quod falfiffimum eft t S O L V T 1 O. In prasfentia igitur dicimus hoc cfCe verum in febre exiftente aere calidiori, aqua rofacea refrigerari aerem, fed hoc negocium non per- tinet adMethodum medendi,fedhoc ncgociu eft extraMethodum, Prseterea quod nosege- mus materiafrigida, qux eft acr refrigcratus ab aquarofacea, pertinet adMateriam, mate- ria eft extra Methodum. L E C T I O VI. De Experientia. GVM fint explicands Indicantis Condi- tiones, H I E R O N. CaPIVACCEI 21 tiones, modo quod fccundo loco explicandu fuit propofitum breuiter dicemus. Eratautem declararequidintelligercopor- tet perExperientiam,vt pateret,quomodoln- dicatio diftinguatur ab Experientia ; ex fcn- tentia Galeni in lib. ad Thrafybulum z.Expe- rietia? feu obferuationis cognitio pertinet po- tius ad fcnfiim, verbi gratia: Comprehcndi- mus cognitioneSocratcm eife afteclum Pleu- ritide, quam in Socrate obferuamus, fympto- mata qua: confpeximus in plerifque, vt verbi gratia,dolor pungitiuus, tuffis &reliqua, que- admodum etiam proDentium ftupore vtimur portulaca, quoniam vt Empirici obferuaui- mus, dum homines eifent fecundum dentes ftuporeaffedti, portulaca ftuporem adimi, vt merito concludat Galenus in cap. 2. Expcri- entiam effe comprehenfionem eius, quod fae- pe & eodem modo vifum eft, vt hinc facilc pa- tcatlndicationem maxime diftingui ab Expe- rientia, Analogismvs. QVareaccedentes ad Tertium propofitu De Anah- &difhcilius, vidcamus quidnam fit A- gifino. nalogifmus , vt pariter pateat Indicationem effelnftrumentumdiuerfumab Analogifmo: Ex Galcno igitur ad Thrafy. 2. Analogifmus .t^., a 1 6 r ■ • r v j- AdTbra- eitcompreheniioiuuantis per iimmtudinem. ,- Analogifmus noneft comprehenfio iuuantis -. exnaturaIndicantis, fedeft comprchenfio Ui 7 C 5 uantis N O V a Method. Medhndi uantisper fimilitudinem. Quare fithsccom- prehenfiopotius per fimilitudinem,quamex natura Indicantis. Ratio colligitur ex Galeni loco citato,quia caufacft recondita, quiarei natura lat?t, ad difFercntiam Indicationis; in • , Indicationementiofitiuuantis excognitana- turalndicantis, quandoq; latet,vt nonpoffit locum habere Indicatio, vnde cum non habet locum experientia,obferuantia, confugiendu ad Analogifinnm, quia cum oportet inucnire Iuuans, non licct per Indicationcm, nonlicet Defibfgu- per obieruationcm, cxpedit cofugere ad Ana- vatiove ca. Ib&frfiumi Sed contra Galcnus lib.de fiibfisri- O O ~fmta.ta.2. rationeEmpiricacap.z. voluit inAnalogifino inueniri iuuans,pcrtranfitum dcfimili adfi- milc. Quid intelligereoportetper tranfitum, pcr fimilitudinem de fimili ad fimilcPintclligc- reoportct hancfimilitudinbm cii Galenolo- cis citatis vel in mcmbris, vel in afrcctibus, vcl in matcrijs. Triplex Analocismvs. TP\ Eclaro propter Iuniorcs. In mcmbris, J^/ verbi gratia, vt fi conferamus manum cii pedc, in affeclibus, fi confcramus fluxum fan- guinis narium cum fluxu alui; in matcrijs fi confcramus mefpilum cumcydonio: fed ani- maduertcndum in prrefentiatranfitum effe fa- ciendum a fimili ad fimile, vcl in membris, vel in afrcdtibus, non autcm iri materijs, quia ma- teris ad Mcthodum curatricem,adiuuantia, . adin- HlERON. CaPIVACCEI 12 fldinuentionem iuuantium,fedadlibrum de Mcdicamentis, de alimentis. Csteramcum Analogifmus fit Inftrumcn- tum & Empiricorum & Dogmaticoruimre&e intclligere oportet quomodo inuiccm diffe- rant AnalogifmusEmpiricorum,ab A_nalogif- mo Dogmaticorum,vt poftca cognoicatis pn- cipalc propofitum, hoceft, quomodo Analo- gifmus Dogmaticorum diftinguatur ab Indi- cationc. DvPLEX A.NALOGISMVS EmPIRICO- rutn & Dognuiticorum. GAlcnus adThrafyb.i8.dicit,Analogifmu AdThra- elfe perceptionem , comprchenfionem./?'^' iuuantium per mriilitudinem,ea tamen condi- tionefcruata ab Empiricis, vt confufo quo- dammodo concurfum fymptomatum obfcr- ucnt, namque Empirici neiciunt diftingucre vtiliafymptomataab inutilibus. Dcclarocum Galeno loco citato,verbi gratia datur fy mpto- ma cauf^fyrnptoma loci aifeci;i,fymptoma fa- cultatis, fymptoma paticntis. Declaro magis verbi,gratiafyrnptomacaufe, eftgrauitas,qua* eft fymptoma qux fignificat caufam elfe mi- ncram non vaporem: Datur fymptoma loci, vt verbi gratia, difficilis fpiratio fignificat tho- raccm cflc larfum : Datur fymptoma faculta- tis,vt vcrbigratia, animi dereccus,vt hoc fym- ptomavirtutem,facultate debilem fignificet; Datu? Nova Method. Medendi Datur poftremo fymptoma paticntis, vt dii Socrates conuellitur, patitur conuulfionem vclxqualitcr, vt in tetano, vel insqualitcr, vt in opiftotano, in emproftotano , (nolo has voces explicare) cum igitur fint hsecfympto- mata, Empiricincfciunt diftmguerc, vtiliaab inuti!ibus,at Rationalis fcit diftingucrc, & co- gnofcit quandoque, licct fit diifimiiis concur- fus fymptomatum, eandem conucnire Cura- tionem,vt vcrbigratiain tctano,in cmprofto- tano,in opiftotano funt diuerfa fymptomata, eft tamen eade curatio, ac conucnit,quia fym- ptomata patientis funt inutilia, contra quan- doqueeft fimilitudo in concurfu fymptoma- tum,curatio tamen eft diuerfa,verbi gratia, in fputofanguinis exfradhira, apcrtionc & ero- fione potefteifefimilistufiis fanguinis eodem modofehabensjcccccftfimilis cocurfus fym- ptomatum, atdiuerfa cftcuratio, quiaaliacft adhibcndacurainfra<5t.ura,aha in apertione, aliainerofione;& hoc non cognofcuut Em- pirici,fedRationales, qui in Analogifmo faci- unt tranfitum afimili ad fimile diftinguendo inutilia ab vtilibus,&hoceftncceffarium,fi- AdThra- q U iJ em cx Galeno ad Thrafybulum capit. de- fyb.ig. cimononOjVtiliafymptomatamanifeftat pro- pofitum vtile indicans, hoc cft, vtilia fympto- mata funt figna non indicantia ,-fed figna dico manifeftantia propofitum Indicansvtile. TRI- Br / HIERON, CaPIVACCEI Z$ Triplex Indicans Vtile. Hoc Indicans triplex eft, Materia, Locus,& Facultas:vt loco citato Galenus excludat fym- ptomapatientis, quiafymptoma paticntis cft fymptoma, quod non fignificat indicans, ad differentiam fymptomatum vtilium,qinr fym- ptomata funt fymptomata caufse, loci & facul- tatis, ha'c funt fymptomata vtilia, quia fignifi- cantlndicans, quodtriplex eft, Caufa, Locus, &Facultas. Sedadmoneantur Iuniorcs vt in- telligat autoritates fatis difficiles,vtego igno- remaquo rcdte intelligantur; Ergo Galcnus loco citatoad Thrafy. icj.cum triaiintpropo- AdThra~ fita,hoc cft Caufa,Locus,&Facultas,addita jyb.ig. caufa indicari Auxilij Genus, aloco indicari vtendi Modum, a facultate Menfuram. Quid voluit per hax Galenus intelligere ? dica quod fentio,vos poftea iudicate, licet hxc veritasa nobis modo proponenda in progreflu huius doclrins magis atq; magis confpicua euadet. Dico igitur a Caufa indicari gcnus auxilij, hoc eft gencricum auxilium, hoc eft, quid agcndu gcncricum,vt verbigratia, fi eft matcriamor- bifica, indicat prsfidiumgcnericLijindicatfui remotionem,acaufaigiturindicatur gcncricu pra»fidium. Cum vero addit aLoco indicari v- tedi modum (non ex plicctis Hebraice,vt ver- bafonat,quiaLocus non poteftindicare Mo- dum agendi) pcr Modum igitur vtcndi licct intclligere Quid agendum fpecificum,vtlocus non N o v a Method. M e d e m d i hon indicet,fed pcr viam iigni fignificet deter -» minatum pcccatu;n,a quo detcrrninato pecca- to poftca inciicatur cp.ua agcndum fpecincum. Declaro vcrbi !?„ratia,bilis indicxt auxiluim re- ■ r\ mouens bilem, quod cir. genericum. Si bilis, Verbi gratia, afhciat vcficam, reficx j dcus aite- ftus nobis fignificat bilem lxderc vcficam, vn- dc hxc lxfio dcterminata biiis, h©e peccan. m determinatum, indicabit rdmedium vacuaiw bilcm,fcd dctcrminatum hoc cib cUurcMcurn^ vt clariifimc intelligctis quandoiocjuemurde . materia, de caufa indicante. Locus igitur afFc- crus cum Gakno hoc in loco contert adinuc- tionem modi vtcndi fpccifici rcmcdij, vt fi- gnificat dcterminatum peccatum, caufam de- terminati pcccati ac fpecifici.Prc^tcrca faculta- teindicatur nienfura,non crcdatis Facultatcm , indicare Qiiantum agcndum, quia hoc falfum Videad eit ,quiahocloco Galcnusper Facultatem in- Tnr. ca.73. te lligit Facultatem vcl permittentem, vel quomoao ^ 0 \yk > £ x .c:3\:vx. dum Rationalis cognofcit vim jacultas f acu ltatis,virtutis,cognofcat ctiam mefuramj * . hoceft, cognofcatquomodopcrmittat, quo- modo perlubcat quodindicatur a Caufa. DVBITATIO. Sed dubitabit lunior cum in Analogifmo cognofcantur fy mptomata Caufe ,Loci & Fa- cultatis, idcft, fymptomata vtilia, cognofcan- turetiam iulndicationc, qux difterentia erit inter ET I E R O ft. CaPIVACCEI- 24 interlndicationcm & Analogifmum. Dogma- DijferetitU ticus ex cognitione caufsc & relicjuorum, id eft in l er loci & facultatis j dcuenitin cognitioncm iu- cattonem uantis,hoc pertinet ad Dogmaticum, & in In- & Anaio- dicationc&in Analogifmo;& augctur dubt- pfiPf^f- tatio, cjuia Galenus ad Thrafybulum 2.dicit, AdThra.2, tranfitum cffeafimili ad fimiie in Empiricis, Vt refpiciunt fcnfata Rationalis a natura rei in- dicantis. SiRationalis in Analogifmo proce- dit a natura rci Indicantis, cgo nefcio quomo- do diftinsuitur Analogifmus ab Indicationc. • • r Galenus naturam rei in Analogifmo propo- nit,vt diftinguat Analogifmum Dogmaticoru ab Analogifmo Empiricorum. S O L V T 1 O. Diccndum Dogmaticum diftinguere Indi- cationcmab Analogifmo. Na in Analogifmo fit tranfitusa. fimili noto raticni,intellc£tui, non fcnfuijad diffcrentiam Empiricorum, fed dum in Analogifmo fit tranfitusafimili intel- lechii noto,fit poftcatranfitus ad fimile, quod fimilenoncftnotum,fiueratiocinio fiue dif- curfu. Vndehocnoncftnotumita intcllcctui cjucmadmodum in Indicatione. Recte intclli- gatis,In Analogifmo hi$ jppbnitUr fitnile, quo- rum alterum eft ratione notum,illud priusjfed illud pofterius quod indicatur eft notum per fimilitudinem, per ratiocinium ad differenti- am Indicationis, LE- Nova Method. Medendi L E C T I O VII. Dlfficukas fuit propofita circa Analogif- mura, quomodo diftinguatur ab Indica- tione: Cum ex Galeno etiam Analogif- mus proueniat ex rei natura, dicimus (quem- admodum aliqua ex parte diftumfuit) cum Analogifmus fit tranfitus de fimili ad fimilc.il- Iud prius fimile eft fecundum effentiam, fecu- dum naturam notum,aliud autem fimile a quo poftea inuenitur iuuans, hoc fimile non eft fe- cundum cffentiam notum, fed folum per illud primum in Analogifmum, id quod inuenit iu- uansnonelfcfecundum naturam notum,fed per fimilitudinem, ex qua fit notio figni, vt in Indicatione id quod indicat iuuans( hoc eft, natura notum )a.d difFerentiam Analogifmi. Conftatigitur ficutlndicatio eft comprehcn- fioiuuantium cum cosnitionclndicantis citra • r Experientiam,& Analogifmum PoftremoinDefinitione dictum fuit (gra- tia fanitatis deperdiu reparanda) vtlndicatio vt Galcni inftitutum diftinguatur ab Indicatio- ne,quavtitur Medicus inarte Tuendaefanita- tis. Ha?c dicta fut de eflentialnclicationis. Ideo Viuifio 7»- Diuifio capidebet a propofitis in Definitione, dicationu. quare a comprchenfione, ab indicante, feu iu- uante ? In principio ab Indicantc, Quo ad pri- mum,vtIndicatio eft comprehenfio ,eftcom- pfehenfio vel generica, velfpecifica. Hxc Di- 6. Metb. i. uifio colligitur ex Galeni 6. Meth. i. vbi dicit, Indi- HIERON. CaPIVACCEI 25 Indicationum caufam dcfurr.i ab affectibus, a partibus autem,hoc efta partibus affettis, de-r fumialiam & aliaslndicationes:ecce proponit communemIndicationem,quare genericam; dum proponit aliam & alias Indicationcs, infi- nuat determinatas, fpecihcas Indkation. s. Sed Iunior qusret, qviid voluit Gal nus, quando dicit caufam indicationis fuaii ab affc4 ctu,a morbo; aliam autem & al;as, hoc eft ip^- cificas defumi a partibus affcctis ( lunioi ita qusrens pro nunc quiefcat, quia fuO loco vbi loquemur delndicautibus, h#c veritas contir- matur,&quilibetcognofcerepot it, cumCa- lenus docueritgcnericamlndicauonera dcfu- mi ab affectu, fpecificas a partibus affectis, y t fitin pradentia cognofcere dari Indicati oncni & gehericam, & fpecificam; Prdinde hxc eac' veritas cohfirmatur cum Gakno i.Mcth. 6. & 2. Meth- 6, 7. 8.Methodiprimo, & videatis illud caput, %8.jd.et, 1. nunquam dicit a primis febrium differentijs effeincipiendum, cumab his fumantur Indi- cationes, vcrumnon effedcfumendas Indica- tiones aparticularibus>cY dantur Indicationes gcnericaj, & dantur fpecifica:. D V B I T A T 1 O. Dubitabit fortaifis aliquis ex Galeni io.Mc- thod. 2. vbi dkit cum inm nti funt generaliter Met '*' modi, tranfcrndum ad prsdidia fpccifica, & ' particularia. Galems non mod6 proponit prefidiagenericajuonmodo fp.cifica, fed i t..i D indi- No va Method. M e d e !t © r indiuidua, particularia. Sed Methodus cum fic habitus principalis, habitus intelle&us, ciim defcendis ad particularia^hocpertinereadEx.-» ercitationem. S O L V t I (5. IDeo dicetis, Galenum proponcre pratfidia gcnerica, communia, deindefpecihca.po- ftremo particularia; non propterca fignificans darclndicationes indiuiduales, fcd vt fignifiw caret hac prafidia gencrica ac fpecifica eife ap- plifandapnrr.icularibus, ita intelligatis; Vnde t. lletb.2. Galcnus i. Method.2. dicit,opus eife intellige- re fpecificas, cjuia no licet dcfumere inrra fpe- cificas,modofpecificafint,qusnonadmittant D iuifion e, propterea quod illi co inueniuntur materia»,vcrbigratia,dum ego ccvgnofco mor- bu eife calidu, vt dico,& defcendo ad hoc fpeci- ficu,dctcrminatu ad hocftatim habco effe inue- . nicndamatcria, vtlicet verbi gratia vti laftuca, ccce non dcprchendimusapplicandas, du inue- Veth 3 niatur mati.ria.Pra>tereaGalcnus3.Mcthod. 3. dicit duas efielndicationcs proximas,intelliges gener.icas, quia vt audiuiftis in Mcthodo hac ieruanda eft via, vt progrediamur ab eo, quod eft primu,ad fecundum & tcrtiu- Et frprimum verbi gratiaeftgcnerale,igitur genus.Quomo- doigitur, vtintcliigatisauthoritat.es, dictum eft funt mdieationes dua prima; primce ftatim funt generales,. y na fpcctat ad res pr*ter natu- ranl» L iRlEftONf. CaPIVACCEI 2& ram, alia ad res fecundum naturam, vt dupli- catum ftt quod indicat gcnerica. Galenus tari- tum verfatur circa resfecundumnaturam,& circa res praeter naturam( vnde obiter hac colliga- tit )cognofcetis hanc doclrinam ejfe veram,quiaJcpa- ratim confentiunt cttm dic~tis,cttm pr£cedentibtts)Re- ete.dixit Galenus, duas efle tantu genericas indicationes, quia defumuntur tantuarcbus ^ij^erWt propter naturam,&fecundum naturam, rie- p r£rer ^„ quaquam a non naturalibus. Sed ad rem datur fam fr K Q gcnerica,datur matcriafpecificaj&ob id i.Me- naT1tr a&u tho. 5. voluitlndicationem genericamindica- { tfetb, J> re contrarium genericum,Indicationem fpe- cificam indicare contrarium detcrminatum: fedhoc loco admoneantur Iuniorcs, Gajenft ij.Mcth.i2.admonerc,fcnon proprie accipere ij-Meth./s, contrarietate, ita vtpotius fit oppofitio : fed voluit cum Platone, pofle etiam Medicum quandoque abuti vocibus,& ide6 appclletis oppofitioncm. Conftitutum igitur fit dari in- dicationem genericanr,dari fpccificam; & cjuO ad genericam, poteftelfegeneralimma, poteft efle prima, poteft effe fecunda,& licet eam no- mincm fubalternam. Indicatio Vtilis, ArtIficiosA, Inutilis, lnartificioft. Vt videtur hec indicatio generica 3 fubalterna & fpccifica, diftcrcntia cfle intcr has indicatio- ries,vt generica neq; artificiofa,neq; vtilis;Sub D 1 altern» Nova Method. M e d e n d * alterna vtilis cfle poflit,non ex neceflitate, fed non artificiofa. Sed fpecifica& vtilis eft& arti- ficiofa, qua*veritas non ita facile colligi poteft ex Galeno,& ideo a nobis explicada,& prsfcr- tim quianefcio a quo hadtenus hsec vcritas fu- erit explicata. Inprimis autem fcire oportet, quidmodo colligere expediat per Indicatio^ nem vtilem & inutilem,artificiofam. Vtilis, Invtilis Indicatio. QVo ad pnmurri, per Inutilem Indicatio- ilcm intelligimus indicationem qua? in- dicat preftdmm cuius eflehtia eft matena;qua- reVtilisIndicatioerit qua* indicat prafidium cuius reperitur materia. Declaro cxemplo propofito a Galeno arte Medicinali cap.4. vbi proponit Ophthalmiam qua* fit fecudum ma- teriam,quo adobftrudionem obftruclio,in- dicatur auxilium apericns cuius non repcritur materia,& ideo eft Indicatio inutilis:dum aute fit a materia,fi materia crafl~a,ha:c materia craf- fa indicat attenuandum, cuius prsfidij rcperi- tur materia, vt verbi gratia,agrimonia,qu£ ha- bet vim attcnuandi. Conftat igitur quid intel- ligercoportct per Indicationem & Vtilem& Inutilem, vt quotiefcunq; eftlndicatum quod non habct pcrmanentiam nifi momcntaneam,, cuiufmodi cft obftruclrio, dicatis hanc Indica- tionem efle inutilem. Et vos cogitetis,& fi ob- ftru- HlERON. CAPIVACCEI 27 ftrudtiononfit morbus, affectus, pro genere generalifTimo,fed potius progenere fubaltcr- no,fiet vt indicatio non modbgenerica fed et- tiam fubalterna,fitinutilis 3 nequaquam fpeci- fica,proptereaquodfemperreperitur materia. 2. Artificiosa, i n a r- tificiofia Indicatio. QVO veroattinetablndicationem vt eft vel artificiofa,vel non artificiofa: pcr ar- tificiofam intelligere oportet,qu£ non eft vul- go communis, vnde dicit Galcnus 6. Mcth. 2. 6Meth. 2. Scirequidficire oportet magnaresnon esl ,fied qttibus rattonibus tllud effictendum ficire artificiofum csl. vt Indicatio Spccifica non modo eft vtilis, fed ct- iam eft artificiofa.verbi gratia,febris vt prxter naturamindicatremoucns, cuius nonreperi- tur matcria, quare eft inutilis Indicatio, cft ct- iam inartificiofa, propterca quod etiam vulgo patct: & ob idem Galenus 3. Meth. 1. dicit, In- 3- Metb. 1. dicationem a morbo acceptam effe tantum principium & carcerem, vnde medcdi Metho- dus proucniat,promanet,vtmagna fit prorfus artis portio aut certe.inquit Galenus,neq; im- ^ propria neq; propria,fedquiaplcbi,fedquia vulgo fit communis. DVBITATIO. Sed dubitatio, quodgcnericalndicatio co- tineatur in Methodo mcdendi: Quiaiultitui- tur a generica Indicationc,quia p irs ar tis,ergo D 3 con- Nova Method. M e d e n d t continetur in arte fi Methodus cft ars, & in, Mcthodo progrcdi opcrtet a gener c ad fpecie, aprimo adfccundum,non modo licet dcrelin- quere primum; ergo pertinet ad artem, ergo Indicatio gencrica artificiofacft, quia claudi- turin Mcthodo,Ergb,&c. S O L V r I O. Idco dicatis Indicationem pofic accipi du- plicitcr; Altero modo ceu comprchcnfionc:al- tcromodo,quiacommunisplcbi vcl nocom- munis vulgarker: fccuridum hanc materiam poteft efie non artificicfa,vt gencrica, poteft efie, vtartificiofa vtfpccifica, fi modocapia- tur vteft neccfiaria ad prrefidium. Secundum haric autcm rationc cft artificiofa, & ideb Ga- Jen. j.Metri. i.dicit in Mcthcdo,in arte,quate-? nus eft via a gcnerc ad fpccics, quarc Indicatiq generica vno modo dici poteft inartificiofa, aliomodo artificiofa. Subalcrnaautem quan- Y' jr .'• ■ " ■ ' ' '•" ' '^Vi V 'J-v- tloq; cft inutilis vt obftructio, quandoq; vtilis vtfebris,vtcftmorbuscalidus,quiaindicatfi'i- gidu cuius rcpcritur materia fubalterna. Pra*- tcrca potcft cfic inartificicfa, quiaeius com- prchenfiopotcft efleetiam brutis communis. vcrbi^ratia, brutadum preTcntiunt inccndiu fefc in frigidis emergunt.Eft autcm artificiofa, vteft viaafubaltcrna ad fpecificam: Tandcm fpecificavtiliscft,quiarepcriturmatcria:yerbi gratia:Si eft febris calida vt vnum, indicati fri- gidu vt vnu, cuius matcriaverbi gratia eft en- diuia. Specificaigitur vtilis cmaeetiam cftarti- HlERON. CaJIVACCEI 28 ficiofa : cftartificiofa, quiapertinet folum ad ^ . artificem,vndcGalenus3. Mcth. 1. ait, cui fa- 3 ' e cultas cft inuenire illa quibus perfici poterit, quoad primum,hoc genericum ab Indicatione fiiggeritur, & hoc fit Indicatione & Mcthodo, hoc cft,viaa gencre ad fpcciem, hicinquit Ga- lenus Dogmaticus cft. L E C T I O VIII. Dlf&cik cft cognofccre, quonam modo fpecifiea Indicatio fit magis artificiofa quam fubalterna, quam gcncrica. Con- licnit autcm omnes Inciicationes vt (int artifi- ciofx,quiaprogredimur ab vnalndicatiouc ad aliam;ad genericam,ad 'pecificam,vt cum hxc viapertinct ad artem,ad Methodum, omnis Indicatiofecundum hanc rationcm ht artin- cio&. DVBlTAtlO. C"" Edquoniamfpecificaeft magis artificiofa, Odum verbigratiaalferimus fcbris eft ouid praster naturam,indicat fui remotionjrri; duin defccndimus ad fubaltcrnam Indicatioacm, & dicimus fcbris eft morbus caiidus, crgo ori- tur Indicatio refrigerandi, oritur indicatio in virtute contrarictatis, quatenus cft mor- buscalidus. Ergononcognofcomaiorem ar- tem, maiusartificiuminhac indicatione fub- altcrna, quam in gcncrica; cadcm vidctur effe ratiojfidcfccndimus adfpccifica, vcrbi graua cftmorbnscalidus vtduo, ergo oritur Indica- D 4. xio ^f- Nova Method. Medendi tiorefrigcrandivtduo,moclo pendetincon- trarictau',fedincontrarietatedeterminata,er- go contrarmm detcrminatum, quoniam cali-" d-im vt duo:quare cft eadem ars,idem artificiu in generica,in fubalterna, &in fpecifica. Responsio. Sedfortealiquis refpondcbit, inquiens,ar-i tificium locum baberepotius in Indicatione, qusnndicat vfum,quse oftendit rectam admU m.il:rationem,quam m Indicatione quce indi- cat quidagcndum. Hxc ratiopDtius nullaeft, modoverbigratia confideremus quantum a- gendum, volo fcircqucedofis Rhabarbari fit adminiftrancla, hoc habeo ex aclione materix biliofae, fi verbi gratiabiliofa materia actio fit fuma,igit fuma dofis cft cxhibenda Rhabarba- ri, vnde neq; in hac Indicatione cft ars. Recte intelligatis; Dico non efle artem, fapientia in Indicatione gcnerica: Ergo,ni dccipior,ita di- cendum, didhim fuifle fpecificam Indicatione cife minus artificiofam, quemadrnodum cffet etiam Indicatio qua? indicat agcndum,qiue in- dicat rectam adminiftrationem,eft magis arti- ficiofa,fed h oc artificium non confiftit in pro- grcflu ab Indicatione ex indicante ad indicatu, nequaquam,quiaintellexiftis, fimile eft artifi- ciuminqualibetlndicatione, fiuefit generica fiue fpecifica. Artificium ipfum in hoc potiffi- mum eft,vt Medicus cognofcat naturam indi- cantis;Cognofcerc aute indicans fecundu efle- tia gencrfca facile eft, fcd cognofcere fecundu cflen- / i / **' v f' : "' H I E R O N. CaPIVACCEI 2p cflentiam fpecificam hoc opus hic labor eft. Ad eundem modum cognofcereindicata, rectam adminiftrationem,hoc omne fat difficile eft, vt opus fit magno artificio, vt ad Medicum Dog- maticum ad verum artificem pertineat vt fit fupra modum verfatus in parte Phyfiologica; in Pathologica,in parte de Signis,vt merito he; partes reponantur in Methodum medendi, in * artcm qux per Indicationes comparatur, Hscdictafintde diuifione Indicationis. Divisio Indicantis, QVantum ad Diuifionemlndicantis, In- dicatum duplcx cft: hoc eft quid agendii & vius:ck fermo cft,quiainindicauteduo per- pendimus, hoc cft effcntiam & id quod confe- quitur cffentiam. Quidagcndum potcft eife genericum,potcft cfic fubalternum, poteft et- iam eftefpecificurmGenericum verbi gratiain febri rcmouens, fubalternum in fcbri f rigidu, fpecificum,verbi gratiain febrifrigidu vt duo, in primo,&hanc veritatcm propofuit Gale- nus^. Mjth. 3-ibi namq; euidcnter proponit j.Metb. 3. indicatum gcnericum & fpccificum, vnic re- fpiciens co in loco ad Indicatum fpccificum, inquit, neq; dici,neq; fcribi, ncq; mete ? cu- rate pcrcipi polfc. Eftautem, vtinquit ibi Ga- lenus, in qualibet re quantitas, fubinteliigatis agendum quid fpccificum, & nihil aliud eft quam agcndum dcterminatum, quamgradus determinatus: quarc admodum difficile inue- D 1 nire: »».«■' Nova Method. M e d e n di fiire,vndefubditibi Galcnus, vbi mcnfurn exco* pia & defeclu coUigttur , intelligit caput an magis vcl minus ficcandum, vnde ego dcfidcraui, vt ifti qui per Qualitatem femper intelligunt Quantum agendum,hanc Authoritatem ex- plicarent. Mcnfura, quantitas,in hoc confiftit vt ficccmus, at magis vcl minus ficcandum, eft fcrmo degraduficcitatis,cftfermo de ficcitatc vclmagisvcl minus intenfa,id eftquid agen- dum, non modo quantitas; & declaro propter Iuniores,fi verbi gratia,in fcbri ego volo fcire, an fit corpus rcfiigcrandum, vcl vt vnum, vel vt duo,vcl magis,vel minus,hoc tft quid agcn- du. Propterea, quod fumitur a gradu calidita- tis, dum poftca cgo cognofco, opus clfc frigi- do, vt duo, & in libro dc Mcdicamentis, inue- nio Laftucam,dum in La£tuca volo cogno- fccredofin,quantitatem,hoc pertinct ad qua- tumagcndum. Statutumigitur fit Indicatum vt diftinguitur ab vfu,cfl~evel genericum vcl fpecificum. VSVS Q^VADRVPLEX. QVoniamcum fpedtat ad vfiim,ad redta ad miniftrationcm,hic vfus eft quadruplex, vt in Mcthodo nil aliud fit perpendendum, vt vos cognofcatishanc Methodum efle breuif- fimam,fumus breuiffimivt colligatis. Vfus eft quadruplex,hoccft,Quantum, Quado, Quo- modo, & Vbi. Huius numeri hsec cft inucntio &nccciTitas,qusefi. vobis non placebit.,aliani inue- Hieron. Capivaccei 30 inucnirc licct.Veriffima namquc eft & a Gale- no patfim colliguntnr h^cquatuor.Quoniam huius numeri hxc re&a adminiftratio pendet non ex ciTcntia lndicantis,fedab eoquodcon- fequitur Eflcntiam Indicantis, & hoc quod confequitur efientiam Indicantis fitquadru- plcx,i<*itur& vfus quadruplex, namque quo- tuplexcftindicans,totuplcxctiam eft indica- tum,quod igitur confecjuitur eflcntiam indi- cantis,cft Adio,PalTio,Pr:efentia & Subfiften- tia. proptcr luniores libet dare exemplum: In bilc fi feruidior fuerit, huius bilis confimihs crit Aclio,fi bilis verbi gratiafuerit craffa, dif- ficiliseritPafliojfi appareat bilis in corporc, eft Prxfens, quia non prarterijt, non eft gene- randa,fcd iarrSjjft genita, cft prseleris. Prxterca fi bilis excitet Erifipelatem in brahio, fubfiftit adfubfiftentiamin brachio. Ecce igitur que- admodum quatuor funt qua: pertinent ad id quod confcquitur efientiam Indic^ntis. L E C T I O IX. DIctvm fuit,Rectamadminiftrationem materierum iuuantium Quaclruplicem efle, propterea etiam quatuor funt qux confcquuntur efientiam indicantis. Eft vel A- dtio vel Pafiio, vcl Pra:fentia vcl Subfiftentia. Quomedo quatuor hxc ? potcft efie ratioma-* que dum perpendimus efientia, hanc folcmus conferre,vcl cu qualitate vel cu quantitatc, vt Nova Method. Medendi hxc abfoluta non fintperpendenda,propter quodid quodagitfiue fit nocens fiue iuuans, non fine mcdio agere folet,hinc fit, vt fi eflen- tialndicantis coniungatur cum qualitate, vim habet agedi, vnde prodit actio,& quemadmo- dum id quod agit, etiam repatitur, hinc ctiam fit vt locu habeat palfio, vt paffio confequatur effentiam. Si autem coniungatur cum quanti- tate,iam ad quantitatem pertinet tempus,per- tinetlocus,pcrtinet vbi,vt merito tcmporis lo- cum habeat prefientia,merit6 loci,merit6 Vbi, fubfiftentia.Conftatergo quomodo hxclndi- cata^. funt. D V B I T A T I O. ■ ri A ^Eddubitatioeftquseoriginp. ducitexHip- llip. lib. de 3p 0cratej i n Jibro de officinaMedic. tit.6. v- vjj.Mea. bi cuncnie proponit^Egrotantem, Affidentes Ut ' ' miniftros,Machinamenta, Lumen,Vbi, Qua- do, Quomodo, Quantu, quibus repetit Quo- modo, Quando, Corpus, Inftrumcnta, Tem- pus, Modum, & Locum. Ecceigitur quemad- modum Hippocrates non proponit tantum cjuatuor, fedmulto plura. S O L V T 1 O. FAcile eft huic dubitationi fatisfacere, nam- queHippocrates pluraproponit,quianon folumrefpicitadfolam adminiftrationentma- terierum, fed etiam ad illa quse fpectant ad x- gj:otantem,adMedicum,adminiftrum,quo fit vt Hieron. Capivaccei jl vt Quandoq;nonfemel,feditcrumatq; iteru proponatur, nos autem in prxfentia vcrfamnr circaMethodum medcndi, adquam Mttho- dumtantum pertinetper Indicationesinueni- re inuantia, hoc eft,Quid agendum,& Rectam adminiftrationem. Divisio Indicantis. QVantum ad Diuifionem Indicantis , quse eft prxcipua pars huius artis, virtute cu- ius ha*c Methodus intelligit, & cx huius igno- rationeviri doctiffimi maxime fuere decepti. Indicantis igitur Diuifio fumitur abipfofine, & indicans conftituitur per finem.Finis autem cftduplex, alter communis,alter autcm non communis, fcdpotius dcterminatus.Finis c5- rfrnnis vt diclumin definitionc, & dicit ctiam Galenus libro ad Thrafybulum 5. cftdcpcrdi- ■™ T' }r4 - taefahitafis reparatio, per qucm fincm diftin--V guitur Methodtis mcdendi ab arte tucndx fa- nitatis, vt per hunc finem conftituatur Indi- cans,quo.d vocatur Curatorium, vt ratione fi- indicansad nis communis in Methodo medendi omne In- Quratonu. dicans fit & dicatur curatorium, fiue capiatur a Morbo, fiue a Caufa, fiue a Virtute, quomo- dccunq; rationc finis commmunis, Mctho- dus vt diftinguatur a Mcthodo Tucnda: fam- tatis, cft Curatorium. Quo vcro ad finem determinatum duplex eft,&loquor nuncdefincinMcthodomedcn- di, inquaficuti finis commums cft reparatio dcper- «tv»; N'ova Me-thod. Medenbi deperditce fanitatis , & vnicus eftfinis, itafinis non corhmunis duplex eft, alter eft rcmotio rcrum prsctcr naturam, rcliquus autem eft cu- ftodiarerumfecundumhaturam. Hanc veri- b*d Gl. I. tatem cognofccns Gaknus i. ad Glauc. i. afle- rit illum optimum ejfe Mediclim, vt quantumpermit- titur humanis viribus non pofit errarc, qui omma & fecundum naturam & prater naturam ad Metho- dum reducit : cum igitur fit duplex finis, vt alter fit remotio rcrum pra»ter naturam, reliquus Cuftodia rerum fecundum naturam. Quan- tumattinetadrcmotiorem rerum praeter na- turam , hic fubdiuiditur, quoniam id quod eft praster naturam, vel eft morbus, vel eft caufa, nihil aliud; admoncantur Iuniores nos poft- ponere fymptomata,licet fint pr^ter naturam, quoniam,vtfuoloco cognofcctis, fymptoma- ta nequaquamindicant, nifi vt habcntratio- nem caufa^jigituridquodeft prstcr naturam fit duplex,hoc eft, morbus, & caufa: Hinc ori- tur duplex finis deterrhinatus, altcr cft remo- tiomorbi,reiiquus rcmotio caufx, quo fitvt V morbus fit indicans curatorium, vt morbus fibi vcndicet nomen communis indicantis, vnde dicitur indicans curatorium. Caufa au- tem ratione cuius indicatur rcmotio caufe, caufa inquam eft indicans curatorium, irt arte tamen curandi, vnde caufa poteft vocari indi- canscuratorium, rationc finis communis,at rationefinis determinati eft indicans prsefer- uatiuum,eft autem aliudindicans ab indicante HlERON. Capivaccei Jft •praeferuatorio intuendafanitate, quia inarte tuendaefanitatis finis cft conferuatio fanitatis» Nam Sophiftxconfudunt finem communcm cum determinato, rationc rerum fecundum x naturam,ratione alterius finis,quia erat cufto- diarerum fecundum naturam. Hic finisnon fubdiuiditur,quemadmodum remotio rerum praster naturam, quia cum non patiatur Diui- fionem,ratione huius conftituit indici.ns vita- le,quoditaetiam nuncupauit Galcnusp. lAc-g.Meth.i3* thod.13.vt propterea (dicant alij quicquid ve- lint) Mcthodus medelidi breuimma fit,vt co- tineattriatantum indicantia,iioplura,nopau- ciora: Cum Galenusio.Metho. 2. voluit tria lg jffffp V tantumlocum haberein putridis fcbribus,& fitantumtrialocumhabcnt inputridis febri- busjigitur impoffibilc eft plura quam tria ima- inari, quoniam putrida febris non eftmor- us fine caufa, ad differentiam hedlicar febris, prstereaputrida febris viresfolet profterne- readdifferentiamEphemera:,&obiddi(5uucft Mct. A> ab eodcmGalenoio.Mehod.i.in putridisfe- bribus indicationes fumi a febribus, a caufa & avi naturali,vt febris fit indicans CuratoriQj caufaPra;feruatorium,vis naturalis Vitale. t> V B 1 t A T I 0. . . ...... SEd forteluuenis dixerit,dixiflcGal.2.Me^ J?« Metb, thodi in fine,opus effc in corpore xgrotate mfi* •perpendere afrc&Ujaclionesjpafllonesjque; fut fecun- NoVA MlTlloD, MiDE Nfil fccundum naturam,qu2E prgter naturamjvt ab omnibus fumantu r Indicationes. S O L V T I O. Dlcatis licet, hxc funt plura, omnia tamert reduci ad illa tria, ad morbu, ad caufam, &ad virtutem.Vndefuit Galeni fentcntia li~ Ar/Med. bro artis Medicinalis cap.89. intemperiem in- cap.Sg. dicare foiam alterationem:nam caufa per eua- cuationem tollitur, fignificans ab intemperic, a morbo fumi tantum Indicationem curatiua: vtfimtemperieshabeat coniundtam materia, ha;c fit caufa, qua^ indicat curationem, & pro- inde fit indicans praferuatorium. DFBIT^IIO, /nEd forte aliquis dicere poffet exGaleno^. ^ Metho. 3. vbi ait, Vlceris & Cauitatis cura- tionem non perficicadem Methodo qux ca- pitur a loco affecl:o, &afacultate medicame- torum. Indicatio capitur a loco affecl:o,&a. fiicultatemedicamentorum, igitur nontantu 3. Meth.3. amorbo,caufa,&virtute.quia3.Mcth.3.voluit Galenusin vlcere cauo indicationem fumi a loco affecto, & a facultate medicamentor um. S O L V T I O. , . "TXIcatisIndicationefumiarepraeter natu- X~J ram, & ratione vlceris,& ratione cauita- tis,fedperpetuoIndicatio fumitur ab effentia Indicantis. Sermo fit de quid agcndum, vt cgo \ oftcn- 3. Meth.3. H I E R O N. CaPIVACCEI 33 oftendam fuo loco: quare dum proponit locu affectum > dum proponit facultatem medica- mcntorum, nonproponithxc vt indicantia, fed in rationefigni, vt verbi gratia, locus affc- £tusindicat gradummorbi, vtdeclarabd cum explicabo Galenum 9. Method. 14. Similiter 9-M.et,140 dum proponit facultatcm medicamentorum, proponit vt figna,non vt indicantia: quis eft illequialferatindicata fumia facultate medi- camentorumPpraitereaaccipit facultate me- dicamentorum in rationefigni,quemadmodu quandoq; dixit Hippocrates,morbum indica- ri a curatione, & ideo curatio, hoc eft,facultas medicamentorum nobis oftendit morbum, nobis fignificat effentiam Indicantis.In fcque- ti clarius audietis:Sed notate omnia quse dixi & authoritates legite. L E C T I O X. CVMdicTrumfueritindicantiaeffe tantum .,• . • -, r . ,. - Aliqui ne~ tna, vtht mdicans curatonum, prsler- * 1 ■ ... . r , vant clart uatorium, & vitale : vt hanc ventatem^, r ■ ,..... 1 . ... * ; 1. . _ prdieriMito apertamhaberetis, cepimus dubitarecircaIn-^ ;(V ^ K ^_ dicationem curatiuam. Aliquse dubitationes t U ot U C/; fuere propofitas & foluta:, aliqua? funt propo- f ^ r j, nendx; r ,r / faljo. DVBITATlO. DVbitatioigitureftqujecolligitur ex Ga- leno 3. Meth. 7. vbi ait, in curatione effe E tria Nova Method. Medendi tria perpendeda,£Egrotantis naturam,hominis propriam curationem, & natura? proprieta- tem inefFabilem,ha:c funt verba formalia Ga- leni,vtIndicatio curatiua ex Galeni loco ci- tato videatur defumi a natura aegrotantis, a propria hominis curatione & a nature propri- etateineftabili:quomodo erg6 Indicatio cu- ratiua fumitur tantum a morbo, quoniam morbustantum eft Indicans curatorium. S 0 L V T 1 O. Dlcendum Iuuans fubalternans, feu genc- ricum fumi a natura egri,vt natura fgro- tantis,vt tcmperies sgrotantis nobis fignificet naturam morbi,vt verbi gratia, in febre fi agri naturaeftfrigida, cft fignum vehementis fc- bris, verbi gratia, in fene f cbris ardcns eft ve~ hementior,fcbris ardens cftcum maiorireccf- fuin corporefrigido quacalido. Dum Galc- nus proponit hominis propriam curationem, infinuautt quid agendum fpecificum, vtquia verbi gratia nos cognofcimus hominem non modo eflc calidum, fcd effe calidum in primo, tunc hxc caliditas inprimo, hxc propria ho- minis tcmpcratura nobis fignificat determi- natum gradum, recefllim dctcrminatum fe- bris,a quo dctcrminato receflu, gradu,tanqua ab Indicantc curatorio indicatur quid agendu fpecificum.Dum dcniq; Galenus jppornt pro- prietatem ineffabilem (cgo vellem vt ifti interpre- tarenturhas aumitates Gakriuvt Iuniores cognofce- rent MlEROtf. CAPIVAfcCEI 3^' W«f wwfrffejloquitur de Indicatione curatiua, & voluit cfle defumendam a proprietate inef- fabili, fi eft proprietas ineffabilis, quomodo poteft effe Indicans curatorium ? quare ego ita interpretarer GaLp.Me.i4.vt per hfc verbain 9. Mei: i$. finuaret quid agedum, non modo fpecificum, hdc eft verbi gratia 3 in febri, frigidum in fieeu- do;verum etiam vt infinuaret quid agendum fpecificum in tali,&talimanfione. Exempli gratia,vbi eft febris calida in fecundo,& in pri-^ ma manfionc indicat nobis frigidum in fecun- do, & in prima manfione, vt quemadmodum ex Galeni fentcntia in opere de Medicamen- tis,reperiunt medicamenta calida exepli gratia intaligradu,&in tali gradu, &in talimanfio^ ne,neceffarium fitfateri hxc medicamenta ef- fe materiam remedij,exempligratia, calidi vcl frigidi 3 in tali gradu & in tali manfione. M A S s I Sig^nificat autem manfio gradus tempera- turse a proprietate ineffabilij Vt fignificaret vix fieripoffe,vtgradusin determinata manfione cognofcatur,per cOniecturam prdgrcdi opor- tet,quarehuncihmodum eft intelligenda illa IAutoritas. D V B 1 T A T 1 0< Vbitatio etiam proponitur cx Galenij. JlJ Meth.9. vbi ait, primaIndicatione fumi 3- bteth. afolo AfFecT:u,remediaautemindeinuenirino poffe,nifi naturale Temperamentum totius & partis pernofcat, vna cu Aere, quare Indicatio E z exGa.? 1 ■ NovaMethod. Medendi ex Galeno loco citato fumitur ab vlccre,a tem" peratura & ab aere, quomodo igitur a folo morbo?Dicatisin vlcerelndicationem cura- tiuam fumitantum ab vlcere, a morbo. S O L V T 1 O. PRoponitur autemaernon vthabet ratio- nemlndicantis, fedproponit aerem vt fi- gnum, vtfi, verbigratia, invlcere aerfuerit humidior, ita facit vlcus, vt opus fit medica- mento magis ficcante, quam fi aer no elfet hu- midior. Vndeacr nonindicat, fed cft fignum intefiorishumiditatis,a quafitlndicatio; quo ver6 ad tcmpcraturam, quia vt audiuiftis Ga- lenus dieit, non rhodo aerenij fed etiam tem- peraturam, Quid intelligit per Tempcratu- ram? TemperatvrA. PEr Temperaturam fignificat nobis Indi- cans iuuans, non accipit hoc loco tempe- raturam in ratione figni, fed indicantis: hanc veritatem debetis rccteintelligere, quia Gale- nus, vt fuis locis cognofcetis, accipit tempera- turam quandoquc in ratione figni,vt 9. Meth. i^j.. quandoq;in rationelndicantis, vt hoclo- Met.14. CO) h oc cft^.Meth.p.declarat;hocinlocopro- S.Metn. 9. p 0n itcurationem vlceris, quemadmodum 9. t Meth.14. refpicitpotiusadcurationemfebris. f" ' ^ " In curatione vlceris tcmperatura naturalis partisjcomplexio naturalis partis habet ratio- nem HIERON. CAPIVACCEI 35 nemlndicantis, in febreTemperatura totius habet rationem figni, Declaro, fi verbigratia, vlcus eft in parte ficciori, oportet magis ficca- re,quamfi parsfuerit minusficca, &ratioeft, cjiiiapars ficcior dcbet talis conferuari, quia complexio fecundum naturam etiam fi a tem- perie rccedat eft conferuanda, indicat fui con- fcruationem, indicat fimilc, pars ficcior vt ta- lis conferucturindicat fimile ficcum; & ob id redxdic~tum eft hoc in loco ^.Meth (j.Tempe- 3. Metb.p. raturam habere rationem non figni, fed Indi- cantis. Pro nunc autem fupponatis, tempera- turam ita acceptam in ratione indicantis effc indicans vitalc, non curatorium, non prsefer- uatorium: koc pro nunc fupponatis,qucmad- modum etiam fupponendum cft indicans vi- tale nil aliud efie quam virtutem, quomodo autem temperatura fit virtus fuo loco oculis confpicietis, vt fi fcrmo fiat de f ebri,non de vl- ceris curatione,vt colligerelicet cx Galenop, Meth 14. Temperatura habet rationem figni, p-Met. 14.. non indicantis, verbi gatia, fit febris in corpo- re calido, cum Galeno loco citato vtimur fri- gido, frigidumnonpoteft indicariacomple- xione calida fecundum naturam, quia quod eftfecundumnaturam, indicat fimile, caliclu indicatcalidum,tamen fermo cft dc frigido, defrigido quod indicatur afcbre, qua? tcbris fignificatur a Tempcratura calida.Vnde ex di- dtis colligatis,& potiffimum cx 3. Mcth. 9. pri- 3' Metb. p. mam inaicationem hoc eft gcnericam fumia E 3 folo .7 ^kd^Mi N e v a Me t h o d. Med endi folo AfFeftuid eft morbo, reliqua autem vel habere rationem figni,velfi funt Indicantia nequaquam efle pofle Curatoria, quia indi- cans curatorium a. folo morbo indieatur, vt Gal.locockato perremcdia intelligatindica- ta fpecifica, qiWe fane indicantur ab eflentia fpecifica Indicantis,vt fuo loco clarius dice- mus. Pranerea ex eodem loco colligerclicct, Ci vlcus fuerit in loco, in parte tcmperata, in me. dicamentis nil innouandum: Hanc veritatem recxe percipiatis, vt fciatis curarevlcera: Siin parte temperata, dicit Galenus, vlcus erit, in medicamentisnilinnouas,fiautem locus iqte- peratus fit,medicamentis mutare oportet, qua tum corpusad naturalem intemperie eft ver- fum, vtinferatGalcnusremedia non indicari a temperatura, fed ab intemperie,intemperies indicat, temperatura eft non Indicans. Et fer~. mo eft de intemperie naturali, non de morbo- fa, quorum dictorum hxc eftratio, cum vlcus indicet ficcumin primo, cum refxingatur ab humiditate vlceris, non poteft locus tempera- tus mutari, non poteft locus temperatus pati a medicamento ficco in primo,non poteft pars temperata mutari a mcdicamcnto ficco in pri- mo, fed fi pars fuerit intemperata, & nos vta- mur ratione vlceris medicamento ficco in pri- mo,refringetur ab humiditatevlceris, vtficca intemperies non confcruetur, fed immutabi- tur,cum autem expediatvt naturalis intempe- ries coaferuetur,imofitneceflarium in cura- tione Hieron. Capivaccei 3. videtur ^.Metb 6. qusedam verbaproponere, quse diiricultatem faciut,dumait,morbi magnitudinemprimum ProVena indicare vel fanguinis detractionem vel pur- ficlione,& E 5 gatio-purgatide. II S' kji Nova Method. Medendi gationem,fi ergo morbi magnitudo,fi morbus vehemens, indicat fanguinis detra&ionem, purgationem; hasc funt Indicata pra?feruato- ria. Sanguinis dctractio,purgatio, tamen cum Galeno indicantur a morbo vehementi. S O L V T 1 O. 1 Oluatisf qtiia oportetfoluere autoritates )Sc di- ^catis Galcnum morbum vehementem non accipcreinrationeindicantis, quianon fuilfet Galenus, fed homo imprudentiffimus, quia morbus vehemens, vt fuo loco cognofcetis, eft indicans tantumcuratorium,&nonpoteftin- dicare remedium prsferuatorium, quare acci- pit morbum vehementem in ratione figni, na materiamorbificaeftilla, quanndicat, &duo 4 MW». Os f un tindicata,vtGalenusdicitlococitato,ideft 4-deratio- r eme dium vacuas fanguinem, & remediu pur- ne vicl.ip. g a ns,funt duo indicata.quia &indicans eft du- plex,eft fanguis,& eft materia recedens a natu- ra fanguinis,eft materiaaliaa naturafanguinis, qusindicatpurgationefanguinis,ven§fccl:io- nem. Morbi autem magnitudo habetratione figni,& hoc fignu eft morbus vchemcns, quod fignumpoteftduo fignificare. Recle lunioresm- teUigant ; Abfurdum eftalferere,vnu elfe indi- cans, & duo elfe indicata, eftabfurdum, vt fuo loco demonftrabimus. Non eft autem abfurdum dicerc, vnicum fi- gnum polfe referri in duo fignificata: vnicu fi- gnum poteft duo fignificare:ob id Galenus ac- eipiens morbum Yehementem pro figno, non pro ikii HlERON. CaPIVACCEI 38 proindi; *nte, dicitmorbi magnitudinem in- dicarc vcl fangu.inis detra&ionem vcl purgati- onc 3 cft ergo fignum quod duo fignificabat, Vt luniores acquiefcant, & hanc veritatem abfo- lute confcquantur,fcire debctanorbum vehe- mcnte duo fignificare,quorum vtrunq; eft ve- reindicans,IndicanspreTeruatoriu,quodnihU aliud cflc potcft quam caufa morhifica,hoc eft, vclfanguis, vel humor reccdcns anaturafan- guinis,&quia hax duo indicatia prseferuatoria quandoq; funt debilia,quadoq; funtvchcme- tia,morbus vchcmens eft fignu indicantis pr^- {eruatorij,fcd vehcmentis.Verbi gratia,vbi eft febris Synocha c5tinens,fcbris hssc vchcmcns eftfignufangninisjvt eftaffectus peccatove- hcmenti,id cft, fanguinis vchementer peccanr- tis,ita de rcliquis.verbi gratia,fcbris ardcns ex^ quifita cft febris vehemcns & cft fignu materig biliofe; vehemcnter peccatis,quiaab his matc- riebus vehemcntcr peccantibus indicatur va- lidum auxilium prsefcruatoriu., fiue huius ma- terise fit vene_ feclio, vt in fanguine peccante,fi.- ue huius materia? fit fcammonium, vt quando peccatbilis:quareGalen.4.Meth. 6.1ococita- 4.M(th,&, to du proponit morbi magnitudincm,non ac- cipit in ratione indicantis ; fed in ratione figni, cp fignum nobis fignificat Indicans prseferua- toriu,confirmatur,& bene,quia Galenus eode loco 4-Mcth. (J.quod caput plcriq; habent pro Demonftratione aduerfus veritatem a nobis propofitam,Galen.ibi aitmilfionemfanguinis admi- Nova Method. Medendi adminiftrandam eflc vel propter cius abunda- tiam, vel propter morbi magnitudincm, ita & purgatio: ccce fanguinis miffio eft vnicum in- dicatum , purgatio eft vnicum indicatum, fed duorefpiciunt, fanguinem,caufam morbifica, refpiciunt morbi vehcmentiam ;quare cx his duobus vnum tantum debct eflc indicans,quia vnumab vnotantum indicatur. Indicatafunt prseferuatoria, quareetiamindicantia pra:fer- uatoria, quare quod indicatur eftfanguis;eft bilis, eft cacochymia,quodhabet rationem fi- gni & morbi vehementise. Ego nefcioquomodo te- neat illa confeqttentia , morbus efl vebcmens, virtus efl valida,ergofecanda vena : ego nefcio, cjuia po tcft efle morbus vchemens, qui non fiat a faguine, & virtus erit valida, quia fuftinet Scammoniu, tolletElaterium, potcft perferreAntimoniu, & tamen non eft fecanda vcna; ad harc addatis Indicationem nequaquam indicari vel defumi vela tempore, velab state, vcl confuetudine, velabacre, pratcrea quod non dantur plura indicantia,quam tria ,vt reliqua habent ratio- nemfigni. Vndeluniorcsvt cognofcant,& fa- cilc, quod verfantur in errore, quo ad tcmpus, 3'Met.vlt. videaptGalenum^. Meth.vlt. vbiinquit, rc- cens vetufque vlcus,hoc eft, nouiim vel anti- quumvlcus, nihilindicare, vtfallantur.dcci- piantur,qui credunt, in vi<5hi viuendi ratioae aliam eflc principij, aliam augmend, aliam fta- tus, aliam declinationis, fiquidem exGalen. 4-Meth.4. Mcthod.4.Indicationonfumitura tcmpo-. re,& Hieron. Capivaccei 3p re;& addit Galenus vt doceat tempus, dierum numerum,nonautemindicct,dixitautcmGa- De j m _ lcnus: Tcmpus non indicare per fe,quia ex ac- ^ on ^ uit ^ cidenti. Prsterea quod confequitur vt fignum: mnln ^_ ideofubdit: efto quodconferat tempus ada- f4f> gnationem,cognitionem, quarc habet ratio- nem figni,non tamcnlndicatio fumitur a tem- pore. quid clarius ? tcmpus igitur habet ratio- ncm figni non indicantis. Vnde idem Galenus 4.Metho»5. ait,in vlccrediuturnoinueniriiu--*'^^- h uarts nort ex tempore, nort ex diuturnitate vl- ceris, fed ex vitio fucci, cmare fuccus indicat, tempus rtequaquam. Prasterea Galenus hbro ^jj )ra ^ adThrafybulum cap.jip.dicitjcum morbi funt fib.jg in vigore,ftatu, vidlii tenuiffimo vti oportet. Hi'c hiit Hippocratis fententia, fed addit loco citato Galcn. tempus, id eft, vigor morbi, fta- tus,non accipitur ab Hippocratevt indicans, fed vtmetitur facultatcm, vt eft fignum facul- ^ em P m tatis,virtutis s quia alia eft virtus in ftatu, alia in Me ^ lcU}K alijs tcmporibus^vndeincap.^o.eiufdemlibri W*f**- dicit, inter initia fi quid vidctur mouendum *** " i,nen - moueanitium,hoctempus,accipit vt fignum, quod fignificat vires inter initia perferre mo- A a *-lna- tioncm,euacuationem.PraJtereain cap.44.m--v ^ ca - 40 quitGalcnus, quodeHindicans', indkat autfuicu- AdTbra- Jtodiam, autfm ablationem. Tempus dickGzle-JJ^' ca ' 44 ' nus neq; fui cuftodiam, nequc fui ablationem indicat,crgo non poteft eiTc indicans. D V B 1 T A T 1 O. Sed Iuniores notet,dixhTe Galenum tcrita,fed prxfcnti, acci- pitartatcm vtfignum, non vthabet rationem indicantis, quiaastasnequaquamindicat, acci- pit autem setatem przefentcm (Egofondero omnia dtfta,ne aliquis vejlrum turbctur abalifs) accepit #tatem HtEROtJ.' CaPIVACC£I '40 setatem prsefentem, quia eft fignum prsfentis temperaturae,/«jf admirabilis Galenus , proporfit statem prsefentem non prjeteritam, quiaastas prefens eft fignum prarfentis temperaturae,etas pra*terita eft fignum prsterits tcmperaturge. ^Etas prasfens eft fignum prasfentis tempcratu- ra:,Indicatio fumitur a prasfenti, Indicatio fu- mitur a temperatura prsefenti, non a prxterita, cuius fignum eft tempcratura prxfens ,& ob id ij.Meth.y.inquitj^i/K^wj/rw cognofcendacon- V- ferre AEtatem & Confuetudinenu L E C T I O XII. VTpateretmedendi Methodu breuifiimJ eflenecplura quamtria indicatiaadmit- tere, neceflarium tuit proponere Galeni Authoritates,vt quilibet perciperct Galenum indicantia farpenumero pro fignis accipere, & prarter propofitas Autoritates, quantum fpe- ctat ad a:tatcm ij. Meth. 15. ait faluberrimum •• efie in febribus mittcre fanguinem, fi nec aetas nec virtus prohibeant, cum autcm vnfcum tantum fit quod prohibcat nempe virtus, dum propofuit Galcnus statem, non intelfigatis a:- tate^phibete,^^ quodnon eftlndicans nullopatla potefiejfe J phibens,a i ud.vc cu aetasnonfit indicans* nec poteftefle prohibens, &ideo per setatenl loco citato ij. Meth. 15. per setatem accipit aetatem non prohibcntem fed astaccm quse cft fignum prohibentis, eft fignum temperatu- ra?,Yt verbigratia,puerilis2tas fignificatno- KovaMethod. Mede n d i bistempcraturamhumidam &calidam ratio- nc cuius virtus diifoluitur,dirTipatur virtus,no poteftperferre vena» fectionem adminiftran- dam,accipit ietatem in ratione figni: prxterea p.Met. 16. p.Mcth.icT. inquitGetatem indicarecuratione, & videatislocum qua;fo quomodo fubdit Ga- lcnusper intercedentem corporis naturam.cmid cla- rius ? fi stas indicat curationem per interce- dentem corporis naturam, per intermcdiam corporis temperaturam, igitureft fignumse- tas,non indicans,eft fignum intermedis natu- rae,temperatura?,qua? temperatura& ipfa eft fignum, vt hoc locodicimus : quare quando Galenum videbitis dicentem Indicationem fumiab £tate,intelligatis inratione Signi,nori Indicantis: Hxc de ifetate. DE CoNSVETVDINE, quomodo indicat. QVantum ad Confuetudinem dicit Gale- nus 9. Meth.i&Confuetudinem non pa- rum conferre ad remediorum inuentionem, intelligatis confuetudinem conferre vt Signu, neq; in ratione indicantis, vnde fubdit Gale- nus confuetudinem fummam vim habere. Quare habet fummam vim ? Ego mirorijlosSwh- dit Confuetudinem fummam vim habere in inuentione remcdiorum, & addit, vt qtu inJin- gulis corporum r.aturam ofiendant. SicrgoCon- fuetudo maxime confert ad inuentionem re- medio- HlFRON. CAPIVACCEI 41 medioriiimquoniam fignificat corporis natu- Notetur ram,er_o in ratione fisni fi confert ad inucn- modus lo- ' ' ,'D . O _ _ _• tionem rcmediorum, vt elcfignum corporis quenai,co- tcmperature, ergoetia lapismolaris cognofcitur ferrejum- concurrere in ratione figni non indicantis. Wath vtm Praterea Galenus ij.Mcth. 3. dicitin agris fcr- habere. uandam effe temperaturam etiam vitiofam. ,ij.Meth<3. Quare cftieruanda? dicitGalenus ea ratione, qua maxima est lndicatio , qu&fumitur a confuetudi- »e,aconfuetudine non.folum fumitur Indica- tio;fed maxima, tamen confuctudo ncquaqua indicat,quia funt tantum tria indicantia,quod fit verum; dum dicit Galenus maximarri Indi- cationem fumi a confuetudine, fubdit vttem- peraturam vel fcruat, vcl inducit; Quare ma- xima eftlndicatio qua>fumitura confuetudi- ne ? vt confuetudo eft fignum temperatura% qua* tempcratura etiam vitiofa indicat fimile in corpore agrotante,indicat fimile & eft con- feruanda, quia confuetudo habet rationem fi- gni.PratereaGal.p.Mcth. vlt. imo 8. Meth. p.Met.vlt. vlt.proponit qua>dam di&a de a?tate & confue- S. Met.vlt. tudinc fimuhqux didta non ita facile ab omni- bus intelliguntur. Dicit igitur Gal. ex confue- tudinceftfumendalndicatiofi multo tempo- rc,hlongo tempore, interriperats natura> vi- £tu cotrario funt vfa>,dum xgrotant. Si autem "nonmultotemporevitftu contrario funtvfic, tunc non contrario vi6tu,fed fimili v ti debcnt. Refponfio cft quia confuctudo atq; ctiam atas funtfigna temperatura?:nam temperatura af- S. Met.vlt Nova Method. Medendi fcititia producitur ab astate, producitur a con- fuetudine, fiquidem stas mutattemperatura, alia cft tcmpcries in pueritia, alia in iuuentute v Confuetudo & ipfa li multo temporc perieuc- ret mutat tempcriem, vtlndicatio fcilicet Vi- talis.f'hoc pronuncfupponatis)Indiotio ca- piatur atemperatura,vt temperatrraeft cllen- tia virtutis, non fccus; quia indicans vitale nil aliudeft quamVirtus,&folavirtutis eflentia eft indicans vitale,& vt dixipronuncfuppo- natis, temperaturam vt eft effentiavirtutis,in- dicarc prefidium vitale:dc quo Galen.8.Mi"th» vtl.Vt stas & confuctudo proponatur a Gale- no in ratione Signi,non autem quia funt Indi- cantia. Sed cum confuetudo fit fignum , non quselibet tamen confuctudo, fed confuctudo, qua? multo temporc pcrdurat.Ob id loco cita- tato fubdit Galcnus indicationcm fumi ab £ta- te & natura,hoc eft,temperatura: non abfolu- te dicit Galcnus, fed cum confuetudine fcilicct antiqua,vt magis poffit confuctudo quam pof- fit stas,pr£ter ea quod confuetudo quse perdu- rat, mutat tcmperaturam, quas producitur ab jetate. Si verbi gratia ratione setatis iuuenihs homodebet effe calidus, fit confuetudo anti- qua,quae longo tempore perduret, ciborum frigidorum, erit iuuenis tandem frigidus; & ide6 hoc fignificans Galcnus dicit Indicatio- ncm fumi ab state & temperatura non abfo- lute,fed cum confuctudine; femper tamen rt statem & confuetudinem accipit in ratione figui; HiERofr. CapivAccei 42, figni^ admoncantur iuucnes Galcnum com- ^ gta . invfuiffe librum quem infcribit dc Affuctudi- , ~ f., ,-, 1 , r ■ r ■• •• brumde rnbusjcmemlibrumcx vobilmctiphs potentis . lekere. & intelligere, fifolttm admonuero luntores " c . ,' , ° ■ n- ,■ ri jnibmi eo tn loco Galenum non rejpicercad tuuatma Jedacl matertasinuantium, vtfitncgocium quodnonperti- neat ad Mcthodum medendi: A E R, Q^_7 O M D o a aerindicet. TAndem quantum ad Aerem fpeclat cuius etiam gratiafunt aliqua? proponeda: Au- toritatesmeluniorum mentes confundantur, Galenus 3. Meth. 8. ait in Methodo medendi 3. Meih. h infpiccre conuenit aeris temperaturamj nam vbi immodcrata eft tcmperatura,nam vbiaer intemperatus eft, lanationem moratur, quare inquit Galenus dando operam vt medicamen- tis aeris excefTui occurramus : Ecce quemad- modum medicamenta rcferuntur in aerem. Et propterca dicit Galenus & Hippocrates, in calidiori aerc vti dcbcmus frigidioribus, in frigidiori acre calidioribus. hanc Autho- ritatem ita intelligatis vt dum aer immode- ratus corrigitur, id fit vt euadat matcria re- medij, quemadmodum etiam dum vtimur ptifana,& ptiianx frigiditatcm vcremur, ti- memus,corrigimus cum pipcrc,pipcr refpi- citptifanam & indicatur aptifana.alenifrigi- ditate. Sed hoc non pertinet ad Methodum F z meden- N O V A M E T H O D. MeDINDI DeMetbo- mcdcndi, pertinctad compofitioncm ciboru, docompo- cft ncgocium cxtra Methodum: dum autcm tiendi inquit Galcnus ex mentc Hippocratis in aere Mcdica- calidiori opuscffcvtifrigidioribus,in frigidi- mcnta. ori calidioribus, hsec frigidiora, ha:c calidiora adhibentur corpori sgrotanti, & ideo pcrti- ncnt ad Mcthodum,non funt extraMethodu, non adhibentur aeri,fed corpori Kgrotanti. Quomoclo aer concurrit?concurrit vt fi- gnum, quiainMcthodomedendi nullo modo potcft efTe indicans; Dicant altjquicquidvcl/nt,& VS^.v poteritis videre virum doctum qutjcribit de. lndicatio- ne crjujhnet aercm tndicarejed «Tdf,concurritin ratione figni: Declaro fi vcrbi gratia fucrit fe- bris& aer calidior, oportet vti frigidioribus, praterea quod aer calidior fouet febrcm, red- dit febrcm magis intcnfam:Si aer calidior red- dit febrem magis intcnfam, ergo intcnfius refrigerare oportet: fed hoc magis frigidum indicatur a febris vehcmcntia, indicatur ab intcnfitatefebris, a gradu fcbris,qucm gradu, vt fignunobis fignificat aer, quarcaer habct r^- tionem fi^ni. Et cx vobifmetipfis potcritis in- S^Met.vlt. telligcre Galcn. 8. Meth. vltimovbi Joquitur devi&u mcdicinali in febribus cphcmeris,& voluit Indicationcm defumendam cfle abae- re,vtfi aerdicitGalenustempcratusfit, fimi- liumfitIndicatio:fiautem intempcratus, In- Cilus in dicatio fit contrariorum : vcrbi gratia in hyc- hjcmc. mecibusdebet cffe calidus & ficcus,in seltate Cibusin frigidus&humidus,e>'//ferj'Meth. inquit, Otu curationem indicantfiin duo diui- dantur , Morbits & Temperatura ; quare indicans curatorium non modo crit morbus, fed etiam tem- Nova Method. Medendi tcmperatura. Indicans curatorium eft tantum morbus, quareGalenusloco citato tempera- turam accipit in ratione figni, vt temperatura fignificct gradum morbi, a quo gradu fumitur Ind;catio,non fumitur Indicatio a temperatu- ra, fcd a gradu morbi patefacto, a tcperatura, & ob id fubdit Galenus illo ij. Meth. i. laborai- tistemperaturam vna cum morbi contrarietate men~ juramdefimre. Quidettindicatum? cjuid eftde- finitumPeft mcn(ura,hoc eft,eft remedium de- terminatum,vcrbi gratia, remedium frigidum in fecundo gradu, hoceft remedium, hsccft menfurajqua 5 proponitur a Gakno. Cum hxc fit menfura,& hoc fit remcdium detcrminatu, verbi gratia, frigidum in fecundo, a quo indi- catur?djcit Galcnus indicari, definiri/dctcr- minari alaboratis tcmperatura vnacum mor- bi contrarietate. Indicatum cft vnum, quare Indicans vnum, Galcnus tamen duo propo- nit,proponit laborantis tempcriem, & morbi contrarietatem, fi eft vnum indicatum, debct effevnumindicans; quodnam erit hoc vnum indicans ? quii eft ille tam ignanis,tampertinax,qui videat indicans ejfe morbi contrarietatem ? & hoc oftendo propter Iuniores, vcrbigratia,infc- briin corpore,veltempcramenti, veltempe- ratursecalide; indicatum eft frigidum,fiindicat eft trigidu,ergo a fola febrc indicatur, quia fe- bris vt calidaindicat frigidum,quod frigiduno poteftindicariatemperie, non poteft indicari ateperaturacalida, quiateperieslndicat tcpe- ratiuxij Hieron. Capivaccei 47 ratum,tcmperatura calida iadicat calidum, no contrarium, quare pcr tempcraturam intelli- gatis tcmpcraturam in rationc figni. DVBITATIO. PR^tcrea Dubitatio effe poteft cx diclis Ga- leniinlib.adThrafyb. cap.p. vbi dicit ab AdThra- affe<5t.uconferentianonindicari,ha:c Knton-Jjb.caf. p. tas ab omnibus non intelligitur. S O 7, V T I O. Dicit Galenns ab Afteclu confcrcntia non indicari, per affeclum nilaliudintelligit quam indicans in generc,fecundum effentiam gcnc- ricarh, vt verbi gratia, dum accipimus morbu, febrem.vt eft quid pra;ter natuiam:per affectu intelligit Galenus indicans fecundum effcn- tiam genericam, per conferentiaautem intel- ligit indicatum fpecificum;& eft notiffimum indicatum fpeciticum non mdicari abindica- tc gcnerico, quia femper ieruatur proportio intcr indicans & indicatum, vnde indicans gc- ncricum indicat Quid agendum gcnericum, indicans fpecificum indicat Quid agendum fpecificum: mcrito igitur dicit Galcnus ab af- fe<5tu cbnfcrcntia non indicari, hoc cft, ab in- dicante generico non indicari indicata fpccifi- ca, ad quam vcritatem refpiciens Galcnus di- citeod. lib. adThrafyb. cap. z^.Indicationem AdTbra- non fumi ab affec"tu,quod dictum niii rccie in-^j b. cap.23 telligitur, fatis dubium eft. Tndicatio enim fu- mitur y Nova Method. Medind- mitur araorbo, ab affectu : voluit - igitvHvfi^ gnificare Galenus Indicationcm vtilerr. non iumi ab affeCtu % ab indicante generico, c quandoq; nequefumitutIndicatioab inct.. te fiibalterno,led afpecificO tantum. Exempi AdTbra- g rat j aj a j t Galcnuslib. adThrafybul. cap. if.ti jjb.cap.25. f ae ritinflammatio 3 qu3etollitur languiniseiut- cuatione, inflammatio non indicatvtile, quis idquodindicateftmateria,cltfrLgnis, vt fitiiM dicatio preferuatoria,non curatoria 3 Scc. L E C T I O XIIII. CVMtriafinttantum indicantia, cepimus circavnum indicans curatorium digredi, quod nihilaliud cft quam Morbus, atq; cum indicet& Quid agcndum & Vfiun, quantum fpedtat adquidagcndum, eftreniedium aure- rens morbum,& hoc a nullo alioindicatur qua a morbi elfentia, morbi autcmeflentia eft vel generica vcl fpccifica, q u c m ad inoflum coJ lo.Het. 10. gere hcet ex Galeni 10. Mct. to.vbil labet pjjo- priamIndicationcm,hoceft ipccii • eationem, qusefupponitgcnericarn, . 1 quocunque AfFeitu, adeterminato o t etiam fubdit Galenus, nofiereoportct aa 1 ■CtliufcL affeclw effentiam, qma ab effentiafu} nii j3.Mct.21. dicatio, &proptcrea idem Galen. ij.Meth. 21. dicitpraffidiorum formulamdefiimi. ex aftectus natura,hoc eft,ex eflcivcia i : fiquidem pcr prsefidior um formuiam ^~,y,- ' intel- HlKROtt. Capivaccei 48 intelligere potcftquam praefidium, rcmedium fpecificum, vnde ctiam idcm Galen. in lib. ad jjjfa Thrafyb. 48. dicit ab affectu indicari folum A M morborum expulfionem,quibus autem expel- lantur morbi ab alio fumi: qus verba ita funt intelligenda vt morbi expulfio, hoc cft quid a- gcndum gcnericum indicctur ab aftec~cu,ab ef- fentia generica, dum vero fubdit, quibus aute fiat expulfio, fignificat rcmedium fpecificum, quod indicatur ab alio,hoc cft, ab alia effentia quam ab effentia generica,quia fcilicet indica- tur a fpccifica. Vnde his cxpofitis propter Iu- niores duo funt declaranda. Alteruquid ftatuendii fit de remcdio valido» ReUquum, quid ftatucndum fit de remcdij vchiculo,&potiffimum hxc duo funt declara- da. Praetercancutrum pertinctadVfum,adre- ctam adminiftrationcm materise. De Remedio Valido et Deeili. QVodadprimum admoneantur Iuniores remedium fiuevalidum fiuc debile non tantum polfeelfccuratorium,dequo in prse- fentia eft fcrmo, verum etiam pra?feruatorium & vitale,& hoc in loco licct noftrum principa- le inftitutum dirigatur ad prarfidium vehemes curatorium, ita tamen loquemur breuitatis gratia, vtappareat ctiamquodnam fit reme- dium vchemens, & praeferuatorium & vitale, quia omnium eft eadem ratio. In primis igit ne cotingat deceptio ob nomi- nis Nova Method. Med endi AdTbrt ms ^b norat ' oncm ' focndum, fuifle Galcni r-i • fentcntiam lib.adThralyb. cap. 34.omniaau- xilia eflc cum magnitudinc, vt quodlibet rc- medium poiht vocari magnum, vchemes. Vc- rum cum inmagnitudincdcturlatitudo,Me- dici auxilia qua: futtt magis vchementia vocant vehcmentia, qux funt minus vehementia, fo- lent appellare dc'bilia,& fccundum hanc ratio- nem nos in prsfentia accipimus. Quantum er- go pcrtinet ad auxilium vehemens indicatur ab cflentia vehcmenti indicantis, quia femper debet efle proportio intcr indicatum & indi- 4. Metb. 6. cans.quam vcritatem cognofccns Gale.z).. Mc- thod. 6. dicit in omni morbo fpeclandum cfle fcopum a magnitudinc dcfumptum, vndeex- tremismorbis,extrcma remedia competunt. Vnde etiam cum Galcn.loco citato 4. Mcth.cT. in fanguinisredundantiscocurfu no nccefla- ri6 fecanda vena, nam alijs fatisfacit vel balne- um, vel frictio, vcl aliquid confimile, his ver- bis fignificat Galcnus, dum adeft fanguinis redundatis concurfus,fi in fanguine peccatum eft vehemens, opus efle vchcmenti prscfidio, cuiusmateriaeft vensE fectio, fi autem contra fanguinis pcccatum nori fit vehcmcns,opus cft remedio dcbili, cuius materia verbi gratia eft j.Met.vlt. fridtio, cftbalneum.PrstercadixitGalenus^. Nota. Meth.vltimo magna vlcera curari his qus va- lentcr ficcant, parua autem vlcera curari his qu£ moderate ficcant:quibus verbis nihil aliud infinuatnifi remedium vehemensTndicari ab eflen- ' HlEROK. CaPIVACCEI 49 £fi*entia vchementi, remedium debile, hoc eft moderate ficcans indicari ab eflentia debili; fednotentlunioresf vtrecle& nonin corticem- telligant Galenum) perpetuo auxilium vehe- mensindicaturab eflentia vehemcnti, verum non credatis dum Galenus hoc loco proponit magnum vlcus, & par uilm vlcus, hsc effe indi- cantia, quiincortice,infaperficievolant Ga- ienum intelligere, tc-ftabuntur, aftirmabunt remedium vehcmcns ficcans indicari a magno vlcerc, dcbiliter ficcans a paruo vlcere, fed v- trunque cft falfum,nam vlcus fiue magnum ft- paruum vlcus, inquam, quomodocunque ac- ceptum eft morbus, fimorbus ergo indicans Curatorium,quare & remcdium Curatorium, remedium ficcas in vlcerc fiue intenfc fiuc re- mifle, non eft curatorium, neque pueri hoc dice- m/f,eft prseferuatoriu, propterca quod reme- dium ficcans rcfpicit excretum tenue vlceris, excfctum eft illud quodindicat,excretum non cft morbus, eft caifta morbi&sa^-ieft indicans prceferuatorium, quarc eo Ioco Galenum ita intelligatis, vt dumproponit magnum vlcus, dum proponit paruum vlcus, hxc proponat Gal. non vt indicantia, fcd vt figna, qu£ figna nobis manifeftant indicans prseferuatOrium: Dcclaro vt oadti bac veritatem videatis verbi gra- tia, magnum vlcus fignificat copiofum excfe- tum, fignificat excretum vehemens, fignificat excretum cuius eflentia indicat remedium ve- hementer ficcans,paruumautemvlcus eft fi* G - g"unj N o v a Me thod. M e d e n d t gnum exigui excreti, & proinde indicatis prse- leruatorij debilis, quodindicatremedium fic- cans moderate .Prsterea fuit Galenifententia 14.Met.vl. *4'Meth.vlt. (& hancautorkatempropono vt qua- do exercebitis artem Chirurgicam /ciatis intelligere Galenum ) dicit ergo 14. Meth. vlt. fanationem Pterygij id eft vnguis in oculo., fanationem in- quam Pterygij parui & moliis ficri per deter- gentia medicamcnta, magni & duri per inftru- mentaChirurgica: Quidvoliiitquacfo fignifi- care Galenus dum pr oponit medicamenta de- tergentia ? proponit remedia debilia ; dum proponit Chirurgiam, remedia vehemcntia proponit, quare neceflarium eft vt hoc loco reperiatur indicans & debile & vehemens; quantum ad indicans debile, hoc fignificat Galcnus quando propofuit pterygium paruu &molle, vndedetergentiaprxfidia non indi- cantur aparuitate, non indicanturamollitie, & ideo paruitas & mollities proponfitur a Ga- lenosttfignadcbilis eilentix matcrix extirpa- dx, namque vbi Pterygium eft paruum, vbi molle, materisc eflentia cft dcbilis, contraau- tem vbi Ptcrygium eft magnum, durum,opus eft vehementiprafidio, opus cft ferro, chir- urgia, fed non indicatur a magnitudine, a du- ricic remcdium vehemens, fed magnitudo Pterygij duriciesque funt-figna vehementis ef- /^.Mrf.jyvfentisc.Gal-cn. etiam 14.Mcth.13. dicithis con- fiderationibus habitis inuenies & quandochi- rurgia&quando medicamentisvtilicet, qui- bus MlERONi CaPIVACCHI 58 bus verbis proponit Quidagendum, propo- nit remedium vehemens, quod fignificatur per ferrum,per chirurgiarri, proponit debile i quod infinuat per medicamcnta, Jjsec autem defumunturfcmper abcifentia, vt eflcntia-ve» hementior indicet yehemciitius, debilis dc- biie. ' , Q^v id Vehementia, Q^v 1 d M a- gnitudo Indtcantis. ETideo cum hocfit perpetuse veritatis,vt remediumvehemensindiceturab efleritia yehemcnti, non modovtile eft verum etiam neceflarium cognofcerc quidriam intelligere oportct per Vehementiam, perMagnitudine Iwiic^nt\s,finequa docirinanonefl pofibile callere Methodum medendi ; A quo fuerit expofita h&c veri- tas,teflorDeosme ignorare: paffim loquit de Ve- hemcntiaindicantium, fepe modo vnam fen- tentiam,mod6 aliam proponere videtur, Ga- lcnus^.Methvlt. dicit Vchementiam efle ca~ ^..MetMt. piendam ex Dignitate, & proprijs fubftantijs, loquitur in plurali, & proprijs fubftantijs : p. g. Met. /j, Meth.13.dick Vehementiam capia Dignitatc, amagnitudinc& apropriafubftantia, non di- cit aproprijs fubftantijs feda propriafubftan- tia.ij. Met.3. dicit Vehementiam capi aDigni- j&fffk^ tate&magnitudine,&cxplicans cjuid intelli- gere oportet per dignitatem, fubdit fiuc vitse iiue fanitatis,vndc etiam inquit codcm in loco quantum attinet admagnitudinem hanc efle G % inteU Nova Method. M e d e n d i intelligcndam, velrationepropriafubftantia?, odis vc ^ rat * one dcclinationis a naturali habitu: vt Quotmo. j nte njg at j s & nas Authoritates & reliquas o- dicatur ~ mncs a Q a i cno propofitas, vos fcire oportet hemcntix- -^r^?^ c mentianl Indicantis poffe ditobus modis accipi: Vno modo vt cft Abfoluta, vt cft vehemen- tia abfoluta. Rcliquo vt eft Refpectiua.Declaro propter Iuniores, &pr&fertimpropter illosqui libentifiime turbant Juniores. Pcr Abfolutam vchementiam intelligo , quando indicans feorfim conftitui- tur,hoc eft quando non confertur,quando n5 comparatur cum alio Indicante.Contra vehe- mentia refpeftiua eft, quando vehementia vnius indicantis, confertur cum vehementia. altcrius indicantis. Vehementia AbsoEvtA dvplex. TN primis quantum fpcctat ad Vehementia JL Abfolutam, hxc duplcx effe poteft, namque alia eft vehementia fimpliciter accepta, pro- pria ratione, alia vero fccundum quid , hoc eft non propriarationc, fedrationealterius : Do exemplum, verbi gratia. Cancer eft affcctus fimplicitcr vehemens, quia fecundum propria effentiam&in qualibct parte repcritur Can- cer, fcmper eft affeftus vehemens; Eftautem affcftus vehemens fecundum quid, vt puftula, nam puftula in crurc eftaffectus debilis, atfi fuerit in parte nobili icl cft in Iecore,in Pulmo- ne, po- HlERON. CAPIVACCEI 5! nc, puftula cft affectus vcliemens fecundum quid,hoceftrationelociaffcc~ti, vndc Galcnus 4.Mcthod..7. rcfpiciens ad vchemcntiam fecu- ^..Meth. 7. dum quid propofuit partis prseferuatorium, propofuitetiam7.Mcthod.12. Cxtcrumfivc-7.Mef. 12. hementia fuerit abfoluta & fimiliter adhucdu- plcxcflepoteft; namque haec vehemcntia ab- foluta fimplicitcr cft vchementia vel acliuitatis vcl rcfiftentia^verbi gratia febris ardcns cft ve- hcmens,& vchcmcntiam obtinct abfolutam fimpliciter fed rationc ac~Huitatis,rationc refi- ftcntiat, vcluti cftvlcus contumax, vcluti cft materiadura,&ob idGalenus^.Meth.^if quod Meth. 6, caput ignoro ego,aquofueritrcffe cxplicatum ) dicit qu$libet,notate,quslibet dicit Galenus, vnde cftpropofitio vniuerfalis, dicitergo Galenus quefibet grauiamagnaqueftatim propter par- tis prarftantiam, propter affcdtus magnitudi- nem, &tcrtio quiaCacoethc, L E C T I O XV. CVm quid agcndum fumatur ab eflentia Indicantis,& Indicatio capiatur a Vthe- mentia indicantis, neceffarium fuit difcurrere circa Vchcmentia; vt pateret qnarnam cfientia effet Vchemcntia, & di<5him fuit Vehemcntia effe vcl Abfolutam vel Refpecciuam, quoad Abfolutam, hanc eflc vel fecundumquid,vcl fimplicitcr,& fi fimplicitcr rationc vcl Afciui- tatis vcl Refiftcntia\Vnde Galen. refpiciens ad G 3 hanc Nova Method. M e d e n d i hanc veritatem 4. Method.6. &K\tqudibetgra- iiia feu magna,velpropter partk prAftantiam,ipzr hxc verbainfinuans Vehementiam fecundum quid,hoc cftrationc partis prxftantis.Prxter- ea propter affeclus viagnituclinem, per hxc ver- bafigmficans vehementiam fimpliciter ratio- ne a&iuitatis, quascunquc fitilla vchemcntia fimpliciter ratione Ad:iuitatis.-Tertib addit vel quia Cacoethe , per ha:c vcrba manifeftans vehe- mentiam fimpliciter ratione refiftentia*, quje funt Cacoethe , mali habitus, funt difficilis, fumma'qucrcfiftentia\Huncigiturin modum hsc Authoritas eftintelligenda; qua vcritate ita conftituta, cum patet quidnam intelligere oportet per Vehementiam abfolutam, & a ve- hcmentia fumatur Indicatio, z vehemcntia indicctur quid agendum, neceflarium eft vt vehementia fit eflcntia; qux cft hxccflcntia? hoc adhuc nondum cognouiftis, nififortafle qui profitentur hanc do<5trinam; hanc veri r tatem explicamus. Cum Indicantis eflcntiafit triplex, gencrica, fubaltcrna & fpecifica, ve- hementia indicantis nequaquam potcft cfle eflentia generica, fed fubaltcrna & fpecifica. Dcclaro fubalterna duplex cflepoteft, vel enim eft maxime proxima genericse, vel eft maxime vicina fpecificx,fifucrit vehementia qua: fit, qua» pertinet ad cffcntiam fubalternam, fed proximam generice,hseccft vchemcntiaquam Galcnus locis citatisDignitatem vocauit,ve- hementiam defumpfit exDignitate. Quo ve- HlERON. CAPIVACCEI 5* road Vehementiamqua* fpcftat adeflentiam fubalternam , fedproximam fpccificaj, hseceft illa vehementia, quam nuncupauit Propriam efientiam, fiquidem vt fuo loco intellexiftis Vehementiamaccepitapropria cflcntia, qua- 1 tura denique ad vchementiam vt pcrtinet ad effenmmfpecificam,hanc patefccit Galenus dum locis citatis accipit Vehemcntiam penes declinationem a. naturali habitu. Ecce igitur querr.admodum Vchementia pertinet femper ad eflentiam, fcd ad eflentiam fubalternam, fpccificam. Propterluniores,^/^ hacdiclafunt fundamenta hwus <*rf«,libet dare.exemplum in quolibetlndicante, &proinde in Morbo, in Caufa,in Virtute. £ X E M P I. V M D E V E H E- mcntia, tn Morbo. Quantum attinet ad Morbu,febris vt mor- bus,vt quid prarter naturam,& proinde fecun- dum eifchtiatn genericam non eftvchemens» nullam habet vehementiam prxter naturam, & propterea rcc~te didum cft vehementiam non efle eflentiam genericam. At fi capiatur febrisvt morbustotius cor- poris, fcbris eft vehemens,fed h^c eflentia fub- alterna,qu^ eft proxima generica:,&ide6 dum accipimusrebrim vteftmorbus totius,&vta morbo totius Ltduntur omnes actiones natu- ralesjfccundum hanc rationcm febris cft mor- bus vehemens,led hec vehementia vocat a Ga- G 4 lcno u Nova Method. Med E N D f leno Dignitas, eft vehementia qua: accipitur& dignitate & pertinet ad effentiam fubalternam maximeproximam genericse. Secundo fi accipimus febrim vt eft febris ar- densjhsccftvehemcntia qua?pertinet adeife- tiam fubalternam,fed quse accedit ad cffentiam fpecificam,& hsec eft illa vehementia, qua ma- gnitudinem fuislocis vocauit Galenus,pro- priam effcntiam, propriam ad dirferentiam fubaltcrna? qua? maxime accedit ad genericam. Tcrtio & vltimo, fi capiatur ftbris ardens, fed in fcne. in corpore fendi, ha;c eft Vcheme- tia qua? fpc6tat ad effentiam fpecificam, quam fignificat Galenus per declinationem a natu- ralihabitujdum eft febrisardes in fene incor- porc frigido, eft fumus recerfus, eft fumma de- clinatio,&proptcrcaeft morbus vehemens,eft vehementia, qua; eft eifentia fpecifica, quae fu- mitur a Declinatione,a n3turali habitu. Hsc deMorbo. E X E M P L V M a Cavsa de vehementia. /~\ Vo ver6 ad Exemplum, quod poteft de- V^fumiaCaufa,ab Indicante prasferuato- rio,verbi gratia, fi fermo fiat de fanguine, fan- guis vt prjeter naturam non habet infevehe- mentiam, & ideorc&e dixerimus, vehemen- tiam non pertinere ad effentiam genericam. Sidefcendamusjfanguis perpenditur vt ma- teria morbifica, fed vt caufa morbifica,morbi- ficabi- HIERON. CAPIVACCEI 53 ficabilis, ad differentiam caufse excrementitise» & fecundum hanc eflentiam fubalternam, quf eft proxima genericse, locum habct vehcmen- tia, quse accipitur ex dignitate. Si magis defcendamus, hoc eft, ad eflentiam fubaltcrnam, -ied magis proximam fpccificoe, erit,verbi gratia,fanguis vt putridus,&h^cve-r hementia accipitur ex magnitudine, accipitiir ex propria cflcntia, ita vocabat Galenus auto- ritatibus allegatis. Tertio & vltimo fi defcendamus ad eflcn- tiam fpecificam,erit, verbi gratia, faguis vt pu- tridus in fummo, dantur gradus in pu tredine, datur m aior & minor declinatio a naturalifta- tufcilicetfanguinis. Etideoharc eft vchemen- tia,qua;cft eflentiafpccifica, quam defumpfit Galcnus a declinationc,a naturaliftatu. EXEMPLVM A VlRTVTE devcbementia. QVantum clcnique attinet advirtutem& proinde ad indicans vitale, virtus li acci- piaturfecundum cflentiam maximc gcncncS, vt cft quid fecundum naturam, vt diftinguitur a.repraster naturam,fccundum hanc eflcntiam non cft vchcmens, id eft,hsec cifentia no eft ve- hcmcnsjVt perpctuum iit genericam cflentiam non indicare auxilium vchemens. Si defcendamus ad eflcntiam fubalternar ; Virtus accipitur fccudum vircs, fecundum n: - turam quce conferuat vitam ,|fecundum qua:. i G 5 effof. Nova Method. M e d e n d i effentiam fubalternam virtutis effentia eft ve- hemens, fedhsec vehementia pcrtinet ad Di- gnitatcm. Sidefccndamus & perpendimus Virtutem vt dimpatur, vt cft facilis diffipationis, vt ver- bi gratia in puerili £tate,ha:c eft effentia fubal- terna qua: vcrgit ad fpecificam, accedit ad ipe- cificam,& dcfumitur a magnitudine feu a pro- pria effentia, quia Galenus, vt audiuiftis, mul- tis vocibus vtitur. I Poftremofi capiatur Virtus inpuero mol- liori quia datur latitudo in puerili setate, fecii- dum hancrationcm virtutis cffcntia,eftcffen- tia fpecifica quse dcfumitur ex Galeno ex ma- gnitudine, quam etiamvocauitDeclinatione. Kxc eft fumma declinatio Virtutis. Haccenus igiturcognouiftisqucmadmodum Quid age- dumCuratorium dum cft vchemens indicatur a Vchementia Morbi, hoc eft ab effentia vel fubaltcrna vel fpecifica. Vehementia Respectiva. 0 'Iveroaliaexpartefuerit Vchcmentia Re- &fpe<9:iua,ha:cVchemcntia quandoq; per- te-Het.io. pcnditur, quandoq; non. Galcnusio.Met.io. dicit afFect.um vcl cffe vnum vcl effc plurcs, & addebat Galcnus,fi vnicus fit affcct.us,curatio- nem facilcm cffe, finon Rationc.faltem Expe- rientia. Vnde Iuniores obiter faltcm aduertant £>e Cura in ita locutum effe Galcnum,vt qnantum attinet Worbii co- non ad Experientiam, fed ad rationem, etiam jpficatii, fi vni- S! HlERON. CaPIVACCEI 54 fi vnicus fit affcctus, vt non habcat locum ve- hemcntiaRefpcctiua, Difficultatcmtamenef- fein curando: Namdifficilceft,dicit Galcnus, gradum cognofccre,a quo gradu, a qua effen- tia, fumitur Indicatio. At fi contingatvt affe&us fint plurcs,& pr o- pterca contrarij, curatio difficilis cft & Ratio- ne&Expericntia. DvPLEX DlFFICVLTAS SI affecitis fint plures, DIfficvltas autem eft duplcx: Prima quidem cft quia diflicile cft no- uilfe cuiufque affcctus effcntiam, a qua vt fci- tis, fumitur Indicatio. Secunda Difficultas cft,quia cum Galcno loco citato cognofccre oportet cx pluribus afv fcclibus, cjuem primum omnium, aut magis, quem rurfus minus autfecundo aut tertio lo- co curare oportct,& in hoc eft magna diilicul- tas, vndcinmixtis affcdtibus oportct cogno- fccrc,qua:vis,qua:effentia, quae vchcmcntiafit intenfior, qusremiffior, nam effcntia qnxcft Notand^, intenfior habet rationem prohibcntis,qusc vc- ro remiffior habetrationempermittcntis,v»a'e luniores hocfundamentum memorumandent, idem Indicans, idcm inquam fecundum effentiam abfolutam, rationem haberclndicantis, & ide prorfus,quianon funtmultiplicandalndican- tiainhac Methodo, idem prorfus fecundum cflentiam Refpe&iuam, fecundum effentiam com» Nova Method. M e d e n d i comparatam ad eflcntiam alterius indicantis habere rationcm vcl prohibentis vel permit- tentis. Habetrationemprohibentisli eflentia refpc&iua eft intenfior, habet rationcm per- mittentis, fi cflentia refpectiua cft rcmiflior, quaretriatantum dan.tiir_indicantia,tria quo- que prohibentia, tria tantum permittcntia, vt Morbus fecundum eflentiam Abfolutam fit indicans, fecundum Rcfpcdliuam vchemen- tioremfitprohibcns, fecundum rcfpedtiuam remiflioremfitpermittens. Idem cftftatuen- dumde Caufa & de Virtute. Comprobantur 8. Uet.vlt hscverbaGaleni Autoritate S.Methodi vlt. (qui loctts non esl vfque adeo facilis) dicit Galenus in contrarijs lndicattonibus nifi quis Indtcaticnumpo- teftatem examinet , nequeat menfmam viclus inue- nire; ex quo colligatis fume efie neceflarium in pluribus afFe&ibus in contrarijs Indicationi- bus perpendcre omnium poteftatcs. Otw in loco Calemis qutdiutelHgatper menfuram nimis cgo liben- terabalijs inteliigerem: dicam quod fentio :p::to ego (&e$l locus difficilis, & non potcft re&e curarifebris, nifi bene intcllecla illa autontate ) per meniuram vidtus non intelligit quantum agendum,fcd quid agendum, & quid agendum quod cft mi- xtum, ex vitali indicato, & indicato caratorio: Declaro , eft mixtum cx Indicato vitali, vt Ga- lenus accipit Indicationem a tcmperatura, & hocpronunc fupponatis, quiain fermonede virtute.in fermons de indicante vitali oftenda euidenter, quomodo tcmpcratura qusequc nj- Hieron. Capivaccei 55 hil aliud cft quam efTentia virtutis, vt cumln- dicatio capiatur ab eflentia Indicantis, Gale- nus 8.Mcth. vlt.per menfuram vi&us intelligit g m ^det. vlt. indicatum vitale,vt indicatur atemperatura, intelligit etiam per menfuram vi&us indica- tum curatorium vt indicatur a. febri,ab elTentia febriSj vtindicatur ab indicante Curatorio, & propterea hoc indicatum eft mixtum non fim- picx:horum autcm duorum indicantium ef- fcntia eft vchementia rcfpccliua, cjue; vcheme- tiarefpe&iua dupliciter poteftconftitui,provt fcilicethccduoindicatia,hoccftvitalia&cura- to ia,vel cofentiuntvel difcrepant.Er fane h&ceft docirina pulchra, qu& traditura Galeno , fi confen- tiant hxc duo Indicantia , hoc cft temperatura hominis fcbricitantis & febris, hzc vehemen- tia indicat vidtum medicmalcm intenfiorem. LECTI O XVI. 11 c t v m f uit pro explicationc Authori- tatis Galcni 8. Meth.vlt. Galcnum loqui $, JA.et.vIt. de Indicato, cjuod cft mixtusn ex vitali Indicato a temperatura & curatorio indicato a febre,dum proponit menfuram victus, dum proponit gradum victus mcdicinalis: hocau-r tem dictum ita cft intclligendum, vt dum cor- pus febricitat perpcnder.c oportet,an indican- tia vel confentiant vel dncrcpent, fi confenti- unt,indicaturvictus medicinalis intefior,hoc eft, indicatur yictus magis refrigerans, indica- tur Nova Methoe». M E D E N D f tur viftus intenfe refrigerans, & ideo dicit lo-> co citato Galenus, fi fcbricitans habuerit ata- tem,tempcraturam, confuctudinem,& verfa- tur inaere,ratione quorum omniumiadicc- turauxiliiimfrigidum& humidum, cjuemad- niodumctiarnindicatur a febri,tunc oportet cxhibcre vidfcum magis f rigidum, quia eft con- cordiainter febrem& reliqua;intcr f.brem, jetatem, confuetudinem, & rcliqua;fi auterrt contingat vtfitdifcrcpantia inter Indicaratiaj cum Galeno vt fciatis fcbrem curare, notate quantum attinct ad virtutem qux eft indieafls vitale, an adfit Tempcrics vel Internpci-..•:„ hoc cft an verbi gratia, Socrates f.brc de- tcntus,fit vcl tcmpcratus vel distcmperatus, fermo efi. dc complexionefecundtim naturam , ii ergo fucrittcmperies cum Galcno Virtus defpici-? tur,Virtutis cflcntianequaquam eft vehcmes, fcddcfpicitur,quiaadcft tempcries, quaeeft fi- gnum debilis eflcntise virtutis, vnde dicit Ga- lenus loco citato in media tempcratura medi- ocri,id eft, vbi non eftintemperi.es yictum efle exhibcndum frigidum,vt indicatur a febri; ec- cehaxeftmenfura viftus, hiceftgradus, hsc cft menfuraviclus refrigerantis, vtexhibeatur eque frigidus vt indicatur a f:bre, quia Virtus defpicitur, Virtus folum pc-rmittit. Si ver6 ex: partc virtutisfueriti^cmpcrie?, indicatur vi- dtus rcmifTior, hoc erS^ion ita frigidus, ficutl indicatura febri, & ego nc/cio qttomode ftne hac Metbodo pojsit tnteUigi Gaknn$,pofit fcbris cttrarL Ita- HlERON. CaP*VACCEI «ftf Itaquein difcrepantialndicantium, in difcre- patia inter virtutem & febrem fi fuerit intcm- peries, indicatur viclus remiifior minus frigi- dus,quam indicetur a fehre, ratio eft, quia vbi funt indicantia contraria,eft neceflarium. vt fiat aliqua refractio, aliqua remiifio, hinc fit vt fi conu-ariorum Indicantium yis fit par,a:qua~ Not4* lis,indicetur vi£tus medius, medius inquam inter frigidum Indicatum a febre & calidum Indicatum a Virtute. Si*autem vis, potentia -s contrariorumlndicantium fit impar, indica- tur viftus medicinalisa medio tantum rece- dens, quantum eft maior vel minor vis Indi- cantium. Vnde Iuniores admoneantur & duo menw- ri non modo fit calidu do Medica- ' H * Ytduo, mentortim* Nova Method. Medendi vtduo,fed vttria,quiaintrafitu in itinerepo- teftremitti vnus gradus.&fi cognofcetis ex do- drina fimplicium medicamentorum, in tran- fitunon remitti gradum fed remitti manfio- nem, vos eligetis mcdicamentum in eode gra- . du,fed in maiori,in vlteriori manfione,& ii no erit copia fimplicismedicamenfi, vosfccundii Methodum Componendi medieamenta eli- getis medicamentum quod cum alio perrtu^ fcebitis, itavt medicamentnm miniftretur du inprofundas partes perducitur,itaagatur, vt fuperetjvincatmorbum. Et idco illse Autori- tates noftris dictisnon aduerfantur, quia funt extra Methadum medendi. Eft ftatuendum ■Mtt.vlt. ^ em ^ e Vchiculojdc cjuo loqucns Galcn. 4. Meth. vlt. dicitin vlceribus Pulmonum & Pe- cloris & Renum opus effe Vehiculo, nam cum ratione vlcerum opus fit mcdicamentis ficcan- tibus,qu£aufterafuntmorarentur in ventri- culo, & ideo egcmus Vehiculo, & idc6 Galen. invlcenbus pe<5toris mifccbat mel,inrenum diuretica. Sedpertinent ad Methodum medi- camentorum» LECTI O XVII. D e Vsv Indicantis Curatorij. AVdiuiftis quemadmodum Morbus eft Indicans Curatorium, & indicat Quid agcndum,per fuam elfentiam, iiue fit gencnca fiue / HIERON. CaPIVACCEI J5> fiuefpecifica,fiue abfolutafiue refpec"hua, vt nunc explicandum fucccdat, quonam modo fehabeatmorbus ad indicandum Vfum,Re- flam adminiftrationcm materis. Sed propter Iuniorcs non fit prartcr rationem antea expli- care Galcni Autoritatcm,- fuampaitci intellexere, dicitGalcnusp. Meth. i^.Curatiuam Indica- tionem fumi a morbo, tempcratura & aere, & fubdit Galenus vt fint hsec tria prima, quae cu- rationem indicant, vndcluniores triaintelli- gerc debent. Primumquomodohsctria concurrant ad indicandum. Secundb qua ratione tria tantum fint. Tcrtib quomodo fintprima,quomodoh£C triafintprima. P R I M V M, QVantum attinetadprimum vos fcirco- portct, Galenuhocinloco vcrba facere delndicationeCuratiua, nonde prarferuato- ria, non de vitali, fed dc Curatiua, & de hac & generica & fpecifica, vt ex tribus propofitis, noceft exmorbo,tempcratura & aere, mor- bus tantiim fit indicans, tempcratura & aer fint figna, non autcm Indicantia. Dcclaro,fcr- mo cftibi defebrc, quatindieatfrigidum,tem- peraturanonindicat frigidum,quia tempera- turacum poffit erfe calida indicat fui confer- uationcm,id eft fimile,id eft calidum,fermo eft deremedvo frigido, quare temperatura eft fi- H 3 gnum Nova Method. Medendi gnumgradus fcu reccflusfebris, vt vltranon lfe corpus febrile refrigerandum, vltra fcilicet rcceflum gradum a naturali ftatu, quia tcmpe- ratura fe tucndam indicat,fui confcruationcm. requirit.Etob idGalentiseoloco cnm propo-' . ... nattemperatura inratione iigni, accipittcm- peraturam non prrcfcntem, quia corpus fcbri- g ota citat, corpus cft intemperatum: accipit tem- : 1 peraturam qua? fuit erattuic eotempor;; quo homo ccepitfcbricitare. D E A E R E. QVo vcro ad Aercm accipit aerem in rati- one figni, vt aer indicat gradu febr.Ucm. Nim veibi gratia Aer calidior indicat ctiam febrem intenfiorem, quiafouetur, intcnditur ab Aerecalidiqri:Patctigitur quemiadmodum harctriaconfcruntad curationem, earatione tamen, vtfolus Morbus fit indicans, reliqua • fmtfigna, S E C V N D V M. QV o verb ad fecundum quod erat explica- re quomodo funt tria tantum, in primis vt audiuiftis fupponerc oportct fcrmonem efle dc Indicatione tantum Curatiua, quo fit vt cu corpusfebricitans dupliccm poflit habereaf- fe<9:um,vt alter fit Morbus alter fit Sanitas, vt ncceflarium fitvt corpusvel morbo afbciatur Nefrf. vc 'l fvnitatc,merito neceflitatis fimplicitcr duo habcnt locum,hoc cft morbus & temperatura, mcritq Hif.ro n. C apivaccei