Justi Ger.har.di RinckI
H ERMES
EPisroucus,

Justi Ger.har.di RinckI
INSTlTLITiO
Poft praemifTa Praecepta
utilisftma , Praxin ipfam juxca
Styium Floridum cbnformatam , m- que Aulis Regum ac Principum , ut 6c in Curiis ac Contuberniis Do6tis- fimorum Virorum hodie ufitatam* folide fincereque ex- hibet..
Accesfit in Fine Indcx Ca-
picum ac Epiftolarurn locu-
pletisfimus.-
t NO Rl HERGJE,
Sumtibus joHANNis Hoff-
manni , Bibliopola».
EPIS TOLIGA,
G)u<z
aVno M DC XCiX,

__gfrg : (o^) : Wt
&bSbS&1 ixif^i, &)'&f)-<<&>&b$B) 38) P ERILLUST KIBUS AC
GENEROSISSIMIS
DOMINIS,
DN.PHiLIPPO 6ERN- HAKDOa^olni^
Domino in Wfobaci) i QtySa unt)
£unt>M)attbun/:c.
DN. Hl&OM MAU- RITIO de glojler/
Nobiliori Domino in D ornum > Dynafhein Moritzhehr, Kiphufen> Rerfum, Groda atq';Switterfum , ut & Capitaneo in Petkum LIBERIS BaRONIBU? , PATERNjE glori^ ac
FAMJE SUCCESSORIBUS FELICISSIMIS. Ut e t
NOBILISSIMIS , PERSTRENUIS ,
CLARlSSIMIS AC L TTER\T1SS:M1S VlRlS- JU V ENlB Us
DNCASPARO£)fr)nc<LipfienfI. DNi JOH. GEORGIO BtjTT- NEROiMge^o-Francyfurcenn !
PN.
-— njl »■--------^iHIW

m _
DN. HENRICO GUNTHERO
StlUffmerciVBfemenfi. DN.JOH. WILHELMO BILGE- RO, Mcenc-Francofurcenfi.
dn. gottlieb flrflimoften /
Racisboncnfi. DN.- joh. josu^; SRatw I Lin-
davia-Acroniano. DN.BARTHOLOM^O ANTO^
NIO DftflttnCll/Noribergeofi. DN. GEORGIO EBERHARDO Qrncjfllrc <bt /G yr-hswjldenfi. DN CHRISTOPHORO FERDf-
nando «Rottnf r/a SBeuer/
Equici Auftriaco. DN. JOACHIMO BENJAMINI BRUNOW, Ciiftrino- Neo-Marchico. DN. JOH, CHRISTOPHORO
©limprcctt/Dresdcnfi. DN. SEBASTIANO SDiCDCr/
Lipfienfi. DN. JACOBO CHRISTIANO .£MUH1Cl;/Noribergenfi.
X 3 DN.

__ m m__
■DNs JOH. JACOBO £ofltl()Ol(3 a Colberg, Patrieio Norieo,
dn francisco 'Sarcf fcaufen/
Mceno-Francofurtenfi. DN. JOHANNI de SQM, v«am- DN. JOHANNI STUHR, f burg. DN. HAUBOLDO fcoifi
3e&men/ \Equitibus
DN-TOBLE fcOtt [Mifnicis..
gcftmen/
DN. GOTTFRIDO SIGISMUN-
DO KOTTJE, D-esdenfl. DN. JOH. MARTINO ZUSSNE-
RO a Zuflneregg, Carimhio; PN. JOH CHRiSTOPHORO
fjm f)& jf de Merlach. DN. WOLIGANGO JACOBO SI(l(jeldeSonderspuhi, Patriciis Noricis. DN, JACOBO EBERHARDO
53(!111ing Hannove r ano. DN. JOACHIMO <$\me /Ham- burgenfi,
Salutcm>Ob(ervantiameicfert.rtnem FelicitatenL» J

m </) m
■PerJHuJires ac GenerojiJJimi.
DOMINi BARONES ,
ut &
Nobilijjtmi, Verjirenui , necnm CUrijJimi. ac LitteratiJJimi
DOMiNl STUDIOSI,
Domzni ac Fautcres benevoli.
£Nlftit fe exfpe&ationi Veftrae in tenebr is ha- denus delitefcens cxi{ guus ingenii mei partus^ quem Akdorffinae Mufae exea ratione propriu fibi vendicabant,quia in earii gretnio erat natus. DifH- culterequide ad eum pub- licaeluciexponendum me pertrahifineba. Aftquum multorum infpem decus- que patriae efrlorefcentiu
)( 4 J uvc ~

_ mjp> <m_
Juvenumpreces fcriae eas apudme obtinerent par- tes, ut pro violati affe&us fymbolo agnofcere,{iau- res meas ad honeftiflima Eorundemdefideria ulte- riusoccluderem: hincfa- &umfuifTe putetis, quod tenellae proli e cunis fuis e- mergendi poteftatem tan^ deconcefferim.Nec enim ab omni pietatis fenfu ad- eoremotum me novera, utja&is prius metis pofi- tisq; tyrociniis in praxte- andem nonmhii prarpara^ rem ad uberiorem cultum inlitterario hocceOceano inpofterum capeffendum
Stipa-

m (q) m _
Stipatam itaq; comitatu qualicunque litterarium
huncmeumfcetum com-
% *
mendo dexteritati V effcrae quae fane eo llluftriores cordatiffimae indolis de fe fparget ftri&uras, fi eunde eohabueritisloco, quem fibi olim parens ejus a Pa- tronis Sufceptoribusque magnanimis pollicebatur exoptatiffimu. Certe quo- tiescunq; in dukiffimam illam priftini moderniq; temporis memoriam in- clino, toties non pofTum, quin mores V eftrcs ad o- mne humanitatis (an&t-» moniaeq;Iegem compofi-
)C 5 t0 V

m (co *m_ , \
tos,feri6 exofculer. Ade6 pronos Vos in praeclaris- ilmarum a&ionu ftudio- rumq; recYisfimoru femi- ta decurrenda nunquam non oflfendi, ut etiam non immerit6 dubitem , u- trum plures Veflri ordtnis habeatisaequales, Quan- quam adulatoris facierrt ! formamq; hic neutiquam asfumam,probe memor, quod in tenerrima con- > fcientia Veftra antea&ae I & adhuc perennantis vitae exftru&um recordemini theatrum amplisfimum, Potius de prolis meae feli- k
citate
, / • . I
> Jg
*

m (q^ g« ^
citate folicitus, id unicea Vobishacvice contendo, ut aeque blando (erenoq; illam adfpicere dignemini vultu, quocumfafciisfuis addocrjsfima Veftranunc properatcontubernia, Et licet pollens pctensque fa* cundae linguae munus fub primo moiiiq; hocce aeta- tis fuae tempore nondum fit na&a, eam tamen ex Genitoris fui manudu&i- one acquifitam Vobis omnibus fmedubio pro- babitratione, quamipfi- met forfan defideriis Ve- ftris dudum praeftituiftis*
X6 Ag-

m cq) m_
Accipiteitaque (quae Ve- ftra eft comitas ) hoc ip- fumoppignoratae mentis meaedocumentumcertif- fimum, nec aliud pro de- cantatahumanitatis Ve- ftrae gloria eidem decer- nite praemium, quam be- nigniifimum Veftrumde I eodemoiimconceptu ju- diciam, Quobonoexfuf- fragio Veftro ditatusjfatis fdicefortunatumque me putabo. Faxit modo Deus, ut ab hac fudoris no&e in perennem laeti- tiae folatiique proficiatis meridiem. Mc certe quod t
atti-

_____ m (q) 8 «
attinet, affe&u illum Ve- ftrum,quo olim infignitus vixi, nec adhuc careo , la- tiffimeper orbem porta- bo, eundemque narrabo pofteris, ut confequentiu ii feculorummemoriafciat, cujus fanguinis geniique [ pignora iitis- leftiffima, y Sed ne taediofis forfan fer-
ImonibusmeisVobis ulte- rius fim moleftus, finio hac vice, nihil magis in votis habens, quam ut [ perfuafi modo fitis, quod jam tum perennes ulte- norispromtitudins com- pedes menti mese injece- X 7 ritis.

_ m (q )3«_
ritis. Quod fupereft, cx animoprecor, ut perex- celfapaternae avitaeq;glo- riaeveftigiaaemulis gresli- bus progrediamini, nec tamanimoquam corpo- re fiorentes vigentesq; de- gatis profperrime. Ita optima fpe fuffultus vovet atq;precatur.
Verillujlrium, Generofisfimorum t
ac
Nobilisjimorum Nominum Ve- flrorum
ScribrAItdorffld.ij. Decembr. 1678-
(Zternum devotus devinElus^ cultor
JUST.GERHARD.fUNCKlUSV
Pm-

m (o) m
Prtcellenti VIRO
Dn, justo gerhar-
do RINCKIO,
Fa.utori fuocertisfimo
s. d. &~
Heinricus gmcf / D f
Pand. Prof. ac Confil. Nor.
OVotiescunjfTe intueor, mi |RINCKI, toties non pos* fum, qvin ingenuam ad optima qv*j { natam in- dolem Tuatn fincero exofculer affe- t~lu. Dum enhn non tam privatim qvampublice aliisprodeffe fludes ,o- pus certe otnni encomio noflro majus reapfe prxftas. Nec fane fplendidius nomini Tuo conciliarepoteras decus 9 quam fi ipfis rerum urgumentis de m tnonflrares , qvanti h^clenus feceris slegantisfima optimarum c*rtiu m
fiudia.

_ m (o) m _
ftudia. Mimirum Jicut flamma ma- teria alitur , urendoqne clarefcit : Ita virtutis fludio incenfia animus nunquajatiatur , doncc vigiliu par- tam benecj ; agendi confvetudiue fir- tnatam taniem obtinuerit p.;imam. Ghtam cum Z$ Tu pofi ornamenttt alta hac vice ex voto reportaverts , parum aqum efjem ingenii moruw que Tmrum aftimator , nlfifervi- dum ifludftudium , quo erga Mmer- va Mufarumque facra nunquam non afiuiu,gratuiatoria quad^m comitt. rer epifiola. V(neror proinde Jtn- ceram Tuam inferviendi promptitu- dinem ae vigilantiam, Tu modb perge bonis omnibus eam perpetub monfirare femitanr , quumultis ha- Benus non fine ingenti fingularHs laudis fuff/agio praluxifii, Sic bo- nis literis ,quamdiu vixeris, prajidio ornamentofy eris. P%'le Fautor fua- •viffime ! Dab. Altdorff, ldib. De* eemb. A, C.ifyS,
ju-

m (o) m
JLtSTO GERHARDO
RINCKIO,
Viro Clariffimo,
Amicoq; Optimo,.
JOH. CHRIS TOPHORUS \^AGENSEILIUS. S. P. D.
T Um fermonis ufus, & mu- cuum collcquendi com- JL merciumjinter homines & pccudes vcrum difcrimen faciac , exifhmec quis nondum plane ex- pedicum efle. Judaei enim^ex an- tiqua cradicione omnino cuencur, brucis quoque animsntibus quan- dam vim ineflfe > ad fenfus fuos mucuo exprimendos. Quin inlu» per hoc fibi credi poftulanc, non folum molcos pi ifcorum incer ip- fosSapiencum, acprascipue Salo-
monem

__ m &> ) m__
monem quoq;Regem,Iinguarum quibus q.iodq; animal ucicufj fu- ille oppido giiuros / fed &adeo neminead Senacoriim in magno Synedrio digniratem afpirare po- tuifie,nifi qui prxcer feptuagmca hominum (coc enim numeranc) diverfaidiomaca, peccudum quo- que voces accuracc incelljgerec Efto autem,pertineant hasc ad iilos Judajorum , ceu Apoftolus non vere minus, quam (cice vocavic, @i£qhi!f KUt yqai&^eif fJtvQas, fal« cem qaotidie videmus pficcacos fic edo£tos fuum £«<fe expedi- re, & picas nofira' non infeli- cicar conariverba. Accd, quod e- quidem fciam.nondum prog<"effa cft vel fingendi licencia , ut pecora Iiteras invicem mifficare comini- feerecury vel quorundam circa illaaerumnabilisars ac induftria, ut elemencorum noftrorur» duttus imitari inftruerencur. Un-
de

;___ m (o) m_
de •quis.quis ille fuic qui in in- fulam naufragio delacas, curn licerarum du&us ,&c figurus quas- dam geometricas, in litcoris arena vidiflec; homtnis fe veftigia videre proclamaverac i redta fic arbicra- cus eft, nam a brutis calia proficiici non potuere. Proinde femper incer humaniora, hoc eft homi- ne maxime di.gna ftudia, pociore locohabicum fuic illud, quo ele- ganct compcsq, epiftol» icriben- d« quis afluefcic, atq/ fua lao$ honojq; manfic eos, quiin hac e* rudicionis parce Juvencuci Bonara Mencenvfuxca cum fcriptione non publici faporis amanti, duces & magiftrosfe prasbuerunc. Quod cum dico , Tibi dico Clarvjime RINCKI,qui, quod poteras, no- vum in hoc do&rins genere no- bisdas fpecimen., & publice pro- defle niceris , quemque ego ea mox virtucis ac foiida: erudicio-
nis

9
____; m (q) %® _
nis praemia nancifci velim , qus voco fingM, qua-q; mereris. Ob- tre£hcores lucubracionuni harum, fiquifucuri func, jubeamus Co- mici verbis » co^nojcere at% igno- fcere, qu<e veteres faBitarunt , (i faciuntnovi. Tuinterim , VIR CUnffime, Vale mukum, & nos, quodfacis , ama. Sc. rapcim in Mufeo a. d. 13- Decembr. A, C. i 6 7 8«
Ga*

m (o) m
###*Hc?#*Hfc*:####fc#ft$fcfc
mim
ClariJJimo ac Docli/Jimo.
DN. AUTORi,
Amico fuo j -
R£fc7e ( prxlare facts, b doBiJJtmc RINCKI 6h*odprodire typis h&c Tua fcri~ ptaJints.
Nempe eapem.ultos Juvrn&uJ. Vi* rosfyjuvttre (Stiluw. VoJJlint , ut vaUant arte movere Verge ita, mi RINCKl I perge inclw rtfcere /cripti> ! Sic tandem adportum Te Tua cym* ba vebct.
Paucis hifceverficulis exanimo applaudere vohnt
G.Matth Konigius,
D
O II. @
Oc\us & indoclus fcribaci hoc tempore pafllm. Scribit EpiftoHumi non tamen Or. bis eo,
Vi-

____ m (o) m__
Yivere contentus poterit,fed Epiftota femper (erit:
Scribetur,. cafanao< fcriptio donec Hoc etenim varius , quem praefta': Fpiflda, fuadet Ufus, necfelix hac fine quis fuerit.. Quin felix igitur fit Epifiolicui bene comtus
RinkiAdis Labor hic haud dubitare licet. (in iftos
Utpote qui- primus decurrit tramite Simethodum reputes,. materiam , atq';.ftylum. Nempe , velut facile eft cognoife ex ungue Leonem , Monfirat Epiftola fic rite Viri inge- nium: (Suada, Hinc cum Rinkiadis promanet mellea PATRONUS veniet SPARTAq,- v fpero brevii Ita.
€ommenfali fuo amiciffima fin~ - cere vovet at<fc gmttiLbttn- dus auquratur
D. G Mollera», Pofon.
Hungar.Hiftoria.&Me^ taphyfP.P;

§ (o; m
& IIL &
Ad
OariJJtvium Scripti hujus AUTOREM /"^'1/1 /o/'# manibm fcribafur Epi* ftola,RINCKI amataSvada portio,dum perdoces s *n,Jimul infcribis dotlis tua nomina fajlis , (gis. omnicji commendiu Te epiftola mw MaUe brevi titulis meritis honori- buSi tj) (qui epifiolaru finis eH) longum VALE( Sbribeb. Altdorfii. Magnus Daniel Omeis>Ech. &Eloqv.Prof.
m i v. o
jTVJmStylus &Latisefrigetfacundia linguae,,
Oftendispeclus du£tum meliore me- tallo,
Ambrofio teneram pafcendo lacle Ju - ventam.
Scilicet affiduus Stylus eft non debile calcar
Menti-

__»g_ro) f#__
Mentibus ingenuis,penetratq; poten-
tius omni Tormentorum iclu, fi non fitna&us ineptam
Matcriem, ac penitus generofs laudis egenam.
HincTua mens omni Sophis rnunita paratu,
Nullius & virtutis inops, cultuq'; fldeli Manfuefacta, bonas&ad unguem ef-
flCTa per Artes, Nil timet objecT:as acies, ac telapro-
cacis (pulchre. Invidix, dum furgit ad ardua munia Macle gravi ftudio, macteimmortali-
bus orfis
Ingenii. Sic fama favens Te fiftet
Olympo: Sic Tua per totum florefcet gloria mundum. ltagermanifui hratrrs laborifru- ilunjijjimo mter varia civi/iit negotia ex animo applaudebat Georg. Conrad. Rincke, ' Uluftrifiimi Regiminis Gii- ftrovio MecklenburgiciSe* cretafius.
COM-

m •• cq) : m -
®&<3b&i y . ^<38)3£d<3&? <3&<2&<£2;<9a
q&&&6^^^&w^&<& COMPELLATIO
AUCTORIS, Qua
Le&orem Caudidum be-
ncrolunnq; ad malcuUm foK-
dioris litteratura: invitat clegantiam.
OUemadmodum praeclarie (Veterum reoertis venera- bundi merito infiftunt,qut Prudentiam cum amabili conjunclam amant fapientia; ita ne- mo ferme ab oinni eiegantioris litte» ratura: cultura adeo remotus ibit, qui Eloquentiam cum formosa & tot lau- ris coronisq; nobilitataSophia in tho- rum fuumnon vocabitlubentiffime: prsfcrtim quumex tot graviilimorij Rhetorum afTertis indubium habeat, quod elegans ac perfpicua Epiftola ofculis atque amplexibus noftris fit .digniiTima. Qucmodo enim in aulis RegumPrincipumq; defideratam voti A noftri

t COMPELL-VTIO AUCTORtS
noftri metam legitime decenterq; ob- tinebimus,noa interveniente epiitola aliqua fupplice ? Qupmodo tn Curia atque Senatucaufam noJtram feltcis- fime perorabimus fublato neceflario hoc parario?Quomodo abientes & tot fpatiofis iocorum intervallis a nobis diflitoslongiilimeq; remotos de for- tuna aliorum rebusqmoftris certiores redderaus, remoto fidillimo hoc in- ternuncio?Quomodo deniq;in peten- do,comendando-hortanuo, laudando> accufando, exprobrando, excufando, jocando,confolando,gratuIando,nun- cupando,aliisq'; neceflitatibus noftris, inoflenfo procedemus pede 5 nifi inter- ventu litteraru id fiat.Hinc tot accen- fas videas faces Epiftolographorum peritiilimorum > quorum eximium numerumquum in ftudio ac ftadio hocce litterario non fine profundiili- mo voluptatis noftra: fenfu ineamus ; ita non inanem laborem fufcepifle pu- tabimur,fi tantis ingeniis gratiffimam fempiternx memoriiE aram publicc hic erigamus. Novimus nimirum, ip- faq; experientia magiftra fatis com-
pro-

Ad LectoREm Candidum. 3
probatu habemus, quam ferio in prs- ceptis optimis efTormandis crHgian- disq; defudari ic magna nomina, De- metrius Phale eus > L ppus Brandoli- nus,RochusPilorcius,CivisPerufinu? fl ErafmusRoterodam s,LudovicusVi- ves,Conradus Celte , Juftus Lipfius, Jacobus Pontanus, Johannes Voellus, SimonVerepaeu .Theodorus Siberus, - Auguftus Buchnerus, Georgius Fab- ricius, Chriftophorus Heidmannus » Thomas Sagittarius , Chriftianus Chemn tius^Jacobus Clauderu r »Dil- herrus, Philippus Horftius, & nuper admodumClariffimus ac difertiffimus Vir > Dn. Chriflophorus Schraderus, Eloquentia; Profeffor in illuftri Julia hodie meritiffimus ac celeberrimus. Kec intragloriofahasccefepta foluni fubfiftere voluerunt aliae generofs anima?,fedpraeter purpuram ex Tul- liana elegantia contextam, in civili quoq; comparuerunt foro , Hugo Grotius , Chriftophorus Forftne- rus , Augerius Busbequius,Boxhor- niuSjBoeclerus, & illuflris ac merius maximis notifiimus Vi r,Dn.Herman- A % nus

4 CoMPELLATIO AUCTOfclS
nus Conringius; adeo ut fatis graves ponderofasq';habeamus rationes po- liticam prudentiam ex tantis Civilis prudentix dodtoribus relligiose reve- renterq; exofculandi. Tantum tamen abeft,utex fuaviffimohoccc ambitu excludamus veterum Latinorum, Se- neca: nimirum , Plinii, Symmaehi, CalTiodori,SidoniiApollinaris, ac En- nodii Ticirenfis litteras, publicis ufi- bus confecratas; utpotiiiscordatifli- morum illorumScriptorum,nimirum JEmx. Sylvii, Antonii V*ureti, Eraf- mi Roterodami, Jofephi Scaligeriju- ftiLipfii,Danielis Heinfii, Salmafii, Dominici Baudii, Francifci Junii, Ifaaci Cafauboni,Cafparis Barlsi,Ery- cii Puteani, Petri Bembi,Angeli Poli- tiani, Sadoleti, Camerarii, Johannis Calvini, Theologi, Petri Viclorii, Jo- achimi Perionii,CaroIi Sigonii.Odta- vii Ferrarii, JaniNiciiErythra:i,Geor- giiRemi^BaroniSjDoufejWouvperi, Bongarfii, Barclaji, Reinefii, Thoma: Bartholini, Jacobi Fabri , Richteri, ChriItophoriAdamiRuperti,Neuhufii ac Cabelliavii JCtorum ac Philologo-
rum

AD LECTOREM CANDlDUM ?
rumEpiftolas terfiflimas quoad virtu-. tes eximias internumcj; Romani elo- quii cultum fumopere Jaudemus & admiremur. Qup in genere quum Sol non videritpuriorem , nec tellustu- lerit difertiorem MarcoTullio Cice-. rone; ita nemoa GratiisMufisq'; om,- nibus tam averfam geret mentem, qui furno illi dicendi fcribendiqjmagi ftro, utpote quiprimus totintoga trium- phos, tot in civili foro Romanaeq'; di- clionis campo adeptus eftIauros,pur-' puram regalem triumphalemq'; reli- giofamanu deferre recufabit. Quem inclutum ducem quum & ego ab eo ftatimtempore, ubi primas pueritiai metas fum egrefius in hunc usq; diem fe&atus fuerim pro viriii, quid caufae habebo, quur meum folius in ador- nanda hac Epiftolicx Inftitutipnis ftru&ura dignum cruce pute facinusi Ut enim ferrum trahitur a magnete : ita crefcit & m plantas quafi exfurgit quicquidfolerter exprimendo a tanto didiceris artifice. Nec enim hk imi- tandos reor imperitospicT:ores : qui in facie hominis cujusdam honefte ex- A 3 pri-

6 CoMPELLATIO AUCTOR S_
primenda n.i vum verrucamq; quidem lacile afleqiuntur, indolem contra puram apertamq; imo vultum ipfum indoclo fuo penicillo non rato turoif- fimedeformant,qui tamen negle&us a prudentibus Epiftolographis abefte debebatquamlong ffim^.Sane fruftra Ciceronis aliorumq; ingeniofiffimo- rum artificum epiliolas dodniTimas fufpicies&admiraberis, nifiTuquo- que fumto in manus calamo quotidie Te exercueris. Cujus boni eo citius participem Tc fadtum reris, fi ftylum, optimum illum ac prxftantiiTimum dicendi fcribendiq; magiftrum prx aliis nobiliffimis curis ac medita- mentis in deliciis fuis habueris. Quum enimexercitatio folamdicen- do ac fcribendo promtos paratosqmos faciat, quomodo ornamenta optima ab aliis afTumeSj fi in exprimendis in- fignioribus epiftolarum formulis ac fpeciebus remifllor deprehendaris. Nimirum ficut digiti, nifi ab initio cum intentione fingulari in cithara ponantur ad numeros fuos fponte non venient inchorearum ufu j ita mens
dulcif-

Ad Lectorem Cakdidum. 7
dukiflimo ilJo floridioris di£tionis heclare non pafta i raro defcendet in amoeniflimum hunc &tot odoriferis floribus vcftitum campum. Fruftrk itaque optabis faluberrimum mafculas latinitatis guftum,nifiprius incorru- ptum eloquentise fanguinem ex ipfiii Ciceronianis,&quiproximuma Ne~ ftore hoc tenent gradum,hauferis epi- ftolis. Sane nonvideo, quidnam illis ad Lentulum, Merimim,Terentiam ac Tironem humanius, dulcius, oflicio- fius actenerius flngi excogitariqjpof- fit. Taceo hac vice alias delicatas epu- las, queis ad fatietatem usque facun- dusflexanimusq';Cicero pafcit leclo- rem induftrium. Quo nomine etiam eum, qui indieendofcribendoq; ex- prefliora cum exquifitifiimo hocce artifice ducere valebit lineamenta,po- tentiorem perfe&ioremq; judico. Quanquam diliiteri nolim, quod pra:- ter prudentiilimum hunc Secretarin alii etiam in exarandis fubmiflis adRe- ges> Principes, Respubh>as atque Pa- tronos litteris, confulendi veniant Confiiiarii.Qup inftudio quunimul- A 4 tos

$ Compellatio AUCTORIS
tos haftenus non fruftra viderimu$ ingeniofos,prima tamen pracipuamq? fibi dari poitulant palmam;& quidem in artificiofohabitu acquirendo, Ari- ftoteles,in eloquentix vero foro refe- rando, Cicero.Ccrte fi ullum feculura curiofos nacTxim eft oculos, hoc no- ftrum illud eft : in illo enim homines. quibuscum quotidie vivimus conver- famurq; funt fpec"tandi,atque adjudi- cia eorum non inepta fcriptio omnis temperanda.Et quoniam varix.de qui- bus fingulis ferme diebus fcribimus, dantur materis, quipoterisab unico «loclore ducloreq; tantam Tibi varie- tatem exvoto polliceri, nifi infignein, jfimul tecumattuleris apparatum , ex aliorum peritiffimom artificum pre- tiofa fupeilectile exftruclxim. Adcer- ta tamen genera diverfos iilos mate- rierum flexus quam comodiflime re- digi poffe, in propatulo eft Hinc a Ju- ftoLipfionon vulgare difcrimen con- ftitutum videas inter epiftolas ferias, do£tas, ac familiares. A Paulo Manu- tioverointer ncgotiales ac morales. SertA certefunt, quxadpublica pri-
vata-

Ad Lejctorem Candidum 9
vataq';pertinent negoiia,quxq; folito uberiiis tractantur,& cum cura fingu- lari confignantur.£>c#rf eaprsprimis continent, qu;e alias ad fcientiam aut fapientiam funt rekrmda.Fami/iar& funt, quse in comuni &affiduavitas noftras confuetudine occurrunt. Afe- %otia!ej fignilicant, quo in ftatu fint five publicae five privataj res nofrra?, Moraies deniq; officium potius quam negotiu ipfum flgurant ac defignant. Rationem forfan ultimarum harum ambarum formularum fi nolfe defide- ras,tuncnon dubitamus,quin Tibi in- notuerit dudum» quod Eruditi omniu cpiftolarum argumenta vel a nego- tio, vel ab officio, tanquam legitimis fuis fontibus deducla. recordentur, Ante omnia vexbnobile illud decoru, quod ab Ariftotele ac Cicerone toties tibi inculcatum nofti, in tempore ob- fervare difce. Illud vero in graviffimo illo momentopotiffimum exfplende- fcit, ut nimirum probe confideres, cui fcribas &quidfcribas.Qua cautela di- mifsa multi olim & ad huc hodie om- A f ne n

IO COMPELLATIO AU0TOR.IS
nem fcriptionis fuse gratiam prorfus amifere.Nec enim multiloquentia aut effeclata breviloquentia acceffum Ti- bi parabis ad magni cujusdam Genii thronum.Perfpicuitati potiiis ac puri- tati omnesTuas devoveas cogitiones, qure eo illuftriores devotilnmi pecto- risde fe fpargent Itriituras, fi verbis ufus fuerispropriis,ufitatis, Scritere- fteq; collocatis. Quod li prxterea lit- teris Tuis fplendorem venuftatemq; conciliare aves, fcntentiis graviflimis easdem ornes; adeo ut iilae non tam verbis, quamrebus ipfis fint divites. Certe, qui fola tantum verba rebus omiflis confe£latur,is idem mihi face- jre videtur> ac fiquis ex horto inllru- cliiTimoflofculos quosdam, in quos forfan prxterfpemincidit, nulla fru- cl:uum optimorum habitaratione de- cerpat. Aft nemo id intelligentis ho- minis eiTe dixerit. Cavendum igitur & Tibi erit fedulo, ne in leclione epi- ftolarum, aut quorumcunq; Scripto- rum ita verferis, utfructuillo, quem ex iisdem aliascaperedebebasjucun- cUflimum,excidas ; Tandem etiam mo-
neo,

AD LECTOR.EM CaNDiDUM. II
neo, neFiguns deftitutus incedas.Eat vero fint rara», nec inverecundx,quip- pe quum epiftolx ferix non omnem omnino refpuant ornatum.Nimirum quum omnis rerum materics fit tri- plex Argumentorum videlicet, Moru & AfTechium; omnem quoq'; eam fu- pelle&ilem epiftolicum characlerem continere debere,certiffime perfuafus fit velim.jam vero qua: publice de ne- gotiis arduis ad-Magnates Respubli- casq; mittuntur epiflols, affurgere nonnihil, acfupravulgarem loquendi confuetudincm attolli,imo paulo ftu- riiofius confignari debent.Secus vero fe res habet cum ifUs litteris, quas amicorum necellkatibus folum volu- mus confecratas: ills enim ut pluri- mum contentx funt apparatu illo, qui ad confervandam quotidiani fermo- nis fpeciem quodammodo poteft fa- cere. Unde exiguum, imo ferme nul- lum inter dialogos talisq;notx epifto- las reperire licebitdifcrimen.Tantum ■cnim abeft, uthumilehocceingenui pe&oris fimulachru ampullas fesqui- pedaliaq; affe&et verba ut^potius in- A 6 affeaa-

12 COMfELLATlO AUGTORlS ■'■
affeclata fimplicitate, tanquam vera naturaliq'; pulchritudine fhk contentu vivat.Grandem proinde ftyium,quem iiurerum magnarum tractatione ad- vocarefolent Oratores, a facris fuis prorfus abeffe j u b ent fam il i ares n oftri, probememores, quodemendicati illi verborum inanium flofculiin amico- rum pectoribus nihil aliud nifi naufeS creent,merumq; fumum relinquant. Prsclaraprofeclo funt, ac fupra omne comendationis aleam affurguntverba ifta, quae ex fcecundo facundocjj inge- nii fui penu nobis fubminiftratDeme- trius Phalereus, quando tenerrimo in- fucatoq; amicitix vinculo conftriclus inquit, quod ex nulla oratione fcri- ptoris mores xque dignofcere valea- musquam cxEpiftolaiincera. Hace- nim tanquam Mercuno aliquo fidiffi- mo amicum nobispe&us per centena, imo fxpemillena aliquotmilliaria ad mutuu amoris fcedus fancle fincereq; confervandum, provocamus. Hac ipfa tanquam pulcherrima expreffaqjmen- tis noftrx imagine adamantinu amici- lis vinculum 2audabiliter conferva-
mus.

Ad Lectorem Candidum. 13
mus.Quo nomine Gregorius Na7.ian- zenus epiit^lam illam judicat pulchra quse nihil fucati admixtum habet, fed quxpotiusnativamfuam faciem fine ullo adulationis fucorefeit.. Cicero quidem oratorios interdum Jacertos in epiftolis nonnulJis ad Senatum po- pulumq; Romanum miilis aflijmfit, fed cum hac tamen cautione,ut difcri- msn faceret inter Jvlajorum gentium Deos & familiares.Nec ab hac Jenten- tia diverfum videasAriftotelem,utpo- te qui perfeclas accuratasq;- praclarif- fimiartificis lineas ducturus, demon- ftrationibus interdu ufus fuit epiftoli- cis: ficut cumdocere vellet,magnis parfter parvisq; civitatibus effe bene- faciendum,ait:D//f^/'?w in utrimque funt xquales.lta^zi Grati<e,quoni'~ am funt De<e,<equalesfibi refidebunt apud utratfy. Nam quoddcmon- firatur, inquit Fhalereus, fcriptor in florentiifimoGrxciae regno quondam eximius, Eyiftolicum eti & atmm- (tratio ipff» Ghtoniam autem £5? ci- vitatibtu fateruum £jf Regibut /crt- A 7 bimm

14 COMPEIXATIO AtfCTOR.lS
(?imus,funtoe/usmoaiepi/hU paulo magts elevutA-Mens enim dirt^enda efl in perfona*» cuifcrib ^>-,quippe quum reverentia ac perfonarum di- gnitasiongiorem gravioremq; poftu- let orationem, tefte docliiiimo Mafe- nio. ElevatA tamen jint, pergit lau- datus modo Phalercus, (ed nonut Li- ber aut cvtnmentatio fiat pro epifld' Ui jxcut ilix Ariflotelis ad Alexan- drti, tfPiatonu adDionisfamiliares. llniverfim autem mifcetor epiflola c^w-adelocutionfmeduobusifiis cha- racleri- us, Vrbano^ Exili. Qnx cum ita fint, quis dubitabit amplius , quin epiftola feria , peculiaria fibiq; propnaaiTumat ornamenta, & quod prxterea ingens difcrimen intercedat inter epif tolas ad viros in fuma digni- tate conftitutos, & illas ipias, quas a- micorum necellitatibus foium volu- musconfecratas. Accurato proinde in difcernendisaliis indolis hujus argu- mentis opus erit judicid, ut hac ratio- neanimumnoftrum approbare difca- mus omnibus.Et quia nemo iibi fuffi-
cit?

Ad Lbctorem Candidum. i{
cit, atq; adeo petfimo ferme magiftro fe quisq; utitur, prsprimis is, qui im- peritum fecutusfueritducem. Hinc prudentiflimi quiq; epiftolica: artis Magiftri fuadent, ut peritos fidelesq; in itinere noftro ,jufto cum fru&ue- metiendo, adhibeamus antecelfores. J^ui cnimprobum laudabilequefer- monis genusJibi parare fiudent, in- quit Clariffimus Heidmannus in do- ctiffimisfuis adJuftiLipfii Inftitutio- nem cpiftolicam woxxsjllitales legant fcripto>es,cjui virtutes aliormn potis- Jimas exprimere didicerunt. Et hoc demttm erit imitari. Nemo vero ex omni eorum numcro,quos literatifii- mum feculum nobis dedit, diftinctius hac de re egit , quam Jultus Lipfius, Pheenix ille Litteratorum imortalis ; licet multi hodie dentur, qui de adftri- claEjusbrevitate indocta prorfus cir- cumferant judicia. Sed tantu abeft, ut laconica hscce paucis data virtus vi- tuperatione ulla fitdigna, utpotius triplex illa imitatio, qua re6tis ftudio- rumre£lorum elegantiorumq; imita-
toribu»

l6 COMPELLATI O AUCTORIS
tonbus in epillolico dicendi genere ufurpandamexhibuit, quam maxime veniat ampleclenda. Primb enim vult laudatus modo Scriptor,ut in juvenili flore conftituti tota' orationis Tuilia- ns f aciem xquabili fermonis filo ex- pnmant.Ja vexb nemo corpus aliquod floridum. &pneter illud contextum orationis concinum ^quabilemqj for- mabit, nifi fimuf difertiffimi Tullii or- bita anxio prefferit pede,& prster for- mulas, phrafin quoq; numeros ac membraaptaverit xzdck.Secundb fide- lisfuaforau&orq; efi utad crefcente imitationem adfurgentes, prsterM. Tullium,Quincxum Curtium,Velleju Paterculum, Livium,Cpefarem ac Flo- rum, utpote qui ad Ciceronis faftigiu elegantia, puritate, venuftate,omniqj oratoria dignitate quam proxime ac- cedunt, ferio inmentux.Tarjtte»* etia adultioribus profeclibus confulens , ferio omnibus inOratoriaEpiftolicaq; palaeftra verfantibuspraecipit, ut forte vereq'; virilem ftylum affumturi, pofl Salluftium ac Senecam Cornelium quoqjTacitumjAuguftxHirtoria-pro-
funda-

Ad Lectorem Candidum 17
fundatq; prudentise Principem incom- parabile, diligenter Jegant relegantq;, utprsfidiishifce quafi fufFulti, luxu- ries illa,qu?e iri puerili crefcenteq; ad- huc dabatur imitatione, acuta quaft falce paulifper recidatur,& oratio ipfa figuris. acuminibus ornamentisq; di- ves,ftricT:a,nervofa, &cultu interno grata amoenacpfiat.Interea unusquisq; qui dodli hominis nomen famamq; ex votoretinere fludet,det operam, ne xaxo^ijAta feu afFeftatione nimia,eru-? ditis animabus alias ut plurimuiri congenita male fit notatus.Quod cer- te vitium hodie a bene multis fubfpe- cie virtutis venditari confuevit, quu tamen eo ipfo nihil turpius magisq; perniciofum fit.Quis enim quaefo epi- ftolam illam pro optima ac prarftantif- fima agnofcet,qua prster rudem ho- minem erudkum aliquod ingenium afEcere, impar fuerit deprehenfaPSane ficut virginem illam pro vere formofa non veneratnur , quse neglectis inte- rioribus virtutum pulcherrimaru or- namentis deexteriori facieipurpurif- fo tantum eft follicita:ita nec epiilola
- j&Iam

18 COMPELLATlO AUCTORIS
illamprovere ornata exofculamur,a qua cuitus omnis prorfus exulat. Afr. cultus ornatusq; epirtolaris intrafepta fua fedebet continere. Nimiusnamq; exafperat, non conditcibos. Utenim melle aut aceto imoderatius affufo ci- borum vigorfaporq'; opprimitur: ita iisde condimentis, quibustemperate adhibitis fapit oratio, intemperanter ufurpatisjfubito defrpit,ac venenu erfe incipit, quodpoterat elfe antidotum. Ncmoverotam abfurdos nos putet, quafi falfoperfuafi fimus, ac fi res & verba, nujlo deleclu nulloq; judicio adhibita, epiftolicum charaitere or- nent; fed potius tales nos elTe credat, utpote qui nihil magis deteftemur, quam incuriam fupinamcf; iu Iitteris QornifTam negligentiam , hanc enim cum doftis viris ultra Sauromatas glacialemq.Oceanu quam longifiime relegamus. Inventio itaq; atq; ordo in iitterario hocce curriculo puncta me- rebunturexcellentiflima. Ut enim non dixeris fcripferisq bcrie, nifiar- gumenta, quibus prudentia probita- temq; Tuam demonilres, habeas in
pr-om-

Ar. Lectorum Cakdidum. 19
promtu: itanecaliterpDteris.quin res ipfas,piopofit;e materie inferyientes, prius invenias>inventas poftea difpo- nas,difpofitas porro verborum fenten- tiarumq; luminibus exornes, ac tan- de rite refteq; ornatas, floridofermo- nisfilo veftias. Et fic fiet,ut de Epiftola docta nonvananec irritaimpoiterum toliere fufficias figna.De ftyli vjrtutib' ac vitiis.ut & de fcriptoribus.qui recla viam noviffimo hocce tempore te- nuerunt, quiq; a vera orbita deflexe- runt, in peculiari differtatione, fi mo- do Deus integras vires clementiffime mihi concefTerit, pofthac agS, non fu- fpenfo mtereailluftri illo &tot egre- giis evidentisfimarum utilitatum elo- giis donato excerpendi modo, quem prasterErafmum Roterodamum . Jo- hannem Sturmium,Jeremiam,Drexe- iium, Johannem Schefferumjohanne Petrum Titium Juftus Lipfius adtres peculiares remittitlibellos, nimirum ut unu Formuls , tam materix quam contextui infervientes; alterum orna- mentaac illuftriafermonislumina; & tertium infigniores nitidioresq; phra-*
fes,

to Compel.Auct. AdLect. Cand.
fes> &praater illas,verba rara, five illa novofenfu fiveflexu fingulari veftita occurrant, legitimeabfolvant. Atque lic, ni mentis meas auguriame omni- no fallunuelegantisfimis pariter pro- ficiendiq^ amore fervidis ingeniis fa- cile fidelemque monftravi viam,quo- modo nimirum conciliarefibi poflint Reges,Principes, Magiftratus, Patro- nos, Amicosqj optimos eximia illa epiftolas redle confignandi virtute,ut- pote cujus neceflario ufu minus carere poflumus,quamigni, aqua & fpiritu illo corhuni, quem nos mortales de ccelo ducimus quotidie. Sed ne Tibi, candidis cordatisq; moribus prazdite Leclor, operofiore Difcurfus ambitu ulterius fim moleftus, iinio hac vice , nihil magis in votis habens, quam ut inlaudatiflimoStyli exercitio magis magisq; proficias, & poft tot partos kclionis fcriptionisq aflidux fruitus cximios, diligentis Tua: palmam re- portes exoptatiflimam, eamq; f , nobiliflimam.
Caput I.

m c°) wt si
ftftftftftftft#:fcfc&ftftftftftfcft
Caput I* De indole ac natura Epi-
ftolarurtb variisque earundem
nominibus.
DT in Epiftolis potentiffimo- rumRegumPrincipumque, ac magnorumVirorum cultui de-
o
vovendis , rectam legitimamque te- neas viam, & nemo forfan de erTeclu noftro, quem non irritis vanisqjha- clenus mancipavimus promifiis,con- queri poffit ; en optimis PrsceptisTe, 6 Studiofe Leclor, initruemu$,utad- miniculishisceprxmunitus, eofoli- diores ex qualicunque Inftitutione noftrareportate poffis fruclxis. Jam vero i etiam nobis tacentibus , Tibi forfan innotuit dudum.quod variae,de quibus fcribimus,dentur materixjnec obfcurumprsterea ,quod fingube eae peculiares fibi refervent obfervatio- nes,quas utcitra ullum pretiofiffimi temporis difpendium in ufusTuos fe- ponere difcas, ceai cum utilitate Tua

22 JUSTl GERHARDi RiNCI^l s
quam maxime conjunclam arbitreris. Sic alia Ionge affumunt omamenta Epiftola. alia Oratio,aliaHiftoria,alia Difputatio,aiia deniq; Dialogus.C^jjs enim tam abfurdus fit, qui ex epiftoJis Ciceronianis ftylumhiftoricum > aut qui CruHorum, Pantherorum>Canu- torumque hiftrionicam levitatem af- fectans, characTrere epiftolicum ab e- jusmodi mimis fibi polliceatuqquum tamen unicus Cicero fatis fanguinis acuminisq; habens vere regium the- faurum omnibus» qui modo vera nec affectatam amant eloquentiam.expo- nat venalem. Et quoniamexMarci Tullii fuffragio> omnis qusaratione fufcipiturde re aliquainftitutio, adc- finitione debet prorlcifci: Idcirco & nos, nein aliena prorfus oberremus ■fylva, & legem iliam, quam fibi prx- fens alias prxftituit frru&ura > data opera violemus > nolumus hac vice omiffis neceffariis ad magis protrita defcendere,fed potius (qusenoftra bo- nas literas adjuvandi promtitudo)te» nella: pariter ac maturae actati ad in- timioraartis epiftolicse adyta gradum
ftrue.

INSTITUTIO EPlSTOLlCA. 23
ftruemus defideratiffim um.Definimus veroEpiftolam, quodfit fcriptusani- mi nuncius ad abfentes, de iis potiffi- mum rebus, quas fcire interefi:,agens. Quo ipfo afferto nihil certius depre- hendimu». Quum enim cmnialittera» rum mterventu expediantur, & nem o fermefit, qui de publicis privatisquc rebus agens, fidiffimo hoc internun- ciovel adbrevequidem tempus care- repoffit; facileinde colligkur, non utiletantum & honeftum, fed furho- pere etiam necefiarium homini effe> ut certam quandamteneatrationem , quam infcribendaepiftola tuto poffit fequi. Qup in genere quum patrum avorumq; noftrorum memoriaplures ha6tenus non fruftra viderimus curio • fos; praftat tamen ut ipfimet mentem nofiram juxta optimor lmfcriptorum excraplar conformaturi, ftylum tan» qnam optimum ac praftantiffimum di- cendi fcribendiq; magiftrum , non poffponamus > fed potius eundem ad mafeulam terfiffima: Jatinitatis cultu- ram adfuefa&u, continuo eoque non interrupto alamus exercitio. , Hac
enim

24 Justi Gerhardi RitffKU
enim ratione fiet, ut ingenium no- ftrum facillimis prxceptis corrobora- tum, judiciumfimulfecum ad matura laudatiflima? fcriptionis mcflfem fit in- vitaturum. Sane ficut illi, qui gemas aurumq,qtmunt,non fumam tantum tcrra: cutem leviter ftringunt, fedin vifcera quoque ejus anxio penetrant ftffu ac fpiritu:ita etiam illi, qui veram manfuramq; quxrunt doctrina > altiiis neceftum eft in elegantiflima raritli- maque fcriptorum loca ac fenfa fefe imittant. Sed ad propofitum noftrum ilerum regrediamur & poft datam afi* fignatamq; epiftolae dcfinitionem, va • riaquoqueejusdem nommapaulisper delineemus^Ubi non pbfliimus, quin graviflirnorum Epiftolographorum rationibus muniti ,Iiberali afferamus manu, quodPrifciepifiolamoIim di- xerintLitteras, Codicillos, Tabulas ac Tabellas. Litterasquidemobufus mirifici excellentiam.Codicillos vero ob prifcorum confuetudinem, qui amicos.ncgotiorumultitudineobru- tos. per litteras conveniebant, eosque ad iiluftre humanitatis certamen pro •
voca-

INSTITUTIO EPISTOLTCA. 2?
vocabant. Obiter hfc notetur, quod Leo Imperator /. 3-W fin> C de agen- tib.in reb. 1.1 2.Tabulas illas,qusno- titiarum , ciignitatum adminiftratio- numque civilium , ut & militarium ac principalium mandatorum,promo- tionum denique & confuetudinum fe- riem vigoremq; repr.vfentabant, falu- taritCodices. Nec ab hoc fortafiis fco- po longius digreiTos videas nonnul- lo ; Juris Civilis Interpretes, qui nobi- nffimum illudargumcntuex / unic» C. de nov.Cod. f.ic. ftrenue urgentes, folide propugnant, quod Imperialium Conftitutionum Tomi naj'&\ r %i¥ Codices quondam fuerint apellati. Aliis Mc vice probationibus, utpotc Suetonio»Macrobio acCornelioTa- cito folennibus, non immorabimur, fedpotius ad Tabulas ac Tabelhs pro j grediemur.Appellatas vero eas fic col- ligas ob chartx membranarumq'; de- feclum. OJim enim Ifidoro tefte 1. 7. Origg! fcribebant boni Veteres inta- bulis cereatis, ut hac ratione modum, prifco svo ufitatum, indicarent. Scili- B cet

%(t JUSTl GERHARDI RlNCKfl
cet expeculiaris fruticis trunco certas quasdam per ferrulam tenuiter diffe- Ctas fiibtiliterquc lxvigatas conficie- bant Tabulas,inq; his, utpote cera illi- tis,voluntatem fuam confignabant,& quidem pungendo. Ut adeo iniquus fitverborum,Plutarchiftylo filoq; ef- florefcentium detortor,qui C. Julium Caefarem primum Epiftolarum inven- torem f alsb arguat.Meliori iane ratio- ne nituntur, qui epiftolarum origi- nem primis literarum natalibus acf- fcribunt, eamque quafi cosvam cum iisdem agnofcunt. Inventis namqj li- terarum monumentis, mox quoque eximius epiitolarum ufusproptertot pulcherrimos evidentis necesfitatis fruclus copiofisiime effloruit.Accedit prxterea, quod epiftolarum nomine etiamdiplomata atq; refcritptaPrinci- pum veniant. Qua: ut a familiaribus diflinguerentur,Formales appellaban. tur. Formales quidem a formando: quod in vimlegis tranfiturx majore cura & fere de confilii fententia fub certa aliqua formula conciperentur, utTorrentius adSueton-Domit.c.XX.
e xpli-

Institutio Epistolica. 2?
explicat. Crscis tmvHfaxs iii^oXds
vocatas, Cafaubonus obfervat. Ca- pitolinus in Antonino fimpliciterFor- mas nuncupat, Nec aliterJCti pro- cedunt. Sed &Pontificum&Epifco- porum Epiftolse, quibus commen- dant clericos & commeatum iis in- dulgent, Formats falutabantur : de quibus videSavaronium adSidonii lib, VII. epift. I.Casfiodoro contra lib. i /. var. epifl. i3. Canonics audiunt.Ca- non alias erat penfitationis annua? ac ordinarisz genus, quod in frumento atque oleo perfolvebatur, dequoA- fconius Spartianus in Severo viden- dus. Certum quoque modium nume- rumque frumenti, quo opus effet ad alendam urbem aliquam per annuum ufum,Canonem didtum; & ita Cano- nem Alexandrinum : Canonem Con- ftantinopolitanu:CanonemurbisRo- mx apud JCtos inveniri Lipfius lib. /, Eletlor. c. VIII. obfervat. Sic etiam Canon dici videtur. cibus fervorum in unum diem colleclus. Cuiexplica- tioni Saivianus /. IV. de Gubernat.
B z Dei

28 JUSTl GERKARDl RlNeKll
Dei egregie adftipulatur , quando ita inquit : Servi, fi fures fnnt , ad fu- raudum forfitan e^eftate coguntur : - quia.etiamfi eis (lipendia ufitata pr&* Jlentur , confuetudini hctc ntagis, quzm fujficientix fatisfaciunt: $ ita implent Canonem , qu»d non ex- plent fatietatem. Probehiceft obfer- vandum , quod epiftola canonicalis non dicatur a vits canone,quem fi quiselegerit,Regu!arisdicitur ; feda Canone pecunix , quam regulariter propter Canoniam exigunt Pontifi- cii. Unde nihil frequentius apud eos- dem occurri videas, quam hanc for- mulam: Solve mihi Canortem ?t; eum. id eft, Penfioncm meam. Sedfatisdiu - nos detinuerunt varix epiftolarum ac- ceptiones. Tempus nuncerit, ut de charta membranisq; aliqua adhucad- damus. Ceterum de chartx origine ut & de papyri natalibus nolumus hac vice prolixi effe, pra?fertim quum mi- nime nos lateat, quod prxter Strabo- nem. Piinium, PoIydorumVirgilium, Guidonern Panzirollum , aliosque
multos,

INSTITUTO FPJSTOLiCA. 29
mukos, nobiliiTimam hanc in fe fufce- perit curam Melchior Guilandus , quem cum aliis eruditiflimisScripto- ribus confulere poterunt amoeniffima- rum meditationum feclatores indu- itrii inpeculiari iHo, quemde papyro confcripfit libello. Nos potius de mcmbranis nunc folliciti, nmiquio- rem quondam earundem quam papy- riufum fuiiTe, contra alios edicimur. Et, fi forfan fint, qui aifertionem no- ftram in dubium vocare non verecun- denuir, eos ad Jofephi XII. Antiquita- tesremittimus, in quibusEleazarus, Sacerdotum PrincepSj Sacrorum Bib- liorum Codices adPtoIomsumPhila- delphum, primasregnijEgyptiaciha- benas tum temporis cspeiTentem per LXXII. Interpretes mifille perhibetur. Excoriatis videhcet animalibus , e membranis. pelli proximis, aliud fcri- ptioni aptum conveniensqueexcogi- tari debuit medium. Quiim enimllo- manisamiciffimus RexEumenes ( ; ut eum Cornelius Nepos in Hannibale vocat, quemPIutarchus etiam inCato- ne ^Mt^frtiw diccrenon dubitavit ) B 3 papyri

30 JUSTl GERHARDi RlNCKll
papyri ex ^gypto transportandx de- fiderata prohiberetur copia; & vero Ptolormeus Phiiadelphus ob biblio- :hecarn,quam circa id tempus inftrue- •c parabat Alexandrix, hujus prohibi- :ionis primaria putaretur caufa: acci- iitpoftea ut Eumenes alium confi- cieridae charts,Pergamenx vuJLgo di- &ae, inveneritufum modumq; quem etiam adhuc hodie non infrequentem, totq; faluberrimis neceffitatibus re- fervatum confecratumque videas. Duo alias media 5 quibus animi noftri fenfa cum exteris inquilinisq; corhu- nicamus, dantur.Vox nempe & Scrip- tio. Per vocem videlicet vivi fermo- nis deiicias Veneresque exprimimus omnes.Per fcriptioriem vero affeclum noitrum teftamur, ut nimirum eun- de:n, tanquam fandlilTimo intemera- taefidei vinculo ftabilitum, Jaudabili confervemus exemplo. Atque ex hac interioris mentis imagine primum potifiimumque epiftolarumfinem ad nos propagatum deducimus, utpotc qui ex graviffimo M. Tullii fuffragio, nihil aliud fpirat, quam ut certiores
facia-

iNSTlTUTIO EPiSTOLICA 3!
faciamusabfentes, fiquidfit, quod eos fcire, aut noftra, aut ipforum in- terfit. Qupd fi vero fpecialiter confi- deratum ipecles EpiiloJarum finem, non poteris aliter, quin ob varias fcri- bendi occafiones variumac multipii- cem eundem conftituas. Nimirum dantur libelli fupplices,qui ad noftram usquc xtatem fervati, in Regum Prin- cipumq; aulis adhuc vigent. Quono- mine Auguftum Csfarem olim lauda- tum novimus , quod falutationibus promifcuis admiferit plebem. Tanta enimcomitate adeuntium defideria, Suetonio tefte, excepit, ut neminem unquam , ad exemplumMikiadis, a vultufuo Liimiferit triftem Quin verc* cundia ac gravitas alicLijus rei non ra- ro expofcit, ut ftylum noftrum diver- fis neceffitatibus accommodare coga- mur. "Scilicet quosdam impedit ti- mor, alios retardat pudor , quo mi- nus defideria fua aliis teftata face- re, nifi fcripto quodam officiofifii- mo eoque humillimo fufficiant. Hinc flt, utMagnatum Patronorum- qtie fuorum favorem prxfentiffi-
mo

32 JUSTl GERHARDl RfNCKu
mo hocce obfervantix documento ambire teneantur. Nec enim folum inter abfentes, fed etiam prasfentes E- piftolarum ufus cernitur maximus Taceo hac vice alias inevitabiles ne- cesfitates, queis litterarum ope defun- gi folemus. Ute copiofiflima fegete aiiquas faltim hic dccerpam ariftas, quis nefcit, quod epiftola: dentur ofh- ciofo ? cui etiam non innotuit, quod prster fuaforias, petitorias, nuncupa- torias,monitorias, deprecatorias, de- fenforias,intercefiorias,con(olatorias, corhendatitias, aliasq; intinitas etiam infinuatoriaj dentur ? Quomodo ita- trueofhxia Tua alteri deferes? Qup- modo confolaberis ? Quomod^ id, quodalias impetratum cupis, obtine- bis ? Qupmodo dubitantem in fenten- tiam tuam pertrahes ? Quomodo de- nique aliis Te infinuabis,nifi lumeii in Rhetonim contuberniis Tibi accen- fum noris ? Certeftupidusftultusque fit, qui fibi literarum ope ac minifterio fiperatum ad furm-norum Geniorum thronum fplendidiffimum non fpon- deat acceiTum, imo gehias pretioiiili-
mas.

INSTITUTJO EFUTOLlCA.. 33
mas. Litterx enim probe excultx, do- miforisq';nobilitant. Hae fane,tan- quam fidiffimx fermonis mentisq';mi-« niftrx, naturalem hominum focieta- tem fanclifilmo cultu confervant, fce- dera pangunt, pacem ftabiliunt, imo omnibus tam in profperis quam ad» verfis rebus conftitutis, perfugium at- que folatium prsbent certisfimum. Hx porro inEruditorum tiaris,inSe- natorurn fubfelliis, imo in purpurato- rum "laureis magnifice triumphant. Hx tandem perNuminumSacraria , perRegum palatia, permundi partes feceffusq; omnes, tanquam gloriofx domefticxq; interpretes felicilllmo progreffu incedunt. Aft q.uidmeridia» no foli facem accendimus, iisque pro- bandis incumbimus , qux per fe pa- tent > nec alieno afcititioq; aliquo in- digent lumine. Nos potius de Summa dignitate evidentiq; litterarii corher-
tes, ad materiamfcriptionifubjectarri progredimur.
cii neceffitate non amplius ambi;
B 5 Cap.II.

34 JUSTI GERH ARDl RlNCKII
Tiofum ferme erat de Materia
V^/hic quicquam feparatim monc- re ^ prxfertim quum tota res medio- cri faltim conftetpruJentia, &nemo propefit, qui de hacipsanon proli- xum ferat difcurfum. Interea ne im- memores vivamus prccftitutx legis , id potiilimum hoc ipfo cnpite urge- bimus, quod commodis noitris aliqua faltim ex parte pollit inferviie. Di- vifam vero materiem epiltolarem vulgo videas in folennem ac varian- tem. Solennispradoquium acclaufu- iam , tanquam duas proprias fpecia- lesq; Epiftolas partes fub fe comple- cbtur. Pradoquium falutationem compellationemq; cum officii digni- tatumq; titulis fub fe continet.Huma- nitatis namq; gratia amicos obviosq; falutamus : ( nam Erafmo tefte, comis a< blanda falntatio amicitiam alit
au.

INSTITUTIO FPlSTOLlCA.
augetfy j inimicitiam contra diluit ac feparat J honeftatis vero urbani- tatisque nomine eosdera amicis ho- norificisquecompeHamus verbis. Et cx hac forfan ratione compellatio , utpote qu£ in grandioribus orationi- bus uiiirpari coniuevit, non vulgarc difcrimen inter orationes ac Epifto- las ipfas conftituiffe videtur, in illit enim miniis neceifana eft conclufio , quumfaciiepoilitabeffe: in his vero principalem iftiusmodi partem con- ftituit > utpote qus diflicuiter abeffc queat.Interea pradoquii omifiionem, cum nimirum falutationem compel- lationemq; in principio.non apponi- mus, vei alio, quam decet modo, ap^ ponimus, proprium Epiftolarum effe vitium , cum Brandolino de ration. fcrib. ep. c. 9. refte monetClarifiimus Vir Dn. Jacobus Clauderus in Syfte- mateEpiftolico, 8$ ex eo Literatis- fimus Vir , Dn. Georgius Cafpar, Kirchmajerus in alma Wittenber- genfi Academia Eloquentis Profeff.
B 6 Publ.

Publ. in notis fuis ad Jufti Lipfii In- ftitutionem Epiftolicam Philologicis c. 3. QuodfaIut<itionemattinet,tunc probe eit notandum , quod Ebrxo- rum Magiftricum Gn?cis,Romanis, Germanisac Gallis hujus mqris nuJlo tempore non extiterint obfer^yantis- fimi,quamvis diverfo ftylo.Et quidem Ebrneos quod attinet, nemini nifi val- dehofpiti inEbraica literatura incog- nitum erit,quodiIlicumChalda:is ac Syris Pacem, tanquam omnigens feli- citatis complexum complementum- que inliteris fuis atqiie ipfo falutandi opere apprecari foleant.Ab hocEbrso- rum ritu manavit poftea pieq; deflu- xit folennis ilia fancTiffimorum Ge- niorum inNovoTeftamento acFcede- retoties occurrens falutandi formula, quando dixerunt: Paxvobijcum Pri- mafane circafafciasDomini acServa- torisnoItriJESUChrifti,Angelorum, homines confalutantium voxPax fuit. Hinc etiam frequens illud Servatoris fanclilfimiaddifcipulos fuos alloqui- um 3 Pax vobu! Gracis prjeter ro
^«i-
1

IHSTlTUTiO EPlSTOLlCA. 37
%cL^i\i j t'u ^tdyav kcli iVTi fdT?eti
familiariffima, imo comuniffima ea fuere falutandigenera,quando dixe- runteVca(,ti9>>t.v , M eft > beatum feli- cemque effe; vyiaiv^ animo corpo- reque elfe fanum , fubintelligendo tv^sra/ precatur, vel xsAivf? jubet hic vel ille. Hocce falutationis gene- re olim etiam defungi voluerunt Spartani, quando ad Judsos, &potif- fifflum ad Simonem, Seniores , reli- quosq; i.Maccab. c. 14. incif. 20. hunc in modum fcripferunt : ©et SRarl) unt) Q3iiryer *u ^yarta/ cmbie* tcn Dem40ol)enpricj]«r©imi)n/unCi &e* nenSleltejten/ unb &encn*Priellem/unD DemSuMlchen^oicie ibrenSSrutern/ Ibren @ru§. Necaliter fermefegerit ClaudiusLyfias Aclor. 23. incif. 26. quando Felicem Praefidem ita alloqui- tur : K\cnv0.@» hvs\*s i<2i xp*U$a tj yi'fA.01 (f)>jV.ix.i ^gawf«». Ad eundem modumPatres primitivse Ecclefix fa- cras fuas inchoaffe literas, unanimis ferme Eruditiffimorum ingeniorum eft confenfus. Et huc refert etiam Cla- B 7 rif-

3:8 JasTi' Gerhar-di Ri-nckh
riffimus ne.c non diferriiTimus Vir, Dn. Georg. Cctfpur. Kirchmajerm in modo la-udatis a nobis notis fuis Philologicis, affectatam illam Prafu- lum. Romanorum confuetudinem , qua pacem benedicTionemq; Apoilo- Iicam auttoritate Divi Petri, Impera- toribus,Regibus, Principibus, omni- busquefiliis dileclis apprecantur.Ro- maniequidem parciores ,imo fimpli- ciores in ipfo falutanti officio extite- re ,dum moxuna litera S. mox dua- bus, S. D. mox tribus S. D. P. mox pluribus,S. V. B. E. E. V. votum fuum religiofum exprefferunt , qux vota tamen Ciceronis aliorumq'; Veterum xvo folennia > inter ritus pridem de- mortuos hodie numerant Literati. Germani contra noftri, qui ob virtu- tem militarem antiquamque fidem a Regibus Principibusque Romanis ad cuftodiam corporis , Tacito tefte ac judice, femper fuere deledti, in lite- risfuis ficprsfari incipiunt: QJMfien
freunblicfren ©tufj unD geDorfamjte S)ienfteju»or:oDer; Sfleine jeberseit
bcreity

iNSTlTUTlO EfiSTOLlCA. 39
bereitmiHtgfte SDtenfle nebefr aUetn n>a$ id) fonfkn.Qiiteg fan/Dermag unb nKigjutw/ bo#geneigter©6nnerun&
J^err/ &c. Gallos quod attinet,nemi- ni dubium effe poteft,quod illi, quan- tumvis ipfius multiloquentix magi j ftri fmtperhibeanturq; vaniffimi,ta- men in fcribendi officio ac munere ita religiose prudenterq; procedunt, ut in prjeloquio epiftolarum fuarum nec titulis luxurient , nec falutandi for- mulas praeter ritus introduftos con- fuetudinemque jarndiu obfervatam pramittant, Deinde etiam hoc circa ialutationem non teme.re vent.is eft dandum, quod fcribentis nomenno- mini accipientis,& fi multo dignioris, olim fuerit prcspofitum/icut apertifli- mahujus rei viftigia apudAriftotelena ac Plinium occurrunt. Et Ariftotelem quidem fi infpicias,videbis eundem ad Alexandrum Magnum paffim itafcri- ^(\S^Ari/ioteles } AlexandroRe^iSet- luttm ! Falior, utrum etiam Plinium Juniorem per hanc ipfam orbitam in- cedentem non videas ? Is enim quan- do ad Trajantim Imperatorem lite-
tas

40 Jt^TI GERHAROi RfNCKtl
ras exarat, femper nomen fuum prae- pofuiiTe confpiciLur. Decrefcente ta- men poftea Latins lingua:, utpote cu- jus chive omniura difciplinarum arti- umq;foresfontejq'ueaperiuntur?evo, Epiftohe frontifpicium pauloalienio- rem affumfit faciem formamque 5 id quod vel ex unico Calliodoro colle- gilTe, integrum Tibi erit ,-apud quem certe accipientis nomen ubique pra> pofitum deprehenditur , ficut ex fe- quentibus falutandi formufis ordine patefcet, v. gr. CaJJiodoro Theodori- Ctts Rex : Senatuiurbis Rotna Theo- doricus Rex : B.ugenio, officiorum Magiftro univerjisifc Genux conji- ffentib 9 judtttsTheodoricuiRex-^c. Sic Johannes Archi- Praeful Romanus nomen fuum nominijuftinianilmpe- ratoris poftpofuiffe laudatur. Tace- mus hac vice alia exempla in quibus colligendis induftriam fuam quam maxime probarunt Chriflophorut Heidmannus innotis fuis adcomen- datisfimam nobis Inftitutionem Jufti Lipfu Epiftolicam , thiuppus Hor-
Jtius

iNSTlTUTIO EPlSTOLICA 41
flius inEpiftolographia fua lib. 1. Jc» hannes Ifoellm in libello de rat. con- fcnb. Epfft. Jac. Clauderus in colle- gio ac Syftemate fuo Epiftolico, & Georg. Cafpar. Kirchmajerus in fu- pra allegatis notis Philologicis adjufti Lipfii Inftitut. Epift. directis, Hoc fal- tim non poffumus omittei;e,quin pau- cis adhucaddamus,quod modernum noftrum feculuin ionge diverfum a prioribus poftulet genium. Hodie enim homines, quibuscu quotjdie vi- vimus, funt fpectandi, atq; ad judicu eorum delicata omnes acliones noftrx una cum fcriptione attemperandx ve- niunt. Profedto atro is hodie notare- tur calculo, gravisq; infcitiae culpam lncurreret certillimam, fi quis fe fupe- riori, aut etiam pari prsferre fuftine - ret.Adeo regitur opinionibus corrup- tiilimum hoc noftrum feculum, quo poft tot dolofaac perfida fallaciarum omnimodarum argumenta ac docu- menta, multi hodic candoris fimplici- tatisq; inaffeclatx decreinenta perfen- tifcunt innumera! Al \, quid facias, mi
homo>

42 Justj Gerhardi RlNCKH
homo, afperrimo difficillimoq'; tem- pofis articulo expofite! Ferras itaque omnia e6 fereniore mente., nec cul- pes, qux mutare jam nequis. Majus potius folatiumacprsmium in favo- reDEi conftituasihcc ipfo enim ad vo- tum usque ereclus totum immun- dum facili negotio fuperare poteris rnundum, Atq;fic haflenusvarias fa- lutandi formulas, prifco xvo ufitatas, in idea breviqj quali tabella adumbra- vimus. Nunc fupere.ft,ut de compella- tione, tanquam altera prxloquii Epi- ftolaris parte, paucis adhucagamus. Scilicet illos pousfimum compcila- mus,quos benevole, honoriflce, atque etiam amice, favoris amorisq; conci- liandi gratia, alloquimur:: jam ab aliis honorum titulis cognomentisq; or- dientes. Graeci fane Romaniqj vetc- res brevitatis gratia pro more.mcUor- riq; feculi genio folis nominibus pro- priis fuere con.ten.ti .: nifi quod verho unico interdam adjeclo Epitheton honoris fingularis , magiftratus., aut etiam Imperii exprefferint. Procer debant vero omnes tali potiffimum
modo;

IN-SriTUTlO EPlSTCLrfCA. 43
modo: Arifloteles dlexandro Regi Sa/utem •* C. P/iniw Trajam hnpe- ratori Salutem : Gt/ar ImperatorCi- ceroni Salutem : Cicero ColiegA fuo Cornificio Salutem. AropuIIis prste- rea ac fefquipedalibus vcxbis jrifei- tiam fuam non prodidere 3 pmer- quam quodunice charos aeitimatosqj falutnrent dulciflimos fuos atque fua- vilfimos, quandoque etiam animas.. ficut ex ampliflimis Ciceronis lati- fundiis copiofiflimam meffem fege- teraque huc transpoitare poterimus, Ita Cicero tanqu~am kgitimus tenelke filiaeparensoptimus, isquc facundif- fimus iib. 14> Epift. ad Familiar. Tulliolam, animam fuam , & Filium Tironem, duJciflimum fuum falutare gavifus fuit. Grtathonica interea, adu- lationisque veneno infecti ingenii compellatio eit ifla apudComicum occurrens, quaGnatho Parmenonera Summum fuum plurima falute imper* tiri jubet. Tantum enim abeft, utViri boni in finutacite quafi gaudeant , fi nimium eos laudes, ut potius pudore
aflici-

4 4 Justi Gerhardi Rtkck»
afficiantur, maximopereq; indignen- tur, fi modum finemqj omnem in ve- fano adulaudiartificio, quodparafitis alias proprium & quafi congenitum efie confuevit, tranfilias. Probe vero hic expendendum venit,compeIlatio- nemolim vela pr.snomine, vei ab ip«. fonomine, vel etiam a cognomine, nuncuno tantiim, nunc omnibus fi- mul fumtis perite fuifle petitam. Prre- nomen, quod familiae cuidam prapo * nebatur, fratrum necefTariorumque complurium *j;T*^5vquoddam fifte- bat; uti Cajus , Marcw, Luci.u. No- menipfum in familiaperpetuo dura- bat, gentilitiumq; dicebatur; uti Ju- liuit Tullius, Annxm, Cognomen nomini junclum , variis ex caufis ca* fibusq; accedebat, veluti C<c/ar, Cice- ro, Seneca TaliaFabiorum,Pifonum, Lentulorum, Nafonum, Capitonum & fixiilia fuerunt. llarius agnomen occufrrebat; ut Cn. Cornel. ScipioNa- Jica :• P.Cornel. Scipio Africanus: Fdbius M,ix. CunBator: JQJCcZ- ciuus fcklellus Numidicus. Nobilio-
• ^ res,

iNSTlTUTIO EPiSTOLlCA. 4«;
res, & virtutis fanclimonixq; gloria celebriores, quosque fama illuftris in fumo laudis pofueratfano,tnbus com- munitergaiidebant nominibus; ficuti hsc omnia perite obfervata funtClau- dero, Kirchmajero, aliisq; magni No« minisPhilologis.Et hac quidem ratio- neV eteresRomani in titulis dandis or* dinandisq; extitere reiigiodlimi. Aft quid dejaollra dkemus atate , ubi ti- tulis tumere fqualidumq'; incedere, pro fmgulari quadam prudentia: lau. disq'; gloria ducitur.Olim quidem do- clrins folidioris virtutumq'; exquifi- tiilimarum merita matura circumfpe- cl:aq;ponderabanturprudentia,nemo* que nobilulimus ac clariffimus falu- tabatur,nifi qui domefticum virtutu maximaru teftimonu fecum circum- ferret, ipfoq; fadlo atque opere illud demonftraret Hodie vero ne viliflimji quidemEucliones contenti funt tiudo optimt clanffimiquc viri, quo ipfo ta- men maclatos olim novimus maxi- mos Germanix Italia:q'; Principes. m- terea ne atro notemur calculoab iis prxfertim, qui nefcio quodnam priefi-
dium

46 JlIST! Gerhardi RiNCKil
dium firmamentumque m variorum tituloru cumuloponunt; enBenignif- firaeLeclor mentem noflram paucis - fic habe: Tolle nimirum abufum , & ftabit extra fatyram omnrs honos.Dic eum illuftrem, quem merita, pruden- tiflimis ingeniis unice nota, fecere il- Iuftrem: : Nobiliflimum, quem Virtus, Ars aut Mars nobilitarunt; Clarifli- mum, quem eruditioexcellens ad fa- ms perpetuo duraturs fafiigium eve- xit. Aliam vero meas oportet ratio- nem in illuftriflimorum Magnatum purpura adoranda, Nec enim a veri eultusfemitadccJinabis, quandolm- peratorem ac Cxfarem noftrum au- guftiffimum invicliffimumciue appeh laveris. Multo minus ex Regum, EJe- clorum, Epifcoporum, Principum ac Gomitumaulis inauditus difcedes, fi humillimo obfequii cultu du6ius,Eos> dem PotentilTimos, SereniiTimos,Re- verendifiimos, Illuftrifiimos, Gene- rofiffimos ac Perilhiftres falutaveris. Et qui poteris triftifiimo vultu dimit- ti a Recloribus Academiarum , Can- •eJlariis-aularum, Legatis, Confilia-
nis,

IlfSTlTUTIO EPlSTOLtCA. 47
riis, Profefibribus ac Senatoribus, fi eosdemMagniflcosExcellentiffimos, Ampliffimos , Clariffimos , celebra- tilnmos ac Prudentisfimos nuncupa- veris. Abeant itaque incompti illi barbarorum vocabulo-rum nundina-< torcs, qui literatos > nefcio quonam dedecore adfpergunt dum eosdcm iSumlnatos, difciplinatos, fcientifv- cos ac difcretos nominant, quafi bar- baries illa in AfinariaPJautina forfan nata odorem in naribus feruditisfimo- rumVirorum excitet jucundisfimurrr, quumtamen eodem nihilturpiusfce- dmsq; detur in litteraria paLtl bra.Tol» le enim e mundo puram terfamq,- iatr- nitatem,& cum fratribus illis ignoram tisjLaufana: quondam comorantibus» dic: DifcretioniFtflra diftritle prei* cipimut, utr hoc ipfum, quod Jub di m luculum incruflavimus > £=f jam f blatteraliter edicimusyfaciatis ex~ femporaliter, Item: Dominationibus veflris habemus aliquid dicer e ,quod 'valdeplacitorufutritfitnodb herili' tatesf^?fir<e pofifornacecaminaliter
ncs

48 Ju5ti Gerh.\rdiRinckii
nos non pofiti eruht; tunc amcenifii-- morum fru&uum loco glandes cum porcishabebis communes, Aliacjus- dem commatis exempla 3 fiDiis pla- cet! elegantiilima.hac vice non tange mus, prsfertim quum prxter Johan- nem Gerhardum Voifium in eximio illo de vitiis latini fermonis tra&atu , Bebbelium in Pontio , amceniffimi Eques ingenii Ulricus Huttenus in E- piitolis obfcurorum Virorum illaipfa iacetiffime exprefferit. Nos potius cum llomanis ac Grscis , utpote qui ad omnern humanitatis, fohdiorisq'; doctrins: ac elegantis purisfimse cultu olim fuere compofiti faciemus. Neu- tiquam tamen eorum hsrefis nos tc- net> quafivocem aliquam apudCice- ronem ac Terentium non occurren- tem, pro barbaraftatim exfibilemus. Poffunt enim apud Vitruvium, Colu- mellam ac Plinium inveniri, qux pro peregrinis barbarisq; vocabulis meri- to quis habeatPEt quotusquisqueLa- tinos Scriptores omnes legit? aut me- miniffe faltim omnium poteft ? Itaque periculofum eft delatinitate pronun-
- ciare

INSTITUTIO EFlSTQLICA. 43
ciare ex paucis Aucloribus. Et Jicet unus alterq; non xqub culta politaqj oratione fit ufuj, latine tamenpleri- que funt loquuti. Aliud enim eft pa- rum eleganter, & aliud non latine lo- qui. Certe de latini fermonis egeftatc ipfi Latini jam tum olim fuere con- quefti. Nimirum , ficut Veteribus olim nemo vitio potuit vertere,quan- do propter inopiam veterum nova excogitarunt vocabula; quur & nobis aliisque latinaru literaru cultui benc precantibus, in fimili caufu,ubi necef- fitas id fuadet, non conveniat o^Vajua- 7*mi7 s v j modo fermoni latino fua Icx atque indoles conftet ? Interea ingens intercedit difcrimen interOrationem, Epiftolam, acDiffertationem. InOra- tioneenimac Epiftola feria doclaq; nitor ac lux, imo majeftas quxdam re- quiritur. InDilTertatione vero, ubi di» fciplinx ac inltitutionis tantiim res a- gitur, non xque curatur,utrum in flo- ridos Oratorum camposTe immittas. fedfufficit,fi modo emendate ac lati- ne animi tui fenfa promerefufficias.
C Qupd

r fO JUSTl GERHARDl RlNCKll
ftru£kis> ut florido fermonis genere difcurfumTuum veftire valeas, tunc eruditi, &qui jufturn pretium folidx manfurxq; doctrina: ftatuere didice- runt,pro ignoranteaut bubulconeu- tiquam te habebunt , fed in majore honore venerationequeapud eosdem verfaberis doclxinaTua; utpote quam vigili pertinaciq; Jabore partam no- fti. Atqj hxc funt, qus de materie E- piftolarum definitaac divifa, ut&de prsmifiis Epiltolx monere placuit. Miffa itacj; materis epiftolaris diviiio- ne,redl:anuncpergimus ad claufulam.
Cap. III. DeClaufuIa,ceugenuino
Epiflolarum F nL icemdeSfgno, aliisq'; neceitariis muJtis ad daufuJam confirmandam pertinentibus
Erminus tandem conftituendus
X erat epiftols rite re&eq; finien- da*. Ut enim a Salutationeprimor- «Uum noftrum ducimus j ita etiam
Rebus
ciau-

iNSTITUTrO FPiSTOLlCA. {I
claufula feu voto obfignamus mentis noftrce teftificationem ingenuam.PIe- nus itaq; officii humanitatisquefit E- piftols Tux finis. Hoc enim paclo ob- tinebis, quodimperatum alias cupis. Jam vero ex tot fidedignis Epiftolo- graphis fatis fuperque liquet , quod quinque vulgofolennia circa claufu- lamipfam veniant obfervanda; nem- pel.Valediftio, II. loci adjectio. III. Temporis delineatio.IV.Tnfcriptio feu fabfcnptio. &deniq; V. Titulus ipfe feu fuperfcriptio. Valedi£tionem pri- mo reprxfentet Epiftola Tua?, ut hac rationemores Chriftiano homine di- gnos non exuiffe,fed eosdempotius vivo laudabilique exemplo reapfe de- monftrafTe videaris. Olim certe ex- preffa cernebatur claufuJa, fimplici il- lo verbo fale donata. Pluebat vero illa ex antiquiilimo fermonis ritu, quo abeuntes fibi invicem bene pre- cabantur. Hinc Ovidius immortalis felixq; illaPelignx gentis glorialib. V. Trift. ingeniose ita canit:
C i Aci

$3 - Justi Gerhardi RjucRfi
Accipe, qudJemperfnitur Epifio-
la verbo , ' At/fc meis diflent ut Tuafata* V%le<
Qupd fi quis Veteres noftrosqusLati- nos infpiciat, nihil frequentius apucr eosdem inveniet, quamvulgariailla verba defe£tiva,VALE, AVE,SALVE. Hkc vero ornabantur interdum venu- ftis quibusdam vocibus:Ut: Vdul- ce decusatj ( ?rinfidium meum:JEtsrm num vale dt<Z fsilve Jeculi noftriNe- fioi:Va!e,^fimereor,favere perge, Tibi virtutibusy, Tuis addifltffim» clienti: Vale, Patrone maxime, £•? me inter cultores Tuos nuiriera- In- terdum voto pro falute tranquillitate- que Imperii concepto claudebantur obfignabanturq; hunc inmodum: Dii De&jj TEfervent: Vivendofuperes maturos Neftoris annos : Vale atj : T>/>zirf.Gra:cis equidemnihilfolennius eft,quamnotiffimum illud $ cui in fine,quantumvis rariuscule fub. jungebant n xccIohv. Addebant prx- terea daufuke appendicem aliquam,

INSTITUTIO EPlSTOLlCA. f 3
qua ceu flagrantiore affeclus indicc moti, incalceEpiftolsitafcribebdnt: tp l fu<ro t^ikJtut v Kctpu s Vale pretiofum amicumciue mzhi caput! Apoftoii inN.T.laudando certe modo rkuque fidelibus apprecabantur o- mnibus %d%iv hcl\ iitfvr,v t£ kvfin Jipy XQSK r* ety'iu wvevuaTi. Ebrxi quomodo in valediclionibus fuis pro- cedere foliti fint,& adhuc foleant,pofr. alios multos accurate docuit Clariffi- musVif, Dn. Johannes Buxtorfitts in lib. de confcribendisEpiftolisEbrai- cis,& poft illutn Ebraicarum Jittera- rumperitiffimus; inque omnifcibili verfatisfimusVir, Dn. jfohannes Chri- flophorm Wagenftilius, JCtus exi- mius, & Jur. PubliciLihguarumque Orientalium in illuftri Altdorffina Prof. celebratiffimus in Prsleclioni- bus fuis Publicis Jaudatiffimi hujus ri- tusmorem ingenueeftprofeffus. Ci- cero , quiPJinio tefte,extra omnem ingenii aleam eratpofitusvariis vale- dicendi formulis dives incedit. Inter alias multaSj fequentes hafce crcberri- C 3 me

54 Justi Gerhardi RiNCKtl
me folet adhibere, ut: Etiam a:qne etiam vale : Da operam ut valeas : Vtletudinem Tuam diligentisfime cures velim. A quibus etiam loquendi modis ac formulis noftrum feculum nonpenitusabhorret, quamvis infhr pii fimplicisq; voti pro perfonarum , temporum ac negotiorum ratione iis- dem utatur, DeGermanorumnoftro- rum Epiftolis germanicis , ut & dc claufulis in foro eorundem ufitatis coniulantur prxter Martinum Zeille- rum, Nobiliffimus acPerftrenuus bea- tiffim?ememorixVir,Dn.Georg.Paul. Harsdbrferus cum aliis innumerisAu- larum, Rerumpublicarumq; Secreta- riis graviffimis, iisque meritiffimis , & quotidie prseclarius adhuc hodie m;rentibus.
Valediclionem excipit jam fecun- do loco, loci ipfius adje£tio,quae a fcri- bente hodie ex ea ratione addenda, ut appareat, ubinam locorum exaratafit Epiftola tua. Potelt vero locus fub ur- bis, prxdii, arcis acmufei nomineve- nir;.Sic fcribmius ex urbe, ex prxdio
hoc,
T~ ■—.------------- ' m '_ ■_ 7*1

J INSTITUTIO EPlSTOlICA. f f
hoq vel illo, item ex museo noftro» Damus itidem in Mc vel illa urbe, in prcedio hoc vel illo , in arce, in mu- ieo, & ficporro. (^uodurbiumceleb^- riorum nomina attmet, dubito,utrum omnibus literarum amantibus fatiS fuperquenonliqueat, quod pluralia per ablativum fine prspofitionenulla ponantur.Ut: Dabam feufcribebam Fenetiis ,VrJellu ; fingularia verd nunc cafu fexto, nunc altero formen- tur: Ut: Scriptttm Noriberga, Augu? Jl<& Vindelicorum • Argentorati,Ra' tisbonx. , Amberga. Vel: dabantur Altdorffio, jena, Erfurto, Tubinga, Htidclberga, Hamburga, Rinthelio. Aliudnamq; apudbonos veteres fuif- fe fcriptum, & aliud datum, in confef- fo eft.Hinc pluribus fspe numero die- bus fcribebatur ante , quam ipfe da- bantur litera.
Tercio etiam delineatio feu adje- £tio temporis, diei prafertim & an- norum non temere erit feponenda. Et certe optandum efTet, utdefectum. huncMajores noftri fuftuliflent, tunc C 4 pro-

^6 Justi Gerhardt Rtnckii
p rofe&o multa clariflimo foh expo- iita cernerentur , qua: hodie a peritis Criticis yix ingentibus eruuntur labo- ribus. Interim tamen ut pofteritati confulatur, non incongruum erit j fi quis in fcriptis fuis, quse maximare- rum momenta concernunt, annum adjecerit, ut hoc pa£to is, cuifcribi- mus, tam de prsfenti negotio, quam aliis rebus, eo citius faciliusq; judica- re poilit.Alias temporis dierumq;ad- fcribendoaim ratio hodie variat. Da- tur enim vel vulgaris, vei Romana. l^u/garts computandi ratio omnibus ferme hominibus ex faftis feu calenda- riiseft notifllma, &eft,quando diem fimpliciter ponimus, eumque a prin- cipio cujus menfis ad finem ejusdem deducimus. Paulb elegantior efi Ro- mana, qusex eo etiam capiteepifto- larum latinarum, diflertationum, car- minum ac traclatuum eruditorum ufibus propria ac perpetua conferva- tur, inq; omnium ferme EpiftoJogra- phorum Grammaticorumque Jibellis occurrit. Olim quidem vetuftiflimi mortaliu ftatim ab ipfo mundi exor-
dio

INSTITUTJO ElMSTOLlCA, 57
dio fupputarunt annos, Etquidem Ebr&orum Magiflri per folennes E- pochas: Gr<eci per01impiadas:^/^f. nienfes fpeciatim per fuosArchontas: Spartani per Ephoros: Rotnam pri- mum ab urbis conditu ;'deinde a Con« fuhbusacMagiftratibus : Chriftiani verb a nato mundi Servatore, Domi- nonoftro TEstiChrifto; ficuti haeco- mniaExcellentillimus vir,Dn. Geor- gius Cafparus Kirchmajerus in doclif- fimis fuis plus vice fimplici a nobis al- legatis notis philologicis cordate re- fert. De horis, quas Auguftus Impera- tor quibushbet literis , imo diei no- ctiscj; momentis addidit, hoc eftnc- tandum,quod proptermajoremtem- poris internofcendi certitudinem , quin etiam alias ob caufas confuetudo hsc invaluerit, qux tamenpro tem- pore & re poteft asftimari.
Sequitur jam quarto loco Subfcrh ptio, quas cum aliqua honoris obfer- vantiseq; fignificatione multifariam exprimitur. Prifcis quidem tempori» bus, ea fuit neglecta; afthodienecef- C f faria

^8 JUSTl GeRHARDI RtNCKU
faria ferme eft forraula. Quomodo enimmagnorum Geniorum favorem Tibiparabis, nifidixeris, Te devotif- fimum eorundem e(Te fervum. Jam vero illis proprie devotos no? fate- mur, quibus omnem falutem no» ftram, imo vitam fortunamque debe- mus. Ad hanc claffempertincntnunc pneter fupremum Numen, res facras, imomajeftasPrincipis, Parentes no- ftri, ac deniq; patria ipfa.
Tm&zvainfcriptio feutitulus ulti- mumprater ceram acfignumtoti E- piftolicce itrufturcE adfignat comple- mentum, Eft autem titulus pars epi- ftoi:e pofteriorac remptior, quce ejus- dem exaratx complicatxq; jam, imo oblignatre fuperadditur tergo. Adhi- bebant hunc quidem Veteres, fed ut Clauderus & Kirchmajerus ex anti- quitate referunt, raro.Mittebant enim plerumque literasper pueros tabella- riosque notifiimos,qui easdem ppftea in remotiora loca, ne confufio inde oriretur,deferebant.Qupd fi forfan du, bium aliquod Tibi fubrepat, quomo- do in titulis formandis procedere de-
beas,

iNSTlTUTIO EPiSTOIiCA, f<J
beas, en confilium noftrum, quod hic Tibi damus , £qui boniqueconfule Noftienim, quodViri bonitacite qua^ fi indignentur, fi nimium eos laudes, aut ambitiolis titulis oneres. Ut ita- que omnem adulationis indignatio- nisq; culpam prudentiffime avertas: parce, quxfumus, do6tiffimorum vi^ rorum auribus tenerrimis, nectitulos iisdem debitos dudumque receptos, denega auteripe. Sanefine rifunon poflumus interdum adfpicere elegan- tias illas in cerebellis ftultiffimorum hominum fabricatas, quando ita fcri- bunt; Pneceptori famofijfimo : lllu* minato ac Juperfcientifixo Domino : Provido ac dijcreto Magiftro : Viro in omnifcibili profundijjhno : fepti- formi (ludiorum lampade radianti P^iro: EloquentU floribtu purpurato Dn. Profejfori : Literatoritt inilititt prodromoac cinguhfiipatoDn. Can- didato. Quidenim imeptitehaz aliud produnt, quam fummam infcitiam % rufticitatem, & nefcio quam inaudi^- C 6 • tara

CO JUSTI GERHARDlRlNCKIt
tam dementiam. Subjici quidem titu- lis peregrcgie novimus, quonam defe- rendx iint epiftolx, idque uno verbo non raro folet fieri, & quidem in ca- fu quarto: Ut Ratisbonam, Brunfui- gam, ffittebergam, Lipjiam. Flofcu- los autem illos male natos incj; culina Pacuvii colle6tos: Adproprias mantts htadvolent liter.<e:Familiariterdile' iio amico meo advianusveniant ex- ttmporane<t hx. litera , & id genus pueriles ineptias abeflfe ab epiftolis pe- nitus jubemus. Quib' profedlo qui ii- terasornareconfuevere,illinihil aliud quam turpiffimam ignorantiam de- monftrant, cuminipfo ftatim limine pueriliter impingant. Sed ne de obfig- nandisliteris omnem prorfus abjicia- mus memoriam, Auguftum Impera- torem in exemplum adduxifle,hac vi- ce erimuscontenti. Iseniminlibellis ac epiftolis fignandis initio Sphynge eft ufus; mox Alexandri imagine; no- viifime fua,Diofcoridis manu fculpta, qua poftea fignare ceteri Principes «ootinuarunt. Signa vero ifta figuras
am<

iNSTiTUTIO EpiSToLTCA. 6l
animalium reprxfentafTe, ex infigni- bus gentilitiis apparet.Nimirum anti- quisiimo horum ufu veteres Ebrsi in- dicare voluerunt gentis familisq; di- ftinclionem: per fingulas enim tribus vexiJlapropriafuifTe diftincla, multis eruditis Viris eft obfervatxim. Sic ve- xilJumRuben figuram hominis olim reprefentabat; Juds Leonis; Ephraim bovis; Dan aquiJs;Benjamin Jupi;Na- phtalin cervi. Quibus quidem imagi- nibus Patriarcha Jacob Genef. 49. li- berorum fortem familiascj; defcribe- bat. Nec inolevit hic mos poften. aqud varios populos, fed provocavit potius eosdem ad alia figna eligenda.Sic Tur* (M lunam; Perfc arcum ac pharetram; ThracezMztX.zm ufurpare hifLrica fi- deperhibentur. Ut taceam hac vice Monarchasnoftros Chriftianos. Quis enim nefcit, quod Galli HJia, utinam tamen Chriitiano orbi odorifera! An- gli rofas ; Sueci cum Potentisfimis , Brunfwicenfium ac Liineburgenfium Ducibus leones , & alii alia in llgnis fuisexhibeantanimaJia.DeWittekin- C 7 do

62 JUST! GERHARDi RiNCKlt
do memorat alias Crantzius in Saxo* nia fua, quod infigne ejus primo fuerit pullus equinus, & quidem ater ; po>- itea ver6 ubi incipiebat profiteri relf- gionem Chriltianam, candidus. Egre- gio mehercule exemplo! Utinam & alii in arduo religionis negotio gene- rofiffimum conltantix Zclum, albif- fimoPietatis colore tihctum, reapfe demonftrarent, tunc tot jurgiis ac dif- fidiis lacera aiias Chriiti tunica non adeo difcerpta hodie peflimo ferme exempio conipiceretur. Aft quid fa- cias,miChri(liane,in re, sternam falu- tem concernente, quam ad feliciorem exitum fagacitate Tua perducere ne- quis,Deo potius commendes tot Mo-> narcharum animos, ut fan&iffimo pa» cis EcclefiartiCcC glutino copulati, au- reamtandem jeternamque pacis bea^ tiffima; amplectantur olivam. Sic tan* dem fallacibus fallacis hujus vits la* queis extricati, xternis aliquandoper- fundentur gaudiis,nunquamq; flnien- dum in ccelefti aula agenttriumphum Quam feiicitatem , utpote nullis tem-
porum

iNSTiTUTlO EPlSTOLlCA. 63
porum mefis, nulloque beatitudinis modo circumfcriptam,omnibus fince- ris preilisq; Chriftianis fuo tempore ex intimis pecloris mei fibris religiofe voveo. Faxit Deiis, ut bonis omnibus feJiciHim" formofillimusq; hicce dies opinione citius eveniat, malis con* tra, omnem peccatorumveternunon excutientibus, maxime ternbilis ap- pareat. Aftin viam iterum redeamus &de rationeobfignandiEpiftoIas ali- quaadhuc addamus. Notum alias eft, quod Galli regias publicasq; literas farina macerata, (quam paftam illi vo- cabant) olim obfignarint. Afthodie omne ferme negotium cera folet ab- folvi. Ubi non poffumus, quin ritus nonnullos circa ceram ipfam obferva- ri folitos, paucis adhuc indicemus. Et primo quidem,quod varius cene colof in epiftolarum fignis nullo temporc non fuerit obfervatus.. Hoc vero fa- 6tum partim propter dignitatem or- dinis,partim propter multas aliaspe- culiares rationes, quashic non aded operofe examinabimus, fed potius
faii&io*

64 JUSTI GERHARDi RtNCKll
fanclioribus Aularum Rerumpublica^ rumque Confiliariis easdem dijudi- candas relinquemus. Sic cera viridi Pontifces, aft flava Reges in obfignan- dis literispublicis ufos fuifle,au£lor eftFrancifcus Sylvius Commentar. in gravisfima elegantisfimaque illaOra- tioneproL. FlaccoadM. Ciceronem. Adeb a cerx qualitate excellens Jitte- risaccesfit aucloritas, vf. fi ea? cerani- gricante, aut rubra forfan obfignataz eflent, pro corruptis ftatim fuerint ha- bits judicatxque.Hodie mafliilje orbi- culares,& quidem virides, rubra: 3 item slbx in communi apudGermanos funt ufu.Sic etiam folida ifta atque duraHi- fpanica mafia, qux admoto igne facile poteft diifoivi,non inolevit,fed fingu- lismomentis apublicisq; hominibus adufusvaldeproficuosadhibetur. De cera miniata,quam vulgo U0^t2Ca(66 appellare folemus, varix hodie cir- cumferuntur fignificationes, quarum prscipuas hic faltim delibabimus. Sic Cicero Attic-i cenfuram olim delibris fuis verens libr, XVI. in Epiftol. adAt- ticum XI. it-a eum alloquitur : No-
firum

iNSTlTUTIO EPISTOLICA. 6f
ftruxn opu Tibi probari, /ator, qu& enim forentiora mihi vifa fnnt, re» tinui', qu/z hon, delevi : cerulas enim tuas miniatulas valde extimefce- bam. Scilicet eruditi Critici olim illa ipfa, quse in perlegendis librisfufpe- cta, dubia , aut improbata occurre- bant, notis quibusdam fignare fole- bant. Affigebant verohis ipfis fruftu- lum aliquod e cera miniata; ficut refe- ixmtSalmaJtut inExercitationibusPli- nianis, & An^elus Volitianus in Mi- icellaneis CLlll. Juvenali contrace- rasnonpro cenfura aliquarigida, fed pro imaginibus cereis, qus nobilita- tis quondam infignia erant illuftria, pofuit. Ita enim Satyra VII. heroico fpiritu plenus metri fui legem orditur & fimul abfolvit, quando inquit:
Tuta hcit Veteres exornent un* diejL cer&
Jtria, NobiUtas fola eft atj t uni- ca Virtm. Nempe > quia imagines ift^e ex cera erant fimulatrc, plaitieo forfan opere casdem appeliavit imagincs. Aliara-
tione

65 Jusn Gerhard; Rinckh
tioneStatius in*operis fui Poetici fyk va extcema dixit ?
-. nvetdnt cuperent Tefcriberc cerx ,
id efb : fi Apelles adhuc hodie vive- ret, miriiice fine dubio defideraret» quomodo vultus Tuos advivumus- que exprimere valeret: pro pingere emm feu exprimere Grxcorum mo- re Statiuspofuitfcribere. Aft neque ibi cenc pro coloribus ponuntur: hos enim difcolores habebant piclores: hinc ceras inducebant infternebantq; poftea tabuiis,ad exprimendum nimi- rum id, quod veiient. Eas ceras inure» bant poftea admoto igne, lxvigabant porro easdem atque exaquabant: ex quo operahujusmodi nuncupabantur encauftica. Accedit, cfuod veteres tc- ftamenta olim m cereatis feu cera illi- tis fcripferint tabulis. Qup nomine etiam cera aliquando pro lpfo poni- tur Teftamento. Sic in tma cerd ali- quid fcribere, Suetonio idem efl: ac in ultima Tefia,nenti parte pa- gina% ali^uid confignxre; contra pri-
m

iNSTiTUTIO EPiSTOLiCA, 67
mx dux cera, primx dux vocabantur paginx, ficu: i pluribus de hoc ipfo ne- gotio videri poteft Clarilf. Dn,Salma- fiusin eruditifiimo illo deufuris mo- disq; earundem Tractatu. Nec cera folum contenti fuereAntiqui, fed cre- taquoquc inpublics privatisquelite- risufifuntRomani. Hanc vero,cerx loco ufurpatam, & exhac quoque ra- tione fignatoriam fuiife, meminit Vi- clorius. Ciarilfimus ac difertilfimus quondam beatifiima; memoris Vir, Dn. Chriftophorus Heidmannus ; Elo- quentix olim in illuftri Julia, poftea inAcademia Sorana ProrelforRegius isq; celeberrimus, Pontano prxcento* re,mentionem facit creta?hujus Afia^ ttcx in notis fuis ad JufiiLipfii lnftitu- tionem Epiftolicam elegantifiimis , &C dicit, qiiod materia hujus creta fuerit argillofa , candida ac tenax, magnoolirn pondere exAfiallomam milla a publicanis, Quicquidfit, fi- vecera, five creta, five lino obfigna* verintPrifciEpiftolasfuas, hoc tamen ex Romana Hiftoria neutiquam eft difiimulandum, quod mancipiorum
et,iam

68 Justi Gerhardi Rin ckii
etiitn. pedes olim fignati fuerint iftius- modi creta Afiatica, & quidem fi ali- quodex mancipiis iftisprivatam foli- tariamq; ageret vitam, hcbat id figillo Heri; fin vero illud ipfum in publica luce conftitutum fe fcriret, Reipubli- cje infigni. L/Vzoetiam porro obfigna- runt Veteres Epiftolas fuas. Fuit au- tem linum tenue filum vinculumq';ex fubtiliore lino contortum, quo Epi- ftolx obfignabanturj ac poltea fignum ipfum iisdem imprimebatur. Hoc in- cifo literx etiam iterum refignaban- tur.HincRomanusConful \ .Catilinar. Orat. graphice inquit: Tabell.ts pre- jerri jttjjimus, linum incidimus* ac poftea legimus. Modum obfigaandi veterem,quo tam in publicis quam privatis literis defungi volueruntPri- fci, eleganter defcribit Paulus, ma- gnus iile excelfi nominisJCtus, quan- dol. V. fententiarum t. XXV. ita inci- pit finitq; difcurfum fuum, dicendo: AmpliJJimui ordo decrevit, eas tabtt» las, tjtite publici velprivati centrtt» Bus Jcrtpturam cwtinent, adhibltis
ttftibns

INSTITUTIO EPlSTOLICA 69
teflibus ita Jignari, ut in fumma tnarginis, admediam partem perfo- rat<t> triplici lino confiringantur s atque impofitutn Jnpra linum , cerac figna imprimantur , ut exterioret fcripturx fidem interiori fervent, aliter enim tabuU prolatx nihil mO- ntenti habent. Et quidem auctor hu< jus formsNeronianis temporibus fuit Senatus Romanus. Inventum autcra potiflimum linum adverfus falfano-', ne tabulx,nifi pertufx,acterlino,per foramina trajeclo, obfignarentur j fi- cut hxc&alia multade lino inventa Brifrbnius in formulis fuis exhibet, & ex eo ClarifT. Kirchmajerus in fu- pra laudatis notis Philologicis adjufti Lipfii Inftitut. Epiftolicam dircclis. Olim IfidisSaccrdotes exlino contex- tas habebant veftes ; unde Linigeria Martiale vocantur. Lanam enim & Orpheus &Pythagoras profanum ve- ftitumjudicarunt, ut eftapudApule- jum in Apologia, in quo Gentes Ju- daeos videntur aemulatx, apud quos &mmi Dei fcitis Linesveftes, facra:
ac

70 JtlSTI GER.HARDI RlMCKfl
ac facerdotibus erant proprire.Sed hsc t'v -mRoAw. Nos potius a coepto mo- do difcuriii regredimur adanteriurem mcditationem , & miramur , quod Prifci tamreligiofi olim extiterint in corriplicandis obfignandisque" Jiteris fuis. Nam prolixfores Epiftolas quoh* dam iri orbemquafi volvebant, & qux Olttma fcriptx epiftolxfacies erat, ad. debaturprimx, &qux prima paginx pars erat, involvebatur ultimx; adeo ut unica interdum Epiftola totum coniiceret volumen. Quin etiam inde non leve admirationis fignum propul- lulat, quod inantiquorum Curiis du- plex quondam datum oblatumque fit iignum : nempe privatum ac publi- cum.Deprivato paflim inHiftoriis bo- nisqjScriptoribus fit mentio. Depu- blico vero meminit Cicero inOrat. pro Quint. ac Dejotaro , quando in- quit: cjuod Senatm judicia publicts iiterif fnonumentis% extare debeant. Hinc Signatores Romanis olim erant teftes, qui tabulas vel Teftamentoru, vel nuptiaru, vel cujuscunq; alterius
nego-

iNSTlTUTIO EPISTOLICA $J
negotii fubfcribebant & obfignabant. Dejtgnatores contrataleseranthomi- nes, qui funerum pompa: conftituen- dx. pneerant, unicuique locum ordi- nemcj; prxfc r ibent es. Aft Kejignatores erant obfignatarum rerum apertores. Unde Veteres, fi quid paraverant re- rum, condere id atque obfignare fole- bant, nc quid aut negligentia aut fur- to periret.Quum itaque refignanda ef- fentejusmodi claufaaccondita, cum iisdem vellent uti , idcirco refignari dixerunt ea,qux aperiebantur aut red- debantur, autquorum ufus jam tum aliis iterum concedebatur. Sednolu- mus in apertiffima luce amplius cce- cutire, eaq; inculcare, quae jahitmn omnibusfine dubio innotueruntdu- dum. MhTaitaque Materiafolenni, pergimus nunc ad variantem.
CaTTTvI
De Materie Varia, ejusq;
Se&ione.
HAclenus detinuit nos Materia folennisj quam mediocri pru-
den-

73 Justi GerhardiRinckii
dentia temperatam nullo tempore non offendimus. NuncMateriavaria ad Regum , Principum, Rerumpubli- carum, ut & dodmlimorum Virorum palatia, curias ac contubernianos du- cit remittitque. Pertinetvero adhanc occafio & caufa fcribendi, quaj multi- plex eft, nec minus late patet quam hxcipfa vita. Quid enim rei divinx ac humanxefhquod non fermone com- municamus? Quid frequentius occur- rit, quam eximius interprxientes ab- (entesquefermonisliterarii ufus? cu- jus certe tantus hodie tamq; evidens lxtusque ubique locorum efflorefcit proventus , ut non unius duntaxat gentis,fed totius propemodum huma< ni generis commercia , arcano quo- dam ac fataliquafi vinculouniat con- nectatque. Ampleitamur itaque for- mofifiimam hancce Divam eofervi- diore fpiritu , nec prius eam dimitta* mus, quam fi mactatos nos dimife- rit bafiisgazisq; fuis iplendidiffimis , inq; omne xvum duraturis.Ut ver6,6 Amice Studiofeq; Le£tor, diffufam materiemlegitimis coerceas terminis
"* cn ad

INSTITUTIO EPiSToLICd. 73
en ad generalem hanc diftinclionem ab objedo fineq'; fuo potiori defum- cam,irretortos refledte oculos. Hoc enim pacloferiasdoclasq; epiftolas a familiaribus difcernere crefcente di- fces judicio. Sic ferijc Epiftolx vulgo audiunt illsc,qu?e in publicis privatisq; negotiis occupata:,omnia illa tpx tra- clant, fingulari cum curapertraftant. Ad has ex publicis procurationibus refcruntur,judice Lipfio, Narratio- nes, DiJfertationes,Deliberationes de flaUi rerum.de militia,item depace: Ex privatarum vero rerum cancelHs feptisq; Confclationes , Achronitio- nes, Petitiones , Objurgationes, Ex- cufationes, Suajiones, Laudaticnes; &quicquidpaullo magis feriofcribi- mus. Quo nomine pro fine fuo mox a&ionem, mox cognitionem habent. Sizaclionem proponuntfibi litene il- lae, qux committendum aliquid aut omittendum fuadent: quodaliasge- neri deliberativo, ( quod ex hac ipfa ratione (ZxXiuliKV nuncuparunt,dum in fuadendo ac diffuadendo occupa- D tur)

74 JUSTi GeRHARDi RiNCKll
tur) proprimn effe confuevit. Cogni. tionem ver6 ilke fpeclant littera:, quse in laudando ac vituperando confi- ftimt, funtq; generis demonftrativi. Siclaudanturvel vituperantur I. Per- fons, II. Fa£h, &III. Res. Hinc vide- bis omnem laudem vituperationem- que adhoneftum &turpe referri. Sub honefto prsecipue comprehenditur virtus, eaque omnia, qux cum virtu- te conjuncta funt prseclara animi bo- na. Sub turpi contra numeratur viti- nm,eaque omnia, qux cum vitio con- junclafunt peffima animi mala.Argu- menta , quibus vulgo laudamus aut vituperamiis facla, item virtutes ac vitia, fumuntur ex utili,honefto & ju- cundo; ex inhonefto contra, inutili &molefto vituperamus facla mala ac deteftanda. Quod Genus deliberativu attinet, tunc nullus aliusdeliberatio- ni propofitus eft finis, quam felicitas. Ad hanc enim deliberationes omnes tanquam ad fcopum ultimum colline- ant. Jam vero Felicitas eft fucceffus cum virtute ipfa conjun&us. Partes
ejus

INSTITUTIO E?-STOL:CA. 7f
ejus funt omnia ilJa bona, qux vel in ipfo homine, vel extra eundem depre- henduntur. Duplex alias datur de/i- beratio , publica nimiram & privata: Publica occupatur circarespublicas: Privata circa res privatas. Sic de pu- blicis rebus deliberationes habentur, quando de bello ac pace , de ferendis legibus, de cuftodia regionis 3 item de pecuniis parandis deliberamus. De privatis rebus quomodo deliberare foleamus, quotidiana docet experien- tia. Et fic a feriis ad do£tas progre- dimur Epiftolas : Hx vero fapien- tiam, eruditionem ac doclrinam pro principali fuo fcopo fineque agno- fcunt. Tales nunc funt vei Theoio- gx, vel Juridicre, vel Medics, vel Phi- lofophx,vel Politics , velHiftoricte, vel Philologx. De fingulis ordine. Theologa; dividuntur in divinas & humanas. Divin<x in facris Pande* £lis occurrentes funtEpiftolae Paulli- nx , Petrinx, Johanneje. Humanx. funt Epiftolx Patrum ,ut Auguftini, . D % Hie-

7<5 Justi Gerhardi Rincicii
Hieronymi, Cypriani, Bafilii, Grego- rii utriusque ; item Pontiticum ac Theologorum recentiorum,qux con- filiorum rem nomenque exhibent. Juridica in quseftionibus expeditisq'; per literas refponfis judiciisq; occupa» tx, prudentiinmorumVirorum aequi- tati totamrem committunt. Huc non inique cum Ampliflimo Dn. Kirch- majero revocaverisEpiftolas illas,qii3e ftatum forumque publicum regun- dum concemunt; cujus generis ma- gnam meffem metere licebit in Codi- ce Juftinianeo, & apud Caffiodorum. Nec Medica omnino funtpraetereun- dx, quales apudHippocratemadDe- mocritum & alios occurrunt exaratce quamplurimre. Similiter & Philofom pBbrum non exiguu numerum apud Senecam ac Platonem invenies. Se- quunturjam Politic&^ Hifloricx \ quarum arcana Hugo Grotius, Chri- ftophorus Forftnerus, Boxhornius, Marnixius , Hermannus Conringius & Busbequius totiliteratoorbidudu communicarunt» Philologx. tandem
nnn

Inst/tutio Epistolica. 77
nonexcludenda: veniunt. Hxvero in amoenioribus ftudiis locisq'; bonoru Scriptorum vindicandis occupantur, fub quarum cenfu Varronis quxftio- nes Epiftolicas olim numeratas fuiffe, ex do&iffimoru Virorum, prsfertim Barthii monumentis literatiffimis li- quet. Tandem etiamFamiliarum ami- corumquenoftrorum res non infuper funthabendx. Quurenim quotidiana ac domeftica non libentertra6temus ? Olim certe populus Romanus uni- verfi orbis principatum nullo alio ti- tulofibiafferuit, quam inviita pur£ loquendi virtute. jEmulemur itaque. & nos gloriofiffimam hanc gentem, nec vocabula iila > fitu fqualoreq; oc- cupata, confedtemur. Memorespo- tuisvivamusGellianaeilliusfententia', femperque inmemoriaatque pectore circumferamus ftricluram illam lau- datiffimam, ut tanquam fcopulum iri- audita atqueinfolentiafugiamus ver- ba. Sic non folum a Magnatibus, fed etiamaPatronisamicisque noftris li- benter audiemur. Etfic limitibusMa- teriae varix conftitutis, pergimus ad D 3 media

78 Justi Gerhard:Ringki!
mediaEpiftolographo nec-efTaria, qux in fequenti delineabuntur capite.
' Cap. 1 ~
De mediis Epiftologra-
pho neceflarii».
Mfsfis generalibus prxceptis ad fpecialianunc feliciffimodevol. vimur pede. Ubi non poffumus quin prxcipuaEpiftoiarum momenta deli- neaturi,fub ipfum ftatim capitis hujus initium moneamus, quod in Epiftola seque atque in oratione Rhetorica pri- mum perlnventionem excogitandum veniat, quidnam fit fcribendum:Dein- de fldeliter curandum utinventarite congruenterq; difponantur: Deniquc etiam elaborandum, ut omniafecun- dum artis prascepta difpofita,verbis iententiisqueaptis ac convenientibus exprimantur. Hinc tria emergentia vulgo cernas media; nempe I. Inven- tionem,II.Difpofitionem,&IH.EIocu- t\oviSxn..lnventioEyjflolx eft prudens earum rerum, quas fcribere paramus, excogitatio. Hujus certe objeclum

fNSTITUTIO EPlSTQLiCA. 79
tam latepatet, utvixuniverfa? natu- rcelimitibus circumfcribi queat. Quis criim omnes fcribendi occafiones e- numeraverit ? Acquiritur autem in- ventio multarum rerum ufu five ex- perientia : juvatur ingenio facili, ac perficitur judicio gravi; adeo ut illa ipfa nontam artis quamprudentis fic operatio excellens. Vulgo ad objecM inventionis oratorix requiruntur. f. Res,quia nimirumexnihtlonihil fit, aut faltimfcribendofingitur. Hinc crebra illa inter amicos exploratiffi- mos de nullofcribendiargumentoc-. mergitexcufatio. II. Voces nitidiorc» maximeq';fele6Kores quippe quum o- mnis eloquentix origo fit deleclus ap- paratusq; vocum elegantilTimaru exi- mius. Quanquam imitanda hic magts quam squandaveniat majeftas orato- ria III Propofitiones nervofe,item ms" morabiles fententis,& apophtegmat* acuta. IV. Argumenta verifimilitudi- nem aliquam probationurn verifimil- limarum habentia. V. Amplificationes affecluumq; commotiones ex opinio- ne boni aut mali, vel prsefentis vel fu- D 4 turi

80 JUSTi GERHARDi RtNCKil
turi exiftentes, m quibus acris incita- tusque aut ad voluptatem, aut ad cu- piditatem, aflt admokftiammetum- que-deprehendicur fenfus: quales am- plificationes aftectuumque contmo- tiones in adhortatoriis,commendati- tiis, confolatoriis , deprecatoriis, ex- probratoriis, gratUlatoriis, interceffo- riis, reprehenforiis,fiuforiis & valedi- ^toriis occurrunt. Sequiturjam alte- rum Epiitolicx Artis medium, quod poft inventaargumentajD(/^(?//V/o fi- Itit. Ha?c eftprincipii, medii ac finis congrua pofitio. Eftque illa duplex: Artificialis nimirum, & arbitraria feu vulgaris.Artificialis juxta artisllheto- ricx prxcepta componitur acconfor- matur. Hac potiifimum in maximi momenti rebus utimur; quales funt res religionis, negotiaRerumpublica- rum; vel etiam,quando ad RegesPrin- cipesque literas exaramus. Vuigaris feu arbitnria Dilpofitio eft > qucc quo- tidianis domeiticisque rebus intenta, artem ipfam non acleo religiofo ado- rat veneraturque cultu.Hinc inAdole- fcentibus, ekgantiffimce dictionis di-
fpo-

iNSTiTUTIO EPlSTOLICA 8l
fpolitiomsq; itructura: deditis,ea tole- ratur ac hudatur.E/ocutio deniq; tan- quam tertium EpiftoIicaeArtis mediu, df, qua res inventas & fuoquafiloco dilpofitas, elegantiflimo purisfimoq; dictionis filo adumbramus. Hsec ipia partim in fingulis, partim in conjun- cTis fpeclatur verbis. Paratur verb tri- bus potiflimum rebus,Arte nimirum, Imitatione, & Exercitatione. Ars eft qux certa,Juftum ac legitimum in fa- ciendo modum habentia,fuggerit pra> cepta.Utenim non praecluilim videas acceffum ad editum ferenumq; Elo- quefitix templum jufto cum fruclu perveniendi, &, fi forfan natura Tibi non ccntigerit optima, corrigatur,ad- miniculis ejusdem praeceptisquenon contemnendis fuitopus. Noitinimi- rum , quod fine imitatione exercita* tioneq; creberrima omnes nifus cona- tusquetui fint fruitranei. Quis enim fine illa ad pure politeq; fcribendi fa- cultatem pertingere unquam potuit. Imitemur itaque ferio, & Artem, pra> cepta ac judicium dexterrime adhibea 0 mus.Sic fiet,ut reje&is corruptiflimis, D f optima

g2 JtlSTl GERHARDl RtNCKlt
optimaac probatilfima terfiffimorum Scriptorum arrepturi fimus vefhgia. Nec intra fepta hscce folum confifta- mus, fed prxter fedulam imitationem, quotidianam etiam fcribendi exerci- tationem relligiofe ac fedulo adhibea- mus. Sicutenimnaturanihil cito ma- gnum fieri voluit, fed pulcherrimo cuique operi difficultatem propofuit: ita & nos a laudabiii propofito noftro non deterreamur, fed exercitatione potius imitationequecreberrima ve- ras nobis paremus divitias. Ut in ex- cmplum ailumamus Hortenfium,quis nefcit ex hiftoria, quod is.nullum un- quam diem fibi pneterire fuarit paffus f quo fe non aut domi,aut in foro dicen- do exercuerit ? Ad hujus laudatiffi- mum exempium noftras etiam com- ponamus acliones literarias, &cum mgeniofiffimo Apelie inexprimenda pulcherrimaVeneris forma, lineisque optimis iisque accuratiffimis ducen- dis,fimusinduftrii. Sictandem Divae hujus favoreditati, mafculam Roma- nx diclionis gloriam palmamque re« portabimus illuftriffimam, eamquc

iNSTlTUTIO EPJSTOLiCA.
exoptatillimam. Qup nomine etiam nunc fine ulteriore fermonis ambitu 2 mediis ad habitum fermonis epifto- lici properamus,fubjicientes omnium oculis rofas violasque odoriferas,qui- bus ornatus incedere debet elegantio- ris literaturs Studiofus Candidatusq'; ingenuus.
Cap. VI. ~~ De habitu fermonisEpi-
ftohci, uc & de prscipius ejus-
dem virtutibus.
UT flores ad mel faciendum ido- neos cum apiculisinduftriis coi- ligamus, & cellas noftras odorato di- (lentas videamus neftare , ad Res <Sc Verba hoc ipfo capite rcfpiciemu?. Nec enim ad formandam pukherri- mam eloquentiascorollam aptior ex- iftes, quam fi cum decenti comparue* ris vefte. Ornant vero eandem maxi- marum virtutum loco,nitid c hx gem- mxlnempe Brevitas, Perfytcuitas * Simplicitas , Vinuftas ac Decentia.. Brevts ftt Epiftola Tua , ut hac ra- D 6 tione

$4 Justi Gerhardi RlNCKU
tione luxuries nimia pntcidatur, eaq; qux fuperflua , inutilia ac incongrua funt, ingenio, arte ac ornatu emen- dentur. Quod fienimRegum,Princi- pum, ceterorumq; aula? Procerum in- genia prudenter xftimaveris , reapfe deprehendes,accurata magis ac rotun- da tantaNomina delectari brevitate, quam garrulitate aliquaodiofa. Judi» cium itaq; a Perfonis fumas oportet; idque fieri folet dupliciter: vel a qua- litate; vel a captu.A captuj fi nimirum ad juvenem, aut leviter doclum refpi- cias hominem.A qualitate vero,ut ta- lemformes orationem,qualem virum effe nofti. Qupd fi aliquis in magna audoritate dignitatequefit conftitu- tus, ftultiffimum hominemTe pro- des, fi non floridiore magisq; elabo- rata diclionis fpecieTuam demonftra- veris prudentiam ac probitatem. Er- rant proinde illi enormiter,quiEpiflo- \x quantitatem adduodecimaut qua- tuordecim reftringunt verficulos.Nec enim brevitas menfuranda eft linea- , rum verborumque numero, fedjudi- cii ac decori ratione. Hinc non exigua
olim

INSTITUTIO EPiSTOLlCA. 8f
olitn laude effloruifTe cernitur Pho- cion ille Athenienfis, de quoPlutar- chus in vita ipfius refert, quod fcrmo cjus fuerit falutaris & in bonis animi cogitationibusexprimendisfelix:im6 quod imperiofa quadam nuffisque condimentis edulcata brevitate fuerit contentus. Utenim numismaexiguo pondere plurimum pretii continet;ita etiam vis dicendi paucis vocibus in- clufi ac quafi circumfcripta, muka in- dicat, imo verum purumquc fiftit au- rum. Interea omnibus elegantioribus
£D
fludiis deditis ingeniis auctor fuafor- que fum fideliffimus,ut brevitatenita excolant, ne ea perfpicuitati ipfi offi- ciat.Ut vero ad auream hanc virtutem eo feliciori deferaris pede, & tam ru- dem quam eruditum hominem di- ctioneTua afficere valeas; en obfcuri- tatem cane pejus & angue defugere difce. Nofti enim, quod Tibi a Deo & naturaduce ideo conceiTus fitfermo- nisufus , utclare, difHn£teac perfpi- cue animi Tui fenfa efferas. Aft, quo- nam alio modo medioque defiderium tuumexplebis, nififtyli modum, epi- Q 7 ftoke-

g6 Justi Gerhardj Rwckh
ftola: aptum, breviter ac perfpicue va- riis attemperare didieeris perfonis. Sic longe diverfa ratio eft fcribere ad Ma- gnates, & alia ad amicosautsquales. Caveitaq; ne delinquas aliquid, quod Tuam dedecoret perfonam, Omit- tas velim ea,qusfalva fenfus integri- tateperfpicuitateque tuto poitunto- mitti, necfuperflua,inutilia , incon- grua,imo irigenio, arte ornatuque de- ftituta immilceas.Aliud namqueSche- ma Oratorcm, aliud Hiftoricum,aliud Politicum,ahudEpiftolarumcondito- rem decet.Nec enim quodSeni aut Vi- ro, ftatim juveni aut adolefcenti com- petit.Sis itaq; circumfpeclxis oecono- mus in literaria hac palxftra, & fi for- fan aves exquifitos aliquos tyevilo- quentia? magiftros in confiliumTuum adhibere, nullosalios adfcifcas velim, quam ex Grscis veteribus Lyfiam, item Thucydidem & Athenaeum; ex Latinis vero praeter Catones, Sallufti- um,Tacitum,Florum, Senecam. Hi f profeclo ad res ipfas, compofitionem atque verba,expeditiffimamTibi ape- rient vian JnAdolefcentibus equidem
non

Institutio FpistolIca. 87
non difluaferim ubertatem, & quali iuxuriem aliquam in fcribendo. Prae- clarusianehacdere M. Antonii apud Ciceronem de Orator. extat locus.-, quando ita inquit: ffilo, dicit difler- tiflimus Vir, fe efferatin Adolefcen* te fcecunditas.Nam facilius,ficut in vitibus revocantur ea, qu<c feje nl- wium profuderunt, quam fi nihil valet materies, nova farmenta ciiU tura excitantur: ita volo efje inAdc- lefcente , unde aliquid amputem. Non enim poteft in to fuccus efje diu. turniu, quod nimis celeriter maturi» tatem e(i ajpcutum. Interea in matu- riori xtate aiius calculus erit fubdu* cendus : ibi enim brevitati ftuden- dum, & rerum vis> quoad fieri poteft * in pauciflima conferenda ; quippc quum prudentes anims quemvis ho- minem asftimare foleant ingenio & ju- dicio. Et tantum de prima fermonisE- piftolici virtute monuifle hac vice fuf, ficiat.Sequitur jam altera, nempeP* r- Jpicuitas, quam Ariftoteles non fine
ratione

88 JUSTr GliR.HAR.DI RlNCKII
rationeprimam elocutionis virtutem facit. Certe, quemadmodum omnis bonusOrator id fibi negotii unice cre- dit dari, ut perfpicue ea inculcet, qux ad flnem iibi alias propolitum obti- nendum neceflaria eife judicat; ita e- tiam oratio, nifirem planam reddat, officium fuum, Quintiliano judice, non facit. Fruftra itaque eris in aurea haccevirtute comparanda , nifi cum Auguflo Cxfare pracipuarfi mentis tuae curam duxerisj clare, diftinfte ac perfpicue omniaprofari, eloqui atque fcribere.Tantum enim abefhut in fpe- culo impuro imagines exprimere, aut in aqua lutofapilces confpicere fuffi- cias , ut potius res & fententias pro- pter tot obfcuritatum nebulas intelli- gere nequeas. Ut vero ad excelfa perfpicuitatis media eo citius defera- ris; en ad quatuorhxcce momenta in futuros ufus tuos feponenda ,probe- quein omni negotioponderanda,re- fpice. Primo nondimittepropriarum ufitatarumque vocum deleclum. Secundb ln oculis habe ordinem re- rum,ut&partium ac vocum expofi-
tionem

Instit ut'q F^stqlica. £9
tionem diitmctam. % ertib non negli- ge fimplicitatem in proponendo per exempla 3 quia Ariftotele tefte libr. X. Ethicor. magis movent exempla, quam verba. Ghiarto non defere ftudium fervoremque veritatis explf- candx. Ut enim oforibus veritatis ni- hii prius folenniusq; eft, quamutlu- cem fugiant, & cum tencbrionibus varia obfcuritatum diverticula qua> rant; itaetiam iliis,quiperfpicuitatem in deliciis habent, nihil amabilius efr, quam ut rem illam, de qua loqui aut fcribere parant, clare, perfpicue ac di- ftincte proponant. Sed neque tertix Elocutionis virtuti fua deneganda erit hedera. Illa vero confiftit in candore animi, & verborum fenfusq'5 perfpi- cuitate. Ceffet itaque, imo prorfus exulet affeclatum pompoforum ver- borumftudium. Quum enim fimpli- citas ingenui pectoris janua fit apertif- fima, non tamen illa omnibus sque late patensfit. Aliter namq; fcribimus adMagnates, aliter ad Respublicas,ali* ter ad Patronos, aliter ad exteros, ali- ter deniquead domefticoscvinquili-
no".

90 JUSTl GER.HARDI RiNCKl!
nos. Optime proinde is, qui fibi fcri- bendipartes defumit, fecifie putabi- tur, fi magnorum Heroum palato or- natum pro ipfo appofucrit condimen- to. Hoc cnim paclo nullum amplius faftidium erit metuendum. Venujlas porro inF.piftoJis fcribendis nonne- gligatur.Iila vero a tribus hi 'ce depen- det momentis, nempeablnventione, a Difpofitione , & denique ab Elocu- Xxo\\z.Ab inventiont quidem, fi I. ar- gumenta artificialia, qux pulchraac rara funt,permetaphoras &allegorias' elegantes adferas, II. fi jocis falibus- que opportune eadem condias, & III. fi Proverbiis fententiisque Veterum Poetarum condimenti quafi vice ea- dem mifceas. A difpofitione vero, ut res &partespcr(picueac concinnein- ter fe colloces; adeo uc unummcm- brum ab altero verefluatdependeat- que.AbElocutione denique oritur ve- nuflas, fi tropis ac figuris ad majorem fcriptioni Tuse fplendorem concilian- dum utaris ; itatamen, ut Epiftola Tua non afturgat ad grandiloquenti- am & cofchurnum illum oratonum ;
neque

iNSTlTUTIO EPiSTOLICA 91
neque in affecluum.vehementiam e- rumpat, multo minus in floridos Poe- tarum campos nimis licentiose eva- getur. Deniqueetiam quinta epiftoli- cx fcriptionis virtus purpuram fuam expofcit. Intelligimus vero per illam 7» ■*limi feu decorum. Judiciinam- que experientiasq; res eft, videre, quid ubivis deceat, quidnon. Etcertede- corum hocce oratorEpiftolographus- que in omnibus fcriptis actionibusq; fuis provide attendere tenentur,fi mo' do temeritatis prscipitis notam effu- gere veJint.Certe, ficut non omnis au- ditor eodem verborum fententiarum- que genere efl tractandus; ita etiam in omni 2etatis,vits,orationis fcriptio- nisq; genere Epiftolographo folerter eft confiderandum, quid deceat, quid non. Suus proinde cuiq; eft modus > magis tamen offendit, qui nimium, quam qui parum dicit.Quod ii enim fr ne hacipfa cautione voti noftri metam obtinere fufficeremus, tunc parum in- tereffet, utrum cum rufticis, aut aliis quibusda tenuioris fortis hominibus comerci u ali quod literarium nobis in-
tcrcc»

92 JUSTl GERHARDi RlNCKll
tercederet.Jam vero Perlbnx, quibns- cum negotium nobis eft , funt fpe- clandce , atque ad judicia earundem prudentillima fcriptio omnis attem- peranda. Nec enim plebcium aliquod fermonis genus, fubruftica temcritate deforme,magnorum Virorum afTeclu provocat, fed potius humillimxmen- tis teftificatio claves ad illuftrium ani- marum palatia referanda porrigit de- fideratiilimas. HincPlatoLaertio te- fte lib. 3. quando incidiffet forfan in eosj quipneter decorum quippiam a- gerent , digreffus confuevit dicere : Nuncubi ego talis? Nemo turpitudi- nemfuamperffkit, fedfibi quisqiie affentator efi. Ex aliis igittir difcen- dum, quam indecora fint, quae pmer honeftatem geruntur. llt enim puL thritudo ccrpora ( inquitCicero lib. 1. Ofric.) Apta c<mpofitione membro» rum ocuics nnftros wovet at-j, dele- flat, hoc ipfo>quod omnespartes (um quodam leporeinter fe confentiunt: Sic decorum hoc, quod elucetin vi. tct, movet approbationem eorum,qui-
buscu?»

iNSTiTliriO EFJSTOLiCA, 93
buscum vivitur, ordine & conftan* tia) imb moderationeomnium diblc- rumficJcruwfy.Nonabbmilz judici- um formare licebit de Epiftologra- phis. Quod fi illi medium, quod inter excefTum atque defeclum locatum fciunt, internofcere non didicerint, ofcitantix ignorantisq; fuxnonrard pcenas graviffimas perfolvere cogen- tur. Ne vero &Tu, 6 Studiofe Ami- ceq;Lec~tor, in lapidem hunc impin- gas; en difce hodie, cui fcribas & quid lcribas. Hifce tyrociniis probe defun- clus, non vereri amplius debebis ru- fticitatis infcitia:q; dclicla odiofa. Sed quo nosabripiuntfermonis epiilolici virtutes eximiae ? Obfignemus itaque &: hoc caput, & ad cpiitolarum gene- ra rite legititimeque dignofcenda properemus.
Cap. Vll. DeEpiftolarum Generi-
bus.
TRia vulgo Eptft olarum genera, ad quse cetera revocantur, dantur:
nempe

94 Justi Gerh\rdi RlNCKII
nempe Deliberativum, Demonflrati- vum ac Judiciale. Deliberativum in confultatione efl pofitum, & verfatur potiflimum infuadendo & diffuaden» do.Hinc duaj ejus fpecies efflorefcunt, fuafio nempe & diffuafio. Suafio eft impulfio auditorum ad aliquid facien- dum. Dilfuafio contra eftdehortatio auditorum ab afrione aliqua. Finis Generi deliberativo propofitus., efl t vSaiuovU, qux a Rhetorum magi- ftris definitur, quodfitactio, bene fe cum virtutehabens; feu, utQuintilia- no & Caufino placet, bonus fauftusq; rerum fucceffus cum virtute conjun- iftu&ATias adGenus deliberativum re- feruntur Epiftola? fuaforias & diffuafo- rix, Hortatorix,Dehortatoriae,Petito- rix,Confolatoris,corhendatitiae,Con- ciliatoriae, Communicatoria*, Difpu- tatorise, Mandatoria;. Ad Genus De. monjtrativum, quod alias in alicujus velreivelperfonce autlaude,aut vi- tuperatione verfatur , pertinent E- piftols Nunciatoris, Gratulatoria?, Nuncupatoria; feu dedicatorix ,
Gra-

iNSTiTUTlO EPiSTOLlCA. «Jf
Gratiarum aclrices , Laudatoriae , Reprehenforis, Jocofe &c. Ad Ge~ nm Judicia/e , quod in controverfia potilTimum eftpofitum,& accufatio- nem defenfionem que compleclitur, pertinentEpiitolxMinatoriae,Qujmi- Ix, Accufatoriae, Expoftulatoria:, &c. FinisGeneriJudiciali propofitus, eft juftum & injuftum, asquum vel ini- quum, de quibus tribus caufarumEpi- ftolarumque generibus Rhetores fa- c\mdiffimi,Gerhardiis Johan.VoiTiiis, Georgius CafTander, Camerarius alii- que excellentes Viri funt confulendi. Nobis hac vice hxc pauca fufficiant,In- terea ne nihil omnino omittamus, re- linquimus Epiftolamm genera & per- gimus adpartesearundem.
VIIL
DeEpiftolarum partibus.
SEx vulgo orationis Rhetoricaspar- tes conltitutas fcimus; nempe Ex- ordium^arrationemyPropofitionem t$ deni^ Perorationent. Afteffentia-
l«s

96 JUSTi GERHARDl RlNCKli
lesEpiftolai partes duas tantiim recor- damur, nempePropofitionem &Con- firmationem. Reliqus interdumtu- topoffunt omitti, Et quidem Exor- dium, cum eadem de re ad familiarem'- fxpe antea fcripfimus; Ndrratio>qim\ docircumftantix non indigent expo- fitione; Confutatio, quando b dictis objecliones adverfariorum facili ne- gotio poffunt refutari ; Conclufio quando breviilimi fuimus in confir- matione; velex indignationeEpifto- Ixfilumabrumpimus, ut: Hac Tibi 'dicla funto- Vale /V^.Utimur etiam interdum infmuatione feu Exordio aiiquo, quando nimirum matcria in- jucunda eft auditu,ut: 6)uamvis nul- lum dubium mihi /edeat, quln tri- fijjiuium vobis allaturus jim nunci- um: tamen qaoniam cafnsac nctu- ra in nobd dominatur, vifum efl fa^ ciendum, quoquo modo res fe habe- ret, vos ut facercm certiores. Sic exordio recloutimur in causahone- fta acbona.Non enimibiopus eft,ut
audi-

Institutio Epistolica. 97
. ___ s
auditorem vel judicem fententiarum verborumq; ambagibus irretitum te« neamus , fedcaui» bonitatefreti, fbt- tim adrem ipfam progredimur.Exerrt- plo aliquo dato resclaraerit ,ut:/)/. ci fatif r>on pattft, quamd loluptnte dc Lttitia rios ptrfuderit pttkhcrri* v>a f§publ ce hoc ipjo ten port trt&* famade rtbr-tt prttcfarifjime itbs Te gcflh. Exordio obliquo feu ex abru- pto contrautimur, quandotanquam diffidentes tergiverfantesq'; dum non optimenobis confcii fumus , circui- tione ac cfiilimidauone^||adam ani- mis auditorum nos infmuamus; aut quando fcribimusadamicos,aquibus per longum temporis intervalluni nullas accepimus literas, ut: Siccitue igitur veUrcw exvloratx^fidti de* jtris tmituni l Vel : Hui ! quts Te tdm abfurdum itedi<tiffet ? In re- fponforiis Epiftolis tali utplurimum Utimur exordio >\it: Sincero u c btne- vo o vuitu fuas, o Amicorum opti- me ,perltgi iiteras , in qaiotu pr*- B ter

98 JustiGerhardi Rinckii
ter alta obleclamenta j.ucundijfimu tnihifuit duditu, quod cognovi, Te tdhucbelle valere. Jt<tm:Spiraremi~ hi vifie funt humanijji?na Tux fin- gularem benevolentiam s -ex ea ra- tione certejucundiores, qub minus expeblatx. Tibi proinde non ingra* tumfore putavi, fi interdum literis meis Te compellarem abfensj, qtiafi expfcrdarer. Alias Exordia plxrum- que fumi folent. I. a-laude ejus > ad quem fcribimus ,II. a fingniiicatiom: promtiirimauie eodem bene merendi voluntatrsWK. a verecundia & mode- fta perfona? noftra: extenuatione. IV. a caufa & occafione inftitutx fcriptio- nis.V. a gratiarum aclione.VL ab offi- ciorum commemoratione. VII. are- prehenfione inftituta: accufationis, VIIL ab indignatione.IX.a repetitione literaru lxtitiascj; ex iisdem percepta. X. a laetitia.',ex gratulatione percepta?, fignificatione. Sic etiam exordia fu- muntur a re ipfa: vel a periona aliquaj vel a caufis impulfivisjvel acaufis per-
turban-

iNSTlTUTJo E.PUTOLlCA. 99
turbantibus ; vel ab affectu 5 vel a ino- re ac confuetudine ; vel a Chria , aut alia quadam illultri fententia; vel a lo- co; imo etiam a tempore prc?fentiffi- mo Sequitur jamA/ar^/0,qtia;brevis ac jucunda effe debet ; fic enim libcn- tius legetur: dikicida,fic fadJitis intel- ligettir: verifimilis, ficcitiusprobabi- ttir. ENarratione fluitporro Propojt- //tf.qux confirmationis traCtationisq; totius meta ac quafi caput eft, furham rei, dequafcripturi fumus, compre- hendens.Quodenim homini eft cop, ac fagittario meta; id futuro Epifto- lographo eftpropofitio. Datur vero illa vel occulta, vel aperta. Occulta pertotum epiftolx corpus fpargitur j & hxc apud Scriptores optimos uflis eJtfrequentiffimi. Aperta contrainE- piftola expreffis ponitur verbis , & tum demum in eximia literarii con> mercii ftru^ura invenit locum,quan- do ad quxftiones propofitas nonnihil eft reponendum, autper easdem ali- quid docendum demonftrandumque, Confirmatio vel ab honefto , vel ab E Z tvtili,

100 JUSTl GERHAR.D! RlNCKll
utili, velneceflario, veljucundo, vel defiderio & voluntate amicorum, vei roetu damni& periculi, vcl circum- ftantiis pcrfonarum, loci, temporis; vel exemplo & au&oritate aliorum fumitur: huc namque plxraque refer- riconfueverunt. Confutatio aliquan- do prxmittitur, aliquando fubjungi- tur confirmjitioni,& efr, quando id rc- fellimus, quod vchcmeriter nobis ad- verfari videbatur. G«^/«//odeniquc continct vel petitioncm, vel confilio- rum olficiorumq';noftrorum polhci- tationem, vel fuafionis repetitioncm, vel caufas inftitutae fcriptionis , vel tandem coronidis loco, votum fmce- rumpieque conccptum, ut nimirum Deui profperarc dignctur omnia ab amico nobis pcftore peragenda per- tra&andaque. Et tantum etiam deGe- neribus Epiftolarum.
; CAP. IX.
Dc Fxercitio Styli»
PFdem hic jure meritoque flgere potcramus, nifi necefiarium Styli E 2 exer*

INSTITUTIO EPiSTOLlCA. IOI
exercitium in officio fumme utili pro- ficuoq; nos detineret.Quoditaque be- nb vortat! cn BenigniffimeLe&or mentemnoftram dehoc ipffi negotiS pauci» fic habe. Nofti nimirum, quod nemo artifex bonus poffit falutari,ni- fi prius prsitantf fimos quosque fe- cutus fuerit magiftros in ea arte>quam forfan addifceregaudet. Sane, quian- nulum conficerelaborant, illi de auro priusfuntfolicitij & qui acdificium aliquod exftruere parant, illis certa neceffaria funt adminicula. Primo enim neceffe eft, ut rationem artis at-, quefabricx teneant; deinde ut a ma* teria, qua indigent, probe fint inftru- &i. Nam utaurumritere&equepra:- paretur,arte inftrumentisq; eft opus , & ut domus concinwe utiliterq; asdi- ficetur, difciplina. Non diffimiliter ad efformandam effigiandamque oratio- nem duo potiffimum requiruntur: ni- mirum verborum apparatus, ipfaque copia; deinde ipfa componendi fcien- tia. Utrumque ex fedula ac feria pro- batiffimorumScriptorum lectione fo- lerter dexterimeq; eftpetendum; ita E 3 qui-

ioa Ju sti GerhardiRtnckh
quidem ,ut nifiufus quotidianus, & nulla ferie interruptaimitatioexerci- tatioque acceflerint, utrumque nobis pereat. Itaque conjungenda funt per- pet-uohxc duo mme neceffaria reqtii- fita. Sed alterum tamen fic eft infti- . tuendum,prout prius fuerit compara- tum. Paranda autem eftverborum nonnulla copia, & addifcenda compo - iltionis ratio,priusquam aliquid,quod majus fiftat momentum, aggredia- :mur. Ex quo manifeftus eorum nunc -patet error 5 qui puerorum tenellorum Inimeris infirmis integras componen- *li orationes derebus graviffimis im- fwnunt, quum tamen infantesadhuc iint, & nullis, aut certe peregrinis la- tini fermonis opibus 'anfirucK, nefci- antqueomnino, quarationejungen- dx partes fingula:, & vinciends com- binandsque fint, ne manca aut mu- ta, imo diflblutafiatoratio, fedcon- cinnitatem fuam prsterea habeat gregieq'ue reprxfentet. Patet hinc quoque porro , etiam illos peccare , qui pueris, ftyloprimo exerccndis , germanka, qux vertant latine, propo-
nunt.

Institutio Epistolica, 103
mmt. Nam quum non adfueverint la- tini fermonis genio, qui profe&o non aliunde, nifi ex optimorum terfif- iimorimq; Scriptorumufu conftat,& quum prsterea nihi l latinx fupellecli- lis fibicomparaverint, exfpirabitpro- feclo labor omnis, & reliqua fufcepta opera fruftraplane ac finefructuullo impendetur. Nec eit quod quis obver- tat, ex phrafeologiis fatis parata nobis pr.cfidia ad manus effe.Nam quum ip-. fa germanica faepius' non inteliigat puer.quomodolatina inquiret? Opti- mu fane faluberrimumouc fuerit con- filium , ut induftrius fidelisq; Praece- ptor, quando certus eft, pueros fin- cero caftoquealiquo latinitatis guftu jam tum efle imbutos,& optimas con- ftruendi rationes aliquafaltim expar- te tenere,latinam aliquam fententiam ex Cicerone cumprim is, velHiftorio- lam quoque, quo genere maxime de- le£tantur, iisdem proponat,ut ita ger- manice omniareddant , &deindela- tine : rurfus fententiam, vel hiftoria- Iam, aut narrationem aiiquam, quam pr» manibus forfaij habent incjue E 4 con-
%

104 Jusn Gerhardi RlKCK/I
confpecTu pofitam fciunt, vemntex Scriptore latino, eoque vere prcbato. Et certe quod ntiohsc magmmin- fignemq; hibeat utilitatem,nerr,o fer- me tam temere negaverit. In hoccc genere quum aliquantulum adole- icentulus fuerit exercitatus, & tam latini quamgermanicifermonisindo- lem geniumq';probe cognoverit,inih quibusnam in rebus alter ab akero abire foleat Scriptor, nonnihil perfpe- Xerit i de quo fclersfidelisq'ue juven- tutis ingenuneDoclor eum quoque fe- dulo admonebit, proponi ipfi aliquid germanici poteir reddendum latine, «juod tamen ex afferto Clariliimi Dn. Buchneri ita comparatum eife debet, Utnullas alias formulas,voces ac phra- fes adhibeat ufurpetque, quam quas ipfe cx optimis Aucloribus deprom- fit. Qupd fi igitur phralibus non sque bonis latinisque fuerit ufus, ferio ad- monendus & deducendus eftadfon- tem, unde easdem haurire debuiifet. Et certe habet nobilillima hscce ratio eximiam hanc utilitatem, quod ufum leclionis exferto quafi digito mon-
ftret

lNSTlTUTro E?!STOL!CA. IOf
ffretpuero, in primostatis verecon- ftkuto, &adimitationem probatiffi- morum Scriptorum primum acfeli- cem eidem pandat accefliim.Nec enim confcientiofus Praceptor peccabit fi aliquidtemporis in corrigendo emen- dandoque infumpferit. Quod certe non raro fieri folet, partim lmperitiS ipforum manuduc/torum , partirn e- tiam negligentia, dum meliora vel ip- fi ignorant, utpote nullaelegantioris literatura ubertate inftrucli, vel qus> rere faltim detre£tant linguxRomanae delicias optimas. mde etiam non raro fieritfolet,ut pro barbaris, xqub vi- tiofa ac corrupta fubftituantur voca- bula,quod tamen nuJlo modo fieri de- bebat, quippe quum fhtim in prom- tu nobis fint, e quibus vera peti poffit em endatio. Et hocce exercitationis genus rudioribus conatibus proprium maneatuniceque fervetur. Sequitur nuncalterum,quod in varianda con- ftruftione confiftit, & ad Orationis facilitatem cultumque nos prxparat. Id ita fe habet.Dictitetur fententia ali- qua, velnarratio integra. Necenim E ? refert

Io6 Justi GERHARDl RlNCKll
refert utrum fabula, five Hiftoria fit: hanc adolefcentulus flectat per omnes cafus, ita, ut retineatur phrafis, quan- tum fieri poterit: mutetur tamen con- ftructio ac flexio verborum ; cujus- modi exempla apud Rhetores occur- runt. Pracipue veroconfuli hicme- retur doftiffimus Camerariusin Ele- mentis Rhetoricis, b quibus tota ratio falidius acluculentius poterit confta- re.Porro non inutile eritpueros exer- cere., ut per omnes figuras forraasque dicendi lermonem commifcere addi- fcant. Quam rationem iili docent, qui de verborum copiautiies proficuasq'j dederunt prxceptiones. Erninent ve- ro inter illos Scriptores,Schorus,Ste- phanusDoictus,&JohannesGotfchal- kus. Hoc autem, judiceBuchnero, in brevioribus fententiis efl facien- dum -nzm in.orationibus id velleten-" tare, infiniti effet laboris. Itaque am- pliora opera femel vel bis convertifie, iatis erit: quaz illorum potillimum provinciaac curaefie debet» qui Rhe- torum prxceptis jam tum funt innu- triti, ut hoc pa&o praxin eorum, imo
totum

InstItutio EpistoucX fo^
totum compofitionis artificium eo plenius folidiusque retexendo cogno- fcant, & smulari deinde etiam fata- gant: ifia enim traclationecommu- tationeque omnia& introfpiciuntur penitius , & plenius cognofcuntur , quam fola undaque lecTione fieri con- fuevit, in qua non raropluraventis dari, &ob intervenientem fomnum fecure transmitti folent. Sane publicis auditoriis, ubi ob frequeritiam difcen- tium omniaaPneceptore fubminiffra- ta exercitia corrigi nequeunt^ per- quam utilis ea videbatur ratio, fi pru- dens diiigensque Schota: moderator ex antiquis Scriptoribus,& quidem aureis caftilTimisque certas partes, in quibus illuftris res aliquaprxclarege- ftafitj_autlocus aliquis elegans, isque philofonhicus pertractatur, excerpat: imo & orationes integras de lauda- tisfimis anteriorum nonxorumq; ho- minum actionibus , fi qui pure & iine affectatione fcripfcrunt, & fingulari cumcura veteres fcriprores imitando; perluftrarunt, germanke vertat, e- asque deinceps nefcientibus di' :
E 6 fis,

108 JUSTI GERHARDl RlNCKlf
lis, unde petitx fint, latinitate induen- das proponat; ita quiderm ut de dilpo- fitionis traclationisqueratione finiul inelaborandis fimilis argumenti ma- teriis admoneantur, quomodo proce- dere valeant.Etec autem cum executi fuerintproprio flylo, oflendere ipfis Auclores, locaque eorundem, ex qui- bus depromta funt, oportebit, ut in- de emendare fua ipfi poifint. Multum hic etiamproderitfidifcipulus verius optimos : in profam converterit, &, qirarPoetarum more prolata confpici. untur, ad rationcm oratoriam revo- eaverit: contra numeris cultuquePoe- tico aliquando exornare , qux fimpli- ci Jiberaq; oratione fuerant expofita , ut hac ratione utriusqne chara6teris indoles ac naturaeocitius meliusquc indagetur, non fruflraneus forfan ia- bor habebitur.Sed cave, ne confundas dicendi formas, nec, quou Poetarum proprium ert, in orationcJibcranuJ- lisq; Icgibus adrtricta, adhibeas: nihil enim ex Heinfii, Buchneri, Mafenii aliorumque dodliflimorum Virorum iuffra&iisturpius frigidiusq; unquam
hoc

iNSTiTUTIO EPlSTOLICA 109
hoc ipfo deliclio erroreque eft habi- tum. In carminibus autem compo- nendis non quibuslibet phrafibus or* namentisq, utantur temere difcentes, fed qax propria funt ilii gencri, in quo data occafione verfamur. In regrandi enim occupati,heroicis verfibus utan- tur, &prxterhos ipfos dictionefigu- risque Virgilianis. Sin verocompo- nendiElegi, tum Ovidius,! lbulius ac Propertius vocandi :n auxilium. In Lyricis Horatius exofcujetur. Porro non caremus libellis, in quibus epi- iheta, phrafes, defcriptiones ac GmUi- tudines variorum Auctorum collefte exhibentur.Verum nos conducibiiius putamus, fipueri adolefcentulique in amoeniffimo a;tatis vere conftituti ip- fimet manus admoveant tam praecla- ro operi, & ex optimis ac probatiffi- misScriptoribus apum inftar melfu- gant atque excerpant, nullamque ali- am phrafin ufurpent, nifi quam a pra> ftantiffimis artificibus adhibita fciunt, inter quos non poftremi, fed primi funt,Ca?far, Terentius,Cicero,& pau- ci alii hujus astatis temporisque. Se- E 7 quen-

/rio Jusfi GfRHARDI RiNCKJl
qtrentibus enim fecuhs fnifurr} in mo- dumcorrupta eftiatirii fermonis ratio, &ficutmores vitiati funt, ita & fer- mo quoqueexpudico,honefto&*gra- vi in nefcio quaslafcivias & pompas inanes degeneravit; de quoQumtil.& aiii jam tum olim conquefti iunt & ad huc conquertmtur, Int^readum no- vimus quod nemo Xi. Tullio honora- tior, nec C. Ofare potentior> nec Varronedoftiorfuerit: Idcirco etiam exofculemuracferio imitemur iobu- fulfimos hofce Atlantes. Etlice' Ger-, manicam Hngmm decerfs gravitas , Ebriam numeri, Grscam tot alia ex- tollant elogia ;unatamen Latinaipsa profapia fua omnibus refpJendet e!o- giis, utpote dum Gallica dulcior,Hi- fpanica vinlior , Italica tenerior effe perhihetur. Ampleclamur itaqueau- guliffimam hanc,unicamque virtutis ac fapientix nutriculam fidiiTimam , necprius eam ex amplexibus noftris dimittamus , quam fi patentiffimas nobis aperuerit fores ad eloquentiae, difciplinarum , artiumque omnium templa perveniendi» Hac ratione o-
mnes

Hnstitutio Epistouca. r i r
mnes difcendi amore igneo irretiti, ad puram, ibbriam ac ianam orationem apti fient, & tot lpJendida bonaac do- na fuo tempore confequentur. Qmo vota hac vice plenus, pradens hocce caput IX. obfigno,& ad X. pergo,quod brevillimam anteriorum repetitio» nem ac digreffionem ad ipiam Pra- xin aperiet. _
Cap. X. Praeparationem ad Pra-
xm Epiftolicam pandens.
PErtraclatishaclenusiis, qus G <- fum noftrum nonnihil remorari poterant, ad Praxin ipfam reclo nunc pregredimur tramite. Quum enim Epiflolx utihfiimum humans vitae inftrumentum exiftant, & nemo fer- me fit, cui ecedem probe-excultx ad grande laudis fuffragium non fuffici- ant; injitrii profecto fimus, fiin ela- borandis confignandisque iis defides <]uis nos deprehendalt. Qupd itaque ommbus proficiendi amore acftuan- tibusingeniis falutare eveniatlgene-
ralibus

11 2 Justi Gerhardi RlNCKir
ralibus prxceptis omni ex parte fepo- fitis, ad fpecialia argumenta mens no- ftra nunc fefe demittit.Ubi tamen non poifumus, quin prxmiffa prius Difpo- iitione generali artificium ipfum per amoenas proncuasq';Epiitolas, formu- las ac fpecies legentium oculis fubji- ciarnus; prafertim quum probe me- mores adhuc vivamus, quod materie- rum varietas juxta generalia prxcepta quam commodiilime conformari ac dirigi poffrt, & quod pr^terea fimpli- cia omnia perfpicue, temperata placi- db , gravia magnitke, copiofa varie £. Ti exprimiq; debeant. Sic Cicero ipfe elaboratiiis ad BrutumMarcum- queMarcellum,quam ad Atticum fcri- plilfe confpicitur. Accurato proinde opus erit uudrp in exarandis materiis feriis ac gravitlimis. Ut enim futor is non eft laudandus, qui parvo pedi ma- gnum circumdat calceum; ita etiam fummopere vituperandus venit is,qui de rebus gravibus exilem,&derebus exilibus nitidum variisque ornamen- tis divitem exhibet fermonem. Scin- tillent proinde acuminibus fentcntiis-
que,

IssTi^UTto EPisroiiCA.. i»3
que, ex Symmachi monito,Epiflolae noftr?e,-aIias neminem invitabimus ad le.ftionem earundem : pneterea fint perfpicuar, &ubi neceffitas exigit, ar- gutre ac feftivs, ita ut maximo rerum pondere fubnixaconfpiciatur pruden- tia noftra. Hac ratione ad amorem no- ftri tot eruditifllma.provocabimus pe-., . dtora:: Interea ut etiam necefTaria ac debita Difpofitionibus Epiflolisq; no- ftris fervetur methodus; en a votivis Epiflolis noflrum defumimus pri- mordium. Principe itaqueloco fub Praxeos noftrx Epriflolicx ftruclura
EPISTOLIS VOTIVIS.
Sequitnr Epiftola Voriva I. qua»
juxta Difpofitionem prxfentem
J fpofitio ad Regem s Principem ac
JL/Patrix Patrem hunc in modum formetur. Exordium primo defuma-
fe fiftat.
Cap. I, quod agit
De
fic formetur.
tur

114 JUsTl GERHARDI RlNCKH
tur a publica* omnium hominum,& potisfimum ipfius fcribentis lrctitia Ptopojhio fingulare declaret gaudi- ora, quod Patrix Patrem in tarri ve- nerabili statis fafhgio adhuc ferva- tum videamus, pieque recordemur. C nfcfinMio Divini Numinis benigni- tatem in fervato tampretiofopigno- re,extollaL Conclujio humillimam devotionis noflrx teftificationem u- na cum voto finccro,eoque obfervan* tisfimo abfolvat. Sed jam ad aKgo- iwAiv defiderii noftri defcendamus, & orficiofiffima quadam Epiftola Regi annis meritisq; gravi, jfeliciffimum apprecemur annum,
Potenttffime Rex, DomineCle- tnentispme.
Quando. inter quotidiana mea flu- dia hodierni diei feltivitas me inter- pellat, non poffum equidera, quin ad- miratione quadem duclus de abun- dant-ia bonorum, qu;e in TE unum certatim quafi deri vantur, ex animo gratuler. lnterhxc ve-ro quuni cmi- nent, imo agmen reiiqtium ducatpro-
fperrima

Praxts Fpistolica.
fperrima illa& animi &corporis con- ftitutio, tanto magis in ipfa canitic Tua venerordiviniNuminis demen- tiam. Hujus enim benignitate factum arbitror , quod adtantum statis fafti- gium es prove&us. Ejusdem bonitati adfcribo , quodintermedias curarum procellas infradtus invidtusq; femper perftitifti. Nec obfcurum divini favo- ris indicium eft, quod eo ipso annoru traclu, quo alii viribus fuis deficiunt, in TE AugufHsfime Rex, de novo ex- dem fuccrefcunt.Qu3e proinde provin, ciarumTuarum eftielicitas,inTE tan- quam Atlante,t?t adverfitatum peri- culorumq'; quibus aliquando preme- bantur , moles felicisfime haclenus fubfedit.Sed nec dubito,quin ifthsc o- mnia) prxfertim verb generofum il- lum in fummafenec~rute vigorem pro infigni illo,quemTIBI fermepropri- um effecifti-, pietatis zelo, ad ipfum Ter. OptimumTerMaximumreferas DnuM.Deledtor hoc magis piisfima il- la Gnome , quamcordatiitimus q'ui- dam Theologus Homilice fuas infe- ruit, qua precatur , ut omnibus fum-
mis

116 JlISTl GERHARDt RfNCKll
mis poteftatibus fit bene. Hac & ego plenus, ex animo voveo, ut divini fanctisfimiqueNuminis bonitasjn TE femper florcat. Mec enimaliter pof- fum , quin obfervantiilimo humiili- moquc pietatis fervoreductus,ex in- timispccloris mei rlbris ferio optem, ut hodiemus dics quemadmodum Virtutibus Tuis exceHis primas com- modavit auras, ita novo aufpicio eas- dem in plures TlBI,Potentiilime in- vicliffimeque Rex, fpondeat annos. Deus de noftris fubditorum Tuorum armisTiiuS magis magisque adaugeat, fiquefubjeftiiumo fervo ad idemde- nu6provocare licebit,fakim nonali- um quam fervo venturum longiifi- mse vita; ^erminum TIBI adfignet benigniifim&fc
Epiftola votiva II. ejus-
dem ferme argumenci. Potentififme Kex, Domine Cle- mentxjjime.
QUum hoc ipfo fefto die , quem Calendisjanuariis Divina Boni-
tas

PRAX!S FPiSTOLlCA.
117
tasRegix Majeftati Tuxiexcommu- muni bonorum omnium votoilIuce« fcerc fccit,nonlntermiferimjquin pro totius inclutae Domus, acTuaprsfer- tim, AuguftiffimeRex, falute, fupre- mo Numinidevotiffimas agerenrgra- tias ;ut tamen Epiftola-quadam ob'e- quium Tneum teftarer, remittendum ad hafceferiasilludofficii genusfuit* Neque puto, me.aliquam ex quantil- la mora.contraxiffe cuipam, quum in- dubitatum habeam , non aliunde , quam ex foloariimo Rcgiam Majefta- temTuam humillimum ■affeclum ac ftudium xflimaturam efie. "Voti mei, quod una alteraque pagina exfcribi nequit, hxc cfl ..fumma, tit jViajeftas Tua, poft jelic;.uotuT!Ttemporumj >x quibus noshomineshumanam atfti- mamus felicitatcm .abundantiflim*m copiam ac decurfum exoptatiffimum, inmajori,&-pofihacetiamfuccrefccn» te annorurn numero felitilll- mum omnis borii vidcat compkmcntum.
Alia

I i:g Justi GerhardiRinckh
Alia ejusdem commatis
Epiftola votiv3, & quidem 111.
ad Principem exarata. Serenijjime Princeps, Damine ClementiJJime.
QUod dudum exhibere debue- ram, id fera quidem, fed xqub religiofa mente manuque Tibi nunc exfolvo humillimi pecWis mei do- cumentum obiervantiffiimmi.Qmxm enim Deus poft iteratas Calendas Se- renitati Ttrae feliciffimum hunc diem benigniffimeiterum concefferitj qui poteram aliter,quinpublicam priva- tamque Tibi, Domine Clementiffi- me, appreearer fortunam. Scilicet iis imaginibus SerenitasTua fulget, ea virtutis gloria corufcat, ut etiam dochsfimis feculi noftriScriptoribus materiem fubminiftret amplilTimam. Sed nolo hic in fuperbas Celfitudinis Tuxlaudes, quibus enarrandis deprx- dicandisque ne alterquidemPericles fufficit, digredi. Illud.potius hac vice agam, ut Serenitati Tua vitam proli- 1 xam,

PRAXIS EPiSTOLICA. 119
xam, imperium fecurum, domum tu- tam, exercitus fortes, Confiliarios fi- deles, populu probum & quscunque tandem optimaPrincipis votaeiTe pof- funt, venerabunda apprecer mente. DfciisTe, Domine Clemcntiffime,fo- fpitet ac confervet in feros Neltoris annos longilTimaq; xtatu tempora : Tua enim ialus,noitra falus:Tua felici- tas, noflru gaudium.DEUs Te fervet!
Ejusdem argumenti Epi-
ftola, &quidem in ordine I V".
SeremJJlme Princeps, P&ter Patrix noftrcz Clementifjime.
SOlennisquondam ac laudataapud bonos Veteres invaluitconfuetu- do,utfubditipro incolumitate Impe-- ratorum fuorum publice vota face- rent. Quem pium & a totretrofe- culis laudabiliter receptum morem necegohac vice dimitterepotui,fed potius alacri erectocjue animo vota mea perfolvens , ex animo opto pre- corque , ut Deus pro imensa bonita- te. iui Serenifllmam Celfitudmem
Tuam

J20 Justi Gerhard Rinckh
Tuam aniferrimo hocce deplorandi temporis ftatu , quo Germanorum, plerorumque provincis cum totex- teris reguis non aliter quam fepulchra adfpiciuntur, florentem vigcntemque impofterum confervare dignetur. Nec enim Sereniifime Illuftriifimeq; Princeps, unius alteriusve provincix finibus,(ed touus habitabiiis mundi regionibus ariipliliiniorum Tuorum geftorum fplendor fe circumfcribit. Taceo hac vice, quanta in oculis Tui: tranquftlitas, tn fronte benignitas, in vultu fuavitas, inalloquio clementia compareant. Tu modo perge, Patris noflirse Pater C!ementi!lime, redo- rum ftudiorum omniumque bono- rum Frinccps Patronusq; pofthacexi- ftere maximus. Sic fempiternis invi • clx virtutis glorisque prsconiis non folumpofteram, fed etiamadhuc vi« ventem ftudiofam gentem Tibi reddes devinctiffimam ob- ftri&iiTunArnquc.
Epifto

Praxis Epistolica. izi
Epiftola votivaV.adCan-
cellarium Principis, ejusqj San-
cliores Confiliarios. Magnifice, PerquamGeneroji Md- ximej^ Strenui f^iriiDomini Patra- ni omni ob(ervanti<cultu atatem
Uoties Periclem, Graccorum
V^Oratorum quondam Principem difertilTimum, ne quod verbum fibi excideret incorhodum. aDiispetiific lego : Non animo folum comoveor , fed & toto f erme corpore perhorref- co. Virum enim & fingulari pru- dentia & multarumrerum experien- tiapolitillimumtam folicitum addi-« cendum accefllfle, in graviflimis Pri- fcorum monumentis cum reperiam, egoneadolefcens,rerum omnium fer- me imperitus, litteras ad Vos Atlan- tes daturus, jure meritoque non pro- horrefcam? Verum quam falutiferum hocce recens nati anni tempus am- pliflimam fcribendi bccafionem mihi fubminiftraret, piaculi loco duxi,ean- dem inertis agricols moreprxtermit-
colenii dcvenerandifc
F
Deo

122 JUSTr G£RHARD1 RiNCICh
Deoitaque Ter Opt. Ter Max.tantas, quantas obferv^ntilTimaVirtutibusq; Veftris obHriiStillimamens concipere poteft, ago habeoquegratias, quod Magmlicentfas ac Generofitates Ve- ftras in hunc usque diem aclverfus tot fevientes morboru cohortes & vene- natamille artificis teh fofpites falvas- que confervarit. Prope haec de cuit'a benignifiimi Numinis clemcnti&-gra- tulans,felice hujus &aliorucomplu- rium annorum ingreffum , feliciorem progreffum& feliciifimum egreifum Vobis omnibus ex animo exopto.Ap- prec^r quoq; ut Generofitates Veftrx fmt felices, fint florentes, fmt terque quaterq; beatx.Koc calidum meu vo- tum pro falute incolumitateq; Veftra fufum ut Sacro fancta Trinitas confir- met,intimu fmcerumqjmeum eft vo- tum.Interea nc tempora Veftra, facra- tioribus curis confecrata, tsdiofo for- fan fermone meo ulterius remorer,fi- fto hic calamum, ex animo vovens,ut vivatis valeatisqfteliciter , & mihi, fi modo mereor, illuftremfavoremVe- ftrumj quem etiam ftudia.mea cgre- - • - - gie

Praxis Eputolica, 123
gie haftenus funt experta, proprium perpetuumque impofterum quoque confervare non gravemini.
Mia. ejusdcm argumenti
Epiftola Votiva, & quidera in
ordine VI"
Frxmijfa e/i Epiflolx dijpoftio, hune in modum fprmata,
EXordium breviter comemoret nobiliflimum Romanoru ritum, facrificantium fub ipfum menfis Janu- arii initiumjano fuo thus merumque. Propoftio artificiofeinnuat, nos iti- dem deficiente thure Sabxo Numini- bus noftris terreftribus ofterre velle rofas odoriferas, & quidem fubalbi- cantes. Confirmatio applicetillas ad fedulas vigilesq'ue Confiliariorum curas. Conclujio obfignetur voto , ut nimirum vegeti fortunatique yi- vant Patroni,& conftantiflinium erg^ nos afteclum benevoie confervent,

124 J us Tl Ger.ha.rdi RlNCKU
Sequitur Epiftola ad Confi-
liarios Principis» juxcadifpoficio-
nem modo datam confignata.
Uod olim ncmini laudi duccba-
V^tur , id nequemihi nunc glorio- fumarbitrabor. Romanis enim quon- dam vitio vertcbatur, Janum fuum fi- ne thure meroque adire. Quid hic mihieritfaciendum? Utrurn ego Ca- Jendis hifce Januariis in venerabilem & tot meritis clarillimum terreftrium Numinum meorum confpe&um fine votivo thurc prodire tentabo ? Abfit a me hocipfum ingratjcmentis vitiu quam longifllme. Religiofiore po- tius obfervantkc cultu du'6tus , Am- pliiTim Nobilillimaqj NominaVeflra pntfenti charta venerabor. Etquum hoc ipfo fefto dieSabxum thus ad ma- nus mihi non fit, odoriicras tamcn ro- fas, fubalbicantibus foliis conltantes, ad ficratum circumfpe&xprudentix Veftrxtemplum nuncafFeram. His ipfis enim quam fimillimus eft fandtif- fimus juftitix curarumque Veftrarum Zelus. SciJicet cautafagaxq; pruden-
tia

PrXtis EPlSTOLlCA. 12 f
tia nullos alios florcs quam fragran- tiffimos exfpeclat, nullamque aliam mercedem defiderat, quarri vigilem pallidamq'ue pro bono publico cur5. QuamobremingiratiiTirnus merito is audiat, qui difficillimis hifcetempo» ribus,Patrix fux Patribus vigilantifli- miSjUtpote quorum dexteritati pro« vidaeque curae obfervantiflime fe ob* ftrittum novit,candidosferenosq'ue dies non precetur. Non faciam id ip- fum meliora edoftus > fed potius fua- viflimum hunc pietatis mex fru&um reapfe tuliffe augurabor, fi modo,Vos Atlantes, fulciendo ccelo litterario u- nice natos, incokimes, florentes, vi« gentes, atque omnibus qua mentis qua corporis bonis cumulatiflimot audiero. Deus in omnibus confiliis Veftri; tanquam in folio fuoipfe re- qui-fcat, &, fi modo hoc unicum ad- diditfe non prohibebor, patiamini quaefo, utdefideratiflimum Veitrum erga me imerentem affe&um nunquam perfentifcam mutatum.
F 3 E F i-

126 Justi,Gerhard:Rinckii
Epiftola Votiva VII. ad
Uemadmodum nauffagi olim
Vc Neptuno tabulam ki littore di- care , inquehacipfa pericula, inalto jriaris exhaufta, depingere confueve- j.unt,ut nimirum pro falutifera inco- -lumitate clementiffimoq; auxilio eo majores gratiae agerentur.Sic ego quo- q; Jaudandum Jhunc veteris xvi more .imitaturus,DeoTerOpt.TerMaximo, Deomaris &cceli, devotiffima inpe- «Soris meitemplo fufpendotabulam, eiq; gratias, quas mens mea concipere po:eit, ago habeoquc maxirnas, quod Magnificentia Veltram ex periculofi- pmp veteris annin.uifragio, falvam incohimemque confervarit, atquecx variis calamitatum procellis,& paffim iievientibus morborum fluftibus ere- ptam, novum annum inchoare facilli- rne permiferit.Cujus initiumMagnifi- centiseVeftra: ex animo precor profpe. xum , medium profpenus, finemque longe profperrimum. Precor quoque «tin graviifimis graviffimarum renl
Pacronum.
con-

Praxis Epi s tolica 4 127
confdiis copiofiffima benigniffimiNu- mims benedictio confpiciatur. Precor prxterea ex intimis cordis mei fibris, ut non hoc foluminchoato,fed multis aliis etiam fubfecuturis annis cum no- biliffima Familia fua crefcat, virefcat, eflorefcat, & ad fempiternamdivini NominisNuminisquegloriam,patric2- que aftlicX^ emolumentum,quam diu- tisfime vivat. Hoc candidum corda- tnmquemeum votu , ex obfervantii- iimo peclore profectum , ut Sacro- Sancta Trinitas confirmet > ultimura imimumq; meum eftvotum.
Ad Meccenatem Politi-
cum Epiftola Vociva VI [ I. Nobilijjime Vir>Patronemctxime.
QUod procurationes Tuas publi- ce privatimque utiles .nunc in- tcrpelle, Tibique, cuinovanegotio- xum moles quotidie furgit, ac fub manibus quafi crefcit, intcmpeftivis hifce naufeam tsdiumque creem; id nunc faciunt ipfoCaienda; Januaris, qus pro fingulari obfervantix mere tefiiinonio hortamentum ad afte- F 4 aum

128 Jwsti Gerhardi Rinckii
&um mihi imerenti benigniffirri ha- clenus exhibitum, adque eundembe- nevole impofterum continuandum , inrerunt maximum. Et quum probe mihifedeat,quod divitis metalli ho- jioreno» ^audeof, pioeoque religio- {k> voto Deum convenioj velitEjusde bonitas Tibi,.Patrone fume, valetudi- nem integerrimam,pacem dulciffirna, rerum omnium abundantem fuffici- entiam, imo perpetuam animi fereni- tatem, ac quxcunque tandem hifcein terrismaximaputanturbona, benig- niffime largilfimeq; concedere.Exau- diatDeusprecesmeasquas hic fundo. calidas, &, fi votis aliquid poffum, ex animoprecor,ut fucceffus in gravif- fimis gravilfimarum rerum negotiis ultra vota mea Tibi, Maxime Vir,lar- giatur Omnipotens profperrimos. In- terim vale fcliciter,&,fimereor,fa-< vereperge Virtutibus Tuis sternum obftriclo obligatoque Clienti ob- fcrvan-tiffimo.
Alia

PfUXlS EPiSTOLlCA. 129
Alia ejusdem argumenti
Epiflola Vociva ad Patronum,
& quidem in ordine I X. Ampliflfme Vir, Patrone Maxime,
QUoniam Sol fine facto curfum fuum iterum ad nos fle6tit : Id* circo mearum partium efTe duxi, Te, Meccenas Honoratiffime, pio fincero- que donare voto. Exfolvo itaque quod in poteftate mea poftdivinum Numen fitum effenovi,& Tibi,Patro- ne furhe, bonam valetudinem, rerum- que omnium abundantiffimam fuffi- cicntiam, ex animo apprecor. Tu , 6 Neftor feculi noftri bonarumque litterarum Promotor xltumatiffime, animu meum fplendidiffimx ftrenae loco agnofces, & mihi impolterum benevolentiamTuam,maxima:fautri- cis adjutricisqjloco,propriam perpe- tuamq; confervare non dedignaberis.
Ejusdem comatisEpifto-
la Vociva X- ad Faatorem.
QUoniam fmgulari Dei gratia dies • ille,quempiiveteres noftri aufpi' F f catiffi-

130 Justi GerhardiRwcru
cathlimum femper exiftimarunt, ite- rum illuxit: Idcirco more a multis fe- culis laudabiliter introducto hacvicc defungens, ex animo Tibi, Patronc Maxime, annum hunc fupra votu ap- precor fortunatifiimum feliciffimum- que. Deus Te,o Benefacr.or opti- me, bonis omnibus itacircumfundat, ut fub privato lare deliteicensdlegum omnium fortunam viderevaleas con- ftantiflimam. ConxedatTibi prate- rea fanctillirnu Numen annos Nefto* reos, & omnia quaxunque hifcein terrisputantur maxima- Sed ne O- ratoris partes hic mihi fumfifTe videar; en animum meum inftar ftrena? opti- mx Tibi rehgiofe oppignoro, nihil magis in votis habens , quam ut vo - luntatem Tuam erga me imerentem eximiam rtimquam deplorem mutata. Hifce paucis vale feliciterque falve.
Ad Parentem Epiilola Votiva x i.
QUemadmodum piam, antiquam  ac venuitam confuetudine effe arbitror,Venerande Dn.Parens, ut fub
ipfum

Praxjs Epjstolica. 131
ipfumnovi anni aufpicium alteralte- rum gratulatum conveniat, acfelicia quxque & faufta eidem preceturex- optetque; Mearum omnino videbatur eilepartium, ut primum omniumTi' bi, utpote in quo colendo Rliale mihi conftitutam novi fanclitatem , hocce pietatis obfervantisque debits offici- um reapfe pr,ieftarem. Avotoitaquc ordior, & novihujus anniingrefTunt felicem, progrelTum feliciorc, exitum vero longc feliciffimum ex intimis iis- que obfervantiffimis cordis mei fibris, Tibi, Gcnitor honoratiffime, voveo atque cxopto. Deus de robore meo Tuam flrmet fanitatem, fingulisquc prxclaris actionibus Tuis ianctiffi- mam ex altiflimo ccclo laraiatur bene*
•
dictionem, ut expediendis negotiis illis,quibus quotidieTc irretitum fcis, tanquam alter Atlas mei meorumque omnium bono atque comodo ad feros maturosque usque Neftoris annos fe- liciffime prxfis. Deus Te fervet: Nam Tua falus, mea eft falus: Tua fe- licitas, mea felicitas. DEUS Te fei^vet.
F 6 Vl i {Ad

132 JUSTl GETHARDi RlNCKli
Ad Amicum EpiftolaV o-
tiva, &quidem in ofdme XII.
ADeft falutiferum tempus,qu6 ne- mini ampliffima fcribendi feges ac materia poteft deeffe. Adeftjam illud anni tempus, quo amici fideles fincerique amantiffimis pecloribus fuis de feliciffimo novi anni aufpi- cio augurioque , more a multis fe- culis laudabiliter recepto, gratulari, &ftrenas,tanqtiainfucatx mentis in- dices, mittere.tenentur. Quem lau- dabilemmorem & mihi obfervandu, Tibiq; ettam gratuiandum effe duxi. Facio itaque: quoci eft in proclivi, & Deo maximis gratiis a£tis, quod Te in ■hunc usque diem praftiterit indemne, de tantaEjus in Te clementia ex toto gratulor animo, precorq'; , ut novus hic annus laetis aulpiciis ineat, Ixtiori- bus procedat, & la;tiffimis exeat 5 fem- percj;feliciorrecurrat. Opto quoque Tibi, ut: feliciter cadailt cogitata, feli- citer iucccdant inccepta, feliciter eve- niant peracla. Abfit folicitudo,ab- fintxrumnx.Hoc calidiffimummeum
vo-

Praxis E?istolica. 133
* votum ut apud Divinum Numen fir- mu ratumque maneat, defideratiflima precor mente manuq;. Vale.
AliaejusdeArgumentiE-r
piftoIaVoriva, & qaidti/ Xilll.
NEfcio fanc , dulciflime Amice , quonam caftiflimo confhntifli- mi amoris igne.meum mukishacle» nus argumentis reapfe demonfuaium affeclum Tibi teftatum reddere fulfi- ciam. Dum enimpars defideni mei nunqua non extitifti :naxima,ipfemet tamen pro Tua prudentia faciliime exiftimare potes , quanto hucusque privatos nos viderirrius fruitu, orrini reciprocolitterarum comercio fubia- to. Deo tamen (it laus & gioria, quod iratam manum a finibus noitris rctra- xerit, & nimbos illos, qui tot morta- liumtergis iminebant, clementiflime iterumaverterit. Quanquam ea fe« licitate fortenoftram neutiquam me- tiri valeamus, ut fine metu omnirno- do afferere fuiiiciamus,diras dlas tetii- peftates jam tum prorfus defevinie. Magna enim acthuc hodie nos circum- F 7 *:' ftanc

134 Justi Gerhardi Rinckh
ftant mala,quxGermanix nofifae toti- «jue Romano Imperio certiirim5,imd luneftiflimamminari videntur ruina. Scdfiduciam nofixam in optimo Di- vini Numinis auxilio intrepide pona- mus,iilud enim calamitofillimis rebus noftris quam optimc profpicere po- teft.Interea dum pia ac veneranda An- tiquitas Calendas Januarias firenis ab- legandis religiose conlccravit, par o- mnino erat, maclareTe pretiofisfimis intemerati amoris gemis.Accipe itaq; earum loco tabella hanc votivam, ut- pote quse nfhil aliud fpiratoptatque, quam ut pr^fens hicce annus Tibi Tuisque ex animi lenteiuia felicisfime decurrat. Hifce paucis hac occafione vale, &officiaTibi a me nunquanon promtilfima paratiifimaq; pollicere.
Ad Pneceptorem quon-
dam fideiifiunum Epiltola Vo- tiva XIV. Difcipuli grati.
Uod nobilisiima doctisfimaque
Tua tempora , qus profundisfi- mis de universa re literariacogitati- onibus frucluofisfime a TE impendi
me-

PRAxrs EPlSTOLICA. I35 1
memini, nuncremoret 5 illud fine du- bio Calendx Januarise, ftrenis dican- disalias natae, facillime excufabunt. Dum enim rnajoribus beneficiis quam ipfi Parentes mihi es cognitus ; qui poteram aliter, quin fincera de- votionis mea: obfequia conftantiffi- me Tibi probarem. Te namque in elegantiori litteratura habui Prxce- ptorem fidelem, perfpicuum, indu- itrium. Quas dotes certe cjui ad for- mandum erfigiandumcjue juvenile ingenium adferunt, nulio pncmio digne remunerari, nullisque laudibus fatis extolh queunt* Utinam vero tam bono Prxceptori paria facere, & xque bonum difcipulum me appro-> bare fufficiam ! Ai\ quum ccelum id fibi refervarit j & praeterea omnem redhoftimenti fpem beneliciorum Tuorum magnitudo praefcindat: No- luitamenfinevotis meis , pro faluce Tua fufis, in venerabiiem Tuum pro' dire conlpecium. Accipeitaque eadc fanctisfimi pignoris loco, &me,fi mereor, inter obfervantisfimos Tuos clientes bcnevole impofkrum nu-
me-

136 JustiGerhardi RrNCKiI
mera > utpote qui Tibi toto peclore devotus devinitusque vivoacmori- or. Quod fupereft, ex animo pre- cor, ut ' Calendas hafce Januarias cuminnumeris aliis annis, felixflo- rensque traducas, atque ficinclutam Virtutis Tux gloriam excelfis meritis augeas,n2que prius cognatacoelo fi- dera repetas , quam per multorum annorum ferie decurfumque. Sed ne epiftolaris diclionis limites tranfaliis- fe videar, finio hac vice, & Te Divi- noNominiNuminique comendatum profperrime falvere atque valere jubeo.
RcfponfioPraeceptofis ad
Votivam DifcipuliEpiftolam
QUe pro falute mea profperoque ^"anni nunc labentis ingreffu ad rne mififti vota, nonpoffum quin pa- ribus iisdemque ad DEUM rependa precibus. Faxit idem, ut, quae in i- pfius honorem jam meditaris ftudia , divinis Ejusdem laudibus propria pofthac fmt, quajnque de Te hic olim
& quidem.
con/

PRAXIS EPlSTOLICA. I %J
concepimus fpem , non expleas mo« do, fed & fuperes, & inperpetuum Tui emolumentum protendas. Non miraberis autem , quod rariores ha» clcnus ad Te, 6 Optime, dederim. Ut ut enim jam arripuerim intcrdurft calamum,. eundem tamen excusfita« gendorum moles. Perfuafisfimunt - igiturTEeffecupio, me, cummaxi- me fileo, Tui & agerc caufam & tueri cjuam diligentisfime. Modo inten* tioni ac defideriis noftris eventus femper refpondeat. Recte interim facis , qui primos adolefcentix an» nos amcenioribus itudiis impendis. Neque enim ftatim ad feveriora con- ftringendus eft animus , & folidi quicqua,mfi iftis fuppofitis,vix fuper- ftrues. Interea ex animo veneror nobilisfimam Tuam indolem , ut- pote qux de dexteritate noftra in optimarum artium ftudio olim feli* cisfime adhibita, tencrrime eft foli- cita. Faxit DEUS ut gratisfimam hanc mente erga Prsceptores Tuos conftanter indefinenterque ferves.Sic aliquando non civica fed triumphali

138 Justi Gerhardi Rincku
in altera illa ipfisq; Seraphinis ftupen- daAcademia donaberis corona; quin imo apud Dcum non folum,fedetiam apud homines hujus recordationis memoria exftabit feinpiterna.Sed no- lo temporaTua fuaviilimis Mufarum cpulis deftinatA,ulterius morari.Finio itaque,& precor,utDeus mente iftam •quam optima indoles Tibi ingenera- vit, propriam perpetuamque faxit. Hifcelineis brevillimis vale, 6 opti- mejuvenis, &feliciter falve aPrsce- ptore Tuo quondam rideliffimo, ut- potequitotope&ore Tibi. ftudiisque Tuis obftriclus vivit manetq';.
Aliaejusdem Argumenti
Epiftola refponforia, & qui-
dem II. -
JQua Pr&ceptor (uo quondam Audi- tori abfentiomniafaufta ac fortu- ndta apprecatur,
ADfcribes fme dubio, 6 Optime arnatisfimsque J.uvenis, conti- nuis meis occupationibus , quod ad litteras Tuas circaprimum anni hu-
jus

Praxis EPiSToxiCA. 139
Jus initium ad me miffas, pioque ac devotoprofalutemea voto ftipatas , nihil dum refponderim. . Nunc fe- ras, fortaflis tamen sque gratas gra- tias recipe cum hoc precum addita- mento, ut &Tibi ftudiisqueTuis di- vina clementia fic adfpiret, quo eme- tiri curfum jam cceptum & metam propofitam quantocyus attingere liceat. Largiatur Tibi omnipotens Deus integras vires, &,fiquaexpar- te irhinuta eft, ccdefti beneficio pri- ftinam reftituat fanitatem. Dabi- turhac ipsa jeftateoccafio, qua inal- tioribus Mufarum facris jam confti- tutus > ftipendio quodam lauto orna- ri pofiis. Interea* Prxceptoribus , quos jam habesClarilTimos, diligen- tiam Tuarn porroproba, utpnevia ipforum comendatione donatus fine metu ullo inftans prsftitutumque moib Examen de profe£libus Tuis in Academia Veftra locatis fuftinerc fufficias. Quo voto ere£tus, finio hic, & feiices fortunatosq; viales Ti- bi ex intimis cordis mci penetraiibus apprecor. Vale.
CAP,

140 JrfsTl GerhardiRikckii
Cap. II.
m
EPISTOLIS GRATU-
LATORIIS.
GRatulatorix Epiftoke funt, in quibus Patrono vel de acquifito honore, vel de fortun-e favorc , vel fortunato rerum fucceffu, vel de nu- ptiarum telicisiime obientarumpro. grelfu gratulamur, ulteriorem in re- busomnibus Divini Numinisnutum Eidem apprecantes. Quatuor vero Epiftolarum gratulatoriarum dantur partes,quarumprima zi\ Exordiurr,, conltans aut inftitutse gratulationis occafione, aut Isetitiae ex Patroni re- bus profperis ac fecundis percepts fignincatione, aut gratulationis ferae ac dilatx excufatione. Secunda Gratulatoriarum Epifrolarum pars efl PropoJttio,qux gratulationegratulan- dique propofitum detegit. Tertia pars eft Confirmatio, qux gratulatio- nis argumenta pro divcrfa materi- erum ratione fecundum locosgene-
m

Praxis Eputohca,. 141
ris demonftrativi continet. Quarta pars Epiflolarum gratulato- iarum eft ConclujiOt qux peragitur aut itudii officiique, aut amicitia: oblatione,aut porro apprecatione, autfavoris con- ferendi infinuatione. Perfonas quod attinet, tuncprobe eft difpiciendum, utrum eas fiut privatts, an vero Ma- gifixatum gerant. Certe apud Prin- cipes acMagnates omnia gravius, u- berius atque artificio majori adhibi- to lunt peragenda. Praterea fedulo curandum, ut gratulatio noftra ab omni affentationis fufpicione abaiie- nata videatur. Secus vero fe res habet in gratulatione privatarum Perfonarum , iis enim ut plurimum alia atque alia corhoda, quibus Eas« dem auclas novimus, gratulamur, Quod fi ver6 Magifitratum cuipiam gratulabimur, ad reclam diligentem- que jufhtia; adminiftrationem eum cohortabimur, fimodo Perfbns ipfi» usdignitas non diverfum quidfuade* at. Stultitix enim fignum eft mani- feftisfimum, fi quis aliquem, qui in majore dignitateeffetconftitutus, a»
pertfc

I4S JUSTl GERHARDI RiNCKll
perte & directe hortari vellet, quafi non major prudentia inamplitudine quam in qualitate refideret. Circum- ffearftis proinde Perfonarum probe flint diicernend£. IJli namquehomi- nes, qui majora bona, nempe honores virtutesque majores; ite prudentiam ac fapientiam maturiorem funt con- fecuti, illis quoque majora debentur prxmia pfae vililiimis illis ingeniis, qu?: natura ad pallum tantum cum a- nimantibus brutis abjecit; fit ut ex proxime fequentibus Exemplis argu- mentisque ad oculum manifefto pa- tefcct, b quorum cumulo Magnatum purpuramprius decenti gratulatione venerabimur: Deinde reiiquoru eti- am poftes ornare non fuperfedebi- mus. Quod itaque bene vortat! en fortunatos rerum fucceifus, honores > fortunx item favore, rerumquefeli- ciifime obtentarum fucceffum pro- greifumque gratulationibus noftris profequemur. Tu modo Studiofe Lecfor, (Ingulos EpiftoJici noftn cor- poris articulos juncturarumq; comif- iuras diJigenter obferva. Sic olim mar
jor-

PRAXiS EPlSTOLlCAi 143
jorum minorumque Gentium Dii s Tutelaribus gratus acceptusque ali" quando eris.Sed quorfum dilabimur? In viam iterum redeamus, & principe locoponamusRegeni: cui dereditue militia in patriam gratulemur.
EPISTOLA GRATULATO- RiA I.
QuaRegi de reditu e mili-
tia in Pacrism graculamur.
TAntus fane voluptatis fenfiis , Potentiilime Rex , in devotilli- mis fubditorum Tuorum pecloribus cxfurgit, ut prre folido gaudio vix nefciarrftjs , quxnam beaiiiilma fin- gularis Iaetitise figna eligereac pro- mere teneamur. Adeo magnitudo nuncii dudum defiderati noltrum percellit intelleclum. Dum enim tantam tamque ingente militumco- piirri adtriltiiiimas cruenti Martis a- ras vocatam, inqueefferatiilimorum hoftium confpectum deductam, ex generofiffimo invlctarum Virtutum Tuaru Zelo haclenus vidifti; quis
redi-
v

144 J USTI Gerhardi Rihckii
reditumTuumnon religiofifiimeex- cipiat obfervantiflimo pietatis ofcu- lo ? Interea bonum faoum augura- mur, quod fofpes valensq; tam longo exfpechtionis defiderio nos libera- v<:ris; utpotequi nihil ahud in votis habemus, quam ut manfioTua apud nos modo conftans ac perpetuafit; qu.imvis infelicitatem noitram ex co capite non imerito metiamur,quod iterum a fubditisTuis difcederepares, utpotequam infauftam vocem etiam nuncia fama triftiflimq nunc prolo- quiturvuku. Deustamenqui dives eft gratiaacmifericordia? benignifii- me, uti fperamus ac confidimus, lar- gietur, ut fuavi illo ipfisque Gratiis ambiendopeclorcTempla, Curis at- quc Scholoe quam diutiflime perfrui poffint. Tu vero 6 Potentiflime ac manfuetiflime Rex, poft tot difcrimi- nafortifilmoanimo exantlata,in altis- fima Regix Tu.e domus trati- quillkate feliciflimc con- fencfce.
Evh>

Praxis EnsToiicA. 149
EPISTOLA GRATULATO- . RIS 1I.
Qua Principi, redeunti e
melkia,deq; GncerolaudatiffimO-
cjue pacis rtudio ha£tenus foli- cito, gratulamur.
Seyenijjime ac lUuflrijJimePrinceps t Domine ClementiJJime.
Vlcerunt tandem ignea bonorum omniumvota, &c]uicquidhuc- usque in abdito pecloris noftri fcrinio claufum fervabamus, ad exoptatifli- mosferena:]ucis radios furrexit. Per mediaenim arma ad thronum Tuum feftinantes, defideratiffima Principis noftri manum religiofiffime exofcu- lamur. Depofuifti certe partcs o- ptimas, Sereniffime Pnnceps, dum ea ipfa y qux Tibi ab Imperatore au- guitiffimo demandata noveras, ex fantrtiffimo pietatis prudentixque Zelo faluberrime compofuifti. Nec enim illurtrius manfuetudinis Tua: documentu exhibere poteras, quam ut fervidos militum animos ad al- G mam

146 JUSTl GERHARDl RiNCKU
mam reduceres pacem. Qux res ita- quebene vortat omnibus aureae tran- quillitatis olivaferio ampleftentibus; enpignoris loco affeclumhumillimu obfervantiffime Tibi offerimus, nihil magis invotishabentes, quamut in- numeris bonis aucfus, poft exantla- tos tot fudores laboresque irharcefii- bilemcoronam ab Angelis aJiquando reportes. Quo in voto hac vice de- finimus , ferio optantes, utdiu inter- fis ccetibusmcrtalium ,pra:cipue ve* ro fublapfas res noftras proltratasque non foliim faluberrimis confiiiis Tuis impoflerum erigas, fed etiam ftabi- lias ac reapfe firmes. Quod fi aliquid jn promeritas laudes Tuas a nobis ite- rum excogitari poterit, Mufas no ftras in purpurs Tuae pneconianon folum pronas, fed etiam femper ex- perierisobfervantiffimas. Ita vovent unanimi applaufu
SerenifJtmiCeljijJimij^ Nominis Tui
fubditi humillimi.
EPi-

Praxis Epistolica. 147
EPKTOLA GRATULATO. RIA I II.
QuaPrincipi gratulamur
de reouperaca priftina vale-
tudine.
Sevenifjime ac llluftrifJimePrincepSt Dn. ClementiJJime. a
EExhorrefcebam fane voxqjdolore prefTamihi fedebat, poftquam. de adverfa valetudine Tua, nefcio quis infauftus nuncius aures meas feri* ebat. Quis enim noftrum non optet., ut fato Tuo exequne fimul noftrae ce - lebrentur ? Adeo meritorum Tuo- rum fplendor in animis noftris fcinr tillat, utnemofit, quifakitemTuam falute fuae non velit optetque redem- tam. Quanquam Mufae noftrx ho- dkrna luce ex animo fibi. gratulentur, quod Te, fulciendo ccelo oppido na- tum Atlantem maximum , plactdos ferenosque dies iterum numerante vi- deant. Salva itaque Serenitate Tua, falvi fumus omnes.Faxis modoDeus, Ut dulciffims patrix nobisqj omnibus ,G z quam

148 JUSTl G.ERHARDi RiNCKu
quam diutifllme ac feliciiHme ma- neas fuperftes, nec nifi feris nepotibus irhaturum Tuum fatum innotefcat. Quo iu voto defmo, & favori Tuo il- luftriex antiquapietatis formuia i n- cere obfervanterque me comendo.
EPISTOLA GRATULATO- RIA IV.
Qua honorato Viro de
ampliffimo Confiiiarii ciculo ac
munere gratulamur.
f |Uamvis nullum dubium mihi \i»/fedeat,Nobiliirime Vir, Patro- ne fume, quod lsetiffimis omnium vo- cibus excipiaris, poftquam ad amplis- fimum Confiliarii munus dignillime Te eveclum nofti : Tamen nec ego hac vice filere, fed potius votivum meum calamum interponere volui. Ut itaque prefentiffimus hicce ho- nos NominiTuo gloriofus, Serenis- fimo Tuo Principi falutaris , nobis- queomnibus Iructuofus eveniat, ex anihib opto precorque. Tale enim prsmiu hoc ipfo temporeTibi propo-

PRAXfS EPlSTOLiCA. 149
pofitum vides , quale merita Tua jamdudum defiderarunt. Faxit mo- rio DEUS , ut prudentix Tux fruclu infiniti mortales ipfo faclo atque ope- re experiantur. Hoc paclo non fo- lum Papinianos Scaevolasque illos antiquiffimos, fed etiam alios cele-> bratiffimos jufticiae Sacerdotes egre- gio squabis exemplo. Quod fuper- eft> ex animo precor, ut grande iiiud Saxum, quod Tibi in foro Civili nunc volvendum incumbit, frne terrore ullo aggrediaris. Quo facto nonlb- lumDEI, fed etiam hominum favo- rem Tibi conciliabis, Memorifiner. dubio circumfers mente, quod nul* lum fplendidius diademe reprafen» tarefufficias, quam fijuftitiam exer- ceas, injuftitiam contraaliosquein- confuitos aiTectus ante fores depo- - nas. Sed flnio, & integras mentis corporisque vires, fine quibus omnia humanaalias vaciilant, Tibi ex animo exopto.
G 3 Epi

IfO JUSTl GeTHARDI RlNCKll
EPISTQLA GRATULAT0- RIA V.
QuaOratoriEcclefiaflico
deadeptomodd munere gravii- fimo fincere obfervanterq; gra- tulamur.
BEne profecTx» ■nobifcum factum effe reris, Venerabilis Vir, Patro- ■nemaxime, quod excelfus Prmcipis •noftri Zelus Te ad ampliilimum ar- duumque muneris Ecclefiaftici fafti- gium legitime voluerit vocatum. teoc enim infigne prsemium ignes Virtutes Tus jamdudum ex rnerito maximo promerebantur. Nec enim dignior fucceflbr Sparta hanc fubli- mem ornare potuiffet Te uno. Quo nomine omnes boni ferio fibi gratu- lantur. Et, quis qusefo fit, qui tan- tum Virum votiva acclamatione ex- cipere non gaudeat, utpote de quo •certi fumus , quod vindicelingua pie- tatem extorrem in priftinas fuas fe- desreducere, dies noclesque laboret. Tu modo perge , Patrone maxime Ecclefise miliuntw aavim inter tot
mnn-

Praxis EnsToncA. ifi
mundi freta fluclusque periculofiffi- mb oberrantem, mafcula prudentia Tua feiicillime gubernare. Sic nul- Jum fupererit dubium, quin multis animabus Divino Numini lucratis, gravidam aliquando plenisque arillis divite mcffem in fanctilfima xternx vitsatria fis veclurus. Sed ultimus tandemJitterismeis adfignandus erat terminus. Finio itaque,&ut bene- volentiam Tuam propriam perpetu- amque cJienti Tuo devotillimo con- ferves, obfervantiflime rogo.
EPISTOLA GRATULATO- RIA VI
Qua PhilofophiaeProfef-
fori rie nacla Sparta Profcfio- ria gratulamur. £ jUanquam in certifiimam fpem \iHk/erigar, Clariflime Vir,veraes- feilJaomnia,quxdeTe nuper admo- dum narrata memini , prx reliquis tamen rumufculis mihi placuit, quod inaudiverim, Te unanimi Procerum confenfu ac fuffragio in philofophicu G 4 ordi-

If3 Justi GERHARDI RlNCKil
ordineni cooptatum, ac mercede »1- la, VirtutibusTuisjampridem debi» ta, ex merito maximo fuiffe ma£ta- tum. Quis enim ex animo non laete- tur , quando audit doctrinam Tuam cum probitatefingulariconjunfhm , tanto remuneratam fuiffe pncmio. Quamvis incertus adhuc vivam , U- trum etiam induftria Profefforum debito , eoque neceffario apud vos provoceturfalario. Adeo nutatho- die magnorum promifforum fidtes. Aft quid faciet candidum ingenium difEcillimis difficillimorum tempo- rum cafibus periodisque expofitum. Interea ut Juvenum nobiliffimorum lxta caterva Te tanquam politum fpeculum adfpiciat, nullumque diem prstermittat, quem non providelo- catum fciat, ex animo opto. Faxit DEUS, ut qui ad honorificam Pro- feffioneTe nunc alligatumn6fti,ma- ximarum Tuarum Virtutum cam- pum ftrenue emetiaris, ac in tot affli- 6tarum Mufarum folatium certiffi- mum gloriose decurras. Sedne ho- ras Tuas publice privatimque utiles
ul-

PrAxis Fpjstolica. r^3
ultcrus morari videar, fifto hic cala- mummeum,nihil magis in votis ha- bens, quam ut talifemper in meab- fentem, quali in prafentem nul'6 tempore non extitifti,. perfevarare digneris animo. Vale.
JEPISTOLA GRATULATO- RIA VII.
Qua de mitta Do&orali
gratulamur Amico.
OUanta laetitiaperfufus fteterim> poftquam audivi, honores do* dlorales Tibi in Parnaffo Altdorffino^ cx merito maximo decretos deJatos- que fuiffe, vix quisquam credat. Pra- terquam enim quod vix folidius dili- gentiae Tua: tefhmonium producere potuiffes; tam gratutamen fuit,quod ubarrimam na6tus fim materie r pur- pura Tuam> qua Te hoc ipfo tempore circumdatu lxtaris, fincere reJigiofe- q'ue exofculandi. Et fane veriffimum effecifti egregium illudCaffiodori di- flum, quo innuit, neminem nempe,. qui folidam modo virtutis gloriam G f con-

If4 Just-iGerhardi R.INCK11
confequi ftudet , laborem refugere debere. Nimirum nulli alii olim dia- demati Reges ac Principes fafces fceptraque fua fubmiferunt,quam ho- nori legitimo. Adeo virtutum do- ctrinxque merita juftiffimis laborum hanorumque pramiis funt provocan- da , ut etiam indignus is audiat, qui fine acquifitis indefeffi laboris titulis feliciffimu fibi fpondeat iter ad He- liconem hunc lauriferum. Interea dumnoninvenio, quid Te ipfo fatis dignum proferain j non dubito ta- men, quin in fincera foienniq; amici Tui formula lubentifiime fis acquie- turus. Deum itaque Ter-Opt. Ter Max. fupplex quacfo venerorque, ut honor ifte, quem ab Ampliifimo or- dine Juridico non ita pride impetra- fti, non tam ex patriae> quam publi- carum privatarumque ufufit certilfi- moevidentiflimoque. Hifce hac vi- ce Nobiliffime Dn. Doctorande va- le, &, fi mereor, benevolum Tuunl erga me imerentem afTeitum fcr- va imutatum.
EPI-

Praxfs Epjstouca', i;?
epIstola gr atul ato^~~
RIA VIII.
Qua Philofophiae Candi-
daco de novis Magifterii ticuiis ac honoribus gra- tulamur.
EGregium mehercule eft fadlxim, quod laudatiffimo Tuo exemplo reapfe demonftres , quanti xfhmes doclrinam folidam cum praeclariffi- ma virtute conjun&am. Nec enim putes alia fine prudentiffimam Anti- quitatem olim referaffe editum ho- noris templum , nifi illud improbo pertinacique labore expugnatu vi- diffet. Hujus eximii moniti & Tu,6 optime, probememor, inaniaputas honorum prsmia, nulhs virtutum meritis antea confpicua. Quod itaq; benevortat! macte hacigneiingenii Tui copia beatiffima, & corona mo- do indepta tanquam indefeffi laboris mercede opima, diu felixque impo- fterum utere. Sic omnes invidiali- quando fatebuntur , Te more fyde- rum defidem quietem cane pejus & G 6 an-

1^6 Justi Gerhardi Rinckii
angue odifle. Interea, dum Te ex amplexibus meis hac vice dimittere cogor, nihil aliud tamen in votis nunc magis habeo, quam ut exfpe- clationem hanc, quam boni omnes deTe conceperunt, non folum vin- cas, fed etiam laudabili Tuo exem- plo reapfe fuperes. Superabis vero eandem bono cum D E O, fi Tibi modb firmifiime perfuaferis, omni- bus mortalibus incumbere,ut non fo- lum religiose orent, fed etiam fire- nue laborent. Sed nolo Tibi, in vir- tutis fiadio feliciflimo augurio ha- ^tenus currenti,calcaraddere, neme- injurium putes, qui abs Te poflule, quod fponte haclenus abunde prx- ftitifii. Valeigitur, & brevitatilit- terarum mearrum benevole ignofce, wtpotequas amicitia?, non verb neg- gligentiaenomine TibivoJui comendatas.
'!
EPI-

Praxis Epistolica. 1^7
EPISTOLA GRATULATO- RIA IX.
QuaViro integerrimo di-
gnicacem Confularem fauftam
for tunatamque apprecamur.
AmpliJJlme ac PrudentiJJime Vir « Meccendi Maxinte.
QUx minus exfpeclantua, ea lae- tiora utplurimiim effe confue- vere. Quum enim nuper admodum non fine tenerrimo voJuptatis noftrx fenfu acceperimus , quanto honore hocipfotempore auclus decoratusqj vivas atque incedas, qui poteramus aliter , quin Te ad palmarem glorix metam feliciffimo augurio graffan- tem, votis exciperemus folennibus. Adeb dulciffima optimarum rerum memoria, virtutisftudioincenfi, de- lefhimur. Nec enim putamus foli- dius gaudium in generofis mentibus excitaripolfe, quam fivideantdebita meritis maximis decerni perfoivique prsmia. Faxis modo Supremus re- rum arbiter, ut ad res gerundas nulJo G 7 alio

I{8 JUSTl GER.HAR.Dl RtNCKlt*
alio titulo quam confcia prudentia Tua inftruclus accedas. Sic pacatas aliquando relinques, quas turbulentas nunc deploras Civium Tuorum foli- citudines. Vale
EPIsrOLA GRATULATO- RIA X.
Qua de na&a fun&ione
Sch ^laftica grarxilamur Gymnafli cujusdamReclori ac modera- tori feliciffimo. Clarijfime Vir, Fauior honora- tijjime.
M\gnum quidem honorem Pa- rentibus noftris tam in divino quam humano jure decretum recor- damur; aft [ fi verum fateri iiceat) majoreminduftriis peritisque mode- ratoribus deberi, nemo nifi infanus ingratusque diffitebitur. Poftquam igitur per pulchernmarum Virtutu nifus conatusque in fplendidam fa- mxoptimxiucem Te vindicafti; en honoris prxmium brabeonque fere* na accipe fronte, & Spartam modo

PRAxis Fpistolica. 1^9
nactam , Alexandri triumphis , ac Crcefi Craffique divitiis potentiorem nobilioremqtfejudica; imo ad raris- fimum Pofterorum exemplum fru- ■^luofiflime orna. Sic non Dei folum fed etiam hominum favore in cathe- dra Tua Scholaftica copiofiflime per- fentifces. Sedes quidern, utnofti, detinerisque hoc ipfo tempore in pul- veretsdiofo. Aitfcias nihil melius conducibiliusque Te pnefitare pofie, quam fi Adolefcentum , fidei Tujc comhTorum comodis promevendis urgendisque dies noffcesque invigi- les. Sed finio , & opto, ut eruditio- nis Scholafticx navim adverfiis tot e- mergentium malevolorum fludtus mafculegubernes. Vale. EPISTQLA GRATULATO- RIA XI.
Quaperegrinatururn no.
bilem genre acmencejuvenem>
votiva profequimur Epi- ftola.
Smtalii multi,Nobiliflime Adole- ficens, qui tempusfuumpatriisin
lari-

160 JUSTI GER.HARDI RtNCKir
laribus femper traducere geftiant, & teftudinum more domi hxrere a« ment. Tu potius Cquod ex animo la> tor) laudi Tibiducis, flagrantiffimo proficifccndi defiderio, ad quasvis cceli injurias vieque labores ac mo- leftias invicTx» occenfus, ad exteros ire populos , quseque apud illos falu- taria occurrunt, fagacilfimo perfcru- tari oculo. Unde vero defiderium hoc,hiccec|ue peregrinationis amor Tibi nafcitur? Certe non aliunde, quam ex gcnerofa Tua indole. Hu- milesenim &plebejxanimx , inquit Lipfius, domi femper refident, pa- trixq'ue glebx affixx hxrent. Nobi- lior contramens
— Ccelos imitatur ~S auras. Tanto majore proinde laudis enco- mio eft exornandum Tuum, quo laoc ipfo tempore gaudes , propofitum. Nimirum tanto peregrinandi ftudio flagravit olim fortiffimus Grxcorum Agamemnon , qui Trojam , Illi ur- bem principem, & in hac ipfa omni victoria majus Pergamum , non fo- lumluftrarc, fed & fortiffimo animo
ex«

Praxis Epistolica. 161
expugnarecumaliis nonminus opti" mis ingeniis eft conatus : ita ut fumo jure promeritus fit dici effedecusac glona fui temporis perpetua. Qujd multis referam plurima& lurna cum laude peracta Ulyffis itinera ? Singula fane fi hic enarrare conarer, defidera- ta carerem charta. Certe fi quis opti- mum parentem Tuum adfpexerit, nonminorieundem amore latum de- pradicabit erga laudatiffimum pere- grinandi ftudium , dum Te eodem ferri ferio vult expofcitq;. Qui enim quxfo angulus fit Europso orbe , quem non luftraverit ? Non folum enim Batavos atque Britannos , fed etiam Gallos, Hilpanos atque Italos invifit. Ut filentio hac vice alias clariffimas, quas paffim luftravit ur' bes , praeteream. Quis nefcit quod inampliffimo totius orbis emporio fuerit notifiimus ? Hujusitaque alio« rumq'; laudabili exemplo excitatus, & Tu, 6 nobile Germen, hinc abire, c£ patria reliita peregrinis polthac vi- vere in locis tonllituifti. Non vero imitaberis hodiemi temporis pere-
gri-

I63> JUSTl GER.H4RDZ Rinckii
grinatores non paucos, qui vix b pa- I triae telluris confpeclu in oraspere^ grinas digrefli, fi Galliam limis ali- quando adfpexerunt oculis, Gallica omnia; fi Itaiia-m intuiti funt, Italica omnia; fi alterum pedem in Hifpania intulerunt , Hifpanica omniai fiin Angliaforfan pernoctarunt, Anglica omnia ; &undecunqueperegreredi- eruntperegrinaomnia^mores^geftus, ceremonias, veftitum, linguahiftrio- nica temeritare ac levitate probant, ja- 6titant, extollunt, Germanis ac pater- nte omnibus neglcclis, faftiditis, reje- clis: Sed ex variis variarum nationu ac gentium moribus concinnos, & in omni litteratahumanitate probatifli- mos Tu Tibi excufurus es mores. O propofitum nunquam fatis praedican- dum! 6 modum, quo non folum Tibi, fed & patriae triftiilimis hifce infelicif- fimi belli temporibus quafi agonizan- ti confulatur, optimum! Jam enim vi- deo, optimeque perfpicio, quem Tibi monftret, quemqueTibi oftendat pa- tria dulciflima currum, quo Te fuper aftra vehat,Teque fplendidiflimo Ple-
jad-

Praxis EpisToiiCA. 163
Jadum choro jungat. Jam video ., quam coronam ipfa fama e frondibus lauri contexat, capiti Tuo lecliffimo imponenda, acdeinceps ineditoho- noris fano maxima Tui cum laude fii- fpendendam. Abi igitur 6 optimx indolis mentisque Adolefcens , quo prsclarus Te rapit conatus. Abi e6 s quoTeabire jubetParens, omnj ho- noris obfervantiaeq; cultu profequen- dus. Si ita abibis , quo vu.lt Parens venerabilis, tantum abeft ut redux aliquando factus domivix Therfiten agere, u.t potius Agamemnonis perfo- nammaximaNominisTui cum laude poffis fuftincre, fiasque nobiliffimo» rumnataliumTuorum origo eximia ac gloria xterna. Quod ut exvoto iiat fumus votorum arbiter be^ oigniifime largiatur.
m
m

164 JustiGerhardi Rincku
EPISTOLA GRATULATO- RIA XII.
Qua gratulamur Amico
de Nupciis.
TAndem aliquando vividis inte- merats puellx virtutibus Te ca- ptum fateris. Vides itaque quanta potertas fit Veneris blandiffimae. O- lim quidem fine cafta pudicaq; thala- mi focia vivere parabas, fed jam a> terna fatorum lege convj&us, ad a- mceniffima nuptiarum folennia feli- ciffime tranfis. Fallor profeclo, u- trum fponfimTuamnonde coelo de- lapfam,Teq; ipfum ab omni partebe- atum dicere debeas ? Adeo fereno vultu ridentem nunc intueris fortu- nam , ut etiam infolentem lubricos falIadsq';fortis ludumhodie nonam- plius experiri cogaris. Tu modovi- de, ne pulcherrimo mattimonii fru- £tu excidas,fedgaudium noctumum cum verecunda thori Tui cofra toti- es iteres, quoties fonoram in fomnis galli vocem audis. Sic reapfe expe- rieris, matrimonium non onus, fed
one-

Praxis Epistolica. i6j
onerum potius omnium lenimentum fiiifle dulciffimum. Interea dum ge- nialem le£tum liberorum quxrendo- rum gratia ambo intraftis, diligenter confiderare, ne paccata liberorum Veftrorum parentum ipforum fiant infortunium. Illudpotius agite, ut poft peractam hujus vits fabulam te« nellis ramufculis, ex ftirpe Veftra prognatis , beneagendi confuetudi- ne confirmatas multisq; vigiliis par- tas relinquatis virtutum faculas fplendidiffimas. Faxis DEUS tam fanc~ti vinculi auclor , ut omnes olim ex Vobisnafciturillirculi patriis avi- tisq; moribus clari, intemeratum in- nocentia: fan&imonixq; referant ex- emplar, &poft fero ventura tempo- ra nitido aliquando redonentur cce- lo.' Vale. EPISTOLA GRATULATO- RIO XIII.
Qua gratulamur alicui
obrecens natum Filium.
NEfcio fane , Amice dulciffime , quibus verbis lxtitiam meam
Tibi

166 JtfSTl GERHARDt RlNCKU
Tibi fatis demonftrem, poftquam au- divi fuaviflimo filk) Te nuper admo- dum fuiffe auclxim. Succrefcat mo- do, quodex animo opto, furculus ifte tenellus in honoratiflimorum parentu gaudium oblefhmentumque fpera- tum, ac multorum mortalium g^ori- am fempiternam. DEUS certe qui filiolo Tuo faciiem felicemque pr c -e- ftitit nativitatem,non corhittet,ut fub Angel orum,tanquam ccele.ftium nun- ciorum tutela minimum perfentifcat damnum. Tu modo incipe folitudi- ni&Tux afperitatefociafilii Tur cura blandoque fermone magis magisque lenire. Sic majoribus defideratiffi- marum virtutum flarhis aliquando corripieris. Quod fupereft
Faxit Jovapotens utmultos Ne- ftcris annos, Et Py/iosvivas falvmin orbe dies.
s* m $
£PI*

Praxis Epistoli£A. 167
EPISTOLA GRATULAIC- RIA XIV.
Qua gratulamur alicui
ob recensnatam Piliam.
Ix fe capiebat gaudens meus z-
V nimus, poftquam inaudiveram de nata Tibi pulcherrima fobole. Aft defiffimas trillitis nebulas mihi fimul objeftas cernebam, ubi eandem in puellam corhutatam comperiebam- Noiti enim quam difficilis cuftodiain fervanda puellarum pudicitia Paren- tibus incumbat. Aft quum excelfa Tua indoles cum infigni probitate conjuncla futuram domefhcse cune difciplinam poliiceatur exoptatiffi- mam j non polfum tamen quin pro amickia: noftrae confuetudine Te moneam, uttenellam Tuam prolem ad omne pietatis caftimonisqtle le- gem ferio adfuefcas cohorterisque. Hac ratione non dolebis aliquando de amifsaFilice Tuce virginitate, fed tanquam pretiofum pignus eandem mittes in Spoficeu futuri mariti tha- lamum pudkum. Sed nolo hac vice
memo-

'■■ ' ■ " ' ■ -■ ■
JUSTl GETHARDl RlNCKl!
memorem monere, utpote qui pro in- nata £u| prudentia ipfe didicit fpon- teq; hactenus prxftitit, quod virtus in thronofuojam dudurn egregie com- probaVit. Fiftio itaq;, & utfeliciter agas, quod agis, ex animo opto.
EPISTOLA GRATULATO- RIA XV,
Qua Studiofus Patrotio
Benefacloriiq; fuo feinfiouac , &c
gratulatoriam ipfius fimul refpondet.
AmpUJJime Vir, Fautor at£ Pa- trone homratijjime.
QUod tam diligentem mei abfen- ^His memoriam circumferre , & per gratulatorias nuperrimas ean- dem reapfe volueris demonftratam, illud officii gcnus pro eo ac debeo gratiflimo merito agnofco animo. Optarem equidem , ut applaufum illum, quem mihi indigno pro huma- nitate Tua hactenus tribuifti, per mo- deftix faltim jura refpuere nonjube- rer. Ne tamen de cultu meo, quem
Tibi

PRAXiS EPiSTOLtCA. 169
Tibi proprium perpetaumque nofH * quidquam decedere videatur , fcias velim , mefavorern illtiiri , quo me imerentem hucusquc profequi noa dubitafti, religiofa grataque mentc femper obfervantiffime exofculaturu. Tibi equidem, Magne Vir,optime fe- det, quod pneclaras animasnihileffi- cacius excitet, nihilque uberius alat, quam benigniffimum eorum, quos in excelfo faftigio poiitos fciunt, judi- cium. Tam allicientem fcilicet vim ac gratiam poft fe relinquit magno- rum Virorum dexteritas eximia. Quanquam inielicem infortunatum- que me ex ea ratione non imerito judicem , quod affiectum illum, quem iuidia mea haclenus vere patemum fenfere, debito redhoftimento repeii- dere non fufficiam. Interea tamen dum officiofiffimam voluntate mihi. unice relictam meminij non defi- nam certe, quinprudentiam Tuam , tanquam tubam fonoram perpetur: omnium feculorum memoria: obfer- vantiffime femper corhendem. Qja in voto hac vke finio, & Te, Patrone.
H hono*

170 Jusn GerhardiRinckii
honoratiflime , calidiflimo voto fu- premo Numine ferio comendatum bene valere atque falvere jubeo o- ptoque.
Refponforia Patroni ad
CUeacis Epiftolam Gracula-
toriam.
QUod divino Numun mei caufi fupplicare, mihique Jongiorem vita apprecari voluifti, illum pro- penfiflimum Tuum aftectum bene- vola merito profequor mente. Ego eontra duplicatamTibo optofortenn ex animo vovens, ut ad ukimum us- <jue vitx Spiritu placidiiTimum Stu- «liorum Tuorum curfum laetus vi- rensque quam longiiiime extendas, & floridam amcenamque illam sta- tem,qua nunc vernas, ficexigas,ut intcr famos aliquando Viros tan- quam alter Phoenix feliciflime emi- neas. Sed quia fine labore invi£to> <leiideratam voti mei metam confe- «jui nequis: Idcirco labores veiim di- iigentiflime, & virentis aevi flore be« iie- coiioces. Opti.rae enim nofli.j.
quod

Praxis Epistolica. 171
quodnemo in Olympiamereatur co- ronam auream, nifi qui iegitime prius certaverit. Ide &Tufacias veiim., Ti- biquefirmillimeperfuadeas, quodin- digftus is fit vita, qui nihil parturit , quod teftetur, fe vixifte, imiteris po- tius Piinianumillum Apelle, qui. infe- licifiimum illum putabat diera ,-quo non lineamaliquam cluxiffet. Vale.
Refponforia Clicntis
ad Gratulacorium P&=- troni.
INxftimabilis thefauri loco veneror" nuperrimum Tuum niihi imeren- ti exhibitum affcetum. Optarem cquidemut fancliillma illa fmgularis benevolentia; atria mihi nuper ad ■ modum patefacta vidiffem, tunc ma- xima gaudiorum ac felicitatis me& partem tecum dividere potuifferm Inrerea duvirtutis opus judicas exi^ mium,nonccepifre.folum, fed in ob- fervantis quoq; cultu perfeveraffe 5. en conftantiam meam calidifiimo ob- figno voto. Votum itaque Tuum Tibi iteruro reddens,ex annimo opto^ H 2' ut

173 JUSTlGERHARDiRlNCIv.ll
ut in excelfo illo faf tigio,ad quod pro- videntia Divina Te Clementifiimc voluit eveclum, quam diutilllmc flo- rens virensque degas. Et quum nul- lumajus devotiflirhi mei pecloris pi- gniis Tibi hac vice offerre poiiim, purpuram tamen Tuam magnificam cum officiofa perennantis feiicitatis formula Divino Numini indefinenter corfiendare non ceilabo.
Refponforia ad Gratula-
toriam Nupcialem.
UodHymensum noftrum can-
V^fdido voto ornare ac profequi voluiitnillud officii gcnus divitis mu- neris,loco merito agnofco. Opta- rem equide ut ipfemet in coeloTuo Jovem, ac in domo Tua herumre- prsfentare hoc ipfo tempore fuffice- res. Aft quum flagrantiiTimum amo- ris Tui ignem CaftaJiis Mulis unice haclenus confecraris ; non poffum tamen quin Te fimulmonea, utvi- tandi majoris fcandali caufa tandem aliquando illibatx cuidam Virgini corpus Tuum concredas. Obvertis
qui-

Praxis Epistolica. 173
quidem, libero leclo nihil beatius, ni- hilquefelicius efTe. Sed fcias velim conjugium legitimu DEO longe gra- tius acceptiusque effe , quam conti- nentiam imundam. Signatas itaque Cuxijugii tabulas Tibi quantocyus tradi cures. Sic xternum virentem Divini Numinis favorem reapfe ex- perieris, nec opus habebis tot male- volorum vocibus finiftris obnoxius impofterum vivere. Vale & rem Tu« am feliciter gere.
EPiSTOLA GRATULATORIA. ULTLViA.
Qua Amicus Familiaris;
fuidiem natalem vociva profe-
quitur acclamatione.
EX eo tempore , quo in notitiam Tuamperveni, ita animum meu adTerapuifti, utnulla temporisdiu- tumitas , nullaque locorum interca- pedo tantam familiaritatem, tamque ar£te conftri£tum amoris vinculum diffolvere ac diftrahere potuerit. Qujd mirum igitur eft, quod redeun- H 3 tena-

174 JttSTi Gerhardi Riwckii
te natali Tuo bona dicam verba, & veterem illam ojim fincere ftabilita amicitix legem cordate iterumreno- vem. Quanquam imparem me vi- deam,quod totlecliffimis benevolen- tix Tujc pignoribus nihil dignu ofter- re fufficism. Interektamen nejucun- diffimam benevoli Amici Tui memo- riam prorfus deletam omineris; en natalem huncTuum cum aliis multis felice fortunatumque Tibi precor. Fa- xitDeus,ut conatibusTuis litterariis ■multis mortalibus reapfe profis, nec prius nataleccelum repetas, quamfi .vit£ hujus aerumnofse fueris fatur.
HaBenus VotivarumGratulatoria» vumfy Epifiolarum ufam eviden- tijjimum per Exempla delineavi- mus, Nunc ordo nos vocat, tet videamus , quid in recejju habe- ant Nuncupatoritfeu DedicatO' ri<e. Sepojitu itaj^ anterioribus duobus primis Capitibus } pergi- musnuns ad 111.
cap;

PRAxrs spiSToircA. 17^
CAP. UU De
EPISTOLIS DEDICA-
TORIIS.
USitatiffimum hocce Epiftolarum genus hodiernis moribus elTe confiievit. Nam quando Scriptum fliquodfubRegis, Principis, magni- que cujusdam Viri nomine publica- mus , tunc comendamus iilud &pe- trmus fimul, ut iilud ipfum feren» adfpiciatvultu. Suntvero Epiftolx Nuncupatorix generis demonftrati - vi; laudeenimtam fcripti publicati, quam comendatione iHius, cujus fa- vori ac patrocinio illud volumus confccratum, abfolvuntur. Magna proinde opus eft cautela, ne Epiito- lographus Leclori occafione iubmi' niftret de humili abjectaque mente finiftrejudicandi. Hocenimfi fece- rit,in fufpicionem five adutationis five turpis cujusdam QihavLas cuipa fua incidet. Certe, qua: ad Reges Principesq; mittuntur Epillolx dedi- H 4 cato-

2j6 Justi Gerhardi Rinckii
catorix, itadifponi debent, utpri- mam partem occupet perfonx noftra: extenuatio. Secundam caufx, qux nos ad ofFerendum ingenii partum excitarunt : Ubi tam pubhcs quam privatxcaufxbreviter pofTunt come- morari. Tertiam partem abfolvat votum fincerum, pro incolumitate, fceptro atque fafcibusRegis Principis- que concepcum. Solemus alias hif- ce in Epiftolis initiu fcribendi facere ab illuftri alidua fententia,fivequa- cunque re ad cognofcendum utili, ju« cunda ac neceflaria, autaStudiisno- ftris 5 nonnunquam etiam a re ipfa, ficut ex progrcifu ad oculum luculcn- ter patefcet. Sed ne in cortice tan- tum natemus, initium faciendum erit a Perfonis Uluftribus; Deinde etiam adConfiliariorum, Senatoru ,Patro- norum Amicorumque Syr.edria ac contubernia properabimus. Faxit modo DEUS, ut omnia quae medita- mur, cedant ex anirni fententia. Et fic adornatis Epiftolx Dedicatoris partibus membrisque, rectaper- gimus adEpiftolam I.
EPI-

Fiuxrs epistolica. 177
EPISTOLA DEDICATORIA t
Ad Regem dire&a.
Oa longe arcelTendx funt ratr
J-™ ones, Rex Potentiflime, quas ex- cufandae audaciae rneae debeam praefi* gere, quod levidenfe hocce fcriptum Majeftati Tuaeconfecrare nunc fufti- neam. Nimirumquum inter prima pietatis fuae oflicia crediderint Gen- tiles , ut felectiorum frucluum pri- mitias fuis exhiberent auftoribus ; Multo certe religiofms haec jurano- bis,utpotemeliorado£tis, funt obfer- vanda erga illum,cujus Virtutibus in- viftis per tot annorum decurfus feli- ciflime ha&enus fuftentatos nos vi- dimus. Quanquam Ego, tanquam inflmusMajeftatis Tux Servus ex ea rationenonirhento infelicem meju- dicem^quodimparem me videam ad exprimendam Regii excelfique Tui Genii imaginem illuftriflimam. Ns tamen in er tot fincera obfequiurum certamina folus videar obmutuifle 3 malui potius adregiumTuumthro- Jium cum exiguo lauri folio acce-
H f
dere>'

I?8 JusTi GeruArdi Rwckii
dere, quam in ingratiffimqrum homi- nucaftraabire, Qupdfi, oAuguftif- fime Rex (qui Tuus erga affli&as Mu- fas eftZelus) parvam hanc laurum £- temis femperque virentibus Virtu- tum Tuarum frondibus adjeceris,fpes cft forej ut etia humillimus Majeftatis Tux Servus fub eadem tanquam umb* rofa fublimique cedro tuto requiefce- re impofterum poffit. Qup in voto defino , & ut Majeftas contra,tempo- rum tatorumque minas tranquillum diuturnumque tsneat imperium, fub- miffeprecor,
EPISTOLA DEOICATORIA II,
«AdRegem Potentiffi-
xnurn.
OUo ariimo rufticus ille Regi fuo pomum rapamve obtulit; iflo ego MajeftitisTuic chartaceum hocce munufculum. Si pretium iilius fpc- cles, exiguum eftfateor , fflultumq'; infra dignitatisTua: eminentiam pofi- tum. Sinanimum, munufculi viii- tas veniammcrebitur devotiffimi ftu-
dii

Praxis EPlSTOLlCA.
dii aeftimatione. Ita enim folet in ex- celfo pofita virtus plebeis largitionis donapendere; fuique; cultum majo- ri in pretio quam pretium ipfum ha» bere. Quam Regis benigitatis indo* lem cum totus terrarum orbis in Te prcedicet, nondubito,quin hocipfuni auguftiffimo Nomini Tuo facrum munufculumplacida ferenaque fron- te fis accepturus. Equidem teihs mi* hi fit DEUS, quod nihil tam ferio op-< te,quam ut amplifiimas modo provin- ciasTuas in fanctiflimo iUo-fandtiffi- marum legum tenore ac vigore ad ul- timamusquevitjeTus horam felice* fortunatasque videas. Sed ne tempo * raTua,fplendidiori purpurs confecra- ta, humillimo hocce fcribendi gene- reulteriusremorer, fifto hiccalamu, & Divinum Numen fupplex qusfo venerorque, ut vivas hilaris, imperes incolumis, floreas amabilis, ac Virtu- tis Tux gloriam in poftcros Tuos transfundas venera- bilis.
H 6
ETJ.

180 Justi GerhardiRtncku EPISTOL A DEDICATORIA lU.
AdPrincipem»
AUfus profeclo nunquam fuiffem, SereniiTime Princeps , tantillo cum munufculo. in tanti Herois con- ipe£tum prodire ; nifiomnes, quite clementiilimum femper funt exper- ti, audacem meeffefuojuberentex- cmplo.. Etenim. ea eft Magnorum Geniorum indoles atque natura ex- celfa, utnil nifivitiacontemnant, nil nifi faftum fpernant : Reclos autem virtutis exploratillimx cultores, fi vel ex humili cafa defcendant, autad minimum balbutiant,. fingulari favo- re profequantur. Quam illuftriili- mam fancTimonise ofiicinam quum beatiffirna intemeratx confcientiae tranquiilitas magnificentiffime ha- etenus in Te exftruxerit, ego quoqiie fpem maximam concepi, fore,ut et- iam mihi indigno non claufa vifurus fim fple didiifima ifta Clementiae Tux inufitatae atria. Accipe itaq; eo, quo foles animo, primitias hafeeAcade- rnicas, quas ante Principale Tuum
delu*

Praxis Epistolica. igi
delubrum depofitas hic vides, & favo- rem illum, quem omnibus alias bonis elargiri foles,etiam mihi imerenti im« pertiri non dedignare. Qupdfupe- reftDEUMfupplexconvenio, ut ci- vibus Tuis in tanta dulcillimorum optimorumque bonoruubertate bea- tilfime exfultantibus debitam obedi- entia ingeneret ,TibiquetantoPrin- cipi ac Heroi Neftoream vitam pro- pitius pofthac concedat, utpote qui meritis Tuis fonoras omnium fecu- lorum tubas in fuperbam Tui Jaudem jamdudum provocafti, & provoca- tas jam tum fmgulis diebusmomen- tisque prudentillimum Tuum fce- ptrum ceternis prsconiis perfonan- tes adhuc audis. Sed quorfum mc rapitigneusPrincipismeiamor ? Fi- nio itaque> & TeClementiflime Dn, fortiflimo fan£tiffimorum Angelo- rum pwefidio, me vero excelfo favo- ri Tuo obfervantiflime humilli- meq;comendo.
H 7 IPI-

1$2 JUSTl GER.HAR.D1 RiNCKtl
~~EPISTOLA DEDICATO*
aiA IV. AdPrincipem*
A Udax fane facinus praffens hoc- /*ce aggreditur fcriptum , quod nulla eruditionis fux fiducia fufful- tum , ad tantum Principem affeclat viam, & oculos iftos in fe converte- re non veretur,ad quorum fulgore ta- men non poffunt non rubore fuf- fundi, qui fiise fe tenuitatis confcien- tia metiuntur. Et poterat certe mo- deftius quibusda videri, minus augu- ftum Nomen tantillo operi praffcri- bere >~nifi conftaret fublimes iftas mentes pauperculis etiani chartis interdum vivere contentas. Scilicet magnorum excelforumque fpirituum dos eximia putatur, ad mediocrium etiamhominu ftudia aliquando fe de- mittere. Nec enim aliud gloriofius in c^nfcientia ipforum exftrucT:um manet theatrum,quam interiorerga litteras Litteratosq;ftimulus. Hujus itaque afferti bonitate &ego ereclus, ad auguftiffimum Celfitudinis Tux
pul-

PRAXIS EP iSTOLlCA'. l8$
pnlvinar pagellas hafce levidenfcs., eo quopareft cultu, fubmiffe depono.E- go quide nullum per omnem vitani lxtioremhabiturus fum diem , quam fi modo tranquillam Clementix Tuaj umbra pro decantata illa omnibusque bonisiiota benignitate mihi promit- tere aufim. Quamu exoptatiffimis a Celfitudine Tua obtinuero aufpiciis omnis felicitatis compotem me factu gloriabor. Deus TE, Serenillimc Princeps,fofpitet ac confervet in lon- giffima itatum tempora. Tua enim falus,noftrafalus : Tua felicitas no- ftrum emolumentum ac comodum. Deus TE fervet.!
EPISTOLA DEDICATORIA V.
AdRenrpublicam, ejusq;
Proeeres Ampliffimos.
A Nxii certe deliberatione diu /5 mecum agitavi, Prudentiffimi Viri, .utrum citra audacise notam fas eflet exili.hocce fcripto invenerabi- lem Veftrum & totmeritis clariffimu hoc ipfo tempore prodire cofifpe- clum. Vicit tamen (ut vere ac in-
gehue

i84 Justi Gerhardi Rincku
genue fatear ) pudorem meum fan- rtiflima illa AmpIitlimorumNominu Veltrorum venerjtio, quxflucluan- tis animi aflbnfum in eam tandem de- flexitpartem, quabonorum omnium vota aemuladiriguntur fuifragatione. Itaenimcomparati ferme funtClien- telares animi, ut favorem Eorum fub- mifle ambiant, quorum benignitate in juvandis promovcndisque lauda- tiflimis conatibus reapfefuntexper* ti. Etquum Ego etiam praeter alios Virtutum Veftraru admiratores, Vos Atlantes ac Proceres , fplendidiffima hacce laudis adoreanunquam non vi- derim incedentes; ab omni prorfus pietatis fenfu remotus irem, fi non id ipfum, ad quodreapfepneftandum tot egregia me hortabantur exempla , quantocyus exfolverem. Merito- rum equidem Veitrorum campum gloriofiflimum ut hic operose de- curra, tantum abeft ut mihi fumairb ut potius magnifica Veitra Nomina , perpetux memorix alias comendata , tacito venerer filentio. Scilicet magnorum excelforumque Spirituu i maxi«

PRAXIS EriSTOLTCA. ig^
maxima dos atque gloria eft,eacon. temnere, quibus vulgus potiffimijm affurgit, benefaclorum aute folam conicientiam habere teftem. Alio- quiquam diffufa laudum materiafe* gesque hic efflorefceret, fi religio- nem , fi prudentiam, fi incredibilem Reipublicas, bonorumque omnium amorem, fi profufiffimum erga fludia litteraria affectum oftendere vellem. Quas virtutes omnes neque caperc animus, neque voluntas exprimere poteft. Ignofcite itaque 6 Proceres Reipublica: Veftrs Maximi , quod laudes Veftras, quibus enarrandis dc- pradicandisque nealter quidePericles iiifficit, venerabundus hic faltim pra> teream. Refpicite potius, fi mereor, humillimum devotiffimi pectoris mei cultum,utpote qui nihilaliud fpirat, quam ut pro innata Vobisque propria bonitate concedere modo gaudeatis t menonfoJumeffe, fedrevera etia di- ci fervumVeftrum obfervantiffimum. Vos cximio favorc Veftro me erigite; ego contra humillima obfervantia Vos indefinenter iterum adorabo.
Sed

i. gg JasTi Geuhardi Rf^cK u_
Sed ne horas Veftras tot mortalium comodis promovendis natas opero- fiore fermonis ambitu diutius remo' rer , finiohic, nihil magis in optatis habens, quam ut tenue illud, quod hic intuemini fpecimen Academicu, fe- renafronte adfpicere, & favorem II- lum, que ex generofo pietatis Zeio al- iis quoq;Clientibus elargiri foletis.,et- iam mihi irherenti impertiri non dedi- gjiemini.Sic fiet ut materia habiturus fimaequiffimam tantum mihi irheren- tiexhibitum affe&um religiofe exo- fculandi: Ethac ipfafpe ereitus, nul- lara amplius mihi prarreptam putabo notiffimam iftam laudabiles conatus adjuvandi promtitudinem Veftram iplis aftris inferendi. Qupd fupereft vivite in perenne fcculi decus acPo- fterorumVeftrorumex emplumi indelebile.
EPI-

Praxis Epistoiica, 1S7
EPISTOLA DEOICATO- iUA VI.
Ejusdem ArgumetitL
Uur Nobilifiimis potiffimum
V«/Nominibus Veftris,Viri Magni- tfici» Differtationem hanc confecra- re fuftinuerim, non una fed diverfx funt rationes, Potiffimx illarum funt; partim utperfpiciatis, quantis obfequiis Vobis Obftriclus vivarn ; partim etiam ut fciatis, nihil mihi ju- cundius effe, quam fi ad facraria Ve- ftraxternum obligatum afferrefuffi- riam animum. Scilicet optima hxc ciientelaris animi eft .indol.es , ut ob- fervantianunqua intermoritura pro- vocetxter.nitati:ipfidataNomina. A qua confuetudine rantu abeft,ut re- cedere unquam voluerim, ut potius eande omni nifu exofcuiari ftudue- rim. Et ne ego inter tot concerta- tionesfolus obmutuilfe videar, mi- lo potius imitatione optimorum ex- emplorum inflamatus, exili hocce Scripto nomina Veftra, cedris xter- nisque amaranthis digniffima, conde-

188 Justi Gerhardi Rinckti
corare, quam culpa mca corhittere, ut in debita mea erga Vos obfervantia quidquam defidcrari videatur. Acci- pite itaque, 6 Patriae noftras pignora lettiffima, devotiffimum hunc finceri pectoris cultu, & me, fi modo mere- bor, fub patrocinio Veftro ulterius defendite. Quem favorem fi debito obtinueromodo, nonminimafelici- tatis partem inde me indeptum efle confi:ebor. Sed ne tempora Veltra, tot faluberrimis frucluolisque medi- tationibus deftinata, frigido hocce fchemateulterius remorer, finiohac vice, nihil magis in votis habens » quam ut omni Jaudeacinvidiafupe" riores, vivatis in perenne feculi g!o" riam incrementumque maximunv DEUS in Veftris habitet Curiis , ut tam publicum quam privatum corho- dum defideratiifimum omnigenx fe- licitatis perfentifcat obtineatque complementum.
EPI-

Praxis Epistolica. ig9
EPISTOLA DE0ICATO- RIA VII.
Ejusdem cum prioribus
ferme commacis.
EA in Patriam univerfam & cornu- ne bonumVefbra efflorefcunt me- rita , ut magnitudinem Eorum nc- mo mente fatis affequi, nedum pro dignitate exprimere fufficiat. Quas in eo etia infigniter apparent, dum pne aliis fplendida hac laudis adorea confpicui inceditis, utometis acju- vetiSj quos aliqua faltim virtutis opinione non deftitutos noftis. Et quum Ego etia ab hac fpe nunquam degenerem retulerim animum; non potui certe aliter, quin prafcns hocce ii)i^uP9Xjtanquam religiofiflimae men. tis mes documentu indubitatum, ad pedcs Vefbros humillime deponerem. Accipitc itaque hoc ipfum vultu fere- no, & me(quodvoveo & opto) fo- litaVefrra benevolentia ulterius com- plecli non definite. Quam gratia fi ex animimei fententiaobtinuero, fatis
feii-»

190 JustiGei&iardi Rincku
felicem fommatumque me putabo. Ega fane in eo ero totus, ut tantis VirtutibusVeftns. quibus prscete- ris mortalibus eminetis, xterniun obligatu ipfofacto atque opere cog- nofcatis animum. Sed ne curas Ve- ftras aiiunde plus nimio diftriclas , diutius turbe, claudo hac vicementis mei, in merita Veftrapronx , tefTera humiilimam,exanimo- vovens, ut Su* premum.Numen omni benediitionis genere ccelitusVos cumulet,& cond- lia Veftrain totius patria:totq; affll- <5hrumMufarum falutem clementiffi- megubernet..
EPISTOLA DLDICATO- IUA VIII.
AdSenatumOppidanum
ejusque membra fingnla.
SOlennis illa ac laudataeft confue- tudo in ipfo librorum limine pa- trocinitun qtmere Virorum Pruden- tiffimorum, quo nimirum a contem- ptu malevolortl vindicare fe pofiint jdli, qui utilitati publics omnes fuas
devo-

Praxis Epistolica. 191
devovefunt cogitationes, Vivimus enim hodie fub tali proh dolor! fecu- io, ubi calumniis certare, egregiaLius cenfetur. Adeo proprium infelicif- eiffimi noftrifeculimalu invaluit, ut maledi&is circumveniamus,quos vir- tute forfan fuperare. non didicimus. Livor itaque atque obtrectatio paf- fim bonorum operum noxia funt im- pedimenta ac venena exitialia. Cui rei ut ego quoque obviam irem, Vo- bis potiffimum Ampliffimi Viri, ofFe- ro Uiifertationes meas folennes. Ac- cipite easdem tanquam oppignoratre mentis indices fereno placidoque vui- tu, atq.ue me, fi tantum aiYccTum de- votifiimc merebor, inter virtutum Veftrarum cultores admiratoresquc benevole numerate. Valete Patroni Virique honoratiffimi, & rem Ve- ftramin dulciffimx patrLieVeftrorum- que prsclarifiimorumNorainum imortalem gloriam felicif- me gerite.

193 JUSTl GER.HAR.Di R1NCK11
EPISTOLA DEDICATO- ■ . BJA IX.
Ad Meccenatcm Eccle-
Gafticum.
IGnofce, Venerabilis Senex, nego* tiisTuis fortaffis intempeftivius ob- repenti. Utpius gratusquefim,mo- leitus effe cogor. Quum enim be- nevolentice fmgulari, meritisque ma- ximis,quibus Mufas meas femper lau- dabilitererexifht, aliquid elfet repo- nehdu , obtulit fefe Exercitium hoc Academicum. Meequidemnon te- net tantus nugarum mearum amor, autlatetpretium, ut venerabili Tuo confpecliu easde dignas judicarim:Sed fpern tantum concepi, fore, ut fir- miffima inde benefaclorum memori- am, & aetcrnum Virtutibus Tuis ob- ligatu cognofcas animum. Quod de- fiderium meum , fi decenter obti- nuero, fatis erit, & votorum meo- rum flimam indeptumme fuilfe, con- fitebor. Nec quicquam de felicif- fimo intentionis mtx fucceffu du~ bito. Vel enim logi Siculi, utAtti-
cor-

PRAxrs Epjstolica. 193
corum grariam promereantur, fola efficit bonxmentis teftificatio, qua: , (ut Romanus ait Sapiens) parva ex- tollit & vilibus rebus pretium adjicit. Ipforu Deorum squitas movere nos debet , utpote qui non in vi£Hmis opimis, fed in pia reclaque volun- tate venerantium honorem fuum collocant. Sed & digniorem offi- cii mei perfolvendi oceafione me ha- biturum confido,fi fortuna ventosa puppe fecundos fpiraverit, Patronos, & ex iis Tepotiffimum, tanqua ex- ploratiffimx fidei, fortunatum inco- lumemque quam diutiffime fervave- rit. Sicenim reshabet. Nemopo» tefl emergere, nifi illiFautor corhen- datorque obtigerit. Ejus igitur boni ut ego quoque compos fiam , pro falute Tua , Venerande Senex * Surhum litteratorum Patronum Pa- rentemque, Deum Ter Opt. Ter Ma- ximum fupplex etiam atque eti- am quotidie venenbor.
0
I gPI-

194 JUSTI GERHARDi RiNCKII
epistolaHdedicato^
RIA X.
AdJCtum.
FRontem non nemini pofuiffevi- debor,quod benevolentixTus fo- res pulfemhoc modo. Si enim, quid- nam levius effet, interrogarer , hanc Diflertationem meam nominarem; nec tamen rubori mihi fuerit,Nobilis- limo Nomini Tuo eande confecrare! Meminiffedebebam illius,quod apud Ciceroncmextat, non agendam im- perito fcena coram Rofcio, jocandura coram L. Craflb. Nimirum ficut de Q^Scxvola memorise proditum eft, jurisperitorum eloquentiflimu > elo- quentium vero omnium jurisperi- tiiTimum eundem fuifle, ita de Te omnes hodie , quibus rarioris in- geniiTui monumenta videre datum eft, nobiliffimorum eruditiflimum & eruditiffimorum nobiliflimum effe, fentiunt. Taceo alia, ututmagna, nunquam tamen virtutibus Tuis pa« ria: Quoniam di£Ks deTe plurimus, amplioria femper & digniorareftant.
Cete;

Praxis FpistolIga.. 195-
Ceterum, hxc potiffimum caufa me movit, ut Tibi prafens Exercitium Academicum infcribere, quod fingu* larem illam benevolentiam , qua , velut folari radio Studioforum ani~ mos rapis ac pellicis in sftimiu admi- rationemque Tui, hac velut publica obfervantix mect tefitihcatione ve- ncrandam cenfuerim. Tui> Vir no- biliifiime, pro illa ipfa virtute,Tibi propria , non doctos oculos, q'uibus alias erudita cenfere confuevilti, ad.- feres, fed qua ferenitate latinas Gra~ casque provocas Veneres , eadem hanc meam excipies Diifertationena Yale..
EPISTOLA DEDICATO- RlA X I.
AdMeccenatem Poli-
cieum. ^
\ /fltto Tibi Difiertationem poli- iVAtica , quam fine prafcriptione Amplilfimi Nominis Tui inaulpicato prodituram credidi. Sum enim Tibi pluribus nominibus devinftus. Nec quicquamhuicfaclo meo detraxerit N I %■ per?

1 $6 JUST< GbRHARDI RWCK tt__
perverfa dedicantium confuetudo , qui alia omniaquanamt,quam.utani« mum gratum iinceramque devoti- onem hoc modo declarent. Teftor tide, & illum, qui Mufis noftris pra> fidet, hoc unicum mihi cura eite, ad hoc vivere, ad hoc vigiiare, ad hoc lucubrare, de hocccelumfreqventis< fime fatigare, ut Patronis Studiorura- q'ue meorum Promotoribus ratio- nemprobem, eorumqueerga mebe- nevokntia impofterum quoque con- fervem ! Hoc fi obtineo , fatis felix beatusque fum , nec quicquam con- cedo Timotheo illi, quem vulgb pin- gebant Kn\i(Jjj,i\o v birv%vv ia>s m* Aasdurui (iQdhXvir- v uteftapud
Plutarchu in Sulla. E6 vero intentio- remmeeffejubenttam inimica tem- pora, quibus civilem fapientiam pau- ciffimi eo pretio , quo merebatur, non aeftimant, pkrique omnes calu- mniantur utftudium inutile, velfper- nunt ut leve. A quibus Tu, Maxime Vir, diverfiffimam fovens fententi- am, quicquid ad promovendos civi- lisprudentis Studiofos facere poteft,

PrAxis Fpistolica'.
197
fme faftidio efficis ut appareat. Eft quide hoc ipfum, quod nuper admo- dum publicavi , juvenile fpecimen, accuratum, ut nofti, cenforem non ferens 5 fed cogitabis hic Martialinum illud : '
. — Etparvct nonnuHa efl gratia menfa,
Appetiturpofito vilis olivi lupo. Ut aliquando digniora maturioraq'u<;- fufpici, &fimulolferripolfint, in fa- lute ac fuffragio Tuo exoptatiflimo , Vir Nobiliifime, eft fitum.lgitur bene Sc quam diutiffime viveac valecum, univerfa Familia Tua clariffima.
EPISTOLA DEDICATO- RIA XII.
Ad PatronumPoliticiurrr
ejusdem ferme commatis ar-
gumentique.
QUamprobe mihi haclenus fede- rit promiffum verbis fcriptisque littcris a me initum, id ipfum nunc, Patrone honoratiffime, ex prxfenti colligere poteris fpecimine. Quan- quamdiffiteri nolim, quod leviculx I 3 hx

193 Justi Gerhardi RlNCKn
ha? chartse tanti Viri aipecTu fint in- digns : Spero tamen Nobiliffimam Amplitudine Tuam hac in parte ldem facluram, quod habita potius arquita- tis quam ftricli juris rationebenigni Creditores folent, ut particula jam tum foluta , tantisper fuftentari fe*pa- tiatur,donec aliquando uberiori inge- nii proventu fortem integra repende- revaleam. Quod fi benevolentiam Tuam publica hac Nominis venera- tione artStiiis mihi concdiatam intel- lexero, ad uberiorem doclrinam eni- rtenti aucloritatem Tuam, quamaxi- rnieindigeo^mihiprafto futuram con- fido.Afine loquacitate mea tempora Tua, variisinfinitisquenegotiis alias .diftrifta, ulterius remorer, finio hac vice, & TE,Patrone venerabilis, pro- tectionidivina?, me ver6 flagrantifli- mo affectuiTuoex antiquiffima voto- ru formulafan£le fincereque comen- do ; utpote qui femper ero indeii- nenterque manebo
NobiUJJtmi Nominis Tui

PRAXJS EpiSTOLlCA. 199
EPISTOLA DEDICATO- RIA XIII.- s
Ad Benefa&orem, mul-
tis, iisque maximis mericis no-
bis cognitum.
Mltto hic Differtationem Philo- rophicam,infcriptaNominiTuo amplifiimo, femper apud eos in ve- neratione futuro , quorum intereft vacarefaniori Philofophix. Fa6tum audaciffimu interpretabuntur,qui fin- gularem erga me affectum & benefi- centiamTuam nefciunt. Ego pro- bemihiconfcius ; jampride facemce- reumque prscelTurum fuiffe Mufis meis, nili abs Te novis fubindebe- neiiciis, & falutaribus confiliiseflent excitatae, debui hoc , quicquid & qualecunque eft, in tam fublimi tholo appendere. Scilicet quiDia- nam in venatione propitiam funt ex- perti, teftandx gratitudini fufficere putabant, vel dentem facris limini- bus affigere; nec deluit, qui bipeii- nemfuam utrinque retufam,& nulio jam latere fcindentem, Minervae de- I 4 dica*

2C0 JUSTlGERHARDl RlNCKll
dicare aufus eft, quodfciret, nondo- narii pretium, fed confecrantis ani- mum a Diis potiffimiim fpeclari. Farem judicii xquitate non tamfpe- ravi , quam aliunde cognitam habe- ba, quum exilis DifTertationis fronti tam illuftre nobileq'ue Nomen pr£- fcriberem. Tu enim, Patrone Surhe, amas, juvas, ornas Studiofos, nonut imputes, fed quia aliter facere non potes. Et quum innumera praeftiti- fti, ampliffimi redhoftimenti loco Tibi manet bonus animus. Qujs cau- fa eft,utcomunemformuIam favoris cxpetendi, parum necelTariam hic exiftimem. Interea vale, Fautor Pa- troneq'ue honoratiffime , Synedrii Tui palladium ingens, unicumq; prsc- fidium meum.
EPISTOLA DEDICATO- RIA XIV.
Ad Parentem dire&a,
TAnta Tibi, Venerabilis Dn. Pa-  rens, debeo, ut quid in iis pri- mum, quidve fecundu celebremdif- ficilis mihi fedeat aftimatio. Adeo
in-

Praxis Epistolica. jzoi
ingentibus Tuis beneficiis me pro/ pe obrutum novi. Tu enim pro lau- datiilimo vereque paterno affeftu adolefcentia meam,ftatim fub primum vits mex exordium peritis fideli- busque Prjeceptoribus- corhififti, &, utmihi bene eifet, nullisfumtibus , nullisque vigiliis pepercifti. Utinam nunc parem pietatis filialisque obfer- vantix fruclu , Tibi Genitorimeo» poft DEUXd furhe venerando, offerrc lufBcere? Aft quum nullum aliud vc-- nerationis debits pignus mihi reli- ctum norim> quam humilJimam >• nullaque temporum intercapedine in- termorituram obfervantiam; recipies tamen ejus loco, & quidemhacvice prasfenspublicum in Academica luce natum induftria: mex Specimen,do- nec aliquando maturioribus cogita • tionibus refervatus> minis erubefcen» di fcripti confecratione fenilem Tuam prudentiam exhilarare non prohibear. Me eqtiidem quod atti- net, nullam melioxem obfervantiar mzx mercedem tulifTe ceniebor r quam fi modo lxtus iuaudivero, Te;
I. f fanunn

202 JUSTl GERHARDl RlNGKil
fanum vegetumque leviculas hafce, quas religiofa manu mentequehic ex- hibeo chartas, ferefto benevoloque vultu adfpexiffe. Qua fiducia ercclius, hac vice voti mei metam furham- q'ueobfigno, &ut Divinum Numea Tibiiftu, quo mihi omnibusquebo- nisprodeffegaudes animum, propri- um perpetuumque raxit, indefinen- ter implorabo.
EPISTOLA DEDICATO- RIA XV.
Ad Tutorem Fide-
dignum.
U6 plura funt, qua? muneris mei ^meadmonent, eominus pratte- ritarumrerum memoriadepono. Tu enim, Honoratifiime Dn. Tutor,u- nus is femper fuifli, qui defideratis- fimi Parentis mei vices laudabiliter hacrenusimplevit. Etquamvis Ti- bi illibata tanto.ru mihi indigniflimo minimoque exhibitorum beneficio- rum confcientia pro depradicatione fingulari fit j filere tamen nolui, fed
firmis -

PRAXlS EiMSTOllCA'. S03
firmiflimam infinitoriim benefacto- rum memoria coram partemo Tuo vultu reapfe demonl Irare v Oiui. Ac« cipe itaque, ne ingratus vivam mo- riarque, hanc ipfam Differtationem Academicam , quam prsfentem hic intueris, eo animo, ut a filio adoptivo laudeTe accepiffefentiam. Qua fpe fuffultus, finio, &utmeibonoin le- ros sternumque virentes Neftoris annos diu fuperftes maneas, animitiis exopto.
EPISTOLA DEDICATO- RIA XVI.
Ad Affinem.
VEniunt ad Te meditamenta, qu£ nuper admodiim prelo fubjeci, Affinis honoratifiime, & veniunt profeclo non una de caufa:Sed omnes expromere, non eft epiftolii hujusiM. Catoms Ccnforiivox fuitinhonore femper habita a fapientiffimi.s Vi- ris, Cicerone, Columella,Symacho non minus otii quam negotli ratio- nem extare oportere. At cuimagis vi- I 6 tx

204 Justi Gerhardi RlNCKll
tx me£ ratione reddere debeo, quam Tibi, cui, poftquam a parentibus di- fceffi, primas amoris partes deiero,Af- £ni Benefactorique optimo maximo ? Eaquidem ingenii mei tenuitas,ea leclionis inopia eft, ut ex hoc Scripto parum egiffe videri poffim. Sed quid ? Pra:ftatpariim quam nihil. Tu, Arli- nisoptime, confpeclis exilibus hifce ad animum revocabis, quod Apulejus inquit, omnibia bonis inrebus cona- tum in laude, effeblum in cafu effe. Quod fi favere perges, & quod hacle- nus abunde fecifti, confiliis ac iibris fludia mea ju vare, fpes eft fore, ut al i- quando cultum & obfervantia Nomi- nis Tui majore cum cura elaborati Scripti confecratione teftari poffim.. Id vero ut facias, ignarus fim bonita- tis Geniiqj Tui, fi pluribus rogem*
EPISTOLA DEDICATO- RIA X VII.'
AdPraeceptorerru
jFfero primitias fludii Philofo- phici„nec, quod alii fortaffis-fa-
cerent,

Praxis Epistolica. 20$
cerent, veniam peto. Nam audaciae impudentiseq; reus effem, fi nihil of- ferre. Nullum enim venerabilis mihi nomen quamTuum, quia per aliquot annos Proeccptor fuifH> hoc eft, majo- ribus quam ipfiParentes beneficiis mi- hi cognitus. Illi vivere dederunt; Tu bcne vivere docuifti. Nec enim tam omnium geffifti curam, quam fingu- lorum & meipeculiariter.Quiddera- tione dicam,qua noni circumduxiiti nos iniisdemvel parum utilibus per multos annos, ut pleriq; folent, fed in brevemollemque difciplinarum tra- mitem induxifti ? Haberes jam ame longe do£tius,liroatiusac pneftantius Nomini Tuo confecratum fcriptum.fi magis facilem materiam Tibi artifici fictorique meo ducenda ac forman- damprsebuiffem. Undefiquid bene in hac Differtatione eft pofitum , id omne fidei dexteritatiq; Tux acceptu fero, & quanta maxima devotione poffum,gratias Tibi ago finceriilimas, easquemaximas: Si quidTibidifpli- cuerit, fi quid peccatum erit,idom- nino meum par eft videri. Sicve- I 7 ro li-

ao6 Jtrfin Gerhardi RmcKir
r b fimul exiftimes velim,etiamfi quid ex thefibus iftis placeat, certo mihi perfuafum effe,nondu oPiiciomeome fecilTe fatis.Nifi enim majoribus ali- quando argumentismanifeftum faci- atmTe Praceptore mibi fuifTe,nx gra- viffimis illis la'borilus,rariffima; fidei, flagrantifiimo amori ac honeftiffimis delideriis Tuis decoxi. Yale.
Alia ejusdem argumenti
Epiftola Dedicatoria, & quidem in ordine XIIX.
EN , Vir Clariffime , Dn. Prxce- ptor non uno nomine xltiman- de, quam confcripfi Differtationem Academica, debuiTibi; nec hanc tan- tum , fed quicquid etiam in politiori litteratura, tottantisque difricukati" bus involuta , per xtatem capere poflum. Habui enim Te in Latinis Gnecisque Prsceptort fidelem , per- fpicuu m ac induftrium. Quas dotes qui ad formandum poliendumq; ju- venile ingenium adferunt, nullo praz- mio digne remunerari, nullisq; laudi- bus fatis extolli queunt. Utinam

PRAXIS EfiSTOLiCA. 20?
tam bono Prxceptori paria facere. & sque bonum clikipulum me approba- repoflim ! Interimdum nihilhabeo, quod tot labonbus,tot horis in corho- damea impenfis,dignum fit, a.'quibo- nicj; coniule hoc qualecunq; devotif- fims mentis donarium. Nofti, quod rtVeteribus dictumfit, animti mune- rum efle optimum. Hunc affero fin- cerum, pium & benetaclorum me- morem. Imo , fi nondum exfolvi, quoddebeo, confecroTibi metotum. Cujusmodi donum quum Aefchines pauper auditor Socrati quonda obtu- liflet,vifus eft pareAlcibiadis animum & omnem Juvenum opulentorum muniiicentiam fuperafle. Certe in prsfentiarum quod preter Meipfum dare ac dicare poflim amplius, non re- perio. Interea vale ac benevolentii in Tua perfevera
Optime Vir, vercj, ?Mer wihi, *Tvoica -digne.
Secula ,t$ Euboici tranfcendere fulverts annos*
EPI*

208 JUSTl GeR.HA.RDi RiNCKll
EPISTOLr: DfrDlCATO- RIA XIX.
Ad Avunculum,
EN beneficiorum multitudine ob- rutusac ferme oppreffus,Virtuti« bus Tuis, honoratiffime Dn. Avun- cule nunc libo Differtatione hanc A- cademicam. Utinam tamen ean- dem, tanquam digniifima materiem Ampliifimo confpedtui Tuo offerre fufficerem. Aft quum a me ejus- modi votum vix ac ne vix coilcipi inirique poffit, non dubito tamen , quin contentus viclurus fis exilibus hifcechartis , donec aliquando ma- turiore aliquo Scripto Te exhiliraffe, par inveniar. Nihil aliudenim levi- denfis hicce conatus meus demon- ftrabit, quam oificiofiifimam & tot ingentibus beneficiis jam tum ante oppignoratam mentem. Accipe itaque, Avuncule Venerabilis , Clien- tis Tui obfervantiffimi partu tenerri- mum vultu fereno , nec aliam pro decantata comitatis Tuae gloria ac gratia Eidem adfigna mercedem ,

'• PRAXIS EPISTOLTCA. 209
quam benevola candidiffimx men- tis Tuse umbram. Quam fi optatis aufpiciis a Te fuero confecutus , o- mnis felicitatis compotem me fa- clum gloriabor. DnusTe fervet,ut mihi bonisque omnibus quam diu- tilTime fofpes incolumisque fuperfis. Vale.
EPJSTOLA DEDICATO- RIA XX.
Ad Amicum veterem.
IMpiusfim, Amice integerrime, ni Te ob arcliffimum amicitije noftrae vinculum ex animodiligam. Poft- quam enim elegantioribus litteris confecratus laudabilius vitae mea: iter ingredi ccepi, ftatim in convi&u Tuum me admififti ,tantisque bene- ficiis ornafhjUt alterum Pericle lis pro dignitate exprimendis non imerito mihi optem. Interea tamen ut nimum , tot benefactorum memo- rem, Tibi publice aperiam ; en bo- ni confule pnefens hocce Exerci- tium Academicum, quod nullo alio
loco

310 JUSTl GeRHARDi HlNCK iV_
loco haberi defidcrat, quam ut is mo - domaneas, quifemper fuifti, nempe amicus integerrimus. Qu6 excelto bono ex voto ditatus,feliciore me pu- tabo Chryfippo, utpote qui quondam dicere folebat : Hominem gratum , veluti carceribus inclufum, operiri debere tempus fuum , ad quod dato veluti fignoprojztiat. Profilii ita- que & ego; licet coram omnibus ni- hilaliudedifTeram, quam quodmulta beneficia acceperim. Qua ingenua confeffione, ut Amice lecliffime hac vice contentus vivas, & me inter fin- ceros Virtutum Tuarum cultores quam corhendatiffimum Tibi habeas, exanimo opto.
EPISTOLA DE0ICATO- t RIA XXI.
Quae ejusdem ferme cum
priore eft commacis.
| ^Uotiescunque diem illum taci- V^f temecurecordor( recordorau- rem eundemquam fa:piffime; quoa- micitix noftrs fidem data dextra ob- fignavimus, eamque fmcere cultam
ob-

PRAXIS EPJSTOLlCA* 211
obfignatamque, nulla interrupta fe- rie hucusque conftantiffime -fervavi- mus; non poffum , quin prs gaudid nimio exfukem. Nullaenimcalami- tas tam funefta; nullum periculum tam arduum, nulJaiocoruminterca- pedo tanta tamque magna fuit., quae fuaviffimum illud amoris vinculum diflolvere ac diftrahere unquam po- tuerit. Quamobrem propter amici- tix noftrs nexum vehementer confi- do, literis hifce meis fubjunctaeque iisdcm Differtationi pnefenti aliquod apud Te benevolentix fpatium fore reliclum. Accipe itaque adventitias hafce chartas, tanquam luculentiffi- mum amoris noftri argumentum, & niuneris fimplicitati benevole igno- fce. Interimvale, & amare
meperge.
Re-

212 Justi Gerhardi RiMCiur
Refponforia Amici Epi-
ftola ad Dedicatoriam al-
terius.
EXofculatus fum, imo ad os mcum tenerrime appreffi DifTertatio- nem Tuam, qua fingulari diligentia elaboratam offendi. Non pofTum ta- men, quin diffenfum meum Tibi fi- mul aperiam, qui ex eo capite fuas detegit querimonias, quod tantis me oneraveris laudibus, quantis impare, imo prorfus indignum me noveram. Supra modum enim Jaudari ac ama- ri, ingratus prorfus amarusque cor- datis Viris eft cibus. Quanquam difiiteri nolim, quod fumopere me re- crearit priftina illa converfationis noftrx recordatio. Certe quidnam pro dedicationis honore Tibi offe- ram, noninvenio, ni/i forfan in ho- norilica gratiaru adtione acquiefcere gaudeas. Ut tamen gratifiimam meam mentem erga Te aliquo faltim modo declarem; en redhoftimenti loco puram , finceram ac intcmera- tam eandem Tibi offero. Quo fa-
crato

Praxis Epj3Tolica» .213
cratd pignore ut hac quoq; vicccon- tentus vivas, eo quo par eft ftudio cultuque amice benevoleque abs Tc contendo.
Refponforia Praeceptoris
ad Dedicacoriam Difcipuli. Ornati/fimejuvenif, Auditor quon- distm leBijJime,
PLus vice fimplici Mufarum no- ftrarum Direclores fldelilTimi nonnullorum civiumTuorum focor- diam deplorarunt, I quibus divite ex- fpeclabant meflem ; nefcio tamen cuina ofcitantis ingrati illi pigrique ventres fefe manciparunt; adeo ut etiam optimxfegetis loco vixviliffi- mum hactenus cxhibuerintfungum. AftquantamTu nobisomnibus inge- nerarislstitiam, poftquam de trans- mittendo erudito fpecimine foJici- tam fulcepifti curam, vixquisquam crediderit. Tu namque ( qux Tua eftpietas)divinas humanasque leges h.ictenusnon poftpofuifti, fedcopu- laiti potius easdem cum elegantiffi- mis quibusquelrteris.Iritere^ dum x-
mulo

214 JustiGerhardi RlNCKll
mulo nifu ineditum illud do&rinaru templum Te imittereftudes 3 ipfo fa- ct6 atque opere paratam mox (crede modo mihl) pro exautlata induftna experieris mercedem. Quam ut di- vina bonitasTibi opinione citiiis ad- fignet, eo, quo par eftdevoto affeclu, Tibi, 6 Optime, ferio apprecor. Pro Dedicationis Tuce cura hoc habeas, quodMagiftratus nofter Aiid<J^a lo- coprimadata occafione benigniffime remuneraturus fit induftriam Tuam ad vota noftrum omnium feliciffime fluentem.
Alia Kefponforia Pra>
ceptoris.
||U6d infcriptione Differtationis V^Tus amorem erga me Tuum declarare volueris, iilud oflkii genus merito pro eo ac debeo, grato agno- fcoanimo. Optarem equidemut il* lud ipfum h me proficifci jam poffit, quod ufibusTuis aliqua faltim ex par- te infervire poffe putes , tunc profe- £to nemine promtiore paratioremq; ipfo ftfto atque opere cerneres. Aft
quum

Praxis Epistouca. 215
quum exigua,im6 fcrmenulla in fa- cultatibus mei fpes-fit relicla, maximi tamen pignoris loco fincerum meum reftimabis aifectum. Faxit modofo- fpitator generis humani optimus, ut pro reverentia illa , qua Tu fuperio- res dignari coniueviiti, eadem Te etiam aliquando comitentur infe- riores.
Cap. IV.
De
EPISTOUS EUCHA-
RISTICIS.
HAdtenus detinuerunt nos De- dicatoriae , nunc ad Eucharifti- cas ordine fic ferente progredimur. Appellatas autem eas fic colligas ob defiderium referends gratiae pro ac- ceptis beneficiis flagrantiffimum. A- lias quatuor Epiftolarum Eucharifti- carum aifignatas novimus partes , quarum I.teitificationem animi grati ac fignificationem tetitiae volupta- tisqueindeperceptxfiftat. II. Ipiam

2i6 JirsTi GerhardiRinckii
gratiarum actionem contineat. 111. accepti beneficii amplificationem compleclatur. IV. Grati animi pol- licitatione, aut voti pro incolumitate Regis ac Principis, magnique cu- jusdaPatroni infinuationem repraefen- tet. Qupd itaque bene vortat! en BenevoleLector animum gratum Re« giPrincipi, aliisque Mecoenatibus Tuis intempore approbaredifce. Sic aliquando eo majorem ob gratx mentis tefferam acceptifllmam re« portabis hiudem. Interea. ne in ali- ena omnia iviffe videamur, primo \o- co ponemus Majoru Gentium DEOS terreftres; Deinde etiam Patronos amicosque noftros non infalutatos dimittemus. Adfpiret modo cona- tibus nofter rcther Divinumque Nu- men, in cujus nomine primamnunc capitis hujus quarti Epiftolam cumreliquis aliis delme- amus.
«f
EPI--

PfcAXIS EPlSTOLlCA, »17
EPISTOtA EUCHARISTICA %
AdRegem*-
AugufliJJime Rex, Dn. Qemen-
Uam vere ac pulchre in Te
Vjr quadret, Potentiflime Rex , au- reum illud ac celebratiflimum Titi Vefpafianidic~tum,quum nempe fu- per ccenam ex generofiflimo recor- daretur zelo, fe diem illum perdidiflc , quo nemine ex agnata liberalitate iri cultum amoremque fui provocaflet ; illud profeclo nemo melius de Tc pronunciaverit, quam minimus Ma- jeftatis Tus fervus. Adeo excelfum in confcientia Tua tenerrima exftru- ftum manet theatrum,ut etia diem il- lumTibi periifle credas, quo nonbe- neficentix Tus radiis tot innumeros, quafi ignea flarha correptus,beaveris. Et quoniam ego etiam tanquam in- fimus Majeftatis Tux adorator cle« mentiflimos benignitatis Tua? rivos nunquam erga me vidi claufos, ingra- tiflimus merito fim, fi animu tot Re ■
tijjime.
£U8

31$ Jusn GerhardiRinckii
giisbencficiis jamtumobrutum Tibi 'fionobfervantilTima faitim probe ra- tione. Optarem cquidem, ut pro- fundilfimos mentis meae finus Maje- ftati Tuae pandere liceret, utexpan- fam in cordemcodevotifiimotabula eminus adfpicere detur. Aft quum ingratiflimi tefleram nihil aliud hac vice advocare poflim , quam quod gratiis Majeftati Tux agcndis verba meritis maximis paria me deficiant. Idcirco in bonam fpem erigor, fore, ut etiam ingenux confellioni mex lo- cum reliclurus fis cequiifimum. Ego faneperomnem aetatcm Id aj&rri , ut ingentia illa beneficia, quibus orna- ttimememini, non profuriiiTe 3 non perdidiife, fed apud gratum, fi ugi ac memorem hominem rcapie coliocaf- fefentias. Qua fpe lastus, hic vice finio, & Te fortilfimo Angelorum exercituiex antiqua pietatis formula fubmifle comendo DEUS Majefiatj Tujz eos largiatur exitus > quos me« retur quosque optat, nempe fortunatiflimos.

PaAXrs EPlSTOtlCA.
EPiSTOLA EUCjHAlU- STICA II
AdRegem.
DEmofthenesGracorumeloquen" tiffimus apud Philippum Rege s Amynts Filium verba faclurus, in ip- foftatim orationis fus limineftupe- faclus obmutuit > 'Majeftate forfan tanti Herois perterritus. Quid non mihi obtigifTe arbitraberis> Augu- ftiffime llex, poftquam calamu arri- pui ? Certe nifi placidifiima benefl- ciorumTuorum morum faciiitasmi- hi calcar addidtiTet, nunqua tentaffem vadumhoc ingredi; Adeo perterri- tus fteti in adoranda regafiTuapur- pura. Interea. dum tantorum bene- ficiorum , quibus pudorem meum oneratum reeordqr', mernor adhuc vivo, qui opftum -.-.Iker, cjuin rudi hacfcriptidne apu&T.e ftac vice"fub- miffe defungar.* Accipe itaque, Po- tentjfijme Rexprimam hanc gra- tiflini£ : mentis penfioaern, nec alio nonfine ca.m .-\_teitte, «; quam.pro te- ftirnoniiQ obiequiofiffu^ivoluntat k.
K Z Opta-

420 JUSTI GER.ftAR.Dl RWCKH
Optaremequidem ut aliomodohu- millimum meum obfequiumdemon- ftrare fufficerem. Aftquuminmanu meanullum aliudmunus fit pofitum> quam addi&iffimi animi votu ingc- minaffe. Idcircoincertiffimam fpera ereclusmihi perfuadeo , fore,utpri- ma hscce tentamenta Academica non aliam forte fint expertura, quam certiffimi augurii approbationem de« fideratiffima.Quo in voto finio, &ut DivinumNumenMajeftatiTux , ut- potc qusmeritis maximis propitiam (ibi jam tum reddidit xternitatem, fe« ros Neftoris annos largiffime Conce« dat, ex animo opto voveoque.
EPISTOLA EUCHARI' STICA III,
Ad Principem,
Strenijjime Princeps, Dn. Cleme*- tijjime.
EA meritorum Tuorum, Serenis- fjme Princeps, inmente mea ad- huc viget magnitudo , ut non fine rubore tot ingentia beueficia, qui->
bus

__ PRAXtS EPiSTOLICA. 221
bus me Tibi humillime obfervantiffi- meque devinctum agnofco, adfpice- re fufficiam. Adeo vivus ardensque jlluftrium benefactorum Tuorum fplendor eruditiffimorum quorum- cunqueperftringit oculos , ut etiam impares fe videant iis pro dignitate exprimendis. Quanquamego infe- lix feliciorem me non prsdicaremj quam fi modo laboriofiffimi Apellis < penicillus mihi concederetur, tit in magna tabelli' devotiffimx mentis mcx teftificatione depingere liceret a tunc reapfeexperireris.Kfaxime He- ros , quantis fudoribus conatura hunc mcum perfecerirru Aft ad fa» cilitatem Tuam r Clementiffime Princeps, provoco, inqua cum certa venix fpem mihi pollicear, non du- bitabo, quin gratiffimx mentis loca primas hafce induftris mex hneas placidiffimo vultu fis adfpeclurus* Ego interea id agam utpro annua fhV* pe , quam ftudiis meis clementisfi~ mc iteril adfignafti,foecundiffimosTi- bi, Patrioe atque Ecclefijc aliquando offerre poffim fruclus' Sed ne in- K 3 com-j

222 JUSTiGERHARDi RlNCKn
corhoda publica, quibus omneTuum tempus confecratum cupis, peccem, holo hkc vice occupatiffimas Tuas horas longiore fermone morari. Finio itaque , & Te , Sereniffime Princeps, Divino Numini comenda- tum, ex animo valere , ac cuni Sc- ieniffima Conjuge gloriofe vivere exopto.
EPISTOLA EUCHARI- STiCA IV.
AdPrincipem.
MAgna: me obftringo audacia , Sereniffime Princeps , Domine Clementiffime, quOdinter totfervi- da obfequiorum certamina i quibus pii devotique cliehtes Principalem Tuam adorant purpura, ego pCregri- nus nuiic compaream. Quum e- nim ingens meritorurh Tuorum fplendor publica privataque alatprx- conia, devotiflimi Clientis eife exi- ftimavi, prafentiffimo hocce fpeci- hiinefavoreTuum humillime ambi- re.prsefertim quumindubitatu habe-
am

PR AXIS FriSTOliCA. 523
am quod fincerus hicce obfervan* tia: cultus jure maximo ad Te , 6 Adas Maxime, pertineat. Quxpro- inde Tua eft laus, felicitas atqueglo- ria, infractus inviclusque adhucper- fiftis, nec de generofo animi vigore quicquam remittis. Enim vero quum ob providam juftitix adminiitrati- one univerfus principatus felix fortu* natusque vivat , non poterat nort cordatus quisque tenerrima inde con-» cipere voluptatem. Interea dum obfequiofam hanc chartam ad pulvi* mr Tuum humillime depono , fuh- mifie fimul rogo, ut minimoTuoSei 1 - vo eam modo exhibeas gratiam , qu$ fubditos alias Tuos comple&i con-. fuevifti. Et quum Virtutes lux fplendidce perpetuum pofteritati ma- neant monumeiltu; hinc eo certiore fpeducor,fore, ampliflima illa Brip- cipalis Tuk Gratix atria etianl mi- hi imerenti patefa&um iri. Quae quamvis nulla alia ratione nifi devo- tilTimo calamo cultuque referare fuf. ficiam,aditum tamen ad eademmifoi non prsclufum putabo, fimodo con.
K 4 ftans

224 JtfSTl GERHARD! R iKCK» _
ftans ac perpetuus Virtutiim Tuanl admirator efle non defiera Accipe itaque (quse Tua eft clementia) Sere- niflime Princeps , tenerrimum hunc ingenii mei partum, nec Eide alium concede. locum , quam inter chartas Tuas minimum^Ego certe id agam,ut fifavoreTuo Principali non digniffr- mus, dignus tamen aliquo modo iiv veniar. Sedne curas Tuas, Sereniffime Princeps, quas tot negotiorum flu- 6hbus expofitas nemo non meminit, diutius remorer , finio hac vice, ex animo vovens, ut in triftiffima ill* imagine, qua Germania fuam nunc deplorat ruinam, feliciflimum omnis tonivideas complementum!
iniederit ergst litteras earundemque cukoresamor» idfi nullo alio argu-
men-
\

_ PRAXIS EPisTOUCA. 22j
mento demonffrare fafhxerem, hoc ipfo tamen , tanquam certiffimo e- vincere poffem , quod benignitatis Vefbrx rivos copiofiffime in me huc usque viderim derivatos. Qupm e- nim ruente Mufarum mearum ilatum lauto quodam ftipendio fulcire , & cum de his ipfis conclamatum plane videretur, me heneficiis Veftris de novo erigere. volueritis, opusprofe- clo divino favore digniffimum prx- fKtiftis. Utinam nunc aliqua faltim ratione gratum meum animu Vobis- declarare fufEcerem , tunc profe- clo nulla interpofita mora exfeque- rer gratiffimx memoris teftificatto- nem apertiffimarn. Aft quum ver* ba meritis Veftris imparia fentia, ma* lo potius filentio venerari ea, utpo- te qux majorem prs fe feruat ,cul- tum, quamut nimio verboram am- bitu eadem circumfcribaffi , ad qu& fane calamus meus omnino hebefcit £ Nullus dubitans , quin in comemo>- ratione meritorum Veflrorum fan- cliffima anpliffimiim Vobis gratiffi- m?J mentis conititutum recordemi- K.-$ su

126 JtfSTl GERHARDl RlNCKli
ni theatrum. Interea dum aliquo fal- tim officii genere Veftrae curx erant provocands , accipite hoc ipfum memorix Veftrs mancipatu pignus in teftcram humillimx mentis, & me, fi mereor ,' benevolentia ulteriori profequi pergite. Ego certe ( qux meaeitpietas) non ceflabo pro Ve- ftra totiusque patriae falute DEUM indefinenter folicitare, ut Vos- fervet> ac in tahto fortunx faftigio clemen* ter protegat. Quo in voto dcfmo, & Vos ipfos Divino Numini comen- datos , longiffimum vitsterminum fuperfuturos pro tanto bbiiitatii Zelo confido. - ' i 191
EPISTOLA EUCHARI- STICA VI.
Ad Sandiores Reipublf-
cx cujusdam Coiifiliarios.
DIu anceps hsefi, Magniflci Vin, auderemhe cum viliffimis hi- fce chartis in venerabileVeftrum pro- dire confpedum. Aft quum refera- tamihi cemerem viamad berieficeii-
&

pRAxis Efistolica. 2Zf
tix Veftrs facraria perveniendb nolui exoptatiffimam occafionem tanqua defes vi'or culpa mei praetermitte- re. Altenimirum confcientiV mea impreffa fedet beneficiorum Veftro- rum magnitudo. Et utinam ingenul hac imbecillique mea confelfione gratum animu Vobis omnibus reap- fe declarare fufiicere > tunc nemincm promtiorem paratioremque ipfo fa- €to atque opere deprehenderetis, Sed defeclum hunc compenfet me- moria meritis Vcftris addi&iffima. Interea dum aliquales faltim exfol- vends erant gratise pro arduis Ve- ftris mei caufa fufceptis curis; en fpecimem hocce juvenile ferena acci- pite fron^. Ego profeclS ftudio- meorum telamita femper ordinabo , ut non degener patrise meae civis ali- quandopoffimvideri. Sed quid ul- terius vovebo ? Finiam itaque, & ut ii femper permaneatis, qui nunquam non erga me imerentem extitiflis » nempeBenefaftores optimi iiquefcfc 1 *'. nevolentiffimi, fupplice ac devotl precormente.
K 6 EPi-
* — * —- —

»28 Justi Gerhardt RmcKH
EPISTOLA EUCHARI- TICA VII.
AdPatronum,cuiGratias
agimus pro variis accsptis
llontem illi periifle dixerim> qui
M. ad innumera illa, quibus ornatum me memini beneficia, uon prorfus obftupefcat. Tuenim>Patrone ma- xime, fponte Tua omnem amoris abundantia laudatiflimo Tuo exem- plo egregie haclenus mihi demon* ' flrafti. Qup nomme gratum Tibi offero animum,que publica etiam vo- cefemper profitebor coram eruditif- fimo orbe. Et, quidni lubentifli- meidfacerem, cum beftiajetiam fir» miflimam meritoru optiniorum fer- vent memoriam. Tu interea ( quae Tua eft bonitas) obligatiflimae mcn* tis mex teftilicationem boni confu- le, nec Tibi aliud quid de me per- fuade, quam quod ad obfequium &mne me femper promtum para- tumque fis deprehenfurus; nulli e- fiita ClientumTuorumunquam de-
beneficiis.
bita

Praxis EpIstolica. 229
bita veneratione aliquid fum concef* furus.
EPISTOIA EUCHARI- TICA VIII.
Ad Senatum Oppida-
nnm> cui gratias sgimus pro
auclo prorogatoque Sti- pendio.
VErbis vix defcribere poffum > In quantam Isetitiam lim datus , poftqua audivi, me fub cura ac tute- laVeftra ncvum ftipendium iterum facere pofie, Dum enim duriffimo neceiikatis telo me expofitum nove- ram, &praterea ftudia meafinedu- ce ullo oberrabant > Vos triftiffimam meam forte miferati, ceu fidera luci>- diffima egenti benevole obviam ivi- ftis, ac auxilii confiliique indigas Mufas meas fumtibus neceffariis fub- levaftis. Pro quorum oblatione be- nignifilma Vobis ornnibus ac fingu- lis gratias ago irhortales. Optarem equidem » ut verecundia Veflra ver- bis meis nullu hic poneret modum, K 7 tunc

»30 J USTI Cerhardi RtnckTi tunc utiorem forfan excurrendi cam- pumhabercm benignitatem Veftram depredicandi. Ne autem dulciiTi- mus fumtuum. Veftrorum fructus Vobispereat, provirili mea pofthac laborabo, ut ad defiderata maturita- tem ftudia mea deducere non inido- neus judicer. Servate modo mihi pe- rennantis favoris Veftri adminicula; ego contra non ceiTabodebitocuhu Veftra defideria iterum fubmiiTe ex- cipere» Interim valete ac clienti Ve- fbro favete.
Alia ejusdem commatis
argumenciq; Epiftola Eachari- flica,& quidem inor- dine IX.
QUamvis haud obfcuris indiciis mihi fedeat, quantis obfequiis me Vobis obftricTum agnofcam; no- lui tamen hanc ipfamafortunamihi oblatam occafionem feponere. Vos cnim tanquam propitium aliquodNib men nullo tempore non fum exper- tus, utpote fub quorum approbatione dexterrima tantam auxilii parterrt
per»

Pr.axis Epistolica. 231
perfenfi» ut ingratiilimus meritofim mortalium omnium, rfffl memori mente beneficam Veftram indolem maximis extollere prxconiis. Quum, enim me hominem pauperem ad ini- quiffimum fortunre ludibrium relin- quere nolueritis,xquumprorfus erat, ut venerabundo calamo animoque Veftra exofcularer benignitatem.Vos motio PatrixPatres' laudatiirimi per- gite Sacras fic adjutare Camcenas , tuncriullum dubium fupererit, quin in altera illa ccelefti vita xternu nun- quamq; finiendum pro meritisVeftris a&urialiquando fitis triumphum.
EPISTOLA EUCHARI- STICA X<
Ad Patronos,proStudio-
fo egeno eoncepta.
QUodMufis meis animam propea» gentibusliberali manu fubvenire volueritis, illum favore Veftrum pro eo ac debeo, obfervantiffimo meri* to exofculor cnltu. Optarem e- guidem ut ratioiiem aliquam inire
pof-

/
232 JUSTl GeRHARDi RlNCKlt
poffemdeclarandiVobis ,,quantis ob- feqiiiis.Nominibus: Vefrris obftri&us vivam.. Afrquumnuliam aliam fe- rnitam inorEciofoliocitinere calcarc valea, quam ii SupremumNumen m- defmenuer implorem, ut m gravifll- rnio gravifumaru rerum confiliis Vo» bis femper fit prsfto. Idcirco non dubito, quindebitis mediis obtenttir rus fim voti mei metam defideratiffi- mam. Faxit modo DEUS , ut qui nunc floretis in terra juftitia% Iucida aliquando fitis fidera mcceleftiDivi- ni Numinis regia magua. ■
EPISTOLA EUCHARI- STICA X L
AdPatronum privatum»
Uanta Ixtitia attentioneque Ie<
Vc^gerim, quae nuper admodum in Studiorum meorumfubfidium emo- lumentumque benevole excogitafti, vix quisquam credat. Pmerquam. cnim quod in Te imo omnis mea fpes nunquam non inciinata recubuerit; tam gratum tiamen fuit, quod gratu- larimihi hcc ipfo tempore pofiim de:
Fatrcv

pRAxis Epistolica» 233
Patrono tanto j utpote qui comodis meis ftrenue femper invigilavit, ni- hilque prstermifit, quod ad me or- nandum poliendumque omni ex parte facere poterat. Utinam nunc Tibi, Patrone honoratiffime , grati- tudinemeam ipfo fa£to atque opere majorem demonftrare non prohib^e- rer. Aft quum nullam Tuorum in me meritoru partem unquam fui af- fecutus, fpero tamen voluntatem officiofiffimamarquegratum pignus Tibifuturum, quam fiampullis fes- quipcdaiibusque verbis fidem meam. oppignorarem. Tuus enim fum , Tuo Tibi xre quaffitus. Quale do- num quum ^Efchines Socrati, tahf quam auditor pauper quondam obtu- liffet , vifus eft Alcibiadis ditiffimi munificentiam fuperaffe. Certe , quid pro prsfenti tempore prster gratum mcmoremque animum Tibi fiftere poffim, non reperio. Hunc itaque accipe purum, finceium ac iilibatum.Sed vototande obfignanda erat Epiftola mea. Finio itaque, & & ut favorem. Tuum, tanquam in-
•sfti-

234 J USTl GERHARJDl JllNCKfl
£ftimabi!e bonum mihi religiofe conlerves, obnixi rogo atque oro. EPISTOLA EUCH-iRI- STICA XII.
Quagratias agimus Viro
honoraco pro epuJis delicatis • colloquioque doito.
DExtro Hercule natos nos augu- raremur, fiapud Vos talimodo perpetuo vivere detur , quali nuper admodum apud Te degere contigit. Dumenim non tam coenam, quam ingeniofam coenavimus dbclrinam ; -quid mirum.quod menfam Tuam prs Regum Principumque dapibus non negligamus ? Interim ne ingrati viva- mus moriamurque ; en pignoris re- ligiofi loconoftrum recipe affeclum, titpotequi grati animi indicem reap- fe demonftrabit» Sedne Tea .deli^ catiflimis Mufarum epulis avocemus, interrumpimus hac vice fermonem noftrum, ferio optantes, ut DEU3 Te diu fofpitet, & ad feros usque Neftoris annqs florentem vigen« ; temque confervet. Vale.
EPI*

PRAXfS EflSTOLlCA. 2^<j
EPISTOLA EUCHARI- STiCA XIII/
Qua Filius morigerusDi-
vino Nufnini grarias agk, fibique de recuperata Parentis optimi fanitate fimul gratu- Jatur.
QUum debitrc gratire divino Nu« ^mini efTent agendce , quod raa- lum iftud, cui Te expofitum nove- ras, clementiilime iterumaverterit; mearum omnino erat partium pro ift« columitate Tua, VenerabilisDn. Pa- rens apud DEUM intercedere, eum- que rogare, ut viress Tuas ita firmet reficiatque, quo Antcco fimilimus poflis viderL Hunc enim ab Hercu- te proftratum, quoties terram ma- trem , fcecundiffimo finu Ixtam, at-
xiite ferunt. Hec felicitas ut etiam Te femper maneat, calidiifimis a Di- vina bonitate contendo precibus. Nec enim pro notiffimo filialis ob- fervantis amore igneo aliterpoffum, quam ut incolumitatem Tuam fbr-
fortiorem femper refurre-
titTi

5 3 6 Just» Gerharpi Rryc Rtt
tiflimo Angelorum exercitui religio- se corhendem. Tu enim is femper fui- fti, quipofttot collata in mebenefi- cia, poft tot fermones in falutem meaultrocitroque habitos,optimum providumque Parentern laudabili prorfus exemplo nunquam non re- pr^fentarti. Faxit modoDeus ,. ut conftans fitfanitas, Tibique exvoto eafemperfuppetat. Sic faluti ftudi- isque meis ad nullam maturitatem ha&enus perduclis, quam optime confultum arbitrabor.
Refponforia ad Euchari-
fticam Amici EpiftoJami
XJamvis multa fuppetant argu-
^menta, quare Te tanquam opti- mam cordis defideriique mei parte cenfere poflim ; nullum illuftrius ta- men perfpicere haclenus' potui , quam illud ipliim,qu6 reapfe demon- ftras, quantomei amore incenfus te- nearis. Qup nomins grata Tibi ef- fe officia mea. vehcmenter lsetcr: ne- ceffitudotamen,quxmihi tecum in-
ter.

PR.AX1S EPISTOUCA.
237
tcrcedit ,non permktit,ut gratiarum actione tam anxie defiderem.Te equi- dem, Amicorum lecliflime , minimS !atet, amicorum comunia effe omnia: Non igiturtam ego beneficium dedi quam accepi,poH:quamcomodis Tuis promovendis dignus aliquo modo iumjudicatus. Majorem certe fua- vkatem inde percepi, quani Tu for- fan ipfe. Interea non poffum, quin efflorefcentemamoris mei abundan- tia ex ea ratione Tibi ingenerem, quia certiffimum hunc affeclus inte* rioris ignem in lkteris Tuis depre- ■hendi. Tu mod6 perge in juvenili hocce vere pretiofiffimum tempus ka collocare , ut etiam exiguo ab- Jlinc tempore ckiffimam virtutis ac laudatiffimorum profecluum Tuorum videam meffem.
0 Ct
Cap. V.

,38 Justi Gerhardi Rinckii
Cap. V*
6a-r i.m 5 |KiK?je^|mm>?imft'
EPISTOUS LAUDA-
TORIIS.
Mlffis Euchariuacis pergimus nunc bonoomine adLaudato- rias. Laudamus riv.um potiilimum pcrfonas, Fadta ac Res. Hinc ad Genus Demonftrativum laudatorias Epi(to!as non immerito retuleris. Qyod itaque bene vortat, en primor* diumipiljm conftituimus, telamnq.7 flram ab Epiftola L ordientes. r
EPISTOLA LAUDATORIA I.
Qua laudarnus Juvenem,
cerapus fuumih Academica
palsftra benc collocan- tem.
Placuli loco agnofcerem, Ornatis- fime Juvenisjli fuperfederemde- bitis juffisq; laudibus Te comitari. Dum enim in politiori litteratura e-
gre-

Praxjs Epistolica. 239
gregiahactenus confecifti fpatia \ in- jurius merito fim , nifi diligentiam Tuam eo, qub par erat fludio , aliis Tui ordinisStudiofi.s imitandam p^o- ponerem. Et licet Mufie induftriam Tuam tarde remunerari pergant, rion dubito tamen,quin tarditat-m fummi excelforum prxmiorum gravitate ali- quundo fiitteompenfatifrce. Necenim DjrViho Nurnini meta eft ponenda,fed exfpcctanda hora ilJa amceniffima , quam dudum promeritce fpartce forfan adfignavltaethfer. Noli vero exiftima* re quafiprredicatione meaquidquam ad famam Tuam credam accedere * utpoir quam vigili ftudiojamdudum peperifri rnaximam , fed firmiffime: Tibi ncrfuade, me eum femper fuifTe, qui furna Te compleclatur benevo- lehtia, Tu modo indcfinenter perge optimos quosque Scriptores perlu- ftrare. Sic ibis aliquando ad edita Ia« boriofe doctrinxtempla,utpote quae legitimis mediis referata, porrigent Tibi tandem nunquam terminatu- ram, ledper omnes feculorum decur- fus pcrpecuo duraturam gloriam.
Re- f
«Jll - :

2^0 JUSTi GE8.HA.RDI RlNCKn
Refponforia Studiofi ad
laudacoriam pra;cedentem*
MAgna me afFectum putcs Ixti- cia > poftquaw amaatiffimas Tuas perlegi. Prxterquam enira quod vix meliores candidiflimi pe- ctoris Tui producere potuifles te- ftes; taiti gratu tamen acceptumque mihi fuit, quod comodam nactus fim occafftonem, affectum Tuum de no- vo exofculandi. Utinam modo fa. Vore erga meTuum reciproco amore demereri fufficerem , tunc neminem in fervando araicitis vinculo religio- fiorem deprehenderes. Aft quum tantimeriti gratia nulla alia nifi exo- ptatiflima Tibi Tuisque inferviendi promtitudine redimere valeam. Id- circo non dubitabo > quin in ami- ca qualiumcunque ofticiorum ob- latione lubentifiime fis acquietu- rus. Qupd vero applaufu Tuo ad nobiliffimam debits vigilisque indu- ftrise palmam me provocare non de- ititeris, illud officii genus pro vera infucatae amititise noltrje teflcrame.
titd

Praxis Epistolica. 241
rito agnofco. Me certe quod attinet. non committam,ut tam honorificum de me ipso conceptum judicium ullo modo poftpofuiffe videar. Tu modo ( qux Tua eft comitas) mihi favere porroperge,
EPISTOLA LAUDATO- RIA II.
Quae ad ParentemStudi-
oH cujusdam, magoa com laude
in litterario curriculo verfantis> eft diredla*
C~\Uumredimendi temporis gatia V^ad Parnaffum Altdorffinum pro- perarem, accidir forte fortuna, ut ob- viam fefe mihi daret Filius Tuus mo- rigerus, Hunc profecto non in cella cerevifiaria nummos fepelientem, fed optimarum artium cultui horasfuas confecrantem inveniebam. Exhac ipfare quantam ego ceperim volupta- tem» fcire potes etiam me tacente, fi modo amoris noftri nexum non im- minutum volueris. Etprofec~t6 du- bitoadhuc; utrum major gaudiiac- L ces*

ft42 J«sti Gerhardi Rinckm
ceffio ia generofis mentibus poffit cnafci, quam fi videant juventutem invirtutis honeftarumque aclionum curfu vigilantifiimam. Novimus quidem, quod tenellisingeniismul- ta agnata fint vitia. DeTuotamen Filio hoc ego fine veritatis injuria pronunciaverim , quod is prater modeftiam amabilem , fingularem probitatis diligentisque laudem prx le ferat. Non pofTum itaque, quin optimse moneta: Juvenem , quem Tuo, imo ipfius veritatis nominc ne- cefTe erat diligere, talem habeam, qualem eundem revera deprehen- debam. Et certe non mei folius, fed potius totius ProfefTbrii ordiniste- ftimonium hoc efie, firmiflime cre- das augurerisque. Noli proinde du* bitare, quinfrugi, modefti ac indu- ftrii Adolefcentis ofhxium re- ligiosa mente femper fit prxftiturus.
& &
m
C4>. VI.

Praxis Epistohca. 243
~ Caput. VI, EPISTOLIS OFFICIO-
SIS SIVE CONCIHA- TORIIS,
EPiftokConciliatoris funt>in qui- bus eorum benevolentiam atque favorem,qui ob ingenii dotes functi- onisque eminentiam in aucloritate magna funt conftituti, nobis parare ftudemus,modefte petentes,ut favore benevolentia atqucfperato Eorunde auxilio frui nobis liceat. Quatuor au- tem vulgo partesEpiftolarum ofllcio- farum dantur; nempe Exordtum>Pro* pojtto , Confrmatio , atque Conclufio. Exordium ita eftadornandu,utpm« nis inverecundis fufpicio dimovea- tur: indicabit igitur Epiftolographus autScriptionis caufas alaude ac fpe hu« manitatis petitas, autintermiffo Scri- ptionis rationes.pT-o^o/JVie petitu ipfu abfolvat.G-^/zVw^o caufas ad aman- du nos impulfivas habeat,petitas ab e- jus amore,benevolentia,laude doclri* L 3 ns

244 " J USTl GERHA Di .iVlNGKil
ns ac virtutum,tuV--A noftragratitu- dine. Conclujio conftabit aut recita- ta petitione, aut obfervantia:gratitu- dinisque pollicitatione. Sed pericu- lum jam faciamus in adornandis Epi- ftolisofficiofis. Prsludat itaque co* natibus noftris»
EPISTOLA OFFICIO- SA L
Ad Regem-
IS coronx Tuae, Potentiffime llex, eft fplendor, ea Sceptri Majeftas ld- q'ue fafcium diadema 3 ut nonpoffint non rubore fuffundi, qui tot invi£ta« rum Virtutum ornamenta fplendidis- fima obfervantiffimis adfpicere dig- nenturoculis. Mirum proinde, quod cgo tanquam infimus throni Tui ad- orator coram tremebunda facie Tu& comparere non prorfus pcrhorrefcam. Ut tamen ad purpuram Tuam magni- ficentiffimam aliqua faltim acceffio- nisfpes mihi fuperfit, hanc ipfamhu- millimi obfequii imagine ante pedes Tuos, eo, quo par eft pietatis obfer-
vatr

Praxis Epistolica. 24^
vantixque ciiltu deponere, fas omni- no putavi. Nec enim animofiore fi- duciapenicillum meum arriperepo- teram, quam fi illum exprimerem per Schemahoc devotiffimum. Refpicc itaque,6AuguftillimeRex,expretfum hoc obfervantix meae fimulachrum, nec aliud prodecantata potentixTuse gloria eidem decerneprxmium,quam RegiamTuam clementiam. Qup ex- cellentillimo bono advotum ditatus, fatis felicem fortunatumque me puta- bo. Sed ne ego ad tantx Gratix palati- um tanquam mendicus impudentifli- mus acceffifTe videanvoto obfigno e- piftolx mex paginam obfequiofifli- mam,&ut placidos ferenosque per omnem vitam Majeftas Tuanumeret dies , obfervantiflima humiliimaoj precor mente.
£PISTOLA OFFICIO- SA II.
Ad Principem,
IGnofce, Sereniffime Princeps,Dn. Clementiflime, Servo Tuo mini- mo, quod is ad gratix Tux templum L 2 non

34-6 Jtisn Gerhardi RlNCKtl
non alio argumento, quam quod fe modo infinuet, accedat. Quum enim ego fola virtutis admiratione duc~tus, utpote qux altifiimam in mente Tua erexitfedem, ad thronumTuum con- fngiam,noli tamen ( qux Tua eft cle- rnentia) inauditu eum aTe dimittere, qui nihilaliud ambit, quam principa- iemTuum favorem. Nec dubif&quin manfuetudinis .clementiaequcTux fo" res eo patentiores fim viiurus, c]uo minus patefactas eas novi ab iis, qui humillimo obfgquio easdem referare non didicerunt. Qui itaque genero- iiifimusTuus, Sereniifime Princeps, eft zelus.admitte quxfo adgloriofiili- mumbeneficentix Tux folium eum, qui auguftifiimx Tus clientela: fe niancipat totum.
EPISTOLA OFFICIOSA III,
Qua magni cujusdamVi-
ii favorern pararc nobis
ftudemus. QUod petitis meis benevolam au- rem porrigere, volucris, id ipfum
dex-

Praxts E$STOLICA. 2.47
dexteritatiTux,AmpliffimeVir,quam maxime fero acceptum. Nec enimr aliamunquam deTe conciperepotui fiduciam, quam exploratiffimam. Tu modb, qux Tuaeftbonitas ,pergeB. Parentis mei vices Jaubabili impoft- erum fupplere exemplo. Sic maxi- rmm bumaiis felicitatis partem mihi paitamjudicabo. Egointereapofrha- bitis rebus omnibus, id fedulo poft- hac agam, ut flagrantiffimum Tuum, Patrone Maxime ergame confervem favorem.Nulla enim vis mortis,nulla tyrannismeab amplexuTuo pruden- tiffimo unqua aveliet.Ssd dtiid ulteri- us volorDeusTe mihi diu iervet! Valc.
EPISTOLA OFFiCIOSAIV.
Qua snagni Viri favorem
demereri ftudemu*.
£ ^Uoties Dcmofthenem, Grxco- V*£rum Oratorum difertiffimum quondam Principem, ne qua? verba fibi forfan apud Philippum Regem exciderent incommoda, perterritum L4 ltetis-

248 JUSTI GERHARDi R lKCKt!
ftetiffe confpicio: non animo folum commoveor,fed &toto ferme cor- pore perhorrefco. Virum enim& fingulari vkfffyff}*, & multarumre- rum experientia confpicuum tam fo- licitum ad dicendi partes acceffifle, ingraviffimis graviffimorum Orato- rummonurnentiscum reperiam, e- gone Adolefcens ,tanti Viri pnefen- tiain ipfo ftatim litterarum mearum limine ftupefac~tus, jure meritoque non perhorrefcam ? Sed tamen ut ex operamea in contexendis litteris col- locata , maximam Te cepiffe volu- ptatem intelfexi, ut & ingenium me- uma Tepariterrequiri poffit& offi- cium,non committendum illudju- dicavi. Quare quod me litteris Tuis amantiflimis humaniflimisque bea- verisi maximasTibiut debeo, ago ha- beo<j'ue gratias. Ego fane iri eam cu- ram cogitationemq; toto incumbatn peclore, uttanciem aliquando amplif- fima beneficia non profudifle , non perdidiffe, fed apudgratum , memo- rem ac frugi adolefcentem eadem col- locaffe reapfe cognofcas. Na&us fum,
ut

Praxis Epistolica. 249
u t arbitror,uberrimam adTe fcriben- fli fegetem ac materiem, quam uti- nam ingeniolo meo T utut exiguo, pluribus verbis exomare poffim. Ta- men ne tempora Tua, gravioribus curis deftinata jdiutius remorer, ex- tremam manum his tandem impo« nendam exiftimavi. Benevolentiam vero Tuam,ceu maximam Studio- rum meorum fautricem adjutri- cemq; quomihi propriam conferves ac perpetuam ■> etiam atque etiam Te rogo. Hocceunicum fi adeptus fu- ero, immortalitatem (ut cum Comi- co loquar) mihi partam judicabo. Me fane quantum in me erit fitum (nec enim ultra poffum ut favore & amore Tuo fi non digniffimus, di- gnus tamen ahquo modo inveniar) diesque nodlesque manibusq'ue pe- dibusque operam fedulo datu- rum fcias. Vale,
®mm
L 5 EPI-

2^0 JUSTl GER.HARD1 RlNCKll
tLMSTOLA OFFICIOT SA V.
Qua quis fe apud PatrO-
num infinuare, ejusderoq;fa"
vorem ambire gaudet,
Unquam tam tremebunda meiv te in fcenatn prodire lbleo, quamnjubearVjros infumma digni- tatis faftigio conftitutos , rudi aliqua fcriptione compellare. Adco ingens veneratio ob prxclate gertorum glo- riam ac fplendorem in mente me* furgit ,ut, hifi aliquam favoris {cm- tillam jn peclore Tuo, Patrone Ma-« xime, mihi reliquam fciviifem, vix vadumhoc ingredi tentaifemJnterea» dumnulla aliafiniMecoenates noftros adillurtre humanitatis certamen pro* vocatos volumus,quam ut nobis mo^ do falutaribus fuis confiliis fuccur- rant.Hinc non affequor, quonam ob- fequiofo pietatis cultu Tibi volunta- tem meam ex voto oppjgnorare fuffi- ciam, utpote quam tot tantisque e- gregiis argumentis in amorem Tui il- lexirti, adeo ut non fim folvendo.
Sed

fRAXlS iLPiJTOI.lCA., Zfl
Sedtamen ne nihil omnino ad aram. Tuam attuluTevidear,en granum o- doriferi thuris offero, quo ipfo obfcr- vantiffimam offkiofiffimaraque me- . am mentempro innata Tibique pro- pria comitatis gloria benevole impo- fterumaeftimabis.
EPI5TOLA OFFICIO- SA VI.
Qua Studia noftra alicui
deferimns.
QUando nudius tertiu? amantilTi-' rax Tus ad me deferebantur, vix credas, quam gratx mihi esdem fuerint, quamq'ue accepta?. Jamdiu enimeft,quo redintegrandx veteris amicitis occafionc optavi, neque ta- menpropterlonginqua, qux nos ha- ctenus disjunxerunt mtervalla id fic fatis comode fieri potuit. Nunc aTe- met ex ParnaiTo Veftrofatisamanter provocatus , non litteris duntaxat, fed omni prafertim ofiiciorum get K.ere ut refpondeam , pari opc & opera pofthac laborabo. Etve-> lyn equidem ut defideriis Tuis in L 6 omni«
. itf- I — ■ -** - ~£T- —-*

5?S JUSTl GEKHARDi RlNCKii
omnibus fatisfacere potuiffem. Sed in pra?fenti nihil aliud pneftare li- cuit, quam ut Studium meum tan- quam certiffimum indubitati amoris indicium non alienum aTe videres. Te enim a primo ftatim amicitix noftra? exordio cognovi Virum bo- num officiique plenum. Nec me- diocie ad copuiandos animos no- flxosattulit vinculum unanimis con- fenfus , qui receflus mentis noftrne intimos italigavit, utex quo tem- pore diligere Te ccepi , neminem alium aftionum mearum comitem fociumq'ue defideraverim, quam Te unum. Neque enim ulla res in omni vita mihi ita erit propofita, quam utmodo perfpicias, me quotidie ar- £tius Te compleiti vehementiusque amoris defiderium in corde meo er- ga Te circumferre. Tu mcdo pri- ftinam benevolentia? Tux memo- r#fm non dele, fed certo Tibi per« iuade, neminem mihi effe cha- rioremTeund. Vale»
EPI-

Praxis Fpistolioa. 2^3
EPISTOLA OFFICIO- SA VII.
Qua Filius Parentis fui
favorem fibi conciliate rtudec.
NUlIum modeftiae filialisq'; obfer* vantis fenfum retinerem , nifi apud Te, VeneraV ilis Dn. Parens, ut- pote cujus fpiritu vivo,cujusq'j libera- litateuniceluftineor, omciosahacce Epiftola defungerer.Tu enim hic ipfe es , cui proxime Deum omnem feli- citatemanimicjuecultum debeo. Ta- ceohac vice alia innumera beneficia quibus me in huncusque diem pater- ne voluifti ornatum. Adeo ex be- nigniffimo Tuo affeclu folidiora feli- citatis meae incrementa quotidie ef- florefcunt, utnon immerito dignus fim , quem ima tellus dehifcat, nifi paternumTuum amorem debitopie- tatis cultu venerari ftudeam. Ne ita« cjue &Te tot curarum in falutem me- am ultro excogitatarum pceniteat; en.Genitor honoratiffime ; hanc ipfam filialis meae obfervantia: tefferan pla- L 7 ci-

2<4 JtfSTi GerhardtRinckiI
placiddbenevoloque adfpice vultu. Optarem equidem, ut majori fan&i- moni?c pignore fidem meam liberare fufficerem. Aft quum etiam Dii ter- refires in pia redtaque voluntate ve- Berantiiim honorem fuum collocent. Id u-o non dubicabo, quin obfervan- tiilimo hocce filiaiis obedientix fche- mate ulteriorem vereque paternum favoremTuum advotum usq$ iim de- meriturus. Interea vaie,&,b uiterius -merebor , amare perge oblervantifii- •mum Tuum Fihum,
EPISTOLA OFFICIO- SA VIII.
Qua Studiofus Profetfb-
rem pecicuc benevolarn iui
memoriamnon deponat.
Uod fimplici voto haftenus concluferam , id nunc iplis re^ rum argumentis clariffime demon- ftrabo. Dum enim inter totVirtur tumTuarum deprsdicatores me non miruinum huc ufque videras; non
pote-

Praxis Epistolica. 2^5-
poteram tamen veterem benefaclo- rum memoriamj tanquam ingratus difcipulus, tacite fepelire. Tuenim Clariffime Vir, adferia fapientia? ftu- dia promovenda auctor hortatorque Itufei nullo temporenon extitifti ma- ximus. Nec enim tam fennone quamvivo exemplo tot torpentia & igriavise veterno occupataingenia ad capeiTendam feiiciorum fruclmmi fementem pro fingulari docrrinx Tuxzeloinilammafti. Hinc fiebat, ut ego etiam ad fanctiffimam iiiam vers pietatis regulam atque legeni adiuefactus adoleicerem in laudatis- fimo laudatiffimarum rerum ftudio. ac ftadio. Certe quodnam Tibi pri- mum quodve iecundum offeram gra- tiffimae mentis pignus ac talentum, difiicilis mihi fedet xftimatio. Et hxc ipfacogitatio amorismei ignem adhuc hodie ita fuaviter nutrit, vit nulla aqua extingui poffit tantorum meritorum memoria. Interea dum animum mcum , virtutis ftudio in- cenfum > Tibi declarare debebam , nullo alio tamen pararid veterem \\-

2f6 Justi GerhardiRinckii
lum affe£lum in partes meas allicerc poteram , nifi officiosa hac Epiftola. Accipe itaque eandemtanquam debi- tam Virtuti Tux mercedem, nec ali- urh me puta,quam fmcerum unicum- que celebratiilimi Nominis Tui cul- torem xftimatoremque.
EPSTOLA OFFICIOi S A IX,
Qua litterarum noftra-
tum raricatern excufamu?, & fi» mul optimi Patroni favori nos infinuamus.
Llcet grave fit adolefcenti ,intera- pia,quod ajunt, adhuc verfanti, fcribere ad Virum omni eruditionis generepolitifiimum: tamen fi quod fcriberem, habuiffem, citiiisAmplitu- dini Tu32 obtemperandum,& promif- fum verbis ame initum, reapfe com- probandumexiftimaffem, Nullume nim inEam officium finernaximacul- pa pmerirepoffum,utpote in qua co. lenda patriam mihi conftitui fan&i-
tatem.

Praxis Epistolica. 2^7
tatem.Quare hoc ipfum graviffimum pietatis nomen quam dulce fanclxim- que mihi fit, Ei ut oftenderem, juftif- fimam conquerendi caufam prxfcin- deremjmeq; ipfum omninegligentia: fufpicione exfolverem , hoc quicquid eft Jitterarum ad Eam mittendum ju- dicavi. Quodfi igitur AmplitudoTua corpore fatis firmofit &vaiido adil- luftrem Spartam rite re&eque obeun- dam, efl fane quod vehementer gau- deam, maximamque ex illius falute percipiam voluptatem. De me verb fic exiftimet fibique perfuadeat ve- hementer velim, rationem non tam corporis, quarnanimimei me habere fumam, cujus curam omnes quidem, qui modo falem habent, reliclis re- bus omnibus amplectendam fuadent: tamen non poffum non confiteri, ma> ximum ad hanc viam ingrediendam, ' & ad ingreffam rite perfequendam pondus acceffiffe confilium Tuum prudentfaz ac fldelitatis pleniffimum. Hoccerte me aut aliter fentientem reprimere, aut dubitantem impelle- re deberet, ut Te fequerer unicum
uni-

2^8 Justi GERHARDi RlNCKii
unice faluti mex mirabiliter faven- j tem, totaq; mente de ornamentis ac commodis meisnunquam non cogi- tantem. Itaque quum nullum aliud fcribendi argumentum mihi relictum norim : hoc faJtim Amplitudini Tux fanftiflime promitto, me omnem o- peram , curam ac induftriam in eo ti- xurum locaturumque , ut & gravem adverfariam mihi conftitutam, tan- dem aliquando vincam,Tibi fidelis- fime fuadenti & ad bene de uberrimo fru6lu fperandum quafi fignum tol- lenti, fatisfaciam, mexque faluti ea, qua par eftride , bene profpiciam.
« - ; i
caput vi i
De
.EPISTOLIS COM-
MENDAT1TII3.
ADumbratis hactenus' tenui ftylo filoque Epiftolis Conciliatoriis, reclo pede nunc progredimur ad commendatitias. Vocantur autem commendatitu, quia iisalios lauda-
mus,

Praxis Fpistolica. 2^9
mus.&amore promotioneq'; dignos declaramus, Solent alias Epiftola- rum commendatitiarum quinq; con- ftijtui partes,quarum I. eft Exorliium, comendationem ipfam fecundum iocos Generis Demonftrativi conti- ness; vel fiftens gratiarum a£ti- onem; vel proferens excufationem interpellationis crebra aut intempe- ilivaa. II. pars eft Narratio > qux brc- viffimamillius rei, cujus gratia com- mendatio inftituta, comple6titur ex- pofitionem. IIL eft Propofitio, qux involvit partim petitionem, partim comendationem ipiam. IV. Pars eft Coafirmatio.Kx.c ut plurimu fumitur aPatroni noftri audtoritate, & in kt> teras earundemquc cultores propenfa voluntate, V. pars eft Conclu/io, & illa conftat aut animi grati & remunera- tionis pollicitatione, aut tiducia: ac fpei prsclarx de Amico concepts n- gnificatione,autcomendationis repe- titione. Interea ut etia Corhendatitiis noftris fua ftet integritas , nolumus kac vice incukare ea.qux protrita vul-

260 JUSTl GERHARDi RiKCKii
go habentur,fed prxfenti tempori nos accorhodabimus, ut eo major usus moderni laus atque gloria ad omnes elegantiorum litterarum cultores re- dundet. Stet itaque principe Ioco.
EPISTOLA COMMEN. DATITIA I.
Qua Pater Filium fuum
commendac Profeflori.
QUihafceTibi reddit,Ampliffime Vir> eft Filius meus natu minor. Dum enim de maturandis Ejus ftu- diis folicitam circumferebam curam, nefcio tamen quemnam amorem mi- hi ingenerarit Academia Veftra, ut- potequx exeo argumento felixfor- tunataque prsdicanda* quod peri- tum ProfefTorum ordinem repra:fen- tet. Et quum Tu etiam, Clariffime Vir , ex eorum numero fis, quifalu- tari docTrrina juventutem incautam inque vitia ceream erudire & ad de- fideratum illud doftrinai folidx fafti- gium, ad quod connitimur omnes,
pro-

Praxis Epistolica. 261
provehere foleant. Idcirco fiducii Tuce in mebenevolentis, utpote plu- rirais experimentis mihiperfpedtifli- mx excitatus,huncMeum favoriTuo, Clariffime Vir, fifto. lleclude itacjj ipfi una cum museo do&rinse Tus fo- res fontesque, ut ita in domumTu- am receptus, Te quotidie de arduis materiis diflerentem audireadmirari- que poffit. Ego certe ipso faflto atcjue opere,quicquidFilii mei caufa feceris, gratum femper demonftrabo ani- mum. Pluribus quidem Te,Ampliffi- meVir, rogarem,nifide promtitudi- neTua in promovendaStudiosa ju- ventute optime mihi conftaret Inter- ea vale , &mihi, fi fas eftpetiifie, in amore iterum refponde,
EPISTOLA COMMEN- DATITIA II.
Qua Juvcncm commen-
damus Patrono.
Nlfi tam humanus efles quam do- &us,maluiflem potius religioso
fiien*

26s Justi Ger hardi RlKC Ktf
filentio Nominis Tui reverentiarn teftari, quam hanc ipfam fcribendi provinciam in me iufcipere. Aft quum humanitas, facilitas ac con- fummata eruditio Tua optima qua?- quemihi polliceantur, non dubita- bo , quin pr&fentem Juvenem inter dcvotos ac glorix Tux confecratos Clientes lubcntiffime fis recepturus. Quiun enim is alieno tefte minime videatur egere , fed virtute fua unt- verfis fe probare poffit, ob eamq; ne- mini, qui modo Mufas amat, non fit gratiffirnus. Idcirco in certiffimam ipem erigor, fore, ut optimo Juve- ni, domefticum pietatis teftimonium fecum circumferenti, benevolcn- tix Tux fores ad votuni meum lu- bentiffime fis patefacliirus. Qux i- taque Tua eftlacilitas, patere quxC&j ut fxpe ad Te accedat, &, fi citra in- commodum Tuum fieri poteft, ope acconfiiio ftudia ejus juva, talemq; Te prxfta, ut fibi comrnendationcm meam maximopere profuiife reapfe fentiaf. Sed nolo conftans Tuum ftudium, quod optimis quibuscunq;
inge-

PRAXlS EPlSTOLlCA. 263
ingeniis in omni officiorum genere curnuJatiffime approbare confuevifti, ulterius laceflere. PotiusfiniojCLTe, Virmaxime, Divino Numini comen- datum,bene valere atqj falvere opto.
EPISTOLA COMMEN- DATITIA III.
Qua optimae indolis Ju~
venem commendamus Pa-
trono.
\jEfcio fane, quonam fato fiat,ut JL\ five apud Te, five hic fim, fem- per tamen Amplitudini Tua> mole- ftus effe cogar ; ita quidem, ut vel a- mico gratificari volenti, non poffit ejusmodi officium a laboreac fatiga- tione Amplitudinis Tua? effe fejun- clum. Recens ccrte hujus rei exem- plum fubminiftrat exfpectationis ma- ximse, & ob egregias animi dotes o- mnium favore digniffimus Juvenis N. N. qui poil feliciter emenfa ftudi- orum fpatia magna promotioni fuai' promittit incrementa, fi modoaditu
Tuo

264 Justi Gerha rdi Rikc k»
Tuo venerabili fruifibi liceat. Fre- tus itaque qualicunque commendati- one mea, benevolentiae Tux fores pulfat. Ego fane non dubito, quin iilumpro ea, qua polles dextentate, recepturus, & fi commode fieri pot- eft, auftoritate Tua> qux profecTio maxima eft, defiderium illius fis fub- levaturus, Me certe quod attinet. ea omnia, quae illi prxftiteris, eo loco habebo, ac fi mihi ipfi fint prxftita. Interea vale ac vive quam diutiffi- me, Faxit DEUS, ut femper excel- lens femperq; fuperior maneasBene- fadloribus aliis. Vale.
Alia ejusdem argumenti
Epiftola commendatitia, &
quidem in ordine IV.
QUem calide femper amavi, eum favoriTuo nunc fifto. Utinara prxfentem modo Juvenem , quem modeftum ac induftrium femper de- prehendi , tali comitari fufficerem encomio , quale virtutes ejusdem merentur. Multiplici enim doclrina
ac

PRAxrs EpistolicX 26?
acvirtute ipfe fe omnibus tam ar£te infinuavit, ut alieno tefte ac interpre* te minime videatur indigere. Interea tamen dum comendatitias meas fibi apudTe profuturas intelligebat,nolui excurrentem ad Te fineparariocom- meatuque certo dimittere. Tu vero, Amice honoratiffime, pro Tuapru- dentia effice, utin Juvenehocornan- do fjlus defudaffe, imo laurumDel- phicam reportaffe videaris. Aftnebe- nevolentix Tus diffidere exiftimer, calamum hic fifto,fi modo hoc prius adjecero,ut prsfentemhominem non alio loco habeas ac fi germanus meus fit Frater.
EPISTOLA COMMEN- DATITIAV.
Qua publicae commen-
dacionisargamentum exem-
plumq; exhibemus.
SI quisquameft inoptimorum Ju- venum corona lecliflima, cui ego judicii mei teftimonium lubentiffimc oifero,hicprofecl:6 elLquihafceTibi U ini

266 JUSTl GERHARDl RlNCKll
tradit litteras. Nonenim llli folum natura folers capax dedit ingenium, fed etiarn omnes lastiffima figna de futura ejus exiftimatione fuftulejrunt facillime j imo ipfe graviffimam fibi conftitutam adverfariam, & paratam inde incredibilem exfpectationem laetitiamque vicit generofiillme. Di- gnus profecto, qui eo loco habeatur, quovirtus a vere prudentibus folet seftimari. Quum verb prster alios Gymnafii .Vefitri Profeflbres & Te veraa eruditionis pietatiscjue fama inclaruifle cerneret, noluit finecom- mendatitiis meis coram Te compa- rere. Tantam enim fiduciam in ver- bis meis , ab omni faftu (ut nofti) ali- ents femper pofuit, ut omnia fe con- fecuturum arbitraretur, fimodomu- nitam fibi cerneret viam ad contu- bernium Tuum docliffimum. Teita- que , Clariffime Vir , pro amicitias noftne lege.. officiofe benevolecjue rogo, ut fi quid refidet amoriserga me Tui, prsfentem Juvenem ita re- cipias jiitquam humamTfimeaTere- ceptum fe intelligat. Ego vicifilm
omni-

PRAXrs EPISTOLICA. 267
omnibusmodis enitar, ut nec officii Te pceniteat, nec fruftum beneficii omnino nullum Te percepiffecon- queraris. Vale.
ExemplumEpiftolacCom.
mendacitia; pnblicnro jquoin
Academiis defungi pofliint Proceres.
Slftimus Tibi, Le6tor Benevole, prasfentem optims fpeiindolisq; Juvenem, N. N. Nec enim copiofo nimisq; omato fermonis genere no- bis efi opus; prafertim quum fimplex orationis veritatisq; candor omnem omninorefDuatambitum, Ne itaque & nos in fufpicionem hujus vitii in- cidamus, calamum noftrum ab omni multiloquentix apparatu temperabi- mus. Quartus jam agiturannus, ubi modo laudatus prsclari ingenii Ju«, venis in Studioforum noftrorum nu- merum cooptatus receptusque, lega- bus noftris Academicis fefe modeite fubjecit. Quam anxievero fupra no- minatus N.N, fibi commendata agno- Ivl 2 verit

268 JUSTl GERHADt RlNGKll
verit optimarum artium Studia, id nemini melius,quam nobis omnibus> divina humanaq; jura ferio heic pro- fitentibus, ha£tenus innotuit. Nos e- quidem, etfi illi non fumus, quorum caufa magnopere ej 9 res velis pro no- tiflima promtitudine Tua adjuvare, utpote qui confcii fumus mediocrita- tis noftra:. Sed tamen fi eo etiam for- taffis nomine mereri de eo paulo me- lius inducas in animum, id enitemur fedulo, ne qua occafio elabatur nobis viciflim gratiflcandi voluntati Tux, comodisqueTuis inferviendi. Interea vale,Lec"tor candide,ac feliciter age.
EPISTOLA COMMEN- DATJTJA VII.
Qua Re&or Scholaefoli-
citacur>uc Juvencm moribus pro-
batisindifciplinamfidemq; fuam recipiat.
QUanta dexteritate, in duftria ac fide concreditam Tibi juventu- temerudire>& ad defideratum illud faftigium, , $J quod contendimus
omncs,

Praxis Ep.stohca'. 269
omnes, provehere foleas, dudum ad nos.VirClariffime, eft allatum. Ma- gnaproindead Nominis Tui famam celebratiffimam acceffio fiet, fi Jtive- nem hunc in difciplinam fidemque Tuam receperis. Recipe ergo illum, & graviffimis laudatiffimisque Tuis cohortationibusmagis magisq'ue ac- cende>ut nuliam aliam nifi arduam virtutis viam indefinenter calcet. Hac ratione fiet, ut poftquam Te diffe> rente quotidieaudiverit,ad tampo* Iitum fpeculum mores fuos eo citius ac certius componere poffit, Eg<y quidem tanti beneficii lemper rae- mor vivam, nec Pater hujus Adole» fcentis, qui in magna apud nos vivit auiloritate» committet, ut fruftra la- boraffe videaris, fed potius ea omniav quxadreferendam gratiam necefla- ria funt * animo fuo comple&atur> reque ipfa dignum fe tanti meriti temficationi oftendetr Vale,
& &
C*
M f Refpon-

.•••; ■' •;; -\ v g .•...V ; V'' - - 1 ' ■: 7 *■" ■c<-■"■■■■ ■
I 3
k
lii
} j
I; I
Wl f
I
270 JUSTI GERHAR Dl RlNCKit
Rdponforiae ad Cora-
mendacuias, & quidem ex
iisdem I.
C"\Uamtenerrime mecum ipfo fim ,/gavifus,ex quo amantiffimsTuse prster ullam fpem exfpectationem- que meam mihi advolarunt, Vix quis- quamcredat. Praeterquam enim quod exactiTui judicii vix meliores produ- cere potunTes teftes, tam gratum ta- men fuit, quod ejusmodi vivum Ado- lefcentis exemplar inaciemproduxe- ris, de cujus egregiis profeftibus tam mihi quam Tibi ex animo gratulor. Scias itaque, me colloqio amceno ho- minc excepifle,nec aliam Tibi perfua- deas velim medemonftraturum erga optimum Juvenem mentem , quam quovis loco ac tempore officiofiiTi- mam. Si quidprxterea in me fuerit auxihi,fiquidconfilii , iliud in amo- rem ingenui hominis lubenttilime de- vovebo. Hofce namque Juvenes am- are foleo, qui in morum fandimonia & proiiciendi conatu fuas quaerunt delicia.s. Et quum etiam prseter alias
exi-

PRAXlS EPJ3T0L'CA.
271
eximias dotes, hafce in commendato, tanquam gemmas pretiofiifimas de- prehendam; expers profeclo omnis humanitatis eflem ,ni amantiiTimuni mihi peclus fincero affeclu exofcula• rer. Faciam itaque iilud pro amicitis noftra? nexu conftanter. Quod ut etiam Tu facias, propter indolemTu- anij omnium expeclatione benignio- rem, ne admoneri quidem debes. Yale.
Alia ejusdem argumenti
Epiftola refponforia I !•
ET fi quidem initio verecundantis more ambiguus hsrebarh > an re- fponforiam hanncemanibusTuis ex- hiberiliceret ; fretustamen fmgulari & omnibus jampridem noto lauda- toque erga me immerentem favore amoreque, nonpotui dimittere eX- hibitorem harum j quin comites fi- mul adderem, quas hic fpe£tat Cla- ritas Tua litteras. Quanquam enim officii mei elTe non nefciverim , re- fpondere multo citius amicilTimis M 4 iftis,

272 JustiGerhardiRtnckh
iftiS) quas e manibus optimi Juvenis nuper admodum accipere licebat, differendam tamen vel ex eo capite fcriptionem eenfui, quod non igno* rarem, difficuiter hujusmodi fafci- culos, qualem quidem hic mitto, transferri , nifi vicariaquadam amici cujusdam manu. Interea ut etiam hominem.. quem mihi nuper com- mendatum voluifti, non negligam, fcias velim , me fcedus amicitiarno- ftrse religiofiiTime femper cuftoditu- -rum, nec corhifTurum , ut optims indolis mentisque Juvenis conque- jratur, fe non benevolentiflime a me 'fuiffe complexum. Tux contraxqui- tatis erit, ut veterem illam totque e» gregiis documentis haclenus flrma- tam demonftratamque benevolen- tiam non folum retineas, fed ma- gnum etiam cumulum,fiquid adean- dem corroborandam addi poffe pu- tes, adjicias. Qupd ut ea, qua par cft dexteritate facias, per amicitiat noftrx facra reverenter obfer- vanterdj Terogo.
Atfa

_ Praxis Epistoiica.. 27 j
Alia ejusdem commatis
Epiftola tid commendatiriar»
refponforia III.
SExcentis votis eam fortunam norr femel optabam, ut amicitiam 110- ftram fub figillo perpetuae nunquarrr- que intermoriturae benevolentiar munitam, illibatam interruptamq'uc modo videre mihi contingeret. Et fane opinionem meam non fefellifti, dum adolefcentem jucundiffimo flo» re vernantem fidei meae concredidi- fti & quafi oppignorafti. Ingratus- proinde fim, niii de comodis orna- mentisque ejusdem cogitare feriam- quefufcipere curam gaudeam. Et quamvis amabile illud & ab ipfis Gra- tiis ambiendum peclus fufpenfa tan- tum marfu mihi comendaveris ,- o- ptatum tamen illius officii pretium reapfe experietur optimus JuveniSj. ac fi Tu ipfe prsfens effes Hos enim fuaviffirnos amicitiar fruclus non fo- Rwrr judico,. qubs inter nos ipfi per- cepimus, fed & eos, qui examiciti» aeftra ad ahos dimanarunt- Sed' ne M. 5; pto^

274 J USTI GER.HARDt RlNCKII
procurationes Tuas , quibus femper difhiclxis teneris, longiore fermonis ambitu remorer > calamum hic frM), & ut is femper maneas, qui ab initio fuifti, calamo hoc , tanquam inter- prete mentis mex officiofobenevole indico, Vale.
Caput. VliL
De
EPISTOLIS PETITO-
RIIS.
EPiftolas corrxmendatitias excipi- unt nijnc Petitorine. Quatuor ve- r6 partes in iisdem plerumq; occur- runt. I. Conciliamus nobis benevo- lentiam ejus, a quo aliqui(Jpetimus. Id vero bifariam folet fieri, vel a no- ftra perfona,vel ejus, quem rogamus. A noftra perfona benevolentiam parare nobis ftudemus, quando vir- tutes ejus, nempe fidem, liberalita- tem, benevolentiam ac humanita- tem depraedicamus. 11. Subneclimus inpetitoriis petitionem ipfam, qua;
pars

Praxis Epistolica^ 2*7?
pars propofitionisdiciconfueviu III. Argumcntis ab honefto, utili, necef- fario, facili, opportuno dedu£tis,per- fuademus. IV. Sequitur gratsmen- tis tcftificatio , qus abfolvi poteffc Studiorum officiorumque noftro- rum modefta declaratione , aut ex- cufatioue. Sed accedamus nunc ad petitorias, & lineamentis Difpofi- tionis qualiscunque du£tis integruni petitoriarumEpiftoIarum corpus for- memus , ut hoc pa£to in petendo non nimis impudentes videmur- In- terea gradum noftrum protollentes , primam adumbramus Epiftolam pe« titoriam, ex qua elucefcet quomo-' do gratum animum ergaRegem,Prin- cipem ac Patronos , quando ab iis affeclos nos fcimus beneficiis mi* ximis, declarare debeamus. Principe itaque loco ftet,
M 6 EPIi

276 Justi Gerhardi Rm cKtr EPISTOLA PETITOPJA I.
Ad Regem , a quo peti-
mus lubftdia ad Studia noftra eo
melius feliciusque continuanda
„ abfoivendaquer TotentiJJime Rex -> Domine Cle~ mentiffime,
DUm Ego ad munificentix Tux' pedes cum obfervantiffimo hoc- ce pietatis Schemate fupplex advol- vor; facioidnuliaaliafini, quamut felkior modo furgam, ac in neceffi- tatibus hifce, quibus nunc premor maxirnis, fortunx mtx faftigium in- veniam defideratiffimum. Novi cnim quod anxia petentium defide- ria benefico Tuo Genio auguftiffi- mum fternant theatrum ad fempiter* r\x glorias metam eo citius celerius- que perveniendi. Quod itaque Mu- fis meis animam prx maerore nimio ulterius ferme nontrahentibus,.falu» tare eveniat j en adTe,6 Potentiilime Rex, tanquam ad facram falutismese aram anchoramque fubmifse confu-
gio»

Praxis Epistolica. 277
gio. ScilicetRegias Tuas manus tan- quam divinos fontes univerfus pro- pemodum orbis lstiffimis intuetur cculis, dum easdem omnes boni tot miferiisexpanfas depraedicant acfub- miffo ofculo venerantur. Quid mi- rum igitur,fihac ipsaClementiaTua allec~tus,in illuftriffimum majeftatis Tu3£ confpeclum humillimo hocce Gratix ambiendx nunc prodeam pa- rario, Nimiru in benigniffimo Tuo, Potentiffime Rex, auxilio ac fufFra- gio fortuna mea hoc ipfo temporc unice volvitur. Refpice itaque eam Sereniffimo vultu ,. nec aliam eidem prodecantata humanitatis Tuae gio- ria decerne mercedem, quam Regi- am Tuam Mufas meas adjuvandi promtitudinem. Quod fi eam feriis votis in partes meas traxero, quovis triumphatore feliciorem me putabo. Nec enim aliterpoffum, quinme jam tum paratum fiftam, pro Majeftatis Tuae incolumitate ac falute ipfam meam ponere vitam.
EPI-

378 Justi GERHARDl RikCKH
EPISTOLA FETlTQRIA II.
AdPrincipem profumti-
bus in ftudia Academica benig-
niffime conferendis.
Serenijjime Vrinceps, Dn. Cle* mentijjime,
1S fan&imonia: Tux eft zelus , ea meriorum gloria , idq; cireumfpe- £tx prudentix faftigium, ut nemo fermefit, quiimparemfe non videat ad rite recleque effigiandam Virtu» tum Tuarum illuftriflimarum imagi- nem auguftiffimam. Adeo per uni- verfum habitabiiem orbem magnifi-
Cj
centiffimorum Tuorum benefacto- rum fplendor fe circumfcribit, ut in- fantes fe lubentiffime profiteantur, qui immenfum illud infinitorum me- ritorum mare exhaurire fatagant. Nec ego tamen in veteri sre adhuc vacillans erubeico, novum iterum a Te, Sereniffime Pnnceps, peterefti- pendium. Quum enim ftudia mea ad sam maturitatem nondum dedu-
x«f«n,

PRAXIS EPlSTOLlCA. 279
xerim , ad quam merito adfpirare debuiifent, abrumpere tameneadem ex defedlu fumtuum merito cogerer t n/fi in beneficentia Tua certiffimum mihi conftitutum fcirem auxilium. Succurre itaque iis ex generofiffimo Tuo zelo, & fuppetias ftudiis meis auxilii indigis gloriofiffime ferre non recufa. Ego profect.6 non ceffabo Divinum Numen indefinenter im- plorare, ut Te Patrias noftrs concuf- fs Patrem clementiflimum, viclis profligatisque hoftibus in facram pri- ltini honoris fedem mitiffime iterum reponat. Sic fiet, ut qui in ipfius mi- ferabilis exitii fcopulum impadtus nunc es,nihil Tibi impoftefum deef- fe poffit ad feiiciter adminiftrandam rem comunem; nec ego ceffabo tan- ii meriti gratiam fandtiffime memo- ria ac obfervantia religiofif- fime femper cele- brare.
. *
EPI*

280 Justi Gerhardi RiNCKu
EPISTOLA PETITORIA III.
Ad San&iores Principis
Confiliarioj»
Aquibus Studiofus petit
ftipendiam ac incerceffionem
pro eo apudPrincipem..
IS meritorum Veflrorum,MagnifIa ac NobilifiimiViri eft fplendor, ut magnitudinem eorum nemo mente fatis affequi t nedum pro dignitate exprimere fufliciat, Qux in eo etiam infigniter apparent, dum hortatibus Veftris & benigniffima comendatio- ne apud Sereniflimum Principem ac Dn- Dn. N.N". ftrenuos elegantiorum litterarum cultores juvare acprove- here inVeftris habetis curis ac deliciis. Qup certe favore fipluribus carendu fuiffet, non potuisfent ea felicitate cosptufn ftudiorum fuorum cursum emetiri, multo minus ad juftiffimam maturitate fuos deducere profe&us. Huc pertinet novum illud benignita- tis VefliK exemplum, quo Sereniffi-

PRA xIS FPlSTOIiCA. 281
mi Ptincipis Veftri heroicam volun- tatem piis monitis flexiftis ad erogaii' da Studiofis liberaliora ftipendia. Ag- nafcere & ego cogor indigere Mufas meas, fi cujusquam alterius, fubfidio '& adjumento, Earum enim ea proh dolor! eft conditio, ut de earundem immaturitate ex defeclu fumtuu con- queri cogar, utpote qui optimarum artium cuitui meas devovi cogitatio' nes, jam vero in medio ferme curfu ex inopia fubfiftere cogor. Quamobrem Vos> Magnifici ac Nobiliffimi Viri, ea qua par eft animi devotione fubmis- fe rogo,ut qui Mufarum indigentium commodis promovendis toti nati to- tique intentieftis,etiammihi lauda- bilem iftum affeclum impendere , & fuppetias ftudiis meis auxilii confi- hique indigis, benevole ferre pro pietateVeftra velitis. De me certe lpondeo , me nihil intermiffurum, quod ad meritorum Veftrorum memoriam perpetuo celebrandam facere poffit , omnemque operam , curam ac mduftriam in eo fixurum
loca-

282 JUSTI GERHARDl RlNCKll
locaturumque , ut ampliffima Sere- nilumi Principis mei beneficia non profudifTe , non perdidifTe, fed apud gratum , memoreac frugihomincm eadem reapfe collocafTe fentiatis. Quod fupereft, Deum Optimu Maxi - mum fupplex quaefo venerorque, ut omni benediclionis genere coelitus Vos cumulare, & actiones Veftras laudatiiiimas in Sereniflimi Principis ac totiuspatrix falute clementiflime dirigere velit.Itaexanimo vovet
MagnifrcentiarUm tftrarum
humillimus cbfequentiffimunfr cultor dienstfc.
Alia ejusdem argumenti
Epiftola pecicoria & quidem in
ordinel V. qua Studiofus Profeffores folicitat, decomendatione adSerenif- fimum Principem exaranda, pro ini- petrando aliquo ftudiorum fubfidio.
NUnquam profeclo aufus fuifTem, AmpliflimiClariffimiqj Viri, lit-
teris

PRAXfS Epistolica. 283
t^ris hifceinconditis in venerabilem Veftrum prodire confpeclum, nifi benignitas Veftra in juvandis pro- movendisque adoiefcentis conati- bus ukrome provocaret. Prsciertim vero erigit ine prxter publicam illam pulcherrimx xternumque manfurS hmx vocem , excellens Veftra & multis magnisque documentis cgre- gie parta aucloritas, quse etiam facit, ut Veftrum apud Sereniffimum Prin- cipem pro impetrando aliquo ftudi- orum meorum iubfidio ambiam in- terceffioncm. Optimisequidem ftu- diis, ut noftis , meas haCtenus devo- vi cogitationes , & nihil prius nihil- que antiquius mihi habendum duxi, quam ut illa ad defideratam modo proveherem maturitatem. Verum quia fperatam illammagni fumtuum. defeckis intercipere incipiunt, pro- indenondtibito,quinpro ipfo, quo polletis favote, itudia mea potenti Patrono, & hac quidem vice Cle- mentiffimo noftro Principidemeli- ore nota commendaturi, Ejusque Celfitudinis benignitatem mihi non
illu-

284 J USTl Gerhardi RiNCKli
illubentes fitis conciiiaturi; idque ut facere non defiftatis, reverentia quanta poffum maxima ,Vos omnes rogo. Neque eft quod verear ,inter- cerfionem Veflram irritis fuccefll- bus redituram, quum ea ipfa. qux fa- luti mex conducere auguror, non aliena' fint a Veftra dignitate. Quod fi huic petitionimex juftum relique- ritislocum, promitto, meomni co- natu id a£turum,ut aliquandoDeo, Ecclefia: ac proximo pro modulo meoutiliterqueam infervire & Vos comendationis Veftrx minime poe« nitere debeat. Sed ne vobis > o Ma- gni Viri,loquacitatemea ulteriusfim moleflus, finio hac vice, Deumque imortalem fupplex qu^fo veneror- que , ut animum Vobis iftum quo prodelfe omnibus gaudetis , propri- um perpetuumque faxit, qu6 ma- ximo poflitis efle emolumento mortalibus cun&is.
mm®
Epr-

Praxis Epistolica.
EPISTOLA PETITORIA V.
QuaStudiofus magni cu-
jusdam Viri favorem.acquc
■benevolentiampetit.
AUdacix reus Tibi forfan, fume Vir, videbor, dum haudvereor litteris hifce levi tenuique ftylo fcri- ptis, in venerandum Tuum prodire confpeftum, negotiaque, qusenun- quam non graviflima facile auguror, iftis jam interpelliwe. Quse meahaud vulgaris confidentia licet aliqua ex parte quidem excufanda veniat, nihil tamen magis dolet, quamquodpro meritis oflicio meo defungi non sque fit facultas quam voluntas.Et fane val- db erubefcerem, nifi Tua nunquam fa- tis laudata comitas,qua omnes littera» rum amantes complecleris, juftisfima prome fuggereret excufationem. In* terim tamen fatebor quod res eft. A- cuithoc meum fcribendi propofitum s & ad id plenis,quod ajunt,velis me in- ftigavit magnusTuus ergame imrae« lentem fayor, quemnon ita pridem
|Xlul->

2g6 JUSTi GERHADl RlNCKi!
multis magnisque documentis cor* roboratum deprehendi. Enimvero tum temporis omnia > qux ad me or- nandum promovendumque pertine- baat, ea Tu mihi,Virmaxime,{ingu- la ,placidaacbenevola, imopaterna prope dixerim, comonftrafti mente. Utinam nunc pro infigni illo benefi- cio, imo quod beneficio omni longe majus aeftimo, aliquid reponere fuffi- cerem. Verum nihil in me tanto merito dignum reperio,quum ne gra* tias quide debitas Tibi perfolvere par fim. Interea tamen ut levidenfe fal* tim a meTibi oblatum videas pignus; en ingenuam hanc paupertatis mea: confeffionern benevole accipe. Ego certe per omnem vitam nihil aliud tam ferio exoptabo, quam ut bene- volentiam modo Tuam propriara perpetuamque confervare digneris cultori clientique Tuo ad- di&ifiimo.
wm
sy®
$
m :

I PRAXIS EPiSTOLiCA. 287
Epiftolae petitoriaeExem.
plum VI. quo Scudiofus egenus
defungi poteft apud Oppidanum , ut necelfarios nimirum ad ftudia felici- ter continuanda benevole impofte- rum liiggerat. fumtus.
NOn infcite ille, qui Magiftratum facra contulerit anchora:. Ad hancenim fsvientibus maris procel- lofi tempeftatibus accurrunt nautx : /Eque ad magiftratum difficillimis hifce temporibuscives. Civis & e- go fum Vefter, Quare & mihi, 6 Dii Patrii, fuccurrite, & ex genero- fopietatis Veftrce Zelo non corhitti- te, ur ego honefte cceptam ftudi- orum telam iterum relinquere cogar. Natus fum, utnoftis, parentibus qui- dem honeitis > aft pauperibus tamen, qui, tantum abeft ut vi£tum domi i- pfimethabean:, ut potiiis adftudia feliciter inchoanda, continuanda , ,ac feliciilime tandem abfolvenda ' fumtus neceifarios mihi fuppeditare prorfus prohibeantur. Quid facieiv dum hicmihierit ? Numforfanani-
mum

2 88 JttSTl' GeRHARDi RxNCKn
mum abjiciam 8c ad viliffima qusque meprojiciam? Hocprofectoquomi- nus faciam, humanitas Veftra, tot e- gregiis argumentis hactenus proba- ta, difluadet. Agite igitur, 6 Atlantes prudentiffimi benigniffimique, an- chora & hic mihi fitis, & me fub gra- viffimo paupertatis onere miferrims gementem, placidiffima beiaevolen- tix Veftra aura fublevate. A dignis certe dignumpeto. Vos eftis ma- giftratus patrius. At , quid Magi- ftratum magis decet > quam Mufa- rum cultoribus religiose providere j eorundemq; ftudiislaudebiliter fup- petilas ferre. Succurrite itaqueobe- nigniflimi Mufarum afflictarum Pa- troni ac nutritores munificentiffimi paupertati meas, atque ftipendium aliquod benevolentiffime mihi adfi- gnate. Certe quicquidin me coJIo- catum erit beneficii, id omne abunde ad Vos iterum redibit. Quin potius Sponforem pro me interpono ipfum. Deum, qui etiam frigidas aqux hau-* ftum dignis exhibitum,non inanem dimittet,fed compenfabit eundem

PRAXIS FPiSTOLlCA.
largiTime. Cujus fortiffimx tutelae Vos omnes ac fingulos fincere reli- giofecj; comendo , nunquam comif- furus, ut Ampliffimorum Nominum Veftrorum obfervantiam, utpote al- tiflimis mentis mex fibris repofitam alius quisquam ipfa mors mihi aufe- rat. Valete, & tam publicas quam privatas res multorum mortalium meique bono quam feliciffime fem- per gerite. Iterum yalete.
EPISTOLA PETITORIA VIL
QuaStudiofusPatroni fui
flvorem peticambuqae.
DIu anceps hxfi, Magne Vir, nuni incomtis hifce tempora Tua, ut- pote qux nunquam otiofa fcio augu- rorque, morari audeam. Vicittamen verecundiam meam eruditiffimum Tuum pe6tus,quod audaxhoc meum facinus facillime, uti fpero ac confi-* do, excufabit. Quid enim, quxfo majori abominationi expofitum ef- fet, quam nullo confilio,nulloquePa- tronorum favore frui. Quam labera N quum

290 JUSTl GerhardiRinckw
quumVirtus in facundiffimoTuo pe- ciore prorfus delerit, lmpetu ego ce- pi, & cujusnomen absque trepidatio- ne ufurpare jlhtea non licebat, ejus. fores nunc pulfandas ftatur fincero- hoc addicTiifima: mentis voto; Qux Tua igitur, Patrone Maxime, eft glo- ria; en ftudia meafavori Tuofincere impOfterum comendata habe. Nec e- nim alia de me concipias velim opini- onem, quam quod obfervantia ac fide amore affecTumque Tuum promere - ri nuilam ex defidia quadam ortanv prietermilfurus fim occafionem. Vale; &c amare illum perge, qui fe Amplif» fimoNomini Tuototum obftrictuni devinclumque profitetur..
EPISTOLA PETITORIA Vlll
Qulde officio Scholafti-
co iVtegiftracum folicitac Scu-
diofus.
Nlfi de placidiffimis moribusVe- ftris mihi conftitiflet , hanc ad Vos fcribendi provinciam non de- ftmfififem, Aft quum publica famse
v.ox

_ PftAxis EpisToiiCA 291
vox eos Vos velit, qui erga neminem inorofi fint: Hinceocertiore fpe du» £tus litteras hafce obfervantis in Vosmece teftes efle volui. Erumpat proindc ignis ifte , quem intra prae- Gordiamea diu fovi, nec alium< Vo>- " bis demonftret calore, quam intenfif- fimum. Interea dum votum me- um , cui rne dudum mancipave<- ra, Vobis exfoivendum erat; enillud. e6 aeftimate Joco r quafiabinduftno- homfnefit profectum. Probe enim. fine dubio impreffum Vobis fedet: tam alte infliclum vulnus , quod' Schola Veftra in amiflb Redlore o- ptimo triftiffima facie adhuc hodie oftendit. -Quu vero cathedra-Schola^ ftica nemini adhuc, ficutaudio, fit. decreta } en pro bcnevolo- <srga me irherentem affe<5tu eam niihi qurefo< defignate. Ego fane in eo ero totus,, utpulcherrimam iftamfamam , qux alias afldepietatequeconfpicuis pro 1 - ficifcitnr ingeniis, laudabili exemplo,, ipfisque rerum argumentisreapfede-- monltrafle videar.. Faxit Deusut: cdam, quam orficllis, detexaiis Mv- N 2, aWfe-

292 Justi Gerhardi Rincku_
ciffime , & maxima fummis Veftris in remlitterariam meritis laude fru- amini quam diutiffime.
EPISTOLA PETITORIA IX.
Qua Studiofus aParente
rogat peconiam.
DUm fumtuum meorum neceffi- tas Tibi, Venerabilis Dn. Pa- rens, erat probanda, qui poteram aliter , quin filialis obfervantix me- mor, neceflariohocofficio apud Te fubmifledefungerer. Probeenim ad- hucfine dubio nofti, quam importu- ni ut plurimum in Academiis debito- rum neceflariorum degant exa6to- res, adeo ut nifi ftato tempore quis exfolvat, ftatimfidesj dexteritas & honor optimi interdum hominis pe- riciitentur. Acceditquodfutor far* torque > omnesqueferme cives alii,' quorum ope ac opera carere nequi- mus , provocandi fint pecunia ma« gna, Et quum ego etiam hoc ipfo temporecerta pecunix iuma indige- am, noliqusfo, Genitorkonoratif-
firae.

Praxis Epistolica. 29 ?
fime, comittere, ut ex diuturnamora nomini meo labes aliqua adfpergatur, fed potius ad delendum ces alienum centum thaleros prima data occafio- ne mihi transmitte. Hoc enim pa- clo in mufeo ac platea liber elfe po- tero ab incurforibus iftis afperrimis , utpote qui nihil aliudhadlenus didi- cere, quam mftar furibundorum ho- minum grafTari, &ad exjgendas pe- cunias exaclionibus fuis fubrnfticis Studiofos compellere. Sed noio de paterno Tuo auxilio amplius dubita- re. Finio itaque & maximis preci- bus abs Te contendo, ut non alio lo- co me habeas , quam qui filiali ob« fequio Tuam femper expleat volun- tateni. Hanc vero qui meliorera* tione in partes meas vocarepotero, quam fi tempus optimarum artium cultui confecratum, non inanibus nugis transmififTe j fed potiusfaluta- „ taribus meditationibus devovif- fevidear- Vale.
&
0
N ) For-

294 J Usl V GEflHARDj RlNCKU
Formula petendi genera-
lis ad Faacorem X.
Ultis jarn tum ante beneficiis
JLVJ.finum meum implevifti : nec •ego tamen adhuc defifto delideriu me- um d.e novo Tibi iterum expone- *e. Nofti enim vitx mex conditi- iOnem miferrimam. Quapropter et> jam atque etiam peto , ut caufam illam, quamalias fafis cognita habes., iavore ulteriori profequi digneris. | } rsftiteris mihi certe hoc nominc rem longe gratiffimam. Ego contra sjon ceffobo Divinum Numen arden- filfimis folicitare precibus, ut omnia, «quxcunque inme contuleris, largif- iima manuTibi iterum refundat.U.ti- .nam modo Snca.m\h[ CvaiyXuTj^h ^SKetlt ^iuam, ut,qua veneratione .acpietate Te colam,devotiffimo ca- lamo animoqueTibi poffim .fignifi- care. Sed ne patientia Tua ulterius abufus videar, vale. Deus Tibi
Con*
%

Praxis Fpjstohca..____ 29?
/tf mereris Perpetuoj. ratum, queddedi$ t effe velit'
Shnilis petendi formula
Facronum, &c quidem in or>
is nonTantura ad illuflrehoc huma- nitatis certaracn me provocat > fedl etiam viam mihi munit adpetitione novam. Tibi enim , Patrone opti* me, falus mea fuprema femper lex fuit Perge ita, 6 feculi noitri Neftor maxime, in hac duriffima, quanunc premor neceffitate , mihi femper pradto effie.Sic Te tanqua Numen aii- quod falutare cum aliis multis Vir- tuti Tux addi&is ingeniis ve- nerari non prohibe- bor.
dine X L $r Tuus femper florens con- fique ergamefuit afTc£tus ,
m&
$
N 4
Rc-

296 JUSTl GERHARDi RjNCKll
Refponforiae ad Petito-
rias & quid.m I.
A Ccepi petitorias Tuas. Opta- /lrem equidem, ut propenfifii- imim meum erga Te afFeclum fortu- na non deltitueret, utpote quam in amicorum meorum defideriis moro- fiorem fope ; quam par erat, fum expertus. Interea tamen ut ftipen- dium illud, de quo mentionem inje- cifti , quantocyus obtineas , omni nifu pofthac laborabo. Hoc enim pa£lo reapfe experieris, Te non fru- ftra in officiis meis fiduciam collo- caiTe. Tumodoperge nobiliffimam illam pietatis virtutisque orbitam laudabiliter impofterum calcare. Sic propitium Numen in omnibus acti- onibus Tuis copiofiffime femper perfentifces.
m®m > 1
Re-

Praxis Epistolica. 297
Refponforia ProfefToris
ad peticoriam Parencis II.
Qua de profe&ibus Filii
& honoris gradu obtinendo fuarn
profert mentem Philofophise
Uanquam nullus dubitaverim,
quin nupera mea? vel folo illo 5 quod pr?e feferebant argumento, fe Tibi fatis eflent commendatura?; ju- cundum tamen quam maxime idfuit cognofcere ex dato ad me eoque hu- maniflimorefponfo. Si quid igitur infalutemfiliiTui me unquam con- ferre memini, hoc duplo pofthac, ubi fieri poterit, augebo; non nefci- us, prxcipuam faltim gaudii accef- fionem tum toti fpe&atiflimaefami- liae, tum Tibi praefertim,Vir Amplif- fime,fieri. Amare,nimirum paren- tes liberos, tanquam ex fe aliquid, di- cente Philofopho ,quimirumigitur, quod ex eorundem prazclaris conati- bus teneriorem quoque, im6& pu- riorem concipiant voluptatem. Non
Do£tor.
N 5
pof-

298 Jus ti Gerhardi Rinckii
poffum tamen non laudare , quod "tam prudenter affectum paternum cum fingulari curaac folicitudine vel eontemperas, vel ilkiftras, idquod exhoc foio coiiigereiicet, quodFi- lius fuper ambiendo impetrandoque Candidati titulo venia poituiaret, Tu annuere quidem, quin & majora honorum infignia > quibus ipfum ornari malles proponere , dubitaie tamen & ex me primum quxrere cceperis: fitne Ide ea imbutus do6tri« na, iisque ingenii dotibus inftruclus, ut honorem dtgnc confequi atque fueri iiTjpofteru pro dignitate queat ? Quod ipfum affirmare licet arduum videatur, quia tamen de homine optimo id teftari tuto & facile pof- fum, ih quod Collegium noftrum jam femel confenfit; en calculum me - um de novo. Nolim afferto meo, vei quicquam detrahere ipfius modeftia?, qua: utique non patietur , ut omnin6 confurhats eruditionis gloriam ad huc ufurpet. Salva intcrim fide, Ti- bi, Vir Fautorque maxime , perfua- ^Jeo, fic fatis cum inftru&um sffe ap-
paratu

PRAXlS EPlSTOLlCA'. 301
paratu illo , qualis a Candidato Phi- lofophis requiri debet ac poteft Ne- que toliatio honorum ad alium fine eft dirigenda f quahominibus in ma- joribus jam conftitutis, ad majora & ipfam iblidioris perfe&ionis arceni aditus praeparetur. Tu mod6> Ve- nerabilis Senex , vide, ut fpe6tator fias pramii a filio reportandi. $ed & finis fcribendi eft faciendus, Deo igitur Te corhendatu, exanimofal- vere ac valere jubeo.
Refponforia Amici ad
peticoriam tamiliaris III.
AFfeclum meum, quem Tibi x- terniim facrum effe volo, non poffum quin vivo demonftrem ex- emplo. Tua enim elegantifiima vir- tus rara cum do&rina conjun&a in- vitatme, ut exilibushifce lineisoc- cupatiffimas Tuas horas morari au- deam. Interea injucundum mihi fuit auditu, poftquam ex litteris Tuis cognovi, dira ac dura Te hoc ipfo tempore premi fortunnj novercantis yiolentia. Tu vero pro notiffim^ N 6 dex-"

300 JUsTi Gerhard? RlK CKir
dexteritatis Tux gloria non ftatim reftim aptabis collo, licet res Tuas ad reftinv redaftas videas. Animo potius fis Achilleo , hec aliam de ftu- diis officiisque meis fufcipias velim cogitationem, quam optumam fru- cluofitfimamque. Vale.
Refponforia Epiftola ad
pecitoriamamici IV.
Qua quis de amicitiae
confervacione folicicac alce-
rum.
EGregia fane excellensque Darii vox eft, qua amicum cautum be-
nevolumque K,hf*druv ttxvTuv et\ai Tifiium^t» falutat. Nec profe£to affer- tumhocfine pondere recedit. Dum enim ccelefte Numen mentes noftras fancliffimo fcedere conpulavit; Inju- rii certe erga humanam coditionem fimus, nifi adamantinu hocce amici* tiae femel ftabilitaj vinculum interru* pta ferie fervemus inviolabile. Quje ita que amoris noftri debet efTe inte-
gri-

Praxis Epistolica. 301
gritas, omnem curaminduftriamque impofterum adhibeamus, ne trifti- tis infperatx nubecuJanofrra iterum dividat corda Ego certe in eo ero totus, ut animus gratiflcandi Tibi nunquam defit. Tu modo vide, ne- iniquus adverfus me deprehendaris. Quo in voto defmo, & ut hoc Tibi modo perfuadeas velim, quod Sol prius fplendorem fuum clariffimum fitamiliurus, quam Tui amor apud Me fit intermoriturus.
Caput IX.
De
EPITOLIS VOCA-
TORIIS.
Epiftola Vocatoria pri-
vati ad Virum dodum.
QUumprudentifiimus nofter Se- natus optimo confiliofecum fta- tuerit, eruditiffimos quoque haud pcenitendis ftipendiis in provincias iuas adfcifcere ; Eodem egregio ani- N 7 mi

303 Justi Gerhabdi RmcKti _
mi impetu motus, Te quoque, utpo- te ob fpectata eruditionem celebra- tiffimum Virum,per publicas litteras advocare juffit. Et quu per me hono- riftcum munus offerriTibi verbis fuis voluerit; ut fi ifthinc forfan demi- grare averes, liberrimus Tibi aditus pateret. QiKeres hic fortaffis quid Tibi auclor fira ? Scias itaque velim , melubentiffime videre, fi lautiffima hanc conditionem ample£K modo defideros, ut excurras ad nos quan- tocyus. Confules hoc paclo honori Tuo quam optime. Tu , 6 Optime, quid hac de re ftatuas , velim prima dataoccafioneadme perfcribas. Ego certe tanquam fponfor fideliffimus Tibi promitto,quodAmpliffimus no- fter Magiftratu? adeo benigniffime Te fitexcepturus,ut nunquam jnfti- tuti hujus Te pcenitere queat. Vale.
Re

PfcAXIS EPISTOLfCA. 303
Refponforia ad Vocato-
riam 1. quainnuimus j quod im-
pares nos fentiamus in admjniltran- do illoofHcio publico^adquodnos velit Magiftratus.
Uumnulla fanclior cogkatio a
V^Magiftratu bono unqua fufcipi pcffif» quam bonorum artium ac par- tium Studiofosfovere ac juvare. Ne- fcio tamenqui flat, quodimpareme prorfus fentiam tam arduo mune- ri , ad quod eveftum me voluiftis, obeundo. Optarim equidem tanta mihi ingenii eruditionisque vis adef- fet, ut aiiqua faltim ex parte exfpe- clationi Veftra refpondere valerem. Aft qtium in theoria fola me occupa- tu haftenus lnvenerit quilibet, nec praxincumilla , ficutpar erat, huc- usque conjunxerim. Hinc eocerti- ore fpe ducor , fore, ut benignitas Veftra adverfantem voluntatem me- am pro innata Vobisque propria , Prudentiffimi Viri,comitatis gloria fif fublevatura. Frobato nihilomi- nus de cxtero ftudia rnea, cuicunque
tan-

304 J UST1 Gerhardi Rinckh
tandem vitx generi a Vobis alliga- bor, Ceterum quum tot innumeris beheficiis me jam tum ante oppigno- ratum norim , injurius merito Tim, nifi devotionem meam Vobis per o« mnia impofterum probem. Vos mo- do Patres Patrix noftrae benigniffimi facite, ne amoeniffimos falutaresque favoris Veftririvos erga meulla rati- one videam claufos. Valete.
Refponforia adVocato-
riamlL qua poIliGemur, quod
prima data occafione comparere, & oblatam nobis functionem Ecclefia- fticam prsfentia noftra ornare decreverimus.
Sl vitam pro dignitate Veftra , Pru« dentiffimi Viri, profundere fufti- nerem, nullam meritorum Veftro- rum partem unquam me confecutu- rum arbitrarer. Adeo nulJam , imo ne minimam quidem inire poffum ra- tionem declarandi Vobis , quantis obfequiis me Vobis devinftum agno- fcam. Inter illa verd haud poitre-
mum

Praxts Epistoljca. 30^
mum eft, quodfun&ionenonpceni- tenda fhidiameaprovocare, eadem- que pubhcs quafi luci exponere, ex generofo prudentice fanc~fimonia?que Veftrs zelo laudabiliter decreviftis. Neque enim ad munusEcclefiafticum rite recleque obeundum temere ac importune fefe aliquis ingerere, fed potius vocatione legitima moribus- queinculpatis auctoritatem aliquam fibi colligere debet. Et quamvis ego ad meliorem uberioremque facrarum fitterarum cultum capeffendum lu- bentiffime nonnihil hic fubftitiffem ; vocem tamen Veftram pro ea non imerito veneror, acfi fupremusani- marum noftrarum Paftor dixiffet: fe- quereme! Hujus dicli fiducia&ego nunc ereclus, fequar Vos Patronos Promotoresq; meos munificentiffi- mos,& fparta illam,quam de ccelo mi. hi quafi data adfignatamq; novi, ad- miniculante Divini Numinis gratia fufcipiam, de ccelefti divinoque au- xilio nunquam dubitaturus. Interei votorum meorum furha ac meta hsc fit, ut Deo fideliter impoiterumfer-
viam,

30<5 JUSTl GCRHARDJ Rl.KCKll
viam, Ecclefix falutariter profim,&in obfervantiae indupatsque vitse ftudio ac ftadio nemini cedam. Faxit modo fupremus rerum arbiter, ut omnia de- ..curraat ex animi voto. Valete.
Gaput X.
D*
EPISTOLIS SUA- soriis
Ae
HORTATORIIS.
PEtitoriis Vocatoriisquemiffis ad hortatorias Epiftolas nunc fefc nolter porrigitlabor. Suntverohor- tatorix, quce aliquid faciendu hortan- tur ac fuadent. Jam vero non folum fuademus honefb & utilia , fed etia poilibilia ac jucunda. Certe quan> do alique ad rei alicujus amorem in- flarhare paramus , tunc dicere fols- mus , rem iltam efle piam , hone- ftam, utilem acgloriofam. Nemo enim ex Ariftoteiis aiTerto lib. Ethic.
6.c.f.

P&Axrs JEpis.tqz.ica.. 207
6. c. 5. confulat de iis., qux adefTe nequeunt, nequea fe agi. Quinque alias ExhortatoriaruEpiftolarum par- tes folent elfe. Prima pars esi Ex- ordium , quod conftabit aut ejus ad que adhortationem fcribimus bene- v-olent-iae infinuatione, curce, folicitu- dinis, ftudii acofficiideclaratione i aut litterarum raritatis excufatione. Secundapars eft Narratio. Et hax eft partim dierecta, partim indire&a. Tertiapars efl Propojttio, qusfua- fionem ad ampleftendum aliquid in< fert. .(^jtrtz parseif Confirmatidt qus continet r. caufam impulfiva 2. finem 3.erFecrum 4. Exempla 5. ad- jun£ta facuitate 6. adjunclamfuavita-' tem, Guinta pars esl Conclujto, qux abfolvitur aut adhortatione, aut petitione, aut libertatis ac feveritatis in adhortando mitigatione, autftu- dii officiique noftri pollicitatione. Sed properemus ad varias hortatQ' riarum Epiftolarum for:nulas,ex quarum cenfu pradudat mmc,
m*

go8 Justi Gerhabdi Rincku
EPISTOLA I.
Quahortamur Juvenem
uc frucluofam fufcipiat pere- grinationcm.
MEntem Tuam, ornatiffime Ju- venis, vere igneam exofculor fuaviffime.Studia enim elegantiorum ljtterarum non folum acriter fed & alacnter urges. Sed audi quxfo ; }AttufAj>T\%7r',ist non facile probant cordatiViri.Humiles namqueplebei- sque funtanima? ifta%qus domi fem- per refident- Illa divinior nobiiior- que hominis pars eft, qu# motu gau- det. Hic ergo TeVirumpra:ftes o- portet. Optimum vero exemplum ipfo faclo atque opere declarabis , fi patrias deferueris fedes. Sed dicas , quidfiet de nitidis fapientia: rivulis ? Hoccertein itinere juftocum frucm fulcepto, non denegabunt optimi qu ique. Tu modo cura j ne inftar hi- ftrionum ftolidos affecl:atosque, fed moresperfonaTua dignostecum af- feras. Abi ergo falvus, quod moneo

_ Praxis EpisTohca 909
redi falvus , quod opto. Quod fi practerea aliquid defideraveris , en monitum meumboni confule:
Sic tandem optatam venies in Colchida tuttts.
Interea vale, &, fi fapis, Jafonis phar- macum arripe* ne Sirenumblandos cantus audias. Sic aliquando doctri- nam, prudentiam ac fapientiam ad votumTuum reportabis. Vale,
EPiSTOLA II.
Qua hortamur calum-
niis pecicam hominem, uc noxia
conviciatorum tela ere6ta ferat cervice.
Vlcem Tuam ex animo doleo ,  quod hoc ipfo tempore famam Tuam, tanquam puriffimam vitae
gem-
Et plus Phryxeo vellere dives eris.

gro Jusn Gerhardi Rincku
gemam, noxiis calumniatorum telis defixa videas.. Ailquum prcepoftera plebeiarum mentium confuetudo fit ibpiente fallenteque quafi morfu furfia quaeque petere: Idcirco non du- Lyitabo-, quincalumnias omnes for- titer ereclaque cervice fis Jaturus. Nofti enim r quod bonus anhno- fusque miles levia omnia& circum galeas crepitantia tela generosecon- temnat : ita etiam Tu fis animatus inelidendisargutis calumniatoru la- cp.ieis. Nec enim in alios viliilimx hx animx tela fua armant, quam in eosfolum , quos virtute, doclxina, aut aha- laude eminentes deprehen- dunt. Quid mirum igitur , quod conviciatores jus fuum iniquiflimutri' in Te hodie exerceant, utpote quem clarillimx eruditionis luci jamdu- dum expofitum fciunt ? Tu modo fac , ut innocentia patientiaque Te munias. His enim clypeis latratus omnes iniquorum frangere ac re- tunderepoteris quam citillimc. Sed hoIo memore monere,utpote qui pro dia prudentia ipfe didicitquod ad-
vex-

Praxis Epistoiica. 311
verfa omnialevestantum animos aia~ ^ierant, bonos contra ac in virtute fk- mos non evertant. Valc
EPISTOLA III.
Qua reconciliationenL*
cum inimico urgema».
INfortunium Tuum, 6 Amicorum' optime, nimium quantu indolui 7 poftquam audivi,tanta interTe & no- ciffimum illum morofum Virum ex- arfiffe diffidii flamam. Non defue- runt fine dubio buccinatores diaboli- ei , qui Vosad infame hoc certamen accenderunt. Sed noli quxfo (quce Tua-eft prudentia) indomitis hifce hominibus, quibus os datum fine freno ullo, fide ulterius adhibere.No- ftienim quodpraecipui calumniarum architeeli & quafi parentes fintmen- dacium ac invidia. His certecrede- re, ac pro una accepta voce duas. tresque reddere, indignum fane fcs- ret > & a notiflima manfuetudinis Tuk gloria: prorfus alienum faci-
nus,

312 JUSTl GEPHABDi RiNCKit
nus. Obvertes quidem, quodatrox fuent injuria, & a tali Viro nusquam fperanda. Sitita; quis probabit? Tu tamen ( qua Tua eft pietas) non concedes, ut in coeca ira perfeveraf- fevidearis. Idpotiusagas velim, ut mutafiant labia dolofa, qtfx adver- fus Te loquuntur. Sed ne longiore fermonis ambituTe detineam, fifto hac vice hic calamum meum , & pro amicitL? noftrse lege Te moneo, ut de jure Tuo aliquid remittas. Remit- tes autem, fiadexemplum Diogenis Cynici Te a fcomatibus non contri- tum gloriaberis. Interea vale, & fac, fi honorem Tuumalias illibatum florere defideras, ut conviciatori Tuo omnis contumelice fruclus pereat.
EPISTOLA IV.
Qua hortamur aliquem
ad concinuanda elegantiorum
litterarumftudia.
DUm ad illuftrem Juliam, tan- quam ad bonarum artium mer * caturam es profe&us; turpiffimum
foret,

Praxis Epistolica. 313
foret, fi quis inanem Te inde redirc videret. Tu proinde quantum po* tes, fac & effice, ut animum Tuum ad vere fublimia appellas. Prxterea auclor fuaforque Tibi fum fideliffi- mus, ut Teipfum quotidie fuperarc difcas. Hocenim, Platone judice, pfjeftantiffimum victoriae eft genus. Hsc bonorum omnium gloria cer- tiffima , ut quotidie meliores eva- dant. EtdumTuetiamhocipfo tem- pore in nobiliffimo elegantiorum lit- terarum curfu conftitutum Te vides, omni quxfo animi contentione effi- ce, ut optimam pulcherrimamque dc Te coiiceptam exfpeclationem non folum expleas , fed etiam egregio Tuo exemplo reapfe fuperes. Supe < rabis vero eandem facillime, fi ad- verfus omnes juventutis iilecebras animum mature obfirmaveris. Certe fi marmorex moles terrenique tu- muli intercidunt : quidni majori in pretio erit immortalis ingenii fama. Hac certe parentum noftrorum fu- ftinetur fama ac gloria. Tu modo perge in laudatiffimo elegantiorum O litte-

3 14 JtrsTi Gerh*rdi Rmcim
litterarum ftudio majora impofte- rum emetiri fpatia. SicTibinecefla- rii fumtus non deerunt > imo Deum Fautores parentesque Tibi reddes propitios ac benevolos. Sed ne et- iam imemor vivas moniti mei, fac quxfo, ne perfuafioni in acquifitis profeclibus Tuis plus jufto tribuas. Noftienim quodnulla nocentiorho- neftorum animorum peftis detnr , quam fi adeo magnifice de fefe multi fentiant, quafi omnes Latinoru Grae- corumque opes uno potu exhaufif- fent. Vale.
EPISTOLA V.
Qua hoftamur Studio-
fum j n;nomen fuum dec
militia?.
OBftupui certe voxque faucibus hsaefit, poftqua audivi, Tefune- fto exitialiquebello nomenTuum da- re defidesare. Sed audi quaefo fanam rationem, utpote qux certiffima alias confdiorum omnium falutarium dux re&rixque efleconlueviti h«c certe
non

Praxis Epistolica. 3 t y
non fuadebit ut inter tot fortunx vul" neraveram animi magnitudineprius quxrere debeas.Nofti enim, quod ple- riquemilites difcant errando. Sicut namque agricola fterilitas, architectu xdium lapfus , equitem cafus crebri, nauta graves procella: acuuntUta mili- tis arte infaufta pradia, quafi triftes fi- diq; edocent magiftri,atque ubi fit er- ratu> plagis admonentviolentis.Prs- terea non adeo Tibi excidifTe certus fum vetus illud odium ; quo univer- fus propemodum orbis profequitur eos, qui militum ordini fefeadfcri- ptosfciunt. Taceo hac vice, quod jlli, quibus blandior fortuna integris violatisque forfan effe permifit, ma- nubiarum Jocozonam interdum re- portentinanem > & graviffim^ fcele- rum farcini onuft i >perpetuum con- fcientis deperdits pcrfentifcanttor- torem. Adeo difficile hodie eft in- nocentem vivere in bello, Et quam- visftadiumillud, quod gloriofe ha- ctenus emenfus es , durum mole- ftumque Tibi videatur: credetamen mihi, quod major dignitatis gioria ex O % ifto

316 Justi Gerh ardi Rwciur
ifto campo, qui in optimarum artium ftudiis decurritur,fit fperanda,quara fi militix facramento nomen Tuum prxter neceffitatem uilam offeras. Tu modo fpem fiduciamqueTuam in DiviniNuminis auxtlio religiosepo- ne. Quod fi enim in eximia illa nun= quamque fatis laudata virtutis via ftrenueperrexeris, tunc nuUum du- bium fupererit, quin omnes aliquan- do ampliifimam nafturi fint occafi" onem de tot partis eruditionis con* fummatx bonis Tibi ex animo gratu* kndi. Vale.
EPISTOLA Vh
Qua urgemus editionem
promiffi fcripti.
OUinuperadmodumfitim meam prorfus expletam putabam , nunc inani fpe delufum me video. Dum enim nobiliifimos induftris Tux fruclus exfpeclam , nefcio ta- jnen, quis obexTibi fit pofitus.quod faluberrimum Tuum confilium ite- om mutaveris. Scio squidem > quod

Praxts Epistolica. 317
nihil diligentiae ac celeritatis laudem fimul poffit habere. De Tuo tamen fcriptohoc mihi polliceor, quod il- lud facillime emptores fit inventu- rum, etiamfi nuila illi appenfa fit he- dera. Quje Tuaitaq^nobiliffimi Tus ingenii eftdexteritas, perfice q.usefo 3 ut formofam Tuam filiam, quam per tot annos domi aluifti, prima data occafione infcenam producas. Cer- te nifi de humaniffimo ingenio Tuo mihi conftaret, non luftinerem peti. tione hac fruftra apud Te defungi'4 Interea magnum cumulum prioribus meritis Tuis adjicies, fi tot lauris co- ronkque nobiiitatam prokm, quse neque comendatitiis, neque concilia~ tore ullo habet opus, in publicam emiferis arenam. Tu modo mane in fententia Tua, neque ab illa ulla rati- •one Te avelli fme. Sic roultas in Tui Tusque filis laudes acues liiv guas. Vale-
m it
o 3 m«

3 t 8 Justi GerhardiRinckii
EP ISTOLA VII.
Qua hortamur Studio-
furn, uccempas, canquam rerum
omnium pretiofiflimam rem in Aca- demica palxflra bene re&eque collocet'
QUodDi vmi Numinis indultu bc- nignitateque vivus valensque ad illufirem Juliam tanquam fidiflimam rectorum itudiorum nutriculam perveneris, prolixiflime ktor. In I).la enim exfpe&atam opimamque verx eruditionis meflem metere nunc poteris certiflime. Sed (qus Tuaeit fanctimonia) fac quxfo, ne cum aliis fibireliclis Juvenibus otio inerti torpeas marcefcasque. Probe nainque nofti, quod omne illud tem- pus, feriis ftudiis non recte confecra- tum, pereat. Non dicam jam de ja- ctura, qux a docris Viris irreparabi- lis alias fblet vocari. Recte itaque fe- ceris, fi unius temporis avaritiam re- putaveris honeftiflimam. Cer.c nulius dolor tam penetrans effepo- teft» quam qui ob priftinam amifft
tem-

Praxis Epistouca» 319
temporis recordationem vires fuas in defidoium ceconomorumanimis pe- c"roribusqueexplicat. Tu potiusani- munfluum ftudiis rebusque honeftis intendes, ne nimis fero cum aliis,gra-' vi veterno torpentibus hominibus ingeminare cogaris Evandri iilius Virgilianiquerelamacerbiflimam:
O mihi pr£teritos referat fi Ju~ piter annos !
Neque enim dubito, quin apertis o- culis egregia illa bona, qux Tibi tair-' quam poffeifori circumfpeclo con* credidit providentia divina, sefHma» turus fis rectiffime. Tu modo fac , ut ad excelfum illud virtutum digni- tatumque indefefTo vigilique labore. provocandarum faftigium propedi- em confcendas. Sic eo major for- mofiorque in hac ipfa probitatis are- naTibi relinquetur diligentia: palma. Vale.
f»
O 4 EPI-

320 JUSTl GERHARDl RlNCKll
EPISTOLA VIII.
Qua Adolefcentem hor-
tamur, ut pravum vicet con-
fortium,
QUum eo in loco Te nunc degen» tem videam , ex quo tanquam ex equoTrojano viri in omni erudi- tionis genere exercitatiffimi olim prodierunt : idcirco facere non po- tui, quin Teproamicitiae noftras fa- cris amice hortarer. Qui itaque Tuus eftGenius, facquaefo, ne occafioni tam prsclarse ofcitanter indormias, ac Parentu Patronorumque Tuorum exfpe&ione frufrreris. Nofti enim quod diligentiae palma Tibi omnibus- que iis , qui proficere modo gefii- unt, fit propofita. Praeterea non obfcurumTibi forfan fedet argumen- tumillud, quodadbonarum artium litterarumque mercatum fis amanda- tus. Impius proinde eris, fi non caute mercari didiceris. Certe pro odori- fero virtutis balfamo omnium fcele- rum pyxiden reportaffe > ingenspro- feclo dedecus foret* Ego equidem
non

PraxIs Eri3T0LicA, 321 <%
non ambiga, quafi monita mea ab ani- , moTui amantiffimo profe&a , non sftimaturus fisre£te; fed potiiisin ea verfabor opinione > Te miffo con - fortio noxio ita viclurum, ut ali* quando ad ampliffimos honorum gradusnon obftruclam cernas femi- tam. Gravifiima fane in hoc aetatis flexu Tibi conftituta eft adverfaria ; aft fi eam pertinaci ftudio viceris , incredibilis Tibiindeparata erit vir- tutis exfpectatio. Quo in voto de- fino , & optima qusque de indolc Tua modefta mihi poiliceor incre- rnenta. Vale,
Ad Suaforiam Refponfo -
riae Araicorum Epiftola?.
ACcepi litteras Tuas > & lseto* irhenfum, quod fores ad ulteri- orem amicitia patefaftas mihi vide- am. Agnofco certe inde animiTui in virtute proni candorem apertiffi- mum. Merito igitur obftriclum me fentio , qtu omnibus humanitas qffi- ciisTeiteru provocem. Quanquam O f enim

322 JUSTl GeR HA RDX RlNCKtt
enim ex ea ratione infelicem me judi- cem, quod neminem hac~tenus habue- rim, cui meas tuto comittere potue^- rim; geftio tamen hac ipfa occafione promtitudinem meam in fcribendo Tibi facere tefbtam. Interea gratu» lor mihi ex animo, quod meaTe praoccupatum quafi fentiam. Quo ipfo argumento devin&um me novi falutaribus Tuisadmonitionibus im- pofterum benevole obfequendi. Et quidem eo majore iiducia defiderii mei teftificationem demonftrabo, quo excellentius momentum faluti roeas additum gratus recordor. Quod fupereft , perfuadeas Tibi velim , me femper bonorum ingeniorum conve.rfationem qusfiturum , nec comiflurum, ut ex diffoluti cujusdam hommis moribus corruptis contagi? gium aliquod traxifTe videar pe- jftiientiffimum. Vale.
0*''W 0
Alia

Praxfs Epistolica. 323
Alia ejusdem argumenti
Epiftoh Suaforia.
OUum in catalogo amicorum me- orumdeprehendam neminem , qui faluti mex magis favcat, quamTe unum,6 Amicorum optime.Hinc ne- fas efle putavi, nifi Tibj in amore ite- rum relponderem. Utinam modo prxfens de ftatu meo tecum confer» re pofTem> tunc profecT:6 gaudium hoc omnibus aliis rebus antepone- rem. Aft quia fpatiofa Iocorum in- tervalla nos disjungunt , comittere tamen nolui, quin calamo, tanquatn fidiffimo pectoris mei interprete a- pudTe defungerer.QuxTua itaqj pla- cidilTimorum morumTuorum eft fa« cilitas exoptatiflima,perge quxfo mi" hi in hocjuvenili vere conftituto cal- caraddere,utin offefo curfa ad editu ferenumqj fanclimonix verx templu properem, Interea perf.iadeas Tibi velim , quod fubminiftrata cohorta- tioTuaintimis fenfibusmeis prorfus defixafedeat. Tu modo perge in a- O 6 " mor-

324 Jusn Gerhadi RiNCKlI
morte mutuo paria mecum facerev Nec enim aliter pofium , quin ulti- mo locohocquoqueadda, quod par- tem amicitixfemelftabilitx judicem potiffimam, ut quilibet in femel fuf- cepto amore fe prxbeat conftantem, Vale.
Caput* XI.
De
EPISTOLIS NARRA-
TORIIS,
IN Narratoriis feu nunciatori is Epi- ftolis hanc orbitam ut plurimum premere folemus, ut de amici re~ bus potius ordiamur, quam de no - ftris. Si quid enim in iis lxtum , gaudeamus , eique gratulemur : firj in triftifllmo ftatu eundem conftitu* tumvideamus, vice ejus doleamus , cumque fimul moneamus r utadver- iasres fortiter eredtaque cervice fe- rat. Quod fi de nobis aliquid narre- mus, magnopere cavendum, ne rebus ad voluntatem noftram fluentibus,
ali-

PRAXrs EPlSTOLICA. J2f
aliquam arrogantix; adverfis autern abjedti fraclique animi fignificatione demus; omninoque id agendum, ut mores viro bono digni e narratione ipfa elucefcant. In refponfione no- ftra ad narratoria fic procedamus, ut I. demonftremus non ingratum no- bis fuiffe officium ejus, a quo certio- res redditi fumus de amici, rebusque noftris. 11. Nobis incumbit, ut gratum ei declaremus animum, a quo falutaria amicaque nobis monita profecta fcimus. III. Officii noflri eft, ut rogemus de prxftandis hujus- modi mutua? amicitia: officiis aliis. Adderedenique poffumus, nos ope- ram daturos, ut nobiliffimam illam amici pe£loris teftificationem alio modo acgenere refarcire iteru valea- mus. Sed accingamus nos itineri > & per viva exempia Narratoriarutn Epiftolarum ufum delineemus.Quod itaque bene vortat! Prodeat in fcenam.

J26 JUST! GERJSARDl RlNCKll
EPISIOLA NARRATQ- RIA L
Quade Statu Academiae
agi:r>us.
PEculiare ac quafi proprium fince* rsamicitix eftdocumentum, ut fi argumenti inopia nos non retiaeat, exhiiaremus amicum nobis peftus frequenti alloquio. Et quum egoet- iam hoc ipfo tempore iri clariilimahr ce me conftitutum norim , ftupidus profectoftultusq; firii, nifivoti mei fidem quantocyusliberem. Faciam itaq'; quoderitin proclivi, & Acade- mice noftrx ftatum optimu ac floren- tifiimum ea dexteritate Tibi demon- ftrabo, ac fi ipfemet prxfens efTes. Nifi enim hujusmodi laurus prxfige- retur foribus Mufarum noftrarum, dubitarem non imerito, utrum quis Academiae noftrs amore irretiretur. Certeegregiusprorfushujus loci eft genius>quoad falubritatem aerispo- tusque nemini cedens. Praterea pe- ritus hic Profefforum ordo confpici- tur, adeo ut Crcefum ipfum felicita-
te

Praxis Epistolica. 327
te noftra antevcrtamus. Taceo hac vicede aliis jucunditatibus gazisque, quas tot juftitix SophfaequeSacerdo- tespanduntnobis quotidie. Quid , quod etiam de comodiffima habita- tione nemo ex Studiofis conqueri unquam poffit. Cornea proinde fi- bra fedeat cuitori ifh , qui non ma- gnorum Geniorum fama ceterna alie- dtus jucundiffimos profundiffimosq; vers doclxinae heic fibi polliceatur fru£tus in optimarum artiumftudiis ac exercitiis honeftis. Sed nolo Ti- bi fiagrantiorem erga Mufas noftras ingcmerare amorem. Te potiiis pri- ma data occafione in Parnaffo noi tro exfpefto. Nam fine Te lilia mihi hi* gra amaraque videntur: Nec fapiunt fontes, fed acefcunt vina bibenti. At fiTu venerisjtunccandidafientlilia, & fapient fontes,& dulcia vina biben- tur. Intereavaie, necputa, mein mutux benevolentix contentioneTe cffeinferiorem. Utinam modo fuavifiimo Tuo confpe6tu niox frui mihi liceat 5
EPI;

328 JUSTl' GERHARDi RlNCKii
EPISTOLA NARRATORIA~ff„
Qua de ccede Studiofi cu-
jusdam narramus.
REmatrocem , qua nulla exitiofi-' orunquam fuit, Tibijam narro* Juvenis enim pius, qui ultima paren- tis fui fpes adhuc efle putabatur, ne- farii cujusda latronis manu miferrime nuper cecidit. Exhorruit fane-ani- mus atrocitate rei, poftquam audi- vi, quod peftis ac pernicies patria: noitrae omni pietate conculcata, ho- mine aetatis flore virentem ,■ in quo certe maximx fpes refiduas adhuc e- rant y uno velut iclu proftraverit. Heu dolor ! heu fqualor! Sane nifi oculi acerbiflimis lacrymis Ihllan- tes dextram mihi retraherent, tunc prolixiorifermone luctu meum Tibi exponerem. Tragcediam tamen o- mnem prout ea fefe habet, trifhl- fimis hifce includam canceliis. In- tererat optimus Juvenis convivio, ad quod invitatum fe noverat , lx- tus hilarisque. Quid autem fit , vix ad ferenitatem fe componens
ex«

Praxis Epistolica. 329
exploratiffimorum morum adole- fcens, accipit vulnus infiniftroIate« re, Dubii adhuc hxrebamus, utrum perita chirurgi manu damnum illud, quod paffi eramus , refarciri non potuiffet. Sed lmotus ftabat conftans concorsq'; Parcarum ordo. Nfhil jam fuperefr., qtiam ut e morte ad coelefte vitamvocato, beneprecemur, &pa- tratorem tam diri cruentique facino* ris divinx ukioni tradamus. Cor- pus defun£ti perendie mandabitur terrx.' Tu modo (qua? Tua eftpie- tas ) ferionobifcum Divinu Nurnen interpellabis, ut tragicos hujusmodi cafus a finibusnoftrisdementiflime impoflerum avertat. Vale.
EPISTOLA NARRATO- RIA III.
Qua de miferanda pa-
triacnoftras facie agimus. -
QUumin hanc vitxfcena nos na- turaideo duxerit ,utftKequisq'$ fabuke non fpe£tator, fed & a£tor fit ; abomni prorfus curiofitatis lineare-
motus

330 Justi Gerhardi Rinciui
motus irem, nifi Tibi miferandam pa- triae noftrx faciem ob oculos pone- rem. Tu enim tanquam popularis fidiffimus eodcm civitatrs jure me- cumgaudes. Quonomineetiam o- mnia^ quae dominunc geruntur, ad Tepertinere putabis. Certe explo- ratas habere accrbas temporum vices calamitatumque caufas , non poteft nonubique expedue. Quanquam in omnibus malis acerbius iit videre . quam audirc; Te tamen fine partici- patione doloris meidimittere nequi- bam. Paucis itaque hxc habe, quod, nifiinternumillud animi bellu prius fopiatur, &rationi tanquam reginae feditiofi civium affectLis fubjiciantur, vix fperari poffit inviolabile pacis fan£tiffimx pignus. Nec enim putes ahud quid in plerorumque peftori- bus nunc a:ftuare,quamrabiem quan- dam ac infatiabiiem innoxiis nocendi ardorem. Sed Deum rogemus , ut frenum injiciat iis, qui tanta conten- tione clafticum ad inteftina bella ca- nunt. Sic nullumdubium fupercrit, quiu calamitatum bmnium linem ac
tef

Praxis Epistolica, 331
terrainum vifuri aliquando fimus fa- luberrimum. Quo in voto defino & ut Divino Numini prolapfam pie- tatem feriis precibus comendes; imo fi fieri poterit, affliftam patriat rem in_ veterem dignitatem prudentii Tua vindices , omnibus votis abs Te fincere devoteque contendo.
AdNarratoriam Re-
fponforia.
ETfi tnultis ha&enus argumentis flagrantiflimum Tuum erga me irherentem perfpexi afFe&um i tamen nuperrimse Tus litterx vivis eun- dem mihi delinearunt coloribus. Tam accurate enim erant perfcri- ptx, ut non imerito dubitem, utrum majoribus documentis fldem Tuam oppignorare potuiffes. Quamvis non fine ardenti amaroque dolo- re audiverisr triftiflima de ftatu pu- blico & miferanda patris noftrae ver- ba; ixtatus tamenfum, Deoq;grati- as egi maximas, poftquam Te , ami- citiam noftram tanti facientem de-
pre«

332 JUSTl GERHARDl RlNCKit
prchendi, ut etiam lacsffere me Iit- teris Tuis non dubitaveris. Ants- vertifti me certe, fateor, & partes il- las, quas meas potiiis effe puta- bam, benevole occupafti. Quo no- mine non mediocri abs Te beneficio affectum me proflteor, utpote qui nihil magisin votishabeo, quam fi par pari modo reddere fufficia. Inte- rea nonlevitermerecreat, quod vi- deamTe reftiffimx vohmtatis con- fcientia, tanquam rerum acerbiffima- rucondimento longefuaviflimo ere- £tum incedere. Ex quo domeftico tefte eximius quoque hic ad Te re- dundatfrudtus, quodneque ferrum, neque exilium pro inftrumentis cru- delitatis efEcacibus agnofcas, fed po- tius certus fis,omnes humanas mife- rias atque calamitates certumtaide finem modumque in fancliflimo Di- vini Numinis auxilio invenire» Tu modo fac, ut mentem unam in duo- bus pe&oribus divifam creda- mus> Vale.
EPi :

PrAxis Epistolica. 333
Caput XII.
De
EPITOLIS QUE-
RULIS.
UT querimoniam noftram in a- mifiischaris nobis capitibus in- dicemus, & fi qux forfan aliahac in vita nobis obtigere amara, juftillimo doloris fenfu perfeqiiamur , ex hifce forfan rationibus inventas putemus Epiftolas querulas. Certe, quando cogitationes noftras prse meerore ni- mio accenfas fcimus, tunc profefto nullas alias nifi triftiffimas in confor- tium noftru advocare valemus cogi- tationes. Et qui pofiimus concla- matis hifce temporibus aliter , quin fatale iilum tot deplorandarum rerum circulum acerbis comitemur lachry- mis. Ut itaque generi huic fua con- ftet integritas; en periculum facie- mus in extruendis nonnuliis formu- lis, ut hac ratione ad reliquas fpecies aditum nobis non prsciufum dolea- musj Interea ne imores vivamus pro-

334 JUSTi GERHADl RlNCKil
miffi noftri, nolumus hac vice nimis licentiose evagari in ahis partim utili- bus rebus, fed potius ad eifundendas lachrymas funeftas non compone- mus. Tu modo indubitata ac certif- fimahumanigenerisSpes atque falus adfpira cceptis noftris benigniffime, ut quae hac in vita nobis eveniunt, fortiter ereclaque cervice feramus. Sic aliquando tanquam conftantes Nominis Tui confeffores fub vexillo Tuo eo fortius militaffe videbimur. Sed vix pra: largis lachrymis dolorem noftrum comprimere valemus, en ftatim fequitur.
EPISTOLA I-
Qua immaturum Prin-
CAUi fcientia bellandi vel julio */Csfari; arte vero ac peritia re- gendae reipublics Augufto } imo o- mnibus omnium feculorum Principi- bus clementia ignofcendique facdi-
cipis noitri obitam deplo-
ramus.
tate

PRAXIS EPlSTOLICA. 3 J f
tate par erat, exanimis nunc jacet.Ce - cidit enim prohdolor! capitis noftri corona. Quare concurritecives, &e- verfam poiltratamq; columnam Ve- ftra altiffimis adfpicite fufpiriis.Certe non fine causa Nonemo tempus illud vocat poftremu, quo uno voluti iclu Rempublicam cernebat exhauftam. Quale hoc noftrum opinabimur ? Nullam equidem aliam eidem adfi- gnare poterimus faciem, quam tri- ftiffimam O dolor! o funus vere a- cerbum ! Ita fcilicet triftitis vehe- mentia amoris magnitudini femper refpondet, Scytha proinde fit, qui intantofunerenon largiffimis indul- geat lachrymis. Quare ut nos quoq'; Principi noftro ultimum pietatisob- fervantiaeq; debita: honorem folva- mus, en Neftori noftro nihil nifi fin- cere lstum apprecamur. Faxit Deus ut qui nunquam intermoritura fince- rioris vits famxque fibi paravit mo- numenta, stemo quoque fruatur gaudio. Ego interea violis rofisque tanti Herois fepulchrum confpergo , &, fi votis meis aliquid poffum, a
fum-

336 Justi Gerhar.diRinckii
fumaMajef "tate feriis precibus conten- do, ut, ficut a fonte rivus, a ffirpe fru- tex; fic a prima Junioris Principis , utpote quem paternarum vereq; re-> giarum virtutum hxredem auguror exoptatiflimu, accedente informati- one feria folidaque infiniti inRem- publica ac fubditos redundent fru&us. Tu vero 6 asterne ac imenfe DEUS. /Erumn<z nunc pone modum, cer- t(€% ruinx Fac finem, belli definat omnh amor !
Ferrea fac cejjent, redeantJecla aurea contra , Etreflorejcat paca amica quiaf,
EPISTOLA II.
Qua raortem Theologiae
Do&oris deploramus.
FElicitate excidimus amiifo Do* clore noftro ,decujus conftantia igneisque pietatis exercitiis quicquid dixerimus, nihil erit. Et tamen de« migravit a nobis candidus illeccele-

■ Praxis Episto.lica. 137
ftis docTxinae veritatisq; afiertor. O trifte & facris noftris Mufis fatalem cafi. m! Noluit nimirum optimus Se- nexcii perditiffimis ingeniisulterius conflicbri, fed potius in cceleiti au- lavcrum purumque aurum qua?rere defideravit. Qixvetiam nunc ditatus, a facie ad faciem DEUM intuetur, e- jusquearcana acmyfteria fine finert- matur. Nos contra tot cafibus ex- pofiti, in vanitatis lcena adhuc fta- mus: ubi
Lutlus g? ultrices pojuere cubi»
lia cura > PaSentuj ? habitant morbi, tri* jliscjJeneBus.
Nec enim ccelum tot vicibus eft ex- pofitum, quot nos homines. Arri» deat aliquando nobis fortuna : Mox vehementius irafcetur, & breve ac volatile bonum longis diuque ma- nentibusmalis penfabit- Taceohac vice, quodaliisrebusnulla unquam fides fit habenda. Certe, quem ad imperium modo extulerat fortu- na, eum mox mittit fub durifiimum P f«r<

338 Justi Gerhardt Rmci<n
fervitutis jugum. Bene itaq; llli pre- cemur, qui terreftria cum cceleftibus permutavit frucluofiffime. Quod nobile iter advereaiternabonaquum veteranus nofter miles inve-nerit re- clifnme: Quid caufx habemus, quin ei leternam perpetux pacis olivam ferio apprecemur. QuxTua proin- deeftfelicitas, b fanftiffime Pkeco , iruere partis modb bonis • &. aiter- num nunquamque finiendum in re- gia Dei Angelorumque aula age tri- umphum. Sed dum fancliffimorum Geniorum chorisTe ka imixtum cer- no,pene oblivifcor mci prx moerore nimio. Faxit modbDEUS, ut an- xio fpiritu omnes vere fideles Te mox fequantur. Tu verb, 6 Amico- rum optime , juftiflimo dolori meo benevole ignofce , & fi per occu- pationes poteris, in amore mihi iterum amanter refpon- de. Valc.

Praxis Epistgltca. 339
EPISTOLA LAMENTATO- RIA III.
Qua mortem Parentis
nofixi deploramus.
EN funeftum Tibi, 6 Amicorum dulciffime, affero nunciu.Patrem enim meum, quem haftenus habui optimum ,prohdolor! amifi. O do- lor !61u£tus! olacrumsfiiiononde- generi dignx! Certe nifi eundem eo ipfo temporis articulo amififfem, quo fulcrum ftudiis meis efle potuiflet, tunc eo facilius ad patientiam mc componerem, Aft, quid faciemus intantaanimi confternatione ? Num forfan impatientiam noftram tan- quamclypeumvoluntati Divinae op- ponemus? Abfitutiniquum hocme- dium eligamus, Potitis feremusid malum, quod humana ope declinare non fufficimus. Quum enim Deus nilnifi utiliter &ex falutenoftrano- ftrorumqueid fit, faciat: Impiiprofe- &6 fimus, fi id imoderato animo fu- fcipere fuftineamus , quod tamen benigniffimo Numini ita placuit. Na- P % tura

340 Justi Gerhapdi Ri ncku _
tura doloris recens fuas hic quiderr» fundatlachrymas; aftratio eastem- peret ac leniat. Ut enim flere eft humanum , non comoveri vero be- luinum : Itatriltitiam fuarrt mode- rari, elt opus filii moribus cbhveni- entiflimum. Quis namq'; lachrymis fuiSj quantumvis acerbifhmis, paren- tis fui prafentiam defideratiflimam e terra in vitam revocare unquam potuit. Nemo profeclo. Quamvis unicum hoc mihi amoris monumciv tum adhuc fuperfit, quod tanquam in polito fpeculo abfentis Genitoris mei imaginem contemplari adhuc fufBciam. Quod votum etiam eo cultufemperexfolvam, ut nemo fi- lialispietatisignem erga fanguinis& poftDEUM, vitaauclorem, videat extinclum. Sed gemitus jcutique in corde meo oborti dolores calamum meum fufflaminant,qu6 minus plura innati amoris figna edere hac vice poffim. Finio itaque & lachrymis obfigno chartam hanc erga defi- deratillimum Parentem meum amaris.
l?U

Praxis Epistohca. 341
EPISTOLA IV.
Qua mortemPatroni.no-
ftri acerbis profequimur lacrumis.
UTinam nunquam accidiffiet , quod non fnie maximo eoque profundiffimo cordis mei doloreac- cidiflc nuper admodum accepi. Nem- pe largiffimas nunc in finum Tuum eiTundere cogor lacrumas, ubi gau- dia potiiis erant indicanda. Cecidit enim Palladium, unicumquepraefiui- umnoftrum. Ah vixit gaudium mc- um, nunc noftrum omnium moeror J Nec enim puto, quod ex alienis cala- mitatibusplus calignis oculis effundi poffit, quam exhacnoftra. O trifte planeque acerbum funuslo mortis hora in exfpeclata ! Nofter namque is erat, qui recondita doftrina fua tot aliorum defe&us excellentiffime fupplebat. Jam vero exarcefancliffi- morum Geniorum, in quam ab An- gelis eft delatus, ardentes illus ocu- ]os > quibusimpietatemprofligabat, in nos conjicit. Jam conftantiffimi P 3 vigo*

342 JtlSTi GER.HAR.Dl RiNCfCtl
vigoris pulcherrimaque quietis ac li- bertatis seternx beneficio fruitur. Nos contra tot miferiarum calamita- tumquenebuiis circumfepti, vulne- ratos nos videmus tarn alte infli£U vulneris magnitudine. Intereadum omnipotentis Dei manus nondum eltdecurtata,pectus noftrum muni- emus iblatio divino , utpote qui pro- bb memores fumus, quod omnia,qti£ nobis defunt, fumus Jehova largiri velitcopiofiffime. Refpiciat modo is exmachina altiffima res noftras affli- tas, &abundcdet, undetam Jucu- lentum damnumrefarcire iterumva* ieamus.
EP ISTOL A V.
Qua de prolapfa ac de«
perdica valecud/ne noftra queriaius.
Uantopere vis acfevitiesfebri'
rNf lis cujusdam caloris artus meos dcpaicere hactenus tentarit, vix Ti- bicredibileforfan videtur. Certe ne horam, imone momentumquidem ulium fiae gravUlimis doloribus nu-
merare

Praxis Epistouc^ 34?
merare poflum , ubi non diriflima fymptGmatum variorum examina ex« periri cogar. Iiiterim tamen in volun- tate Di vina lubentiflime acquiefcam, utpote quse fola efficere poteft, ut hx bonse valetudinis portu opinionect- tius incolumis iterum digredi pof- iim. Nec enim dubito, quin falutis mea: magifleroptimusChriltusJEfus bsnignilTime mecu fitac~turus> cujus bonitatiTe meque religiose comcn- do.Tu modo vale s & omnibus nume« ris abfoiuta fruere felicitate. Iterum vale.
EPISTOLAVI.
Quade intermiflione lit*
tcrarumqoerimur.
T Icet non tam imprudens rcrutri «*—• fini> ut fmiitri quid deTe ominer Tu enim abituriens quondam tantam benevohe Tuae mentis teflihcati- onem mihi infpirabas.ut nullam,im6 neminimam dubitationem de rupto amicitiae nollr^ vinculo mihi perfua- dere potuiffem. Nefcio tamen quo malo fito accidhTe dicam > quod nul- P 4 las

344 J UsTl Gerhardi Rinckii
las hadtenus aTe viderim Jitteras.Tu itaqueea, quxadme pertincreputa- bis , fac ,utquantocyus mihi fignifi- ces. Hac ratione omnem mihi de concepta Tua inconftantia adimes xgritudinem. Quo in voto finio, ni- hil magis optans,quam ut Deus fir- mamTibiprxftet fanitatem & annos- Neitoreos clcmentiliime duit.
EPISTOLA VII-
Quaquerimurde incon-
ftantia Amicl quondam optimi.
NUJlus equidem dubitaverim , quin memori mente haftenus Tecum circum tuleris, quam fanftum ac venerabile amici optimi fit nomen. Tu tamenfepeJiiftiha£tenus promif- fumTuum, verbis fcriptisquelitteris initum. Probe quidem adhuc nofti, quam fincere ftabilitam femel amici- tix legem ego femper fervaverim,Tu veroeandem prorfus visdcletam. A- deo nihil hic orbis, quod perenne fincereque la:tum fit, poIlidet.Quam-

PRAXTS EPTSTOLJCA.
vis nobiliorem. in pecloris mei fcri- nio adhucdeTe foveam opinionem, utpotequxnonfmit, ucmihi perfua- deam, quin optimam femper erga ex- ploratifiimum amicum Tuum reten- turus fis mentem. Ego equidem nul- lum aliud inmente meaerigam mo-" numentum ,quam amoris certifilmi, vereq; ignei.Tu modoeffice atq; flde- liffimam amiciti^ noftra: copula nun- quamimpofterum videam interrupta. Vale.Sed audi:Nondu Te plene plane- que abfolvi: Venit enim hac jpfa hor£ ad me optimx monetK amicus,quiTe ex animo falvere jubet. Iterum va le.
Caput XIII.
De
EPISTOLIS CON-
SOLATORIIS.
Vlfis perluftratisq: hadtenus Epi- ftolis querulis, nunc prono or- dine progredimur ad Confolatorias. Dantur vero cx velreclae, vel obli- P <j qus<

346 J u sti Gephahdi Rincku
qux. Retlx. abftergunt utplurimum dolorem exargumentis idoneis. Ob- liqux contra conftant ex cuniculis.Et I. quidera, quando dolorem noftrum teftamur. u. Quando atrocitatem rei augemus III. quando nos, tanquam ad confolandum inidoneos, excufa- mus.I V.Quando afflidli fortitudinem ac pietatem extollimus. V. Quando votum fmcerum pro incolumitaie ac felicitate fuperititum adducimus. Nonnunquamvero alia progredimur via. I. Minuimus calamitatem, & di" cimus , non tantam eam eiTe, ut ca- fum infperatum tam acerbe dolea- mus. II. Ob oculus ponimus Iacruma- bilem humanarum rerum conditi- onem. Ill.ConcIudimus, & dicimus, ftultum effe in naturx leges, &con- tra fatorum curfum velle peccare. Alias quatuor F.piftolarum confola- toriarum ab Epiftologranhis peritis exhibentur partes , nempe Exordi- tim, Propofitio, Conflrmatio, & de- niqueConclufio.fcA-or^ in conlola- toriis confbnt vel fignificationedo- loriSj moeroris lucluscjjex amicicafu
jer*

PrAxis Epistolica. 347
percepti,acraode(la virium ingenii- que aoftri extenuntione vel amoris > benevolentix , fludii atqiie oftkii comemoratione: Vel fapientix atque animi magnitudine depncdicatione ; vel deniquc petitione ac depreca* tione, ne propter litterarum rarita» tem auttarditatcm, aut interrnifTam ad tempus confolationcm Amicum ip rnifcriis ncglcxiffe videamur Pro- pofitio ipfam contineat confolati- onem, ne sgre nitnis moiefteq'; ad- verfam fortunam ferant Meccenas fumus, Fautor, amicusque optimus. Confirmatio abfol vitur captatione be- nevolentix, quod nimirum argumen- ta noftra fupervacanea putemus ad leniendum prudentiffimi cujusdam Viri luctu. Conc/uftone* abfolvuntur aut voluntatis promtiflims, opene , ftudii officiique pollicitatione acde- latione, autad animi magnitudinem adhortatione, autdenique voto pio, ut Deus Meccenatem amicumquc noftrum alia occafione exhilarare iterum dignetur. * Sed dum pericur lum in Confolatoriis fa£turi fumus, P 6 fta-

348 Justi Gephabdi Rinckii
ffctim fub primum adfpe£tum fe fiftit.
EPISTOLA CONSOLATO- RIA I.
QuaJCtum,Conjugis fuae
obicum acerbiffime lugencem > confolamur.
ETfi triftia acerbaq; cafusTui tem- pora interpeliare reformidem ; non poiTLim tamen aliter, quin Chri- ftiani hominis officio defungens, Ti- bi, Excellentiffime Vir, prsfens hoc- ce exfolvamdebitum. Quum enim caftiffimam thori vitarq; Sociam non fineinfignifamilix Tuaejactura ami- feris, quis in lucluofo illo optims Matronae obitu pias lugendi caufas non accendatpotius, quam fuccidat; pnefertim quum vulnus adhuc fit re- cens , & cum plena dolendi materia conjunctxim. Etfane, quimodofic- cis oculis orbos adfpexit parvulos > nonalias nifitriirjffimas in conforti- «m advocabit cogitationes. Verum quumprudens anirnusad patientiam

Praxis Epistolica. 349
fe componat, nec ulla doioris vi dc ftatu melioris mentis fefe dejici pa- tiatur,cur magno invi£toque animo non feras ea, qux mutare jam non vales. Extuiifti quidem Conjugem, fingularisprobitatis ac virtutis laude confpicuamjaftquur invideas beatif- fimx felicitatem, quam nunc poffi- des confuifiatam? An forfan eraveTi-
<~>
bi videcur , quod dulciflima Ejus prsfentia orbatus, in folitudine nunc degas ? autdurum, quod eam non habeas, cum qua olim animi fecreta folebas comunicare ? ScilicetDEUS, unicum illud mentis Tua? folamen ex turbido hoccevitx Oceano adperfe- ftiffimum Angelorum contuberni- umvocavit, ubi jam gaudio fruitur fempiterno. Neque mireris, quod nunc primum incipias domefticae ca- iamitatis tsdia perfentifcere. Ipfe Tui liberorumque Tuorum curam minime depofuit. Quid ergo contra aeternum hunc curfum moliris, dum fcis, quod nihil tam exafperct fervo- remvulneris, quam fcrcndi impatr entia. Hinc Solinus memorix pro- P 7 didit >

3fo Justi Gerhard: Rincku
didit, Heraciitum ac Diogenem Cy nicu n nunquam clc vigore animi ali- quid remifiire, feddolorem potius o- mnem fub jugu mififTe.QuidTibi hic faciendumputabis ? Nonne cum tot Veteribus Philofophiscalamitati do- mefticx generofam animi conftanti- am oppones ? Ut taceam Pifones , Scsvolas,Mauros, MctellosacMar-< cellos,aliosque magni nominis Ro^ manos, a quibus tanquam Ethnicis Chriftianum animi magnitudinefu- pcrari, indignum forfan poterat vi- deri. Noli oblivifciTeJCtumefTe, talcmq; Virum, qui aliis olim faluta- ria confilia fubminiftxare confuevit. Nec enim hic imitandos Tibi ve- lim proponas medicosmalos , quiin alienismorbis prohtenturquidem, fe tenere artcm medendi, cum tamen ipfi fe curarenon poffint, fed potius in voluntatedivina (erio acquiefcas. Quum enim Deus nihil nifi tempefti- ve faciat: An feres sgre, quod opifl- cum fuum ad fe iterum receperit l Quis metallum perire dixerit cum li- quefcit, & pofita per ignem fcortf

Praxis Epistolica.
infignis materis ftatuam prxbet ? Idem de Tua fumere nunc liceat au- gurium, utpote qux per mortemjam defocata, in fplendidiffimam imagi- nem Dei tranfiit. Noli ergoimode- rato fufcipere animo , quicquid be- nigniffimoplacuitDeo j quem fequi primafapientia eft: Sedrecollige Te, & juftiffimo mcerori Tuo finem mo - dumque ftatue, Natura doloris re- cens fuas hic quidem fundat lachry- mas; aft ratioeas tempereti &pru- dentia leniat. Ut emm flere huma- num efb, non comoveri vero belui- iium : Ita triftitiam fuam moderari eft opus fapienti prudentique Viro convenientiffimum. Cogita potius utrum lectiffima Tua uxor indigeat lachrymis, utpote de qua certus es , quod ad oeternum perfectiffimorum Spirituum domicilium migraverit, ubi nunc dulciffimos Virtutum fua- rum fruttus ac fincene pietatis prs- mia ex voto delibat. Jam,' quidnam ■de parvulis educandis ulterius ob- tendes ? Nofti namque quod pro- vidamatcrnutricatu fuoeosdem Ti-
bi

3?2 JUSTI GERHARDi RlNCKll
bitradiderit probos, & (quod maxi- mi folatii loco ftare poterat) amantes Tui ac reverentes. Finge autem nonnihil temporis iisdem efTe im- pendendum: Anforfan imaturaEjus abfentia Tibi tasdium aliquod pariet ? Certe, qucsintot animis corporibus- que fuorum vivit, ne quidem obiiffe videtur. Quprfum itaquelamenta ac fufpiria? Aft,quid ego memorem moneo , utpote qui pro decantata prudentiae fiiae gloria ipfe didicit, for- riter ferre id, quod Deus ferre voluit, nec mutari jam potefi Defino ita- que, & Sacro-fan6H Spiritus gratiam in graviifimo hocce cafu refte feren- do Tibi, confukiffime Yir, ex animo precor. Vale.
EPISTOLA CONSOLATO- RIA II.
Qua Patrem,Filii morte,
Iugencem, erigimus.
SErus equidem venio confolator , aftfincerus tamen. Dum enimFili- um Tuum, qui tot vota,totq; amplif-
fimas

Praxis Fpjstolica. 3^3
fimas fpes dudum accenderat, extin- ctum vides ; impius merito fim,nifi' corTuum triftiffimumpharmaco fa- lutari iterum rehxiam. Qux Tuaita- que eft prudentia, Vir Clariflime, fac quxfo, ut confiliis fumi experientif- fimique Senatoris non indiguiffe videaris* Nofti enim quodforsac fe- licitas illorum quam maxime veniat depradkanda, qui malis impendcn- tibus mature eximuntur. Quis pro.n- de Filium Tuum mfelicem judicat , quod eum tanquam pretiofiffimum thefiurum amiffum nunc videas ac deplores. Scilicet ficut ignis, quo clariorfulfit, eo citius extinguitur: itaingenia,qu6 illuftriora, eo quoq; breviorafunt. Quanquam nulhisdu- bitaverim, quin voluntati Imperato- risfumis lubentiffime fis fubfcriptu- rus, utpotequiad fe iterum tranftu- lit, quod antea dederat curarum fo- lamen ac dulciifimura fcnii Tui leva- men. Sed nolo vulnus, vix ac ne vix quidem cicatricem ducere inci- piens, hic iterum refricare. Ego po- tius DEUM Ter Opti TerMaximum

3?4 TustiGerkardiRinckii
calidiffimis rogoprecibus, utanimi robur mTeaugeat, moeftitise infpe- rats nubeculas quantocyus difpellat, ac Te in feros NelToris annos quara diutiffime incolumem fofpitemque proeftet. Vale,
EPISTOL^ CONSOLATO- RIA III.
Qua Patrem , Filiae fuse
rnorcem lugcncem» confola" mur.
|\Uod Filiam dnlciffimimj repen- V^tinamorteTibi furreptam nunc doleas, illum acerbillimum triftilTimi temporisTui ftatum juftifiimis me- rito profequor lachrymis. Tu enim amabile illud pignus, quod per exi- guum temporis fpatium comodato Tibi tantum conceffum noveras , in- ter tot amarosfletusiterum amififti. Nequc enim eft, quod rerum ordi- nem penriutatumfuifleconqueraris, & in calamitatemTuam DEUM quali conjuraffe exiftimes. Tibipotius ceu Chriftiano incumbit, ut exfurgas e
luctu,

_ PnAxts Epis To uca _ 3
ki£tu , atquevirili vereque generofo animo ponderes, quantas folicitudini fis exemptus. Multis namque parti- buscum FiliaTua morigera melius fa£tum fuiffe noveris, quam fi tot il» lecebris mundanis expofitam ean- dem adhuc cerneres. Certe quae in- ter tot caftas virgines hoc tcmpore triumphat, ac gloriofum hymnu fine finecantat,illa ne quidem obiiffe po- teft videri. Novi equidem, quod tri- Rkix vehementia amoris magnitudi- ni femper refpondeat, &, fi quis fit, qui Tibi tanquarh Genitori optimo contrariumperfuadeat, isnihil aliud iecent, quam fi ignem calidum , gla- ciem frigidam probare geftiat. Tu tamen pro notifiima 'pietatis Tus gloria melius facies, fi manu medica admhTa paganorum virtutem fueris transgreffus. Hanc vero non melius exercebis, quam fialtillimum pecto* ■ris Tui vulnus rationelanacuraveri?, Interea dum in tanta amiffae Filiae ja- 6turanihilaliudhabeo, quod mcero- riTuo fiftere pofTim , quam litteras hafoe doloris lu&Lisqtie mei teftes
fin

3^6 Justi Gerhardi Rjncku
fmcerosj en boni easdem confule , nec aliud quid de meTibi perfuade, quam quod perfeverantem Divini Numinis Nominisq; gratiam inmu- niendo peclore Tuo quotidianis pre- cibus femper fimfolicitaturus. Quo in voto defmoi & Te optimo conlb- lationis efEcatiflimae auclori quam ardentiilime comendo.
EPISTOLA CONSOLATO- RIA IV.
Qua PrseceptGris optimi
cxoeflam infperacurru acti dclore mcenfi,profequimur lacrumis amaris.
C?Atis fanguinis irato ccelo datum Opntavimus, fublatis exiguo tem- poris intervallo tot egregriisNomini- bus.Qui enim litterario coelo fulcien* do natus er.u Atlasmaximus, isnunc depofita vigilantiilimarum curarum farcina, felicitate illafruitur, quam qusfivit ac meruit tandem stemam. Erat optimus Vir omnibus, in littera- rio curriculo ac ftadto feliciffimo au-
gurio

_ Pr.Axts EimsToLica g<;7
gurio currentibus, inltar bibiiothecs viva?, inquadifcentes invenire pote- rant omnium doccrinarum virtutum- que opes pretiofiffimas. Aft nunc claufam eandem Muik litteraria^ proh dolor! cernunt. Klerito itaque ingemifcamus,& Iachrymas facla per oculos via, mittamus largifiimas. Ve- rum quum beatus nofter Prsceptor eum nunc teneat portum , in quo pa- ratam fibi fcit pro laboribus irhenfis coronam auream ; nolumus ei feli- citatem, maximis meritis partam , invidere, fedpotius in eo erimus , ut ad politum candidiffimi pectoris fpeculum nofrras componamus a£ti- ones. Nullummeiius verotemplum in cordenortro exftruxerimus, quani fi profundiffimas tanti Viri doclrina: nulla temporis intercapedine viva- mus imemores- Hac ratione defideri- umnoftrum erga Praiceptorem benc meritum demonftrabimus fla- grantiffimum.Vale.
m&
EPl-

3^8 Justi Gerhahdi R ikckh_
"epistola consolato-
RIA V.
Qua confolamur alique
caluinniis psricurr.
Uod acute occulteque tot no-
V^xiis calumniatorum telis hoc ipfo tempore dengaris, illa Tuam vi- cempro eo ac debeo > doleo atgreque feroi Quanquam non adeb impoten- tem Te rear , quafi inanibus horum machinis ac cuniculis de ftatu meli- oris mentis Te dejeftum, germanam- que innocentiae dexteritatisque Tux laudem prorfus amififfe judicem ; non potui tamen pro amicitiae nofcrx lege hac vice aliter, quin Te ad retle faftorum confcientiam fimul accen- derem. Hac ipfa namque lividos illos criminatorum Tuorum dentes ,quos in omnes bonos itricios paratosque habent, elidere ac fubvertere pote- ris quam citiflime. Tu modo vide , ut innocentia, tanquam vitae incul- patns pararia, Te munias. Hac ratio- ne omnes illos , quinon judieio, fed impetuac proterviaisdunt, pro ca-
nibus

Pr Axis Fpistoiica. 3^9
nibusWiofis agnofces. Ut enim.Sol vi fua alia indurat, alia liquefacit: Sic prxftans Virtus , velut ex alto inter mortales refulgens,in aliorum animis admirationem & amorem incredibi- lem excitat,alios contra odiohonefti inflamatos , in furorem agit; & dum oculos a laudatiffimis quibusque co- natibus deflectere nequeunt, rniferi intabefcunt , & mercedem poens promerits luere coguntur juftiffi- mam acgraviffimam. SedneTe tot negotiorum flu£tibus imerfum diu- tius detinea, finio,Teq';fimulmoneo, ut pugnam hanc,quam nunc decertas, pro innata Virtutis Tux gloria ala- criter depugnes, neque comittas , ut fuccubuiffe videaris. Non iuccumbes vero, fi Deo viasTuas permiferis , & induftrisdebitx ftricluris argumen- tisque eximiis Tuam demonftra- veris innocentiara. Valc
mm
i
m>

360 JustiGerhardjRincku
EPISTOLA CONSOLATO- RIA VI.
Qua confolamur aliquem
rnexilium miiTam.
QUam pukhrura coram facieDei hoc ipfo tempore exhibeas fpe- fhculum, poftquam Te intriltiffi- mum exiiium vides miiTum, vixcre- dideris. Nequeenimuni anguioTe natumreris,quippe quum patria no- ftra ex Romani illius Philofophi af« ferto totus hic fit mundus. Sed vide ne Chriftum deferas , alias Te ille. Certe qui Chriftum coram homine profitebitur , ilium & ipfe coram Patre fuo ccelefti. Hujus itaquedi- <5H & Tu memor, Martis carnificis- que fupplicia ac tormenta irrideas ve- lim, neque putes majus onus bonum Hfinfa DominumhumerisTuis impo- fiturum, quam ferre potes. Tu mo- do xquiffimo animo perfer infortu- nium hocce, nec alii ulli, quam Deo Ttio confide. Sic ahquando Te mi- ferrimeprefTumi ere&um iterumvi- debis. Sed nolo lachrymas ab oculis
Tuis

PRAXrs~EP*STOLlCA. 36 j
Tuis abftergere , cumChriftumxru- mnas Tuas coronantem jam tumvi- deam- Finioitaque, &Tetutiffima: derelictorum arci , utpote contra quamne ipfequideminferorumpor- tae aliquid valent> fincere corhendo* Vale.
EPISTOLA CONSOLATO- RIA VII.
Quaerigimus aliquem »
uc calamitaces publicas fbrticec
• ferat.
SUentio huc usque indulfimus plus quam Pythagorico , quod tamen in tempore abolitum, tot xrumna- rum ac moleftiarum lenimentum nobis debuifTet effe efficaciffimum. Sed fcias velim calamitates illas, qui- bus quotidie exercemur, hortamen- tum nobis ad virtutes eximias exifte- re clariffimum. Neminem enim al- latratum unquam videas, nifi ma* gnum ,Deoquevicinum. Quo no* mine auclorTibi fum fideliffimus,ut omnem praefentium malorum injuria
iidu»

362 Justi Ge rharpi RikckIi
fiducia futurorum bonorum generofe contemnas. Tu equidem me tacente probe nofti, quod nulla vidroria fit iperanda, nifi prins aiacris praeceflcrit. yugna.Ut vero palmamin mediopo- iitam cum corona aurea & Tu eo ci- tius obtineas,digladiandumTibi eum jnundo imundo antea erit fortiter. Quodfupereft, ex animo Tibi ; 6 A- micorum optirae,. precorj ut omnem iati. vim laetiflimo animo excipias, imb conftantiffirno patientix exem- flo, quaxunque etiam Tibi, obtige- jint adverfa, animose feras. Vale.
EPISTOIA CONSOIATO- RIA IIX
Qua confolaiTiur alique
ob bonorurn oronium amil-
fionem direptionemq;.
QUod paupertate inimica preflus cum acris inope hoc tempore ob* ambules Iro, iliam Tuam vicem, fic- Ktpareft ac decet, ex animo doleoi Optarem equide, ut in meliore ftatu •^TecQftftitwtuffi Yiderej, Aftquum
angu-

PRAXrs E PISTOLICA, 363
auguftus nobis trames ad cocli janua fit propofitus, nec aliquis, rtifi nudus expeditusque fuerit. ad femitam hmc pervenire poffit. Idcirco au6torhof- tatorqtte Tibi fum fideliffimus, ut, dum nudum Te a matre Tua genitu, riudumque ab Ecclefiafufceptum 110- fti, divite apparatu in ccelum irerecu- fes. Confide modo Deo Tuo, ille nunquam hommern ita profff avit, ut faventius eundem non extulerit: T% flefte mentem , petlus anti*
quum advoca, Vibiascj, magno feUorjt nrumnas
donta.
Refi/ie : tantis in malis vinci m*~ lumeH.
EPISTOLA CONSOLATOv RIA 1X.
Qua erigiraus homine trf ,
rebusadverfis coacuflamac
ferme depreffum.
^Vtfod propofito Tuo laudatiffi- V^mo nuper excideris, nec reli- Qj ®P&

3 64 J USTl Gerhardi R inckIi_
qus res ex animi fententia Tibi de- currant, segerrimis heftema luce per* cepi oculis. Aft fcias, fruftra nos do^ lere ea, qijae mutari omnino non pof- funt. Ne itaque & Tu de lalute re^- cuperanda prorfus defperes ; en ex- panfam vide manum meam medicam. Hanc ut admittas, pro amicitiaeno- ftrs facris benevole abs Te contendo. Nofti enim quod Gentiles generofam animi conftantiam tot iminentibus malis oppofuerint. Certe fi Ethnici nonerubuerunt inadverfis rebuscla- ra voce cum Diogene Cynico cantil- lare : QuidnosChriftiani nonfacie» mus, utpote qui a Chriftotanqtiam Duce noftro nomen habemus ? Fo.rti- ter proinde ac patienter feramus illa mala, quas nullo alio medio, nifi pre« cibus noftris avertere valemus. Sic fiet ut in omnibus actionibus prafen- tiffimum divini Numinis auxilium . exvoto impofterum nobispolli- ceri queamus. Vale.
Re-

PRAXiS E^STOLiCA." ggf,
Rcfponforiae adConfola-
toriasr.
T\ /| Aximam luclus mei partem ab- XVJ. flulifti, Amicorum amiciffime* poftquam benevolentiam Tuam , ut> pote quam in abdito pecforis mei fcrinio fincere akam hactenus recor- dor, vivo demonftrafti exemplo» Quiim enim ex calamitatum varia- rum laqueis, quibus irretitus vive- bam, expedire me nonpoteram ,-Tu certe dulciffimo folatio me iterum e> rexiftij- ac in regiam vereque ccefe- ftemviam pne mcerore confecliaiv. mici Tui mentem deduxifti. Pro qn d) cordatiffimo officio gratiasTibi ago maximas. Optarem equidemut ma-* joribus documentis fidem meam Ti~ bi oppignorarefufficerem. Aft quum ©fficiofrffimam tantum gratiffimst mentis formulam mihi reiiclam no=- rim, boni fine dubio confules inge- nuse confeffionis teftificationem. fn- terea ex animo mihi gratulor, quod frigidam mihi*affundere, inque furho LucUi auxiliatrices Tuas manus Ti (e~ 0^3 ^

366 JtfSTl GERHARDlRiNCKU
rix mea» porrigere voIueris.Oftend.it modoDeus occafionem feliciorem , qua officiis meis nunqua non promtis paratisque Tibi rurfus prodeife fuffi- cum.Sicneminem alacriore ipfofaito atque operedenrehendes, quam exi» ijlii NominisTui cultorem deprsdi- cfitoremque rehgiofiirimum, Valep
AHa ejusdem argumenti
Epiftola.
ftu& Exul ad prius pofi-
cam Confolatoriam VI.
refpondct. Uanquam eximiamTuam bene- voJentia altiffimis pecloris mei ijbris infcriptam fxpiffime animadvep itere potuerim : tam egregie tamen «eandein nuperrimis Tuis expreffam videremihi licuit, ut ipfamDivam in contubernio fuo feliciffime opcrante .adfpicerc ac ex voto quafi exofculaii non prohibitusfuerim. Hocenimar- gumento reapfe demonftrabas, Te jo- cantis fortunx iufum pulcherrime contemnere, utpote quena ncmo non
con-

P&axis Epistolica. 367
coutra tot calamitatu tempefhtumq; proccllas minasq; viditpromtu para^ tumq'ue, Non leviterproindemihc graiulabar, dum eum Te in extremo periculo erga meexperiebar, quera femper cognitum habebam, nempe a- micum mihi exploratiOlmu.Quo no- mine non pofiiim, quincum doctifii- iDo illoSuimonisalumno exctamera!
Omihi chare quicUm ferxper.Jed tempore duro Cognite, rss pofiquam procu* buere mex.
Tu namque qualis erga me fis, pro« pria Tua teftaris manu. Utinam mo-« dofpesilla, quam mihi facis, mox affuigeat, ut pulfis atris hifce nubi- bus fereniorem folem adfpicere ite- rum fufficiam. Aft ex trifti flima. tot deplorandara rerum facie nihii aliud proh dolor! conjicio, quam interitum omnimodum.OIim quidem pietatem .ceraebamus florentem , hodie vero eandem deletam iterum intuemur imofalutaresleges fepuius, charita- tem denique Chriftianam prorfus ex-
<^4 <**

368 Justi Gerhardi Rincku
tinclam fuffocatamque deploram.is. Quis nifi extreme impius tot bono- rum ftrages, totque urbium potea- tiiiimarum quondam cadavera laetis adfpicies oculis ! Me certe quodatti- net, doleo quidem exilium meurn , non tamen defpero decertiflimoDei auxilio. Fiatergo, quodDeusde- crevit, ardeat patria ipfa, fraclusque illabatur orbis: Ego profeclo Gtrifto meoreligiofe militabo, ac confhn- ilantiam infemel agnitaveritate fin- cere femper amaba.
Caput XIV.
De
EPISTOLIS OBJUR-
GATORIIS SEU REPRE-
HENSORIIS.
OBjurgatorias vocamus Epifta-  Jas , quibus a crimine jamper- petrato „feducimus , & in viam re- clam reducimus errantes. Dantur ills varia 1 : Interdum enim funtvel mitiores , vel ace/biores. In miti-
oribus

PRAXIS EPlSTOLlCA. 369
01'ibus amoris munerisque noftri ra- tionem addimus, ut omnia ex com~ modo illius, quem objurgamus, egis- fe videamur. In acerbioribustotani biJem eiiundimus. Primoenim sjfc men ipfumproponimus, quod exagr geramus partim a rei ipfius indigni- tate , partim a qualitate perfonae 1 quxillud admifilTe cernitur : Secun-' do fequuntur minae:■' Tertio non ne* gligenda ac infuper habenda- venit chhortatio feria acfevera, ut nimi'- rumdelinquensad meliorem frugenx fe recipiat. Interea facTum illud , a quo retrahere cogitamus errantem > notorium effe debet, &, fi eft many feftum ac notorium , tunc cogitare - debemus, quomodo oftenfa reiindi- gnitate , in veram virtutis femitam reducere iterum valeamus erran- tern. Hoc vero nulia meliore ratio-- ne fecerimus, quam fi profiteamur,. nos illud ex amicoru Jitteris cognow viiTe. II. ExquerelaParentum; quftl imb III. ex fama publica: Utenim fine ielu non cadunt arbores: Ita etiam fr ne turpiflimo aliquo fado raro fakfi
, % a£ ~

370 JttsTi Gerhadi RiNCka
fparguntur rumores. Amicis itaque fcribarnus^amice, & oleo laudismi- fceamus amoreq; temperemus objur- gatorias noftras. Male enim faciunt illi, qui ad fcomata ftatim inaudita priuscaufa profiliunt j & cum xdifi- care debuiffent, diruunt omnia. Vi- tium potius-, fi id notorium depre- hendimus > refecemus, hominem ve* ro iterum fanernus. Optimi equi- demVirieft, odiffemala : Aftmale cuiqiam velle, illud neque optimi, neque prudentis, neque boni eft, Taceo hac vice , quod apud inge- nia liberaliora nihil proficiamus , (i eadem ob crratum ficpe leviffimum flatim ad trirernes damnare fataga- mus. Hxcenim cluci nontrahi vo- iunt; perfuaderi,noncoerceri. Sed ut honefta pedtora ita compefca- mus , ut cautius impofterum ex Flacci monito , mercari difcant; en campum nonnullarum formularum aperiemus. Hoc paclo inhotefcet , cuomodo Sathana; pulvinari fuavif- fime indormientcs , iterum ex ve- terno ad veram virtutis lucem du-
cere

PRAXiS EFiSTOLiCA. tfl
cere valeamus. Prodeat itaque ia arenam Adolefcens, obvitam luxu- riofam fufpeclus , qui ex ea ratione fumopere culpandus, quod cceco fubdoli amoris luxusq; ftimulo cor» reptus profligatia: vits perfonam a- marenon erubuerit admodiim lafci- yam ac perfidam.
EPISTOLA OBJURGATO- RIA I.
Qua Tutor reprehendit
Juvenem , quod reli&ism liorib* litteris in amore infano profligats cu- jusdam perfona: contra confcien- tiam hsereat.
iTane Academiam nuper es ia- JgrefTus, utnurhos illos magnola- bore a B. parente Tuo quccfitos, i« cella vinaria fepelires, feriatosq; dies ageres, & Te Tuosq';perditum ires ? Eheu ! quanta de fpe decidi , poft-- quam audivi , Te verecundia omni fepofita , nomina illa in X. utpote qus non raro bome mentis'impedi- raenta foknteiTemaxima, fine rati- QJI, one

372 JUSTl GERHADl RlNCKlt
one ulla amare ! Mufarum equidem militem Te futurum, certifiime mi« hi perfuaferam. Aft nune amori la- fcivo irretitum Te, cum dolore lu- £tuque experior maximo. Xdemi- niffe fane debebas, Te non Veneris protervs , fed Minervas innuba: gra- tia in Academiam effe miffum. Olim quidem moresTui abomnibuspro- babantur , fed hodie deteftantur ii- dem a vere prudentibus Viris, dum non fine osgrimonia vident, quod de- litefcente amoris impuriilimi ignem tanquam fuave aliquod malum in fi- nu Tuo nutrias-, parumque cures , quomodo fordidum iftud jugum a cervicibus Tuis iterum dejicias. Te certe eo loco non habeo, quafi per- fuafusfim, fevera rectaque difciphna compefci non poffe furorem illum Tuum inconfultum, quo tanquam demens homo correptus in nullo arfc* guloes liber. Hoc enim fi effet, non melior effes ihverecundis ilhs profti- bulis, qux ubi furere incipiunt, fola morte affequi poffunt lafciviae fux terminum peltiferurau Meliorem
potius

PrAxis EPiSTOLiCA. 373
potius fententiam de Te fovebo, ut> pote quem Circxa virgula non adeo graviter vulneratum tacnimque au- guror, utnon optem mentcm fani- orem. Sed nolo plura de tam inho- nefto vitx genere Tibi ogganire; nec enimplura prse doloris magnitudine fiac vice poflfum- Finio itaque, & ut fubdolx infamisque iJlius rneretricis jugo Te quantocyus iterum fubtra- has> ex animo opto. Vale.
EPISTOLA REPREHENSO- RIA II.
Qua Tutor caftigat Ado~
Jefc ntem diflolucum-
C"\Uum culpx impunitas ac libe- ».*rior peccandilicentia pcensvi- tia utplurimum augere foleant: Non conftitui in delictis Tuis impofterum connivere. Si bonus eris, amabo Te unice , nuUique rei magis ftudebo , quam utilitati Tus, Sin vero poft- habita vrrtute degeneraveris a Pa- rentibus Tuis optimis, augebo pce- nas facinoram. Haclenus quidem Q_7 ex-

374 Germardi Rincrii
cxfpe£tationem meam j quam de Te conceperam, fefellifti. Vide itaque, utnoxxTe iterum eximas. Lauda- bilis quondam Gymnofophiftarum erat confuetudo, apud quos pigris illis inutdibusque hominibus, qui ni- hil quotidiana: frugis afterebant, ci- bus denegabatur. Ne itaque & Tu pecunia necefTaria deftituaris , da operam qurcfo, utoptimarum artium cultui Te impofterum devoveas to- tum. Quo in voto defino, & ut di- gnus reperiaris, qui vivas^ Sc quem a- mentomnes boni,exanimoTibi ap- precor. Vale.
Alla ejusderrU' commatis
Epiftola objurgacoria, & qui- demlil.
SEmper de Te bene merui, fperans» Te aliquando fore frugi homi- nem : Atfpemomnemfuturaein Te probitatis ademptam mihi hoc ipfo cerno tempore. Nam ut audiobo- nam juventutis Tus partem ftolide- contrivifti, &parentum optimorum reli&a bona in alea ac fritillis dilapi-
dafti,

PrAxIs EpistoljCA, 377
dafti. Certe fi tot me non circumfta- rentnegotia, intempore adTeivif- fem: Idque prima data occalione fum facturus, fi modo per occupationes nondiftinebor. Vide itaque utrelipi- fcas,nec negligentiaTua Epidemidis fomnum indormias. Quod fi vero impofterum egeris ut voles: Ego Te prorfus miffum f aeia: Sciveris tamen rebus Tuis peffime conlultum iri, ni- fi vitam in melius comutaveris. Vale & bene monenti obtempera.
Epiftola Reprehcnforia
feu Objurgscoria IV-
Qua caftigamusjuvenern
pb vuamluxuriofam.
HEu, quam finiftra fama demu- tatione morum Tuorum apud nos percrebuit! Olim enim quum di- fcederes, pollicebaris nobis merce. dem ainpliilimam. Aft nunc ne car. bones quidem pro montibus aureis fi^ ftere potes. Certe Parentes Tui fun c
pau.

37<> Justi Gerhardi Rincrii
pauperrimi, non habentes unde re« ftim emant. Tu vero nullam oenitus rationem habes tam pretiofitempo- ris. Pudeat itaque Te, quod Tua uni- us induftna Tibi ipli non labrices for* tunammeliorem. Egregia profecl:6 & fumopere probanda eft Amafis , jEgvpti Regis fanftio, qui ediito jus~ fit, ut finguli quotannis apud cujus- que Pr&fecuira: Pncfidem ratiocina- rentur, unde viverent ■ Eisque mors inferretur , quimandatum hoc falu- berrimum non exlequerentur.. Quod utinam noftro quoque feculo obfer- varetur* tunctot ignavipigriq; ven- tres non reperirentur, utpote qui- bus nullum aliud reli£tum eftnego- tium , quam quod prona tantum ven- trique obedientia fequantur pecora. Sed noIodeemendationeTua defpe» rare. Potius confido certiKquefum > Te temperantiam eo citius ample- xurum , quo majora ex hujus Divas gazis certillimis ad Te reditura quon- dam exfpe£las comoda. Interea vale, & , fi fapis» fac, ut ftultitia: Tuae T& nunquam poeniteat,
Efh

PRAXIS EPlSTOLICA, 377
EPISTOLA OBJUKOAiO~ RIA V.
Qua Pater optimus ob-
ju;gat Filium fuum immorigc-
rum, ut tandem furgatabotio , nec ceu mortuum cadaver vivatin Academia.
f JUemadmodum nemo unquam Sc Ver iine vioiis, xfbtem fine granis, Autumnum fine pomis , ac Hyememfinenivibus pruinisque vi- dit; Ita impium erat,Te rationis com- potem hominem , folem fine frugi- bus confencfcentem ulterius adfpi- cere. Certefiulla fllialis obfervan- tiae debitxque induftrise linea in Te refideret, non itaTe ab abjecliffima vulgi proftibulaprofterneres , & cer- donum inftar per plateas noclu di- fcurrcres-. NofH enim, quod Acade* miac non ideo firrt ordinatae, ut in iis turpiilimo indulgeas luxui ; fed ut bruta, ratione, anima, dignitate , forma, nobilitateque fuperes ac re- apfe vincas. Tu vero pro deperdito Tuo genio non erubefcis luxu, otio,
lafci'

378 Justi GerhardI Rincku
lalcivia> prodigalitate, &nefcioqui- busaliis vitiis, mentis Tux vigorem infringere; cum tamen incolumitati ac faluti Tux melius conmleres , li Plinianum illum Apellem, qui nul- lumdiemfine line^ optabat, imitare- ris. Hoc namq'; pactoproderesTu- um proficiendi conatum , nec fpem meam, quam olim de Te concepe- ram,tamofcitanter fruftrareris. Tc equidem minime latet, quod nullis hactenus fumtibus pepercerim, quo itudiis modo Tuis paterne fuccurre- rermAltTu miflo Mufis Tuis nunao, occludis non folum aures ad mea , led etiam optimorum quorumcunq; monita fideliffima, nec in juvenili hocce Vere Tibi feris , multo minus metis. Sed noio faucium meumcor Tibi imorigero hadtenus Filio ulte" ris explicare. Quod fi non ceflave- , ris diflbluta Tua vita juftiflimam Pa- rentis Tui iram impofterum provo- care, tunc eundem non alium Tibi proponere debes, quam infenfiflimu impiorum facinorum Tuorum ho- ftem-. Vale.
Refpo-

PRA^rs Epistolica. 379
Refponforia Filii ad ex«
probracoriam (eu objurgaco-J riam Parentis.
EX animo doleo , Honoratiflime Dn. Parens^quod tammale apud Te audiam" FingisTibiquidemmor- bum , qui tamen nullus in mehadte- nus fuit. • Aft faluberrimum das con- fdium, quo ipfo etiam crficis., ut fi quiimpofterumfuturifint, qui me a vera virtutis femita abducere geffcu' ant, aditum iis paternis Tuis monitis intercludas. Necenim omnia , qus dicuntur fcribunturque ftatial pro oraculo Delphicofunt habenda Ho- die namque multafub veritatis fpecie venditantur , quae tamen fi re£te ex- aminentur, ex meris mendaciis con- futa evanefcent. Non nego equidem quod fama multa afiunciet vera, licet etiars non difhtear , quod multava- niffima figmenta male natis rumu- fculis addiinterfpergique hodie fole- ant. Interea gratum mihi fuit pater- num Tuum in reprehenfa viti mea oflicium, fed longe gratitis accepti-

3 8 o JtrsTi Gerhardi Rinc kh
usq; , quodme fine causa accufatum deprehenderis. Quod fi forfan de innocentia mea dubitaveris, faciam impofterum, ut non irrita de mori- bus ftudiisque meis fuftLiiifTe videaris figna. Sed, ne vanus in promitten- do reperiar, ipfis potius rerum argu- mentis filialem meam demonfbabo obfervantiam. Tu modo , veneran- deGenitor, vide, neegoad juftitise tribunal delatus, inaudita caufaite- rum dimittar, & a finiftris lufpicioni. bus opprimar. Qup in voto nunc deiino, &Te divinoNumini,me ve* ro paterno favori Tuo comendatum , ex animo falvere atque valereopto. Vale.
Caput. XV 4
De
EPISTOUS DEPRE-
CATORMS.
Tn\F,precatorias vocamus, quxof- jL^fenfionis dcpixcationem 'proic- runt. Has quomodo adornare de-
bea-

PraxIs ErisTOLiCA, 381
beamus, exfchematifmo praefenti e* lucefcet. Scimus enim non folum ex Sacro Codice, fed etiam ex pagano- rum fanctionibus, quod reconcilia- tio cum parentibus adverfariisq; no« ftris non fit proeraftinanda. Ne ita- que & nos a tefhmoniis faniorum Ethnicorum, impiacabiJitatem feve- xh improbantium , temere receda- mus , circumfpecliiores pofthac in deprecandis erratis noftris procede-« mus. Faxit modo DEUS ut Paren- tum Patronorumque noftrorum ca- ftigationespromeritas debita femper ample£tamur obfervantia , nec fieta aliquahumilitatedelictorum noftro- rum veniam petamus. Sic fiet, ut tenebris mifiis veram lucem iterum fimus amplexuri. Qua fiducia pleni, fiftimus nunc Patronorum Paren- tumq'; tribunali Juvenem,nihil aliud tam anxie qusrentem atque promit- tentemquam mfucatam vitslux emendationem.
&
EPJ-

382 Justi Gerhardj Rinckji
EPISTOLA DEPRECATO RIA l
Qua Filius ha&enus im-
«norigerus veram Paremi fuo
pollicetur emendationem.
MAximo mcerore aftectum me putes, Venerabilis Dn, Parens, acceptis perleclisque Jitteris Tuis. Trifti tTimu enim vulnus menti raes inrliclumvidebam, poitquam pater- nos amorisTui igniculosprorfus de- letosergame deprehendebam, Sed provoco adfacilitatem Tuam ,in qua cum certam venix fpem- mihipoili- cearj non dubitabo', quinimorigc- rumhaclenus Filium Tuum, utpote in quo confkentem reumjam habes , ea mente iterum in pri j linam grati- ani fis recepturus, qua delicla fua co- tan* facie Tua confitetur. Adman- jfuetudinem Tuam itaque confugi- ens, obfervantiffime rogo, ut omm> illa , qux a me perpetrata haclenus nofti, pro notiffimahumanitatisTus gloriaFilio Tuo coudonare > nec im-
peri*

Praxis Epistolica. 383
perium illud, quod alias Parentibus in liberos competit feverum, rigidif- fimo jure exercere velis. Ego fane feria pcenitentia efficiam,ut novis ob- jurgatoriis indiguifle non videaris, fed poti-us in eo ero totus, ut prava- conibrtia, tanquam Diabolum ipfum canepejus & angue defugifle exifti- mer. Quoin voto finio, &emenda- tionis mes teftem, praefentiffimum huncceDifcurfum Academicu favori Tuoobfervantiffime fifto. Ample- clere hunc ( fi alias meretur) vere pa- terno affeclu : Ego contra non cef- fabo amorem Tuum aliis, &quidem novis pietatis obfervanti^que debi- tx argumentis ac documentis iterum fubmilfe demereri. Ita fancliffime promiitto, & Te valere mihique favere exoptOt
m®m
6Y8
EPJ-

384 Justi GerhardiRinckii
EPISTOLA DEPRECATO RIA II.
ad Patronum,
Qua quis fe purgat ab in-
ceataciscrimia.bus.
CUm fuperiores littcrarum Tu- aru lineaslegiffem >PatroneMa- xime,flucluabamprofeclo, utru eas- dem pro Tuis agnofcere deberem. Adeo nihil fmiftri fufpicabar de ac~li- onibus meis, utpote quas fub vitx inculpatx fcutoacclypeo ab aliorum morfibus liberas putabam. Quan- quamnemotamtimidus eft offenfa- rum, qui non in illas dum vitat, inci- dat : Ita facillimum mihi pollicebor ad contubernium Tuum acceiVum, fimodopaffusfueris, Patrone Maxi* me, ut Tibi exponam, quomodo res omnis fefe habeat. NolH enim hu- jus loci conditionem , nec adeo ob- fcurumTibieffepoteft., quam proni incalumniasheicloci vivat homines nocentiffimi. Deteftantur quidcm A- cademiam hanc ut ftabulum nequi-
tix,

PRAXIS EriSToLICA. ;§(
tis, variorumq; fcelerum nutricem ac magiftram corruptiffimam. Aftfi verum fateri liceat , non fancliffima tanti nominis officina in culpa eft, quod tam triftes diffoluts vitxTra- gcedix interdum peragantur, fed fi- nerationis freno degentes ineaho- mines apertos veluti carceres , libc m rumq'; campumoptimos quosq;ave-? re regia pietatis vfrtutumque femita abducendi deperditis quibusdam in- geniisaperiunt. Cuimalo fopiendo fi prudens Magiftratus manum inter- dum medicam in tempore admove- ret, tunc tot Parentum Fauiorumq; optimorum querelx non audirentur. Sedcum nonnulbe Academixhac la- bc interdum fint adfperfs, ut ea pu- niant, qux aliasnon erant punienda, in notoriis' contra deliclis nonnun- quamconniveant: Hinc etiam rit, ut non plane eluere ac eifugere queant calumnia:, tanquam malxhianti-,q'j Diva? morfus peftilentillimos. Sed nolo hac vice gcrmanam tot peili- morum iacinoru formamdarius ex-t prelHuscj; uberiore ftylo fi^nare. Ad .
R ii.no-

386 Jusn GerhardiRinckii'
innocentiam potius meam iuffeuffe mihi putabo , fi eadem ad recuperan- dum favorem Tuum prifHnum rite refteq; defungi poffim. Interea vale, & quem amore quondam Tuo non mdignum judicabas , eundem quoq; cx generofo innatx prudentiae Tux zelo de novo iterum compledti non defrfte. Iterumvale, mihique ficut ©mnino confido,inpofterum fave.
EPISTOLA DEPRECATO- RIA I II,
Qoafilentium apudAmt
cum excafamns*
ETfiamicitixnoftrre, totegregiis argumentis haclenus firmats * »ihil adimi poffe credideram; eam tamen ex ea ratione nonnihil iminu- tam deploro , quod refponfum ad proximas Tuas diftuliffe me conque- 1 raris. Sednoli qua^fo tam finillram de me alere fententiam. Te enim iinurn cogito , Te unum inter legen- dum fcribendumq; defidero. Rejice itaque caulam iniinut* voluntatis m
inipru-

pRAXiS EPJ3TOL1CA, fof
imprUdentiam , non vero in volun- tatcmmeam, utpotequs inratione mei erga Te finceri affectus hanc ipfam facitpaginam. Ego profeclo impofiteruni me itatraclabo , utme- moremme femperexperturus fis de- bitorem, cui auris hoc nominenon Vellenda. Tu vero fianimi xgritu- dinem fuftulcris, & toto fihumein amicitiam Tuani iterum admiferis, totummeinpoteftateTua habebis , ipfequeTuicaufaprxftiturus fum o- fnnia> quxafidiflimo amico profici- fci poterunt charitatis officia ac fimu- lachraexoptatillima. Vale.
Caput. XVi.
De
EPISTOLIS INVITA-
TORSiS
INvitatorix funt, quibiis defuhgi- mur in explendogaudii noftri defi* derio. Primb eniiB narrare folemus folennia. Secundu exponimus defi- derium hilariter cum invitato con- R 3 ver-

388 Justi Gephardi Rincku
verfandi. lertib demonftramus af- fe&um fiducix , nos non dubitare , quin invitatus petitioni noftrxlocu reliclurus fit xquiflimum. GHtartb extenuamus vi£tum, benefaciendiq; facultate. 6)uintb promittimus, nos operamdaturos, utinvitatus omnia benevolentix propenfionisque figna atque indicia ipfo fafro atq; opere fit experturus. Quod itaq; bene vortat \ cn curis noftris gaudia interponemus> ut hoc pafto exhilarare queamus a- micum , prx mcerore nimio confe- dlum. Interea ut chariffimum no« bishofpitem non divertamus afefti- vitate noftra. , fine ulteriori verbo- rum ambitu precibus eundem folici- tamus , ut lares noftros invifere di- gnetur nuptiales. Nec enim vori noftri metam citius obtinebimus , quam fi in fpeculo quodamunum al- terumve exhibeamus exemplar , ad quodadtiones fuas componere poffit invitatus. In fcenam proindc prodeat.
EPI-

PRAXIS EPlSTOLiCA. 389
EPISTOLA INVITATO- RIA I.
QuaAmicurn invitamus
ad nuptias.
' 1 'Andem aliquando nuptiales ta- X buls inter me & pudiciffimam N. funt fignatae. Ut autem omnia ad votanoftra feliciffime decurrant, in teftimonium feftivitatis publicaj provocandi furft Amici optimi, iique exploratiffimi. Quamobrem uta ne- gotiis, quibus quotidiediftrictus te- nerts, Tenonnihil vindices, & divi- no Numini futuram noftram felicita- tem comendes, eo, quo par eft cultu , officioftffime abs Te contendo. Tu equidem majorem feceris domum nofixam dignatione Tua, fi ad ex- emplum Thefei, qui quondam non afpernabatur Hecales hofpitium,cum parvulo tugurio contentus vixeris. lledde itaque nobis amantiffimum Tuum confpeclum , certiffime per- fuafus,quod in omni vita nullamrem tanto prsconio comitaturi fimus , quamfiTeprxfentem modo exofcu - R 3 lari

390 JUSTl GERHADl RiNCKll
larinonprohibeamur. Vale, &ni(l reui fieri gaudes amicitix viohts, veni.
Aiia ejusdem argumenti
U6d os meum poft tot fufceptas
V^confukationes capiftro maritali tandem porrexerim , ex nuperrimis meisfmedubiocolligere potuifti lit- teris. Aftquum nihilaliudhoc ipf» tempore fuperfit, quam fi modo optt- morum Amicorum prsfentia feftivi- tatem nuptialem cum Sponfa msa obfignem. IdcircoTe, utpote que n ob perfpeclam comitatem nunquaro fatis seftimare potui, obfervantiffime rogo, ut fepofitis ad tempusprocu- rationibus Tuis , abjicis moram o- mnem, necTe fubducas folennibus noflris tcedis. N03 certe maximi be- yehcii loco agnofcemus hunc ipfum nobis immerentibus exhibitum ho- norem eximium, nec ceffabimus tan- ti affedtus teftiiicationem grata rae- moria femper celebrare. Faxit Deus,
Epiiiola Invicacori?.

PRAXTSEIMSTOLICA. 391
utconcors videamus matrimonium* & talento Attico gratius auferamus gaudium nocturnum, nec nifi fera mors noftradividat pe6tora. Vale, fi me amas, veni. Iterum vale, ■
Alia ejusdem commatis
Epiltoia Invitacoria.
HAclenus fpatiofis Minervscair cellis inclufum me vidi:nunc ta:- das conjugales paro. Nihil enim vi- rile in peciore meo haberem, nifi ft- lium nomine meodignum relinque- re n. Certequiconjugium damnat^ is aetemura tam fancli vinculi aufto-" rem contemnat neceffe eft, nec fo- lum in civium ., fed & naturac legem impius ac ingratus fit oportet. Scili. cct natura hominem fecit focium ahi- mal. Jam vero Civitas absque Civi- um propagatione confiftere nequit. Re6le itaque fecifTe putabor , quotl mihi elegerim caftiffimam virtutum exploratilTimarum imaginem. Afl quum fine propinquorum optimo- rumqj Amicorum prxfentia nuptias R 4 cele-

392 Jus t iCerhardiRtncku
cekbra-re cumSponfa mea nequeam. Idcirco Te pro arclifilmo fanguinis noftri fcedere rogo, utaltero poftl- «lus Junias die compareas omni re- rnota excufatione.Veni ergb, & quod conftantifiime cupio ac fpero, exfe- quere citifiime defiderium meum. Non contuleris lane beneficium in imemorem: Nec ego ullam rem adeo propofitam mihi putabo , quam fi fingulis modo horis momentisque tetiffimade bene merendi voluntate mea tollas figna, Vale, & Clarifii. mumDn:N. nominc meo peraman- ter amplectere.
Rcfponforia amici adln-
vicacoriam Sponfi.
MUltis nominibus jucundifiimx mihifuerunt littcras Tua:; eo acceptiores verb , quod de mutatS fententia Tua certiffimum dederint exhibuerintque indicium.Olim enim ecelibes fepulturoe honore privaban- tur apudCorinthios. Tu contra ab Argivorum ,Laconum, Athenienfi.
D mque

PRAXIS EPiSTOLlCA. 39 J
umq'; inftitutis abhorrensjegibus di- vinis pares, & prx continentia irfiun- da matrimoniu verum legitimumque amplecleris. Faxit DEUS, ut aurea lux blandis aufpiciis Vobis furgat, ni- hilque in gaudia Veftra pugnet: Sit Tua Sponfa Tibr, voveo »pie-
tate Rebecca, Cafto anmo nferat Sufannam,
mente fagaci Ablgael',pr<eflet Martham qucad
ceconomiam. ObfequioSaram ,Jtt prxgnans pto.
lefy Lea. (fupremus H.-ec eHJummameivoti:Deus ipfe Effciat,votum hocfuccedat fide-
refauflo : Jpfe manus Vejhat concordes ,
vincula Veftra Jpfe liget, cumuletfy jub fua dona favore.
Quod vero mc in hofpitium Tuum amantiflime invitas, fcias velim, va- letudinem inflrmam impedire , quo minus comparere poffim. Cupidifli* R 3 me

394 J UST '» Gerhardi RiNCKii
me aiias advolalTem , nifi infirrai cor- poris tortores me tam itrenue cin- xiffent. Interea ut etiam de imuta- to meo erga Te afteclu fis certus; enmunufculum hoc,quodhifce meis litteris adjeci, boni confuie, & for- mofam TuamSponfam meo nomine ampleclere. Vale, & fac, ut re ipfa experiaris, conjugium non onus, fed onerum potius omnium lenimentum fuiife dulciirimum. Iterum vale.
Caput XVII.
De
EPISTOLIS VALEDI-
CTORIiS.
A nuptiis redeuntes, itineri nos ./"Xiterum committemus. Faxit Deus, ut tam Neonymphis, quam profecluris omnia cedant ex animi voto. SolemusaliasinEpiftolis va- ledicloriis accepta beneficia t. depne- djcare. II. Docere,quodinfelices nos judicemus, quod Benefadtorum no- ftrorum prsfeutia frui impofterum
non

Praxis Epistolica. 39^
non valeamus. III. Spondere acce- ptorum beneficiorum memoriam fu- turam immortalem. IV.Voverequa animi, qua corppris bona. Sed ut ob» frgnemustandem Praxin noftram E- piftolicam; en una alterave fbrmula erga Benefa&orem Prxceptoremq; obfervantiam noftram declarabimus. Prodeat itaque in fcenam.
EPISTOLA VALEDICTO- RfA I.
Qua Bcnefa&ort difcef-
fumncftrum indicamus, eiq;(l- mul qua animi, qua corporis bo- na vovemus,
QUum rationes mea? non aliter ferant, quam ut Tibi Patrono Benefaclorique meo maximo dilcef* fum meum, ea, qua par efc fubmiffi • one indicem: Non poteram tamen a- liter, quininfinuTuo oblervantiffi- me deponerem, in quantam triltiti- am me datum videam, quod adipe- £tu Tuo venerabili fruiimpofterum nonliceat. Nimirum acri incifave- nerari folemus magnorum Viroru R 6 nomi-

3$6 Jusri GERHAPDl Rincku
nomine; quidni triftiflimarum cogi- tationum imaginem nobifcum cir- cumferamus, quando a tergo quafi reiinquere cogimur Benefactores noftros honoratiflimos. Bene itaque mihi,quod tantorum Virorum bene- ficiis hucusq; altusnutritusq; fim li- beraliflime.Et quum Tu,Patrone Ma- ximej prs aliis infignihaccelaudis a- dorea maccadus venias, quodme im- mcrentein contubernium Tuumbe- nigniflimefufceperis, inquo felicita- ti falutique meaz inter innumera or- namenta alia hoc decernebatur prs- mium , quod ab ore Tuo devote pen- dens, me femper do&iorem prsdi- carepoteram: tamen eoamariusmi- hi videtur, quod cum iterum relin- querecogar,a quo poflDEUMhabeo omnia. Utinamnunc aliquo faltim figno gratifliniam meam mente de- clarare Tibi liiflicerem, tunc ipfo fa- 6to atq'; opere nemine meipfo prom- tiorem paratioremq'; deprehenderes. Aflquum nullum aliud hac vice of- ferre poflim pignus,memoria tamen tot excelknufiimorum benefici-
oruoi

Praxis EpistoltCA. 397
orum, quibus me Tibi demeruifH, il- libatam femper fervabo , nunquam comilTurus , ut Ampliffimi Nominis Tui obfervantia in corde meo extin- cta acfepulta videatur, utpotequam fempiternafancliffima fide polliceor.- Deus millefima parte Tibi refundat omne illud, adquod imparem me vi- deo; cuietiam incolumitatemTuam e6,qu6pareif humillimo mentis cul- tu devotiffimecornendo. Interea vale Benefa&oroptime, nullaq; temporis intercapedine ex animo meo delende, &, fi mereor, fempe* amare perge eu, in tjuohumanitas Tuahucusque ex- ercitaeftoptime. Iterumvale.
EPlSTOLA VALEDICTO- RIA II.
Qua Praeceptori aman-
ti/Tiroo difceflorr. noftru fignifka- mus,eiq; fimul pro tct innumeris be- neficiis gratias agimus ma- ximas.
ANimo deficio, Praceptor colen- diifime, cumcogito , quambo- R 7 nam

398 Justi Gerhardi RinckIi
nam difcendi occafionem nuncami- tam. Tu enim nullam aliam nifi ve- rx pietatis femitam mihi monftrafti: Tu placidus indefeffusque nunquam non erga me fuifti. Et quum memo- riaex omnibusanimi partibus res fit maxime deiicata ac fragilis, Tu pro- fe6to pro innata dexteritatis Tuse gloria ita eam inflammaiti, ut fitu Iqualidam nemo unquam fan£tiffi- niam illam fapientia: matrem offen- derepotuerit. Proqua virtutis me- morandx exercitationequidnam Ti- bi offerre oMtnngar, ferme non as- fequor. Adeo tot innumeris bene- ficiis me affectum video, ut, nifi in gratillima obfervantiilimx mentis formula acquiefcere velis , de mc prorfusfitacium, Interea tamen a- marum mihi contigit, quodalloquio &do£trinaTua inpofterum mihi ca* rendum video. Eheu! quam infelix fum, dum fub aho fole ac ccelo mihi eftvivendum ,ubi eum amittere co. gor, qui me paterne haclenus dilige- bab omnesq; doclrinxopes tanquam alter Pericles munificentiffime mihi
pan-

PRAXiS EPiSTOLiCA. 399
pandebat. Sed>quidfaciamtot loco- rum intervallis a Te proh dolorlfe- jun&us. Interea tamen, eo optime Prxceptor, reapfe experieris, quod abfentia ifta animum meum non fit mutatura. Abftergat modo lacru- mas amaras, quibus Te abfens profe- quor> oNeftor feculi nolti litterati» Divinum Numen, utaliquando re- dux faclus, Te exofculari poffim fua- viffime. Ceterum quum a Te remo- tusnunc vivam, favori Tuo fincere mecomendo, utpotequinib.il aliud tam anxie qusro, quam ut modo be- nevolentia comple&aris eum, qui officiis Tuis totum obftriclum de- vinftumquefefatetur- Vale, &vi- ve memor Difcipuii Tui obfervan- tiffimi, utpote qui ex animo vo- vet, ut
Tot fortunati (ine tnorbofintTibi rnenfes, Tempore quot verneparturit Hyblafavoj.
m
EPI-

400 JUSTI GERHARDf RtNCKTI
fcpiitola Vakdi&oria ad
Avincum IJI.
IGnof&es-Amicortirn optime, fidif- ceiTum, quern nunc paro, per litte- ras hafce Tibi indicare cogor. Nec Cnim poteftatis mes negotium eft , fed eorum , quibusin niefortunaar- bitrium, & nondum maturaaetas im- perium conceffit; ut rehcla paulis- per patria mea dulciffima per terras alienas Ulyffis colligam veJtigia. Du- rumequicTem eft,apatriaabire : du- riusveroab eoavelli, cujus confpe- £tu alloquiisque frui nihiJ fere in vita fuit amabilius. Sedparendum eftMa- joribus , qui Fatorum tabulas nobis pralegunt. fnterei eris mihi Ami- cus prsfens etiam m abfentia, & cum oculisTenonpotero, animo tamen circumferam , utpote in quo totin- numera eximiorum beneficiorum ar- gumenta altius Te mihi imprefTerunt, quamutternporepoffis > aut remini- fcentis animi infidiis oblitterari. Aiio quidem fub fole adtempus vixilfe ob- ilringor, ied non alius erga Te ero.
Potius

Praxis Fpistolica. 401
Potius idem femper Tuusq; ero j hoc in votorum meorum meta laturus perpetuo, ut ficut falvos nunc triftes- que feparari contingit; ita pofUimi- nio incolumes, vegetos , & corpore animoque hilares conveniffe eve- niat.
Fpiftola Valedi&oria ad
Amicum IV.
Ffeilui meo fmcero fine dufcio
adfcribes, quod ante difcefTum Tuum Valedi&oria hacce Te com- pellem. Ingensenim doloris mate- riesfoleteiTe,dimidioanims fuae pri- vari. Abis nunc a me interamicos mcos optimos exploratiffimosque optime, & quomodo animum meum triftitia nonvulneres? I tamen felix, fiquide hxc Majorum Tuorum vd- luntas, cui refragari velle, tafi Nu- minis foret piaculum. Erant Tecum fortuna,Virtus, humanitas ac comt- tas individuo pafTu. Eratamorno- fterTecum igneus feliciffimo curfu, &quo fuerit remotior, hocetia fiat
»u$ior

40J JtlSTl Gerhardi RlNCKU
.-■---- ------ — — ■ .........Ll*
auctior vehementiorque- Interea akiffimeimprefTus eris menti mex.& vitam prius, quam Tui memoriam amifero. Illudunicum coronidis lo- comeminiffe Te cupio, ne commit- tas; qu6 Amornofler filentio pereat. In eopotiusomnianimi contentionc Iaboresvelim, ut-priftinus nofleraf- fedtus veriffimo amicitia: intemeratx glutine firmatus, dulciffimis verbis abfenteque coIloquio,tanquam blan- diffimo interioris peftoris condi- mento , fuaviffime , imo nulla inter- rupta ferie conftantiffime inpoflc- rum nutriatur.
Refponforia ad Vale-
dictoriam.
INftantis itineris mei felicitatem quod gratularis, gratias quasmen- te concipere poffum, ago habcoque maximas. Neque enim memoriam Tui unquam deponam- Certefola mors tam ar£te conftri&um amoris noftri vinculum prius diffolvet , quam nutantem me videbis in fer-
van-

Praxis Epistolica. 403
vandis amicitia; noftra: infucatxpro- miffis. Interea in mcerore verfor maximo, quodnullum aliud doloris levamentum mihi reliclum norim , quam fuaviffimam Tui recordati- onem. Adeo quotidie recrudefeit vehemens ille dolor , qud animum meum vulnerafti poftquam ultimum valedixifti addiclitfimis Tibi Amicis optimis. Aft in fpe tamen omnes verfamur maxima, fore, ut rebus ex fentencia rite confeclis, mox iterum Te amplecli queamus. Quo in voto nunc defino Faxit Deus, ut formo- fiifimus ille diesopinione citius illu- cefcat, quo Te nobis ex votorcddi- tum, veregloriari fufiiciamus. Vale. Deus Te fervet, oaniminoftri por- tio maxima. Iterum feliciffims vale ac falve.
€fc
o m
0 0 0
0 &
0
EPI.

404 J us7 i Gerhardi Rinckii
EPILOGUS.
ACcipe tandem , Amice ac Bene- vole LeBor, Infiitutionem no- fitam, multis Epifiolis, Dilfojitioni' bus, Formulu ac Spcciebus divitem. Deprehendes in ea prtiterpr&cepta utilijjima, Epijiolas fotivas, Gratu- htorias, Dedicatorias,Laudatorias, Ojfciojas, Commendatitias, Petito* rias, Vocatorias, Hortatorias, Nar- ratirias, (puerulas , Confolatorias, Objurgatorias, Deprecatorias, Invi- tatorias,ac deni^ValediBorias. Nee enlm probare poteramusimprudenti' am illorum, qui variis palatis unum eundem% femper apponere didice- runt cibum.Aliam namj^ tnutatione refervatam nobis putabamus in tra- Bandis ingenits maximis. Certe, quemadmodum EpiftoU vario con* Jiant argumentoflta etiampar erat, ut addiverfos diver t Ji ciim generis,
tum

_ Praxis EpisTolica 407
tuw ordinis, tum fngehii homines re» fyiceremus. Artu pminde dublu erat cpus, utfinem noftrum obtinercmusi Jguo miffo ntjcio quam turptter hn* die fe dentridiculi nonnulil, quief. fufis veluti habenis rriulta Jine dele- ilu ullo ejfundunt,quum tamen ma- xima ingenia invitanda potius fu- ifjent delicatijfimis quibusj^ferculis, utpote qux cibis promijcue appojita non omninb adfuefcere didicerunt. Scificet inferiis Epiflolis major re» quiritur ornat* melior^ ordo,quam infamiliaribus: in his ultimis enim non adeb operose conquirendx funt fragrantifjimx. rofa viol<e% : in an» terioribus verb per exquijitiorem re- rum explanationem difjundere bal- Jamum Tuum, rebus^ Tuis ingtns pondus addereteneris. Sed nolumus cramben toties coBam recotlam^ centies Tibj apponercfperamus po- tiiis, Te pro innata Virtutis Tu& gloria dexterrime interpretaturum
cona-

4o6 Justi Gerhardi RiNCkit
■ — ■_ .--■ i ...... I llB 1 !
comtum noflrum in provthendis dtfideriis 'Tutsflagrantijfimum. ln. terea boni confule qu<tlemcunc^ hunc laborem no/lrum , qui quidem ad millenarium usque excreverat Epi- Jtolarum numerum; nolumus tamen tam invidi ejfe, ut Tibi perjuadea- mus, quin defiderium nojtrum ,pa.- tri<t tetluritterum redditi, teque re- Itgiofa mente manuque inpojterum exfolvere valeamus. Potius fperam* nos ionge profundioribus documtntis argumentis^ fidem noftram brevi liberaturos effe.Sednele,Beni%nif- fime Leilor^fine certo aliquo augu* rio ex amplexibus noftris dimitta* tnuss en Oratoiem noftrum Citi- lcm una cum aliis nonnullis, Studiis Tuis litterariis unice confecratis 0- pufculis , qu<t partim jam tum ad prelum parata habemus, partim et- iam ultimdm noftram manum ad- huc defiderant,prima data occafione cxffecla : Modo de affetlu luo, qud
w-

PR AxU FPiSTOLiCA. 4 07
prxfentem hunc laborem noftrum exceperis, nobispriuS conftet, Quod (i ulibi non arriferit,tantumabefj t ut meditamentis noftrts Tibi ampiius moleftieffeperrexerimus , utpotius facratioribus , fcopo% r noftro magis infervientibus curis tempus pretio- fifftmum inpcfterum impendere de- ftinaverimus. jjuvare enim tantum publica commoda, non verbeadem negli^ere ac intercipere prttfentl Scripto paramus, nufli dubitantes , cjitin jquiffiwos exilihuic opufculo conciliaturi fimus Judices. Quo in voto hdc vice depnimus , $ Te di- vino Nomini Numiniq. % nosverofa-
\f{ ~ jj
vori Tuo ex antiqud pietatis for- mulafanclefincere^ commen- damus.
mwe
;J
E^EN-

____j©§ : Co ) : g-ffl
^ssi^^imm^ia^i^w a@?§6>
##*#&#&&&&:&###*£••£$■■#
SS)£&£S)?^(S&(S&SEb?(Sg)^a3Q)i)3i
Elenchus Capitum
1N
INSTITUTIONE EPI-
STOLICA CONTENTO-
RUM.
PRxmiffa eft prius Stru&urx Epi" ftolicx compellatio Aucloris, qua Leclorem candidum benevo- lumq';ad mafcula folidioris Litte- ratursinvitatelegantiam. pag i Sequitur in ordine Caput.l Deindole ac naturaEpiftolarum, variisq; ea- rundem nominibus agens. 21 Caput 11. Agitdemateric deflnitaac divifa,ut & de prsmiilis Epiflolae. 34 Caput ///. DeClaufula, ceu genuino Epiftolarum fine; item de figno aliisq;neceffariis multis adclaufu- lam confirmandam pertinentibus pertractat rebus. 50 Cajrut IV. De materie varia, ejuscj feftione fufcipit tra&ationem. 71
Caput

_ & (o) &
C«/>#£ V- De mediis Epiftolographo neceffariis agit. 78
Caput V1. De habitu fermonis Epi-« ftohcL ut & de praxipuis ejusdem virtutibus. 85
Capuf VLL De Epiftolarum Generi^ bus. 94
Caput VI11. DeEpiftolarumparti- bus. 96
CaputlX. DeExercitioStyli. 99
Caput X. Prsparationem ad Praxin Epiftohcam pandit. 110
H¥H¥''-^H¥ H.&HWHHk*
ELENCHUSDiS^OSI-
TIONUM AC EPI3TOLA-
RUM
PRAXI EPISTOLfCA CON- TENTATUM.
Caput I. agit. De
EFISTOLIS VOTIVIS.
Rxroina priusDifpofitione Gene-< rali, p. 113. adumbrata, fequun- tur nunc S Epi-
P

Q -frOjjj_„
EpiftoU Vctivt ordine, cjuaruml. AdRegem, annis meritisq; grave » eftdire£ta, cui feliciflimum appre- • camur annum natalemq';. p.i 14
Epiftola Votiva II. Ad Regem, cum priore ejusdem ferme eft comma» tis argumentiq';. 11 6
Epiftole Votiva III. AdPrincipenv
'17
Epiftola tTotiva IV. Ad Frincipercu
llg
fyiftola yotiva ^AdCancellariuns Principis , ejusq; fandliorcs Confi- Iiarios, 120 Epiftola Votlva VI AdConfiliarios Principis. 123; Epiftola VotivaVlL AdPatronum eftdirefta. i2f fyiftola Votiva ad Meccenatem Po-
liticum VIIL
137
Aliaejusdem argumenti EpiftdaVo* tiva ad Patronum, & quidem in ordinelX. 128
AJiaadPatronumFaiitoremq';E/>//^/* V7tiva,Qc quidem in ordineX. 129
Ad

0 (©3 $
Ad Parentem Epijtola Votiva XI,
130
AdAmicum EpiftoLi Votivo, &qui~ ' dem in ordinc XH. 13 £
Alia ejusdem argumtntiEpiflofaVo..
tiva, & quidem XIII. 133 AdPraceptorem Epi/tola Votiva XIV. Difcipuli grati. 134 Refponforia Praeceptoris ad Votivam Difcipuli Epiftolam, & quidem I.
136
Aliaejusdemargumenti Epiftola ad Votivam refponforia,&quidemin ordinell. 138
Caput II. agft. De
EPISTOLIS GRATULATO- RllS,
Frsmiffa prius difpofitione Generali p. 140. delineata, fequuntur nunc GratulatoriA, quarum L adRe- gem eft direfta, cui de reditu b mi- litia in patriam dulcifiimam gratu- lamur. P-HB;
EpiftoLi Gratulatoria II. QuaPrin- S Z cipi ,

( _ C* (o) ® __
cipij redeunci e militia, deq; fince- rolaudatil"Fimoq;Pacis Studio ha- dtenus folicito, gratulamur. 14?
Ep2fiola Gratulatori* III. QuaPrin- cipi gratulamur de recuperata va- lctudine prifiina. 147
Epifiola Gratulatoria IV- Qua ho- norato Virode ampliffimoConfi- liariimunere ac titulo gratulamur.
148
Epi/iolaGratulatoria V. QuaOrato- ri Ecclefiaftico de adepto modo munere ampliffimo fincere obfer- vanterq; gratulamur. 1^0
Epiflola Gratuiatoria VI Qua PhU lofophi.xProfeflbride nacla 'iparta ProfefToriagratuIamur. ifi
Epifioia Gratulatoria VII. Quade mitra Dodorali gratulamur Ami- co. 1^3
Epifio/aGratulatoria VIII QuaPhi- lofophia: Candidato de novis Ma- gifterii titulis ac honoribus gratu- lamur. 1 ^
Epifiola Gratulatoria IX. Qua Viro integerrimo dignitatem Confulare
fau"

__ 0 (o) ® _
fauftam fortunatamq; apprecamur
1*7
Epiftola Gratuiatoria X. Qua de na- cla funitione Scholaftica gratula- mur Gymnafii cujusdam Rectori ac Moderatori feliaTfimo. i % g E.p:jtola Gratuiatoria Xi Quapere- grinaturum nobile gente ac mente Juvenem gratulatcria profequi- murF.piftola. 1^9 Epifhia Gratulatorla XII. Qua gra- tulamur Amico de nuptiis. 1 6q Epi(toiaGratu!atoria AlIl.Qm gra-- tulamuralicui ob rccens natumFi- lium. 16 f
EpiftolaGratuIatoria XIP^.Qm gra-- tulamur alicui ob recens natam Fi* liolam. 167 Eplfioia Grntulatoria Z^.QuaStu» diofus Patrono Benefacloricj; fuo fe infinuatj & ad gratulatoriam ip- fius fimul refpondet. 168 RefponforiaPatroni adClientis Fpi- ftolam gratulatoriam. 17°' RefponforiaClientisadGratulatoriam Patroni. i / t
s 3 ; Re*

_0 0 __
Refponforia adGratulatoriam Nupti- alem. 172
HLpiflola Gratulatorla Ulthna. Qua Amicus Familiaris fui diem nata- lenvvotiva profequitur acclama- tione. 173
Caput III. agit, £<>
EPISTOLIS DEDICA. TQIUIS.
JPrxmiita prius eft Difpofitio, indica • -*cap i7f.fequunturnunc V<dicatori<e, . quarum I. ad Regem eltdirecla. 177 tyifiolaDedicatoria II, AdRegem.
— 178 Epiflola DedicatorlaJIl AdPrmci- pem. 180 Epiflola Dedicatoria IV. Ad Princi.
pcm. ' i83 Epifiola Dedicatoria V. AdRempu. blicam , ejusqj Proceres amplifli- mos.. 183
• Epi-

€$ (q) @ ___
Epifiola Dedicatoria V1. Ejusdem argumenti. 187
Epifiola Dedicatoria VII. Ejusdem cumpriorecommatis. 189
Epi/iola Dedicatoria VIII. AdSena- tum Oppidanum» ejusq; membra fingula. i 90
EpifolaDedicatoria IX. A d Mecoe- natem Ecclefiailicum. 192
Epifioia Dedicatoria X. Ad JCtum
194
Epifio/a Dedicatoria XI. Ad Mecoe- natem Politicum. 197
Euifiola Dtdicatoria XU Ad Pawfe- num Politicum ejusdem ferme comatisarmentiq'5. 197
Epifiola Dedicatoria XIII AdBens- fa6terem, multis, iisq; maximis meritis nobis cognitum. i 99
Epi/iola Dedicatoria XIV. Ad Pa- rentem directa. 200
Epifiola Dedicatoria XV AdTuto- rem Fide-dignum. 202
Epiftoia Dedicatoria XVI Ad Affi- nem. 20 \
S 4 Epi-

_ & (o) Q _
£/>//?y laDedtcatoria XFll AoTPrae-
ceptorem. 204 £/>///;/* Dedicatorla XIIX. Ad Pa-
tronum. 206 Ev;[tola Dedicatoria XIX Ad Avun-
culum. : 208
Epijtola Deduatcria XX- Ad Ami-
cum veterem. 209 Epi/t>UDt dicatcria XXI Qua? ejus-
dem fermecumpriore eft comatis.
210
RefponforiaAmici Epiftola adDedi- ^atoriam alterius. 213 KrTponforia Pneceptoris ad Dedica- toriam Difcipuli Epiftolam, 2 r 3 AliaRefponforia Pr«xceptoris adDe- dicateriarn. 214
Caput IV. De
EPISTOLIS EUCHARI-
STICIS.
Pr^mifia prius Difpofitione generali pag. n^. efHorefcente , fequuntur nunc ordine
Eucharijticx, quarum I, Ad Regem
efl

_ 0 (o^ &
eftdireita. 217 EpifioU Eu, hirijika II Ad Reg^sn.
219
EpifiJa Euchariflka III. Ad Princi- pem. 220
Epi/i >la Eucharifiica IV. AdPrin- cipem. 222
Epifiola Euf.harifika V. Ad fancti- oresPrincipis Confiliarios. 224
Epifiola SLucharifiica VI. Ad fan&i- ores Reipublicae ejusdam Confilia- rios. 226
Epiftola Euchiriftka VII, AdPa- tronum,cui gratias agimuspro va~ riisacceptisbeneficiis. 22 §|
Epi/iola Euchari/iica VIII. AdSe<i natum Oppidanum,cui gratias agi| mus pro aucto prorogatocjj ftipen* dio. 229
Alia ejusdem comatis argumentiq; E- piftola Euchariftica , & quidem in ordine. IX. 230 Epifiola Eucharifiica X Ad Patro- nos,pro Studiolb egeno concepta
231
EpifiolaEuchariflica XI. AdPatro- S f num

€6 (o) $
num privatum. • 232 Epiflola Eucharijiica XII QuJ gra- tias agimusViro honorato pro epu* lis delicatis,colloquioq; doclo.234 Epifiola Emh^rifiita Xtll. Qua Fi- lius morigerus diviuo Numini gratias agit, fibiq'; de recuperara ParentisOptimi fanitate fimul gra- tulatur. 23? Refponforiaad Eucharifticam Amici Epiftolam. 230
CAPUT V.
De
EPISTOLIS LAUDATORIF.
Pr^miffa priusDifpofitione brevicula. p.238- adumbrata^ fequuntur nunc
Laudatorit, in quarum I, laudamus Juvene, tempus fuum in Academi- capalsftrabenecollocantem. 238
Refponforia Studiofi ad laudatoriam praecedentem. 240
Epi/iola Laudatoria Il.qux adParen- tem Studiofi cujusdam, magna cum laude litterario curriculo ver- fantis, eftdire&a. 241
Caput

® (o) ®
Caput VI.
De
EPISTOLIS QFFICIOSIS.
PramiiflapriusDifpofitione p,243.ef~ figiata, fequunturnunc
"Epi/toU Offic in/*, qnarum L Ad Re- gemeftdirecta, 244
YpiftolaOjficiofa 7/,adPrincipem.24f
Epiftola Officiofa III Qua magni cu- jusdam Virifavorem parare nobis Itudemus. 246
Epiflo/a Offictfja, IV Quamagnicu- jusdam Viri ft.vorem demereri ftu- demus. ?47
EpifiolaOjficioJj. ^.Quaquisfeapud Patronum infinuare, ejusdemq; fa- vorem ambire gaudet. 2 f q
Epifiola Ojfi'.iofa VI Quaftudiano- frraalicuideferimus. 2^1
EpiftolaOfficiofa raQuaFUiusPa- rentis fui favorem fibi conciliare ftudet.. 253
EpifloiaOfficisfa VIII. QuaStudiofus Profeflbrem petit,ut benevolam fui S 6 me-

jjg ( o) €E __
memoriam non deponat. 2^4 Jlpiflola Officiofa IX.Qua litterarum noftrarum raritatem excufamus, & iimul optimiPatroni favori nos in- fmuamus. 2f6 Caput VII. De
EPISTOLIS COMMENDATITIIS. PrremilTa priusDifpofitionep.2s8.de-
Iineata, fequuntur nunc ordine JipiftoU Commendatitix. , in OjUH"
rum 1. Pater Filum fuum comen-
dat Profeffori. 260 JLpiftolaCommendatitia 11. Quaju-
venem corhendamus Patrono- 361 Epiftoia Commenctatitia JlJ. Qua 0- - ptima: indolis Juvenem commen-
damus Patrono. 263 Alia ejusdem argumenti Epiftola
Commendatitia, &quidemin or-
dinelV. 264 ILpifiola Cbmmendatitia P^ Qui pu-
blica? commendationis argumen-
tumexemplumq; exhibemus. 26? Exemplum Epiftolce commendatitia:
f>ubiicum ? quo in Academiis defun-
gi po£

__& ( o) ®
gi pofTunt perfons publicx. 267 %iflola Commendttatici yL1- Qiji
RectorSchoke folicitatur, ut Juve-
nem moribus probatis iildilcipli»
nam fidemq; fuamrecipiat. 267 Refponforis ad Commendatitias, &
quidem ex iisdem I. 270 Alia ejusdem argumenti Epiftolare-
fponforia II. 271 Alia ejusdcm Commatis Epiftolaad
comendatitiam refponforiaIII.273
Caput VIII. De
EPISTOLIS PETITORIIS.
PrcemiffapriusDifpofitionep 274.de- iineata,fequuntur nunc prono or- dine
"EflifloU ^etitnrix, quarum I. Ad Re- gem eft direeta,a quo petimus fub- fidia adftudia noftra eomelius fe- liciuscj; inpofterurri continuanda.
276
Epi/Lo/a Vetitoria 1 7. AdPrincipem pro fumtibus tn ftudia Academica benignilflmeconferendis. 278
Hpi/tola Betfroria LLL. AdSandliores S 7 Prin-

_0 (o) ffi __
Principis Confiliarios, a quibus Studiofus petit ftipendium ac in- tercetrionem pro eo apud Princi- pem- 280
Alia ejusdem argumentiEpiftolaPeti- toria, &quidemin ordine IV. qua ftudiofus folicitat Profeffores de comendatione ad Serenillimum Principem exarandapro impetran- do aliquo ftudiorum fubfidio. 282
"Epi/lola Petitoria V. QuaStudiofus magnicujusdamVirifavorem atq; benevolentiam petit. 28T
JLpj/foU Petitorix Exemplum VL Qua Studiofus defungi poteft apud SenatumOppidanum, ut necefTa- riosnimirum ad ftudia feliciliime continuandabenevole inpofterum fuggerat fumtus, 287
%piftola Petitoria VII. Qua Studio- fus Patroni fui favorem petit am- bitq';. 189
*£piJtola?etitoria VIII Quadeofti- cio Scholaftico Magiftratum foli- citatStudiofus. 290
Hpiftola Petitoria /^QuaStudiofus
aPa-

_ Cfr (6) 0 _
aParenterogatpecuniam. 292 Formula petendigeneralisad Fauto-
rem X. 294 Similis petendi Formula adPatronum
&quidemin ordine XI. 29? Reiponforia: ad Petitori.as, & quide I.
296
Refponforia: ProfefTbris adPetitoriam ParentisII. Qua de profectibus Fi- lii &honoris gradu obtinendo fu- am profert mentum Philoibphis Doctor. 297
Refponforia Amici ad petitoriam fa- miliaris III. 299
Refponforia Epiftola ad petitoriam AmicilV. 300
Caput IX.
De
EPJSTOLIS VOCATORIIS/ fyiflola. Vocafrria privati ad Virum doctum. 301 Refponforia ad Vocatoriam I.Qua in- nuimus, quod impares nos fentia- mus in adminiftrando iilo oflkio publico, ad quod eyectos nos velit
Magiftratusi. 303
Re-

& (o) ®
Refponforia ad Vocatoriam II. qua polhceraur, quod prinia data occa- fioue comparere, & oblatam nobis funclionemEcclefial ticam prxfen - tia noftra ornare decreverim 9 . 304 Caput X. De
EPISTOLIS SUASORIfS
AC
HORT.VrORIIS.
Piajmiffa priusDifpofitione-p.306.il> dicata, fequuntur nunc
%pi(ti>i<t Suaforid, in quarunt /hor- tamur Juvenera, ut fructuofam fu- fcipiatperegrinationem. 308
Epr/teii Suajoria II. Quahortamur calumniis petitum hominem, ut noxia conviciatorum tela erecM ferat cervice. 309
i,pi/(ola Suaforia III. Qua reconci- liatione cum inimico urgemus. 311
i,p(/?oia Suaforia IV. Qua hortamur aliquem ad continuandaelegantio- rum litterarum itudia. 3! 2
JLp/f?>ia Sujforia V, Qvia hortamur ftudiofum, ne nonien fuum det
miii-

__ & (o) 0 _
militix.' 314
Epi/iola Hortatoria VI. Quaurge- mus editionem promiffifcripti.316
Epi/Ioia Hortatnria VII.Qu* horta- murStudiofum, uttempus , tan- quam rerum omnium pretiofiili- mam rem in Academica palxftra bene recleq; collocet. 318
Hpi/iola Hortatoria ^///Qua Ado- lefcentem hortamur, ut pravum vitet confortium. 320
Ad SuaforiamRefponforixAmicorum Epiftolx. 321
Alia ejusdem argumentiEpiftolaSua- forh. 323
Caput XI.
De
EPiSTOIJS NARRATORIIS.'
Prxmifla prius Di r pofitione,Narrato- rias pag.324.concernente, fequun- tur nunc
fpiftolA eanim , in quarum I, De ftatu Academis agimus- 3 26
JLpi/iola Narratoria II- Quadeoede Studiofi cujusdemnarramus' 328
JLpi/toiaNarratoria ///.Qua de mife-
randa
■ Y
s

_ ffi (o) ffi _
randa patrix noftrs facie agini 9 .331 Refponforia ad Narratoriam. 331
Caput XIL
De
EPISTOLIS QUERULIS.
PismifB priusDifpofitione p.3 3 3-in- dicau, fequuntur nunc
LamentJtoria,in qxarum !. Imma- tarum Principisnoftri obitum de- ploramus, 33^
Ep/ftola Lamentatoria /ZQuamor- temTheologisDocloris depiora- mus. 336
E/ iftola Lamentatorit II! Qua mor- tem Parentis noftri deploramus.
339
YpiftoULamentatoria //^Qua mor-
tem Patroni noftri acerbis profe- quimur Jathrymis. ' 341
E/ ftola Lamentatorta V. Qua de prohpfa ac deperdita valetudine noftraquerimur. 342
fpiftol* Lamentatoria VI. Qua de intermiirione litteraru querimur.
343
'Bjrt-

^ (o) 0
Epiftola ,Querula VII, Quaqueri- mur de inconftantia Amici quon* dun optimi. 344
Caput XIIL De
IPI8T0LIS CONSOLATORIIS.
Pr22miffapriusDirpofitionep,34^,de-
Eneata- fequuntur nunc %p/ftoU Confolatorittjn cjuarum I.
JCtem-Gonjugisfus obitumacer-
bi ffima lugentem,confolamur. 3 48 fpifiolaConfulatoria 11. QuaPatrem
Filii mortern lugentem, engimus.
3^3
'Epifioia Conjolatoria 111. Qua Pa« trem, Filis fus mortem lugentem, confolamur. 3^4
TLpjftola Confolatoria IV. Qua Praz- ceptorisoptimi exceffum infpera- tum , acri dolore incenfi, amaris profequimurlacrumis. 3^6
Ypiftola Confoiatoria V. Quji con- folamur aliquem calumniis pett- tum. ■ 3<;8
Epi/iola ConfoiatorJa VI. Qua con-
fola-

_ ®_(o) @
folamur aliquem in exilium mif- fum. 360
J&ifioltt Qnfolatoria VU. Qua eri> gimus aliquem,ut calamitatespub- licas fortiter ferat. 361
HLpiftolaConjolatorza P^HI.Qm con- folamur aliquem ob bonorum 0 - mnium amhTionem direptionemq;
363
I.piftola Coxfolatorfa IX. Qua erigi- musHominem,rebus adverlis con- euifum ac ferme depreflum. 363
Refponforix ad Confolatorias. 365.
366.367.
Caput XIV. De
EPISTOLIS OBJURGATORIIS.
Prxrniffa prius Difpofitionepag. 2 68. indicata, fequuntur nunc prono or* dine
Hpiftekt Objur^atoriit , inquaru I. Tutor reprehendit Juvenem,quod reli<Slis melioribus litterisin amo- re inlanoprofligatre cujusdam per- fona; contra confcientiam hxreat.
373 Hpi-

__® (o) ®
Epiftola Reprehenforia 11. QyaTu- tor caftigat Adolefcentem dufolu- tum. 373
Aliaejusdem commatis Epiftola ob- jurgatoria,& quidemiu ordinelll.
374
Epiftou Objurgatoria If^.Qm cafti- gamusjuvenemob vitam luxuri- ofam. 37f
Epiftola Objurqatoria V- Qua Pater optimus objurgat Filium fuum immorigerum, uttandem furgat ab otio, nec ceu mortuum cadavec vivat in Academia. 377
Refponforia Fiiii ad exprobratoriam feu objurgatoriam Parentis. 379
Caput XV» De
EPISTOLIS DSPRBCATORIIS.
PrsmifTa prius Difpofitione pag. 380,
indicata, fequitur nunc ordine tyifiola Deprecatoria I. Qua Filius hadtenus immorigerus veram Pa« renti fuo pollicetur emendatione.
382 Ep/-

_ €* (o) 0 ____
ffi/tola Deprecatoria II. Quaquis- fe purgat ab intentatis criminibus,
384
TLpiJiola Deprecatoria III. Qul filen- tium apud Amicum excufamus.
.386
Caput XVI, De
EPISTOLIS 1NV1TATORIIS,
PrxrnifTa eft Invitatoriis Epiftolis Di- fpofitio pag.387. indicata:Sequun« turnunc
Invitatorix, In cjuarum I. Amicum adnuDtiai invitamus. 389
Aliaejusdem argumenti Epiftolaln- vitatoria. 3 90
Alh ejusdem comatis Invitatoria.
r r ■ 391
Refponioria Amici ad Invitatoriam Sponfi. 393
Caput XVII.
De .
EPISTOLIS VALEDICTORIIS.
Brsmiila eft Epiftolis Valedi&oriis
Difpo*

@ (o) *3_.
Dilpoiitio p. 394 deiineata : Se- qunntur nune
Valedicforia, in quarum I. Benefa- ctori difcefium noftrura indica- naus, eiq; fimul qua animi, qua corporis bonavovemus. 39^
II. Qua Pi«&aeptori amantiffimo di« fcefTum noftrum fignificamus,eiq'; fimulpro tot innumeris beneficiis gratiasagimus maximas. 397
Epi/iola Valedicloria adAmicum III.
400
EfiJlolaValediBori* adAmicum IV.
401
Refponforia ad Valedi&oriam. 402 Tjandem Epilogus ultimum toti ope- •ri'adfignat complementum»
F I N I S,