Druckschrift 
Philosophia Curiosa, Quae Pro Oblectandis Animis Viam pandit, ad Novam, sive Novo-veterem Rerum naturalium Disquisitionem, atque ex realibus Principiis, realem omnium Cognitionem parere conatur : Cum Indice duplici, Capitum, & Rerum notabilium / Luci Publicae Tradita per P. F. Bernhardum a S. Theresia, Ordinis Eremit: S. Augustini Discalceat: p.t. Germanico-Bohemicae Provinciae Definitorem ...
Einzelbild herunterladen
 

%%__ Caput II._

Ex his manifeftum eft , i. hanc Caufam efle pure menta-lem,intellec"r.ualem,Ens Rationis,non Realem, non Pofitivam.Ergo realiterinfluere non poteft in Compofitum per Phyficurrunaturale, nectanqvamEflentia Naturaeipfiusconfiderari, necingrediejusnaturalia,interiora Phyfica componentia. 2.Pa-tet eam efle Compofito Phyfico prorfus extrinfecam , in folaMente efficientis externi exiftentem, adeoqve non ingrediejus Efl"entiam,Naturam. 3. Non efle Caufam univer-falemomnibus Corporibus communem, fed competere pofle folisHominibus, Arte facientibus,& aliqvaliter,improprie tamen.,Brutis,nulla autemRatione reliqvis omnibus Rebus inanima-tis, ut per fepatet. Ergo inepte aflignatutpro Caufa naturaliuniverfali,confeqventer corruit &haecqvartaCaufa naturalisAriflotelica Phyfica, Corporis naturalis. Namad eam tanturrtResqvaeqvedirigiturperMentem,&hancipfam Ariftotelestan-tumvoluitefle in Mentc efficientis externi, & eam omniumtriumpriorum, i. e. Matcria?, Formae, Efficientis ftatuit,efieprimam* ConftacigiturResnaturalesper Ariftotelemnontan-tum principiari per EntiaRationis, & pure mentalia,fed etiamfingi,qvafiinanimata in MenteCaufleefficientislaterentpriuspsrFinem.

Sicutergo Ariftoteles inepte inqvirit Caufas naturales,utjamdi&um, italonge pejus Finemfuper naturalem in Mentoprimi Motoris, pro Caufa naturali fubftituit,vel mentalemFinis Conceptum inomnibus, etiam non animatis,reqvirit»Adeoqve cum Caufa efficiens infe contineat Fines,tanqvam In-ftructiones Rerum a fe agendarum, ided Caufa hsec finalis Ari-ftotclica externa,qvae tantum in artificialibus Locum haber,prorfus vanaeftinNatura, autfaltem non diftindta qvidditate,ab ipfaCaufaefficicntc,confiderabilis eft in Phyfica. Qyat enimfinalis Caufa in Mente Artificiseft ,EnsRationis merum cft,necpotcft Caufa2Rcalis& naturalis Pondusobtincre,eoqvod

Caufae